UNIDADE 8 PINTURA NA FIN DA IDADE MEDIA: GIOTTO E VAN EYCK Borja Campos Seijo I.E.S García-Barbón (Verín)
1. PINTURA ITALIANA: RUPTURA FIGURATIVA DE GIOTTO. <ul><li>- Fronte a espectacular transformación escultura gótica, a pint...
<ul><li>-  Mentres en Italia a pintura vive explosión creadora a finais do S.XIII, xa que a Italia medieval sempre mantivo...
<ul><li>- Giotto afástase  maniera greca    revolución pictórica    orixes pintura occidental. Desenrola o seu labor ent...
<ul><li>- Giotto = pintor mural (+ que de táboa)    uso técnica de fresco (cores á augada aplicados en parede revocada)  ...
31. CAPELA SCROVEGNI:  PRENDEMENTO DE CRISTO GIOTTO <ul><li>-  Fresco sobre muro. </li></ul><ul><li>- Capela Scrovegni, Pa...
<ul><li>- Frescos da Capela Scrovegni (Padua, 1304-06) por Giotto = un dos conxuntos + sobranceiros da pintura mural de to...
<ul><li>- O  Prendemento  = 1 das súas obras máis coñecidas, bo exemplo do seu estilo e das novidades que introduce. 1ª no...
<ul><li>-  Composición = claridade e unidade compositiva. Fronte a predecesores que mergullaban as figuras entre mil anécd...
32. CAPELA SCROVEGNI:  PRANTO POR CRISTO  MORTO GIOTTO <ul><li>- Fresco sobre muro. </li></ul><ul><li>- Capela Scrovegni, ...
<ul><li>- Lamentación por Cristo morto    intenso sentido tráxico, expresada a mágoa de xeito diferente polos personaxes....
<ul><li>- Aumenta dramatismo o escenario de severa simplicidade (montaña núa). A única árbore que enlaza os 2 espazos (ceo...
2. PINTURA DOS PRIMITIVOS FALMENGOS: VAN EYCK <ul><li>- Cidades de Flandres = centros da nova economía mercantil dende o s...
 
<ul><li>- Pintura flamenga contribúe a crear novo sistema figurativo    creación do ilusionismo (xunto a Quattrocento ita...
<ul><li>-  Iniciador escola flamenga S.XV = Jan Van Eyck (nado c.1380), desenvolve a súa labor na 1ª ½ S.XV en Bruxas. 1ª ...
<ul><li>- Van Eyck pinta os primeiros retratos psicolóxicos, xénero profano que centra a atención na face do personaxe sob...
33. VIRXE DO CHANCELER ROLIN JAN VAN EYCK <ul><li>-  Pintura primitiva flamenga. c. 1435. </li></ul><ul><li>- Óleo sobre t...
<ul><li>- Virxe do Chanceler Rolin ofrece unha mostra da portentosa técnica de Van Eyck, moi minuciosa nesta táboa de dime...
<ul><li>- Unha galería de tres arcos abre a un xardín que remata nunha muralla pola que asoman dous individuos ante unha c...
<ul><li>- Sendo asombrosa toda a pintura, seica sexa a paisaxe dominada desde as ameas o que máis abrae, xa sexa a Xerusal...
34. MATRIMONIO ARNOLFINI JAN VAN EYCK <ul><li>-  Pintura primitiva flamenga. C. 1434. </li></ul><ul><li>- Óleo sobre táboa...
<ul><li>- Esta pintura, exemplo do sist de representación flamengo, amosa o virtuosismo da técnica do óleo    transmisión...
<ul><li>- Os obxectos esparexidos pola estancia, toman ademáis unha presencia significativa, un contido simbólico: </li></...
<ul><li>- Salienta individualización dos personaxes    un dos retratos dobres mellor conseguidos da historia. Retrato ond...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

U N I D A D E 8 Pintura gótica: Giotto E Van Eyck1

1,742 views

Published on

Galego

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,742
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
178
Actions
Shares
0
Downloads
73
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

