SlideShare a Scribd company logo
1 of 37
ИСЛАМ ШАШНЫ ҮҮСЭХ ҮЕИЙН
ТҮҮХЭН НӨХЦӨЛ
ИСЛАМ ШАШИН ДЭЛХИЙН ГУРВАН ТОМ ШАШНЫ НЭГ МӨН
БӨГӨӨД БУДДЫН БА ХРИСТОС ШАШИН ХОЁРООС БҮР ХОЖУУ
ҮЕД ҮҮССЭН КУРЕЙШИТ ОВГИЙН ДОТОР ҮҮСЧЭЭ. ИСЛАМЫН
ЕРТӨНЦӨД ЭНЭ ШАШНЫ АНХ ҮҮССЭН ЦАГ ХУГАЦААГ АЛБАН
ЁСООР 622 ОН ГЭЖ ҮЗДЭГ.
Ислам шашин Сунн, Шиа, Харижит гэсэн 3
томоохон урсгал, 20 гаруй чиглэл, хэдэн
зуун сэкт бүлэглэлтэй дэлхийн 3 дахь том
шашин.
 Та бидний Ислам шашныг нэрлэдэг лал
хэмээх үг нь лало буюу буруу номтон гэх
утгатай Төвд үг.
ИСЛАМ ГЭДЭГ БОЛ ШАШНЫХ НЬ НЭР, ШҮТЭН
БИШРЭГЧДИЙГ НЬ МУСУЛЬМАН ГЭНЭ.
ИСЛАМ ШАШИНЫ ҮҮСЭЛ
 Ислам шашин огт хоосноос санамсаргүй
гэнэт үүсэж бий болоогүй, эсвэл Аллах
бурхны хүсэл зоригоор, ид шидээр,
зайлшгүйгээр үүсээгүй, харин тухайн
түүхэн тодорхой цаг үе, нөхцөл байдал,
нийгэм-эдийн засаг, улс төр, соёл-оюун
санааны үйл явдлуудаар уялдан
нөхцөлдөж, бэлтгэгдэж аажмