Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Antiülser i̇laçlar

16,377 views

Published on

  • Login to see the comments

Antiülser i̇laçlar

  1. 1. ANTİÜLSER İLAÇLAR
  2. 2. Dersin Planı Peptik ülser nedir?  Antiülser ilaçların Epidemiyolojik faktörler sınıflandırılması Etyolojide söz konusu  Histamin H2 reseptör etkenler blokörleri Semptomatoloji  Antikolinerjik ilaçlar Mide mukozası üzerine  Proton pompa inhibitörleri etkili hasarlayıcı ve  Somatostatin analogları koruyucu etkenler  Antasidler Mide asit salgısının  Sükralfat düzenlenmesi  Bizmut bileşikleri  Karbenoksolon sodyum  Mizoprostol  H. Pylori eradikasyonu
  3. 3.  Peptik ülser: mide ve duodenumülserine verilen ortak isimdirÖnceden oluşturulmuş gastroenterostomilerçevresindeki jejunum ve Meckel divertikülünekomşu ileumda meydana gelen yaralar da bugruba girer.
  4. 4.  Asid ve pepsin ile temas eden yerlerdeortaya çıkar. En az muskularis mukozaya kadarilerlemiş olmalıdır. Mukozaya sınırlı lezyonlar ayrı birhastalıktır ve erozyon olarak isimlendirilirler.
  5. 5. Epidemiyolojik Faktörler:coğrafi konum yaş (ileri yaşlarda mide ülseri sıklığı artıyor) seks (erkeklerde biraz daha sık) mevsim farklılıkları sosyoekonomik durum (gelişmiş ülkelerde özellikle duodenum ülseri geriliyor)
  6. 6. Etyolojide söz konusu etkenler: kalıtım  kronik böbrek beslenme yetmezliği sigara  hiperparatiroidizm kahve  siroz alkol  KVS ve solunum ilaç kullanımı sistemi bozuklukları (NSAİİ,  sitomegalovirus kortikosteroidler vb.)  Tip 1 herpes çevre kirliliği simpleks fiziksel faktörler  Zolinger-Ellison psikolojik faktörler sendromu (yanıklar, travma)  Helicobacter pylori
  7. 7. Semptomatoloji:Peptik ülser olgularının en az yarısı asemptomatiktir.En önemli semptom epigastrik ağrı ve dispepsidir.Hastalar bu ağrıyı açlık ağrısı veya kazıntı olarak tarif ederler.
  8. 8. Klasik duodenum ülseri ağrısı ritmik- gıda, süt veya antiasitlerle rahatlayan, yemek yedikten 1,5 – 4 saat sonra geri dönen bir ağrıdır.Sıklıkla gece saat 1-3 arası hastayı uyandırır.Ağrı sağ hipokondriuma ve sırta yayılabilir.
  9. 9.  Ağrının diğer bir özelliği periyodik oluşudur. Haftalar- aylar süren ağrısız remisyon dönemlerini, her gün ağrının olduğu haftalar izler. Toplumda peptik ülser görülme sıklığı yaklaşık %10 kadardır. Duodenum ülseri 4-5 kat daha sıktır. Ayrıca duodenum ülseri çoğunlukla 30-50 yaşlarında, mide ülseri ise 55-70 arasında sıktır.
  10. 10. Klasik mide ülseri ağrısı da periyodik ve ritmiktir. Fakat, ağrı yemek yedikten 5-15 dk sonra başlar ve kendiliğinden veya kusma ile mide boşalana kadar devam eder.Gece uyandıran ağrı seyrektir. Ağrı sol üst kadrana ve sırta yaılabilir.