U N I D A D E 8 Pintura gótica: Giotto E Van Eyck1

  1. 1. UNIDADE 8 PINTURA NA FIN DA IDADE MEDIA: GIOTTO E VAN EYCK Borja Campos Seijo I.E.S García-Barbón (Verín)
  2. 2. 1. PINTURA ITALIANA: RUPTURA FIGURATIVA DE GIOTTO. <ul><li>- Fronte a espectacular transformación escultura gótica, a pintura evolucionou a ritmo máis lento, xa que faltaban os modelos antigos e era + difícil simular volume e tridimensionalidade nunha superficie plana. En Francia domina o Gótico Internacional (S.XIV) que espalla por Europa un gusto refinado e cortesán  beleza ornamental (decorativa) e preciosista dominando a liña dentro dunha natureza idealizada e elegante. </li></ul>
  3. 3. <ul><li>- Mentres en Italia a pintura vive explosión creadora a finais do S.XIII, xa que a Italia medieval sempre mantivo vivo o pasado romano e o contacto coa civilización bizantina  estilo neobizantino ( maniera greca ) que domina Italia na Plena e Baixa Idade Media  características: fondos de ouro que crean espazos irreais e celestais, perspectivas cabaleiras, liñas suaves e delicadas e formas estilizadas e elegantes (Ex: Duccio e Simone Martini) </li></ul>
  4. 4. <ul><li>- Giotto afástase maniera greca  revolución pictórica  orixes pintura occidental. Desenrola o seu labor entre Duocento e Trecento (c.1270-1336) dende Florencia por gran parte de Italia (Padua, Asís, Roma…) decorando muros das igrexas (fresco). ´Trazos da súa pintura: </li></ul><ul><li> Supera bizantinismo acentuando masa e volume, propios da Antigüidade clásica  en contraste a Duccio (que se basa no refinamento cromático) e o Gótico Internacional (liña). </li></ul><ul><li> Non imita directamente a natureza, senón que se inspira en como a representaban os antigos. </li></ul><ul><li> Episodios non anecdóticos  gravidade histórica = o que importa non é o motivo concreto senón o significado profundo. </li></ul><ul><li> Suxire profundidade sen construir perspectiva rigorosa  o espacio non existe en sí mesmo pero as figuras suxiren tridimensionalidade e profundidade. </li></ul>
  5. 5. <ul><li>- Giotto = pintor mural (+ que de táboa)  uso técnica de fresco (cores á augada aplicados en parede revocada)  principais obras: Basílica de Asís (serie de frescos adicados a S.Francisco) e Capela Scrovegni en Padua (narra vida de S. Xaquín, a súa filla a Virxe e Cristo)  ruptura artística  inicio ilusionismo = volve transparente plano figurativo (ventana) de xeito que o espacio pictórico semella continuar o noso espazo físico, ilusión que se reforza con sensación de volume das figuras, creadas por medio de xogos de luces e sombras (claroscuro). </li></ul>
  6. 6. 31. CAPELA SCROVEGNI: PRENDEMENTO DE CRISTO GIOTTO <ul><li>- Fresco sobre muro. </li></ul><ul><li>- Capela Scrovegni, Padua. c 1304/06. </li></ul><ul><li>- Pintura gótica italiana. </li></ul><ul><li>- Decoración de capela privada por encargo de Enrico Scrovegni. </li></ul><ul><li>- Motivo: ciclos da vida de S. Xaquín, a Virxe e Cristo. </li></ul><ul><li>- Iconografía: bico de Xudas e prendemento de Cristo. </li></ul>
  7. 7. <ul><li>- Frescos da Capela Scrovegni (Padua, 1304-06) por Giotto = un dos conxuntos + sobranceiros da pintura mural de todos os tempos. Contén case 40 composicións de formato rectangular en rexistros horizontais e narran historia de S. Xaquín, a Virxe e Cristo. </li></ul><ul><li>- Encargo de E. Scrovegni para decorar capela privada, ofrenda para expiar os seus pecados, onde Giotto amosa trazos da súa particular ruptura figurativa. </li></ul>
  8. 8. <ul><li>- O Prendemento = 1 das súas obras máis coñecidas, bo exemplo do seu estilo e das novidades que introduce. 1ª novidade = forma de representar o escenario  en lugar de representar o acontecemento dende o alto, traéo a primeiro plano, a mesma altura e tamaño que o espectador  plano figurativo vólvese transparente, como se o noso espazo físico continuara no espacio ficticio pintado por Giotto. </li></ul><ul><li>- Ademáis usa outros recursos para suxerir profundidade, como personaxe de costas ao espectador que semella formar parte connosco do grupo que asistimos ao suceso. </li></ul><ul><li>- Giotto reforza este ilusionismo espacial co volume das figuras conseguido por medio do claroscuro (modelando superficies con luces e sombras  sólida monumentalidade e sensación de masa das formas, de inspiración clasicista. </li></ul>
  9. 9. <ul><li>- Composición = claridade e unidade compositiva. Fronte a predecesores que mergullaban as figuras entre mil anécdotas narrativas, Giotto concentra toda atención no tenso cruce de miradas entre Cristo e Xudas, ao redor dos cales xiran todos os demáis vertixinosamente (elipse no fondo)  tensión dramática a piques de estoupar. </li></ul>
  10. 10. 32. CAPELA SCROVEGNI: PRANTO POR CRISTO MORTO GIOTTO <ul><li>- Fresco sobre muro. </li></ul><ul><li>- Capela Scrovegni, Padua. c 1304/06. </li></ul><ul><li>- Pintura gótica italiana. </li></ul><ul><li>- Decoración de capela privada por encargo de Enrico Scrovegni. </li></ul><ul><li>- Motivo: ciclos da vida de S. Xaquín, a Virxe e Cristo. </li></ul><ul><li>- Iconografía: lamentación pola morte de Cristo. Personaxes: a Virxe, Magdalena e santas mulleres </li></ul>
  11. 11. <ul><li>- Lamentación por Cristo morto  intenso sentido tráxico, expresada a mágoa de xeito diferente polos personaxes. </li></ul><ul><li>- Centro da composición moi baixo, na cabeza inclinada da Virxe e de Cristo. Ali se cruzan 2 liñas en diagonal: unha, na dereita, declina lentamente nas masas de personaxes e a suave pendente do outeiro; outra precipítase bruscamente na chea de figuras amoreadas á esquerda. </li></ul><ul><li>- Completa a composición o contraste entre o círculo inmóbil de discípulos aflixidos, e o círculo superior arroutado dos anxos. Os brazos alzados de Xoan interrompen a diagonal da rocha e unen as 2 expresións de dor na terra e no ceo nun único berro. </li></ul>
  12. 12. <ul><li>- Aumenta dramatismo o escenario de severa simplicidade (montaña núa). A única árbore que enlaza os 2 espazos (ceo e terra) ofrece dobre lectura: </li></ul><ul><ul><li>O seu illamento  natureza comparte a dor por morte de Cristo. </li></ul></ul><ul><ul><li>A súa presencia  alude Árbore Sabiduría, murchada por pecado orixinal e devolta á vida por Redención. </li></ul></ul><ul><li>- Un 1º plano de personaxes doentes introdúcenos de cheo no acontecemento. As figuras son masas compactas e monumentais, das que só sobresaen cabezas e mans que expresan cruamente a dor. </li></ul><ul><li>- O azul denso do ceo pecha máis alá do penedo calquera posibilidade de evadirnos da traxedia. </li></ul>
  13. 13. 2. PINTURA DOS PRIMITIVOS FALMENGOS: VAN EYCK <ul><li>- Cidades de Flandres = centros da nova economía mercantil dende o século XIII dirixida por clase corteá e burguesa enriquecida adicada a comercio téxtil. No S. XV aparición da pintura primitivos flamengos  cadros case sempre de pequenas dimensións, para decorar habitacións, pequenas capelas privadas e poucas igrexas. </li></ul><ul><li>- Uso da nova técnica de pintura ao óleo sobre madeira  cadros, dípticos, trípticos ou polípticos. </li></ul><ul><li>- Principais mestres flamengos do S.XV son irmáns Van Eyck, Roger Van der Weyden (autor do Descendemento do Museo do Prado) e o Bosco, creador de alegorías poboadas dun mundo imaxinario e fantástico, repleto de símbolos ( Carro de Heno ou tríptico do Xardín das Delicias , ambas no Prado). </li></ul>