  11. 11. Mide mukozası üzerine etkili hasarlayıcıve koruyucu etkenler: Zedeleyici Koruyucu HCl rejenerasyon yeteneği peptik etkinlik mukoza kan akımı duodenal reflü bikarbonat ve mukus mide peristaltik permeabilite bariyeri aktivitesinde prostaglandin sentezi
  12. 12. - Endojen zedeleyici: Ach, histamin, gastrin, serotonin, PAF- Endojen koruyucu: Prostoglandinler, NO,adenozin, EpGF, sekretin, somatostatinAmaç:zedeleyici faktörlerin etkisini ↓ ya da ortadan kaldırmakkoruyucu faktörlerin etkisini güçlendirmek+ nedbeleşmeyi sağlamak
  13. 13. Mide asid salgısının düzenlenmesi:Yemek ile asit salgısının ilişkisi: sefalik stimuluslar (koku, tat, görüntü gibi sefalik stimuluslar vagus aracılığıyla histamin, gastrin salınımı ve paryetal hücrelerin direkt aktivasyonu, ayrıca ss hücrelerinin inhibisyonu) gastrik stimuluslar (Midenin gerilmesi ve aminoasitler gastrin salınımını arttırır) intestinal stimuluslar ( Az miktarda gastrin salınımı ve emilen aminoasitlerin doğrudan uyarıcı etkisi asit salınımını arttırır)
  14. 14. Mide asid salgısının düzenlenmesi: Midenin asid salgılayan paryetal hücrelerininfonksiyonu nöral, hormonal ve parakrin faktörlertarafından düzenlenir.1.Nöral Faktörler: Mide çeperinde otonom sinirsisteminin üçüncü bölümü sayılan enterik sinirsistemine ait nöronlar bulunur.Söz konusu intrinsik nöronların yaptığımukozal pleksus (meissner) gastrointestinalsalgılanmayı ve absorbsiyonu düzenler.
  15. 15. Parasempatik ikinci sıra bu nöronlardan salınan asetilkolin: -M3 reseptörleri aracılığıyla paryetal hücreyi stimüle eder. -Ayrıca gastrin ve histamin gibi non-nöral faktör salgılayan hücreleri de stimüle eder fakat, parakrin nitelikteki somatostatin salgılayan ss hücrelerini inhibe eder.
  16. 16. 2. Hormonal Faktörler: Mide-barsak çeperinden salınan hormonlardır. Asit salgısının stimülasyonuna yol açan en önemli hormon gastrin’dir. Midenin antrum kısmının mukozasında yerleşmiş G hücrelerinden salınır. Besin alınımı sonucu midenin gerilmesi, beyin ve mide dışı diğer yerlerde oluşan uyarılar gastrin salgısını parasempatik sinir sistemi aracılığıyla artırır. Fenilalanin ve triptofan gibi açığa çıkan aa gastrin salgısını artırır. Mide asit salgısını inhibe eden barsak hormonları sekretin, somatostatin ve nörotensindir.
  17. 17. 3. Parakrin Faktörler: Midenin paryetal hücrelerinin ve gastrin salgılayan G hücrelerinin yakın çevrelerinde histaminositler (ECL) ve somatostatin salgılayan SS hücreleri bulunur. Kolinejik uçlardan salınan asetilkolin ve G hücrelerinden salınan gastrin ECL hücrelerinden histamin salınımını artırır. Salıverilen histamin paryetal hücreyi H2 reseptörleri aracılığıyla stimüle eder. Kolinejik uçlardan salınan asetilkolin SS hücrelerinden somatostatin salınımını inhibe eder. Sonuç inhibisyonun inhibisyonu (disinhibisyon) paryetal hücrenin asit salınımının artmasıdır.