  14. 15. <ul><li>- Pintura flamenga contribúe a crear novo sistema figurativo  creación do ilusionismo (xunto a Quattrocento italiano). Trazos pintura flamenga: </li></ul><ul><li> Representación literal da natureza  representación realidade completa, incluso detalles que ollo non ve a simple vista  minuciosidade, concedendo igual importancia a todos os obxetos sen xerarquías. </li></ul><ul><li> Perspectiva a partir de superposición de planos de referencia para construir un espazo que imita ao real, sen a perspectiva matemática dos italianos. </li></ul><ul><li> Luz natural  define o espacio  aire iluminado onde se moven as figuras entre planos de luz e sombra. </li></ul><ul><li> Brillantez característica grazas a técnica de oléo sobre táboa. </li></ul>
  15. 16. <ul><li>- Iniciador escola flamenga S.XV = Jan Van Eyck (nado c.1380), desenvolve a súa labor na 1ª ½ S.XV en Bruxas. 1ª obra mestra é o Políptico do Cordeiro Místico da catedral de Gante, comezado polo seu irmán Hubert e rematado por él, formado por 12 táboas e adicado ó culto de Cristo redentor. </li></ul><ul><li>- En Flandres o avance do individualismo e o éxito social da clase cortesá e mercantil orixinan os primeiros retartos e cadros de devoción (imaxe de culto con doante) para capela privada do cliente (Ex: A Virxe do Chanceler Rolin de Van Eyck). </li></ul>
  16. 17. <ul><li>- Van Eyck pinta os primeiros retratos psicolóxicos, xénero profano que centra a atención na face do personaxe sobre fondo neutro (Home do turbante). Tamén retarto dobre, máis complexo, co Famoso matrimonio Arnolfini = alarde do sistema de representación flamengo e expresión da nova mentalidade burguesa e laica. </li></ul>
  17. 18. 33. VIRXE DO CHANCELER ROLIN JAN VAN EYCK <ul><li>- Pintura primitiva flamenga. c. 1435. </li></ul><ul><li>- Óleo sobre táboa. </li></ul><ul><li>- Museo do Louvre. París. </li></ul><ul><li>- Encargo de Nicolás Rolin, chanceler do duque de Borgoña. </li></ul><ul><li>- Xénero relixioso: cadro de devoción con retrato de doante. </li></ul><ul><li>- Iconografía: Virxe coroada co Neno e doante. </li></ul>
  18. 19. <ul><li>- Virxe do Chanceler Rolin ofrece unha mostra da portentosa técnica de Van Eyck, moi minuciosa nesta táboa de dimensi´ns tan reducidas. </li></ul><ul><li>- Home de confianza do duque de Borgoña, Nicolás Rolin encargou esta obra coma imaxe privada de devoción que legou á igrexa da súa cidade natal. </li></ul><ul><li>O chanceler faise representar dun xeito insolente, invadindo o espazo onde se atopa a Virxe, sen distancia nin separación xerárquica. O doante ricamente vestido, de xeonllos nun reclinatorio, interrompe a súa oración, para mirar a Virxe, corodada por un anxo e termando do Neno, quen bendice ao chanceler. </li></ul>
  19. 20. <ul><li>- Unha galería de tres arcos abre a un xardín que remata nunha muralla pola que asoman dous individuos ante unha cidade en medio dunha paisaxe atravesada por un río que se perde nun fondo montañoso. </li></ul><ul><li>- Panofsky (historiador da arte) sostiña que esta insólita “familiaridade” do doante cos seres sagrados obedecía a mensaxe en clave  representación Xerusalén celestial na que Rolin estaría tras a súa morte. Ademáis os temas esculpidos nos capiteis ( Expulsión do Paraíso, Caín e Abel e a Embriaguez de Noé ), farían referencia ós pecados do propio doante polos que ora. Sen embargo, esta hipótese se ben coherente, carece de apoio documental. </li></ul>