  18. 18. G
  19. 19. Antiülser ilaçların sınıflandırılması:1- Asid salgılanmasını 2- Antasid ilaçlar azaltan ilaçlar: 3- Mukoza koruyucuları H2 reseptör blokörleri 4- Sitoprotektif ilaçlar Proton pompası 5- Diğer ilaçlar: inhibitörleri karbenoksolon sodyum Antikolinerjik ilaçlar 6- Helicobacter pylori’yi Somatostatin analogu: eradike eden oktreotid antibakteriyel ilaçlar: Gastrin res. ant.: (metronidazol, proglumid amoksisiklin, klaritromisin)
  20. 20. HİSTAMİN H2 RESEPTÖR BLOKÖRLERİ asid salgısını ↓, salgılanan sıvı miktarını pek etkilemez; asid konsantrasyonu ↓ mukus salgısını pek etkilemez, pepsin salgısını inhibe ederler Stimüle edilen dışında bazal ve nokturnal salgılanmayı da inhibe ederler önce 4-6 hafta süren hücum, sonra düşük doz idame tedavisi
  21. 21. SİMETİDİN İlk bulunandır, imidazol halkası içerir. mikrozomal enzim inhibisyonu mide kan akımını, bikarbonat salgılanmasını, mukus üretimini, prostaglandin oluşumunu ↑ immunomodulatör antiandrojenik (libido ↓, impotens, oligospermi, jinekomasti) serum kreatinin düzeyi ↑ hepatotoksisite mental konfüzyon, deliryum, paranoid psikoz, vizüel halusinasyonlar kalp atış hızını ↓, nadiren aritmi ve kalp durması
  22. 22. İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ Simetidin - Sitokrom p450 Varfarin Fenitoin Benzodiazepinler (diazepam ve klordiazepoksid) Trisiklik antidepresanlar Teofilin Etkinlikleri Karbamazepin artar Metronidazol Kalsiyum kanal blokörleri Morfin Kafein Propranolol
  23. 23. RANİTİDİN (Ranitab, Ranitin, Zandid, Zantac)İmidazol halkası yerine furan halkası bulundurur.5-10 kez daha güçlüdür.Üstünlükleri:- antiandrojenik etkinliği belirgin değil - mikrozomal enzim inhibisyonu minimum - serum kreatinin düzeyini pek yükseltmez - SSS ile ilgili yan etkileri nadir önemli ölçüde böbreklerden atılır lökopeni, trombositopeni, nadiren hepatit, bradikardi
  24. 24. FAMOTİDİN (Duovel, Famodin, Famoser, Nevofam) Tiazol halkası içerir. Ranitidine göre yaklaşık 8 kat güçlüdür. ranitidin için belirtilen üstünlükleri var; uzun etkili böbrek yet.de doz ayarlamasına gerek yok baş ağrısı, baş dönmesi, konstipasyon, diare NİZATİDİN (Axid) uzun etkili; değişmeden böbreklerden atılır terleme, ürtiker, trombositopeni, serum transaminazlarında ↑
  25. 25. H2 reseptör antagonistlerinin farmakolojik özelliklerinin karşılaştırılması SİMETİDİN RANİTİDİN FAMOTİDİN NİZATİDİNBiyoyararlanım % 80 50 40 > 90Rölatif potensi 1 5-10 32 5-10Plazma yarılanma ömrü(s) 1.5-2.3 1.6-2.4 2.5-4 1.1-1.6Etki süresi (s) 6 8 12 8Sitokrom P450 aktivitesi 1 0.1 0 0üzerine rölatif etkisi
  26. 26. H2 reseptör blokörlerinin tedavide kullanılışları:duodenum ve mide ülseriZollinger-Ellison sendromuAsid-aspirasyon (Mendelson) sendromugastro-özofageal refluksstres ülseri ve kanamaKarsinoid sendromkronik pankreatitte dışarıdan verilen enzimlerin parçalanmaması içinhirsutizm
  27. 27. ANTİKOLİNERJİK İLAÇLAR PİRENZEPİN selektif M1 blokörü (gastroselektif) midenin asid salgılayan bezleri antikolinerjiklerin etkisine çok dayanıklı asid salgısını ↓, ancak salgılanan sıvı miktarını da ↓ midenin boşalmasını geciktirirler; antispazmodik ağız kuruluğu, konstipasyon; daha seyrek olarak akomodasyon bozukluğu, baş ağrısı, uyuşukluk TELENZEPİN  Pirenzepin’e benzer
  28. 28. PROTON POMPASI İNHİBİTÖRLERİAntisekratuar ilaç grupları içinde en etkin olanlar protonpompa inhibitörleridir. OMEPRAZOL (Demeprazol, Eselan, Losec, Omeprazid, Omeprol) K+, H+ ATPaz enziminin sülfidril gruplarına irreversibl bağlanır. Zayıf bazdır. Barsakta açılan kaplamalı granüllerle doldurulmuş kapsül şeklinde verilir. mide ülserine karşı etkinliği nisbeten ↓ diare, bulantı, baş ağrısı, asteni, artralji, eklemlerde şişme, midede bakteri kolonizasyonu, sıçanlarda karsinoid tümör
  29. 29. KC esas olarak CYP2C19 enzimi tarafından metabolize edilirBu enzim genetik polimorfizm gösterir. Asya ırkında daha yavaş çalışır ve ilaç toksisitesi daha sık gözlenir.diazepam, fenitoin, varfarin, vb. ilaçların eliminasyonunu yavaşlatabilir
  30. 30. LANSOPRAZOL (Aprazol, Degastrol, Heltcol, Lansazol, Lansoprol, Lansor, Lanzedin, Opagis, Vogast, Zoprol) Helicobacter pylorinin mide mukozasında çoğalmasını ve bu bakterinin üreaz etkinliğini azaltır. ilaçlarla etkileşme potansiyeli azPANTOPRAZOL (Gastrazol-L, Pandev, Panthec, Protonex, Protinum), RABEPRAZOL (Prabex, Ranex), ESOMEPRAZOL (Nexium) ilaçlarla etkileşme potansiyeli az
  31. 31. SOMATOSTATİN ANALOGLARI (Oktreotid) ST (-) G hücresi Gastrik asid salgılanmasını SS ST (-) azaltırlar Histaminosit hücresi Mukus salgılanmasını artırır ST (-) Paryetal hücre
  32. 32. ANTASİD İLAÇLAR HClyi nötralize ederler Peptik ülser olgularında 3 amaçla kullanılırlar: 1- ülserin nedbeleşmesini kolaylaştırmak ve hızlandırmak 2- ülserin neden olduğu ağrıyı gidermek 3- iyileşmiş hastalarda tekrar ülser gelişmesini önlemek Astrenjan etki Demulsent etki Safra asidlerini adsorbe edici etki
  33. 33. Aluminyum bileşikleri (aluminyum hidroksid, dihidroksialuminyum sodyum karbonat, bazik aluminyum karbonat, dihidroksiluminyum aminoasetat, aluminyum fosfat) Asid bağlama kapasiteleri ve hızları en düşük (dihidroksialuminyum sodyum karbonat en yüksek), zayıf antasidler Demulsent, astrenjan, adsorban etki Hipofosfatemi (en fazla bazik aluminyum karbonat) Konstipasyon
  34. 34. Magnezyum bileşikleri (magnezyum hidroksid, magnezyum oksid, magnezyum karbonat, magnezyum trisilikat, magnezyum fosfat, hidrotalsid, magaldrat ) Asid bağlama kapasiteleri ve hızları aluminyum bileşiklerine göre çok fazla Laksatif etki Hipermagnezemi → SSS depresyonu, çizgili kas felci
  35. 35. Kalsiyum bileşikleri (kalsiyum karbonat) asid bağlama kapasiteleri ve hızları yüksek hızlı ve uzun etki; konstipasyon rebound asid salgılanması en fazla hiperkalsemi, hafif metabolik alkaloz, hiperkalsüri, nadiren kalsinozisSodyum bileşikleri (sodyum bikarbonat) hızlı, ancak kısa süren etki metabolik alkaloz; sodyum yüklenmesi
  36. 36. ANTASİDLERİN YAN ETKİLERİ diare (magnezyum bileşikleri) konstipasyon (aluminyum ve kalsiyum bileşikleri) hipofosfatemi → osteomalasi (aluminyum bileşikleri) rebound asid salgılanması (öz. kalsiyum bileşikleri) plazma ve ekstraselüler sıvı artışı (sodyum bikarbonat) sistemik alkaloz (sodyum bikarbonat) teratojen (aluminyum ve magnezyum bileşikleri)
  37. 37. Antasidlerin ilaç etkileşimleri tetrasiklinlerin fluorokinolonların demir bileşiklerinin varfarin kinidin digoksin bazen antikolinerjiklerin absorbsiyonunu ↓
  38. 38. Antasidlerin tedavide kullanılışları peptik ülser gastro-özofageal refluks Zollinger-Ellison sendromu Asid-aspirasyon (Mendelson) sendromu stres ülseri, "Mide rahatsızlığı" profilaktik olarak kronik böbrek yet. hastalarında hiperfosfatemi ted.