  20. 21. <ul><li>- Sendo asombrosa toda a pintura, seica sexa a paisaxe dominada desde as ameas o que máis abrae, xa sexa a Xerusalén Celeste, Flandres ou Borgoña, sorprende a súa minuciosidade tendo en conta as escasas dimensións da obra. </li></ul><ul><li>- Rolin dá a imprensión de estar satisfeito consigo mesmo, e baixo pretesto de piedade, crea un monumento a súa propia vaidade (compatible con sincera devoción), grazas á destreza de Van Eyck. </li></ul>
  21. 22. 34. MATRIMONIO ARNOLFINI JAN VAN EYCK <ul><li>- Pintura primitiva flamenga. C. 1434. </li></ul><ul><li>- Óleo sobre táboa. </li></ul><ul><li>- National Gallery. Londres. </li></ul><ul><li>- Xenero: retrato. </li></ul><ul><li>- Encargo de Giovanni Arnolfini e a súa dona Giovanna Cenami. </li></ul><ul><li>- Iconografía: rito nupcial con obxectos simbólicos e alegóricos. </li></ul>
  22. 23. <ul><li>- Esta pintura, exemplo do sist de representación flamengo, amosa o virtuosismo da técnica do óleo  transmisión con todo detalle da presencia física dos obxectos e expresión dos ideais da mentalidade burguesa e laica. </li></ul><ul><li>- Jan Van Eyck pintou o cadro en 1434 (inscripción sobre o espello: Xan Van Eyck estivo aquí 1434). Representa a voda de Giovanni Arnolfini e Giovann Cenami, mercader italiano asentado en Bruxas. No espello vemos aos dous cónxuxes de costas e outras 2 figuras emprazadas fóra da pintura (no espazo do espectador), o pintor e un personaxe actuando de testemuñas. Todo cadra co rito nupcial que adoitaba daquela: privado, civil e na propia casa. </li></ul>
  23. 24. <ul><li>- Os obxectos esparexidos pola estancia, toman ademáis unha presencia significativa, un contido simbólico: </li></ul><ul><li> Lámpada: porta unha única vela prendida, sinal de Cristo como testemuña. </li></ul><ul><li> Can: signo de fidelidade. </li></ul><ul><li> Froitas da fiestra: pureza da alma humana en gracia e sacramento matrimonio. </li></ul><ul><li> Zapatos no chan: pacto entre Deus e Moisés, quen descalzou para pisar terreo sacro. </li></ul><ul><li> Rosario e espello: suxiren pureza. No marco do espello aparecen talladas dez escenas da Paixón. </li></ul><ul><li> Na cabeceira do leito unha talla de Santa Margarida e o Dragón representa a portadora dos partos </li></ul>
  24. 25. <ul><li>- Salienta individualización dos personaxes  un dos retratos dobres mellor conseguidos da historia. Retrato onde destacan a precisión das calidades que dá conta da riqueza e status da parella, tanto nos obles como nas suntuosas teas. </li></ul><ul><li>Van Eyck articula o espazo figurativo coma prolongación do espazo real do espectador, servíndose tanto de elementos lineais (perspectivos) de mobles e teito, leito e fiestras, como de planos alternativamente claros e escuros, pero sobre todo do sútil recurso de pintar o noso espazo de espectadores a través do espello. </li></ul><ul><li>- Recolle coa súa mirada, ademaís unha imaxe completa de toda a realidade que percibe, con todos os compoñentes tratados na mesma escala e importancia, sexan persoas, indumentarias, can e froitos. Mirta todo por igual e retrata coa mesma atención aos seus clientes e os obxectos que se atopan alí  concepción femomenolóxica da natureza  natureza ilimitada e continua na que estamos mergullados e que desborda o que vemos dunha simple ollada. </li></ul>

×