  39. 39. SUKRALFAT (Antepsin) Al(OH)3 eklenmiş sükrozun oktasulfatından meydana gelir Etkinleşmesi için asid ortam gereklidir. mukoza koruyucu, yavaş etkinlik prostaglandin sentezini ↑, adsorban konstipasyon, bulantı, diare, mide sıkıntısı tetrasiklinlerin, fenitoin, digoksin ve simetidinin barsaktan absorbsiyonunu azaltır; antasidler ve PPI’ler sukralfatın etkinliğini ↓ gebelerde kullanılabilir
  40. 40. BİZMUT BİLEŞİKLERİ Bizmut subsitrat (tripotasyum disitratobiz- mutat) (De-Nol), bizmut potasyum subnitrat, ranitidin bizmut sitrat (Pylorid) mukoza koruyucu prostaglandin sentezini ↑, bakterisid uzun süreli etkinlik, ↓ nüks oranı nörotoksik (ensefalopati yapabilir); feçesi, dili, dişleri siyaha boyar; böbrek yetmezliğinde ve gebelerde kontrendike
  41. 41. KARBENOKSOLON SODYUM mukus yapımını uyarır ve mide mukoza hücrelerinin yaşam sürelerini uzatır prostaglandin sentezini ↑ ülserin nedbeleşmesini hızlandırır pepsinojen aktivitesini inhibe eder mide ülserinde kullanılırdı; duodenum ülserinde etkinliği az sodyum ve su retansiyonu, kan basıncını ↑, hipokalemi, kalp yetmezliği
  42. 42. MİZOPROSTOL (Cytotec) metilli PGE1 analogu Paryetal hücrelerdeki EP3 reseptörüne bağlanarak asid salgısını ↓ sitoprotektif etki bazal, nokturnal ve stimüle edilmiş asid salgısını inhibe eder NSAİİlerin mideye ülserojen etkisine karşı kullanılır diare, karın ağrısı, dispepsi, bulantı, kusma, anormal vajinal kanama, uterus stimulasyonu → aborsiyon ya da doğumu başlatma, pahalı
  43. 43. Helicobacter pylori eradikasyonu 7-14 gün → PPI + amoksisilin(2x1g) + klaritromisin (2x500mg) (1. tercih) 7-14 gün → PPI + metronidazol(2x400mg) + klaritromisin (2x500mg) (alternatif) 7-14 gün → PPI + amoksisilin(3x500mg) + metronidazol (3x400mg) (alternatif) 7-14 gün → PPI (ör. omeprazol 2x20mg) + tripotasyum disitratobizmutat (4x120mg) + metronidazol (3x400mg) + tetrasiklin (4x500mg) + (alternatif)
  44. 44. PPI Dozları Esomeprazol (2 x 20 mg) Lansoprazol (2 x 30 mg) Omeprazol (2 x 20 mg) Pantoprazol (2 x 40 mg) Rabeprazol (2 x 20 mg) Ranitidin bizmut sitrat (2 x 400 mg) Lansoprazol+amoksisilin+klaritromisin (Helipak)

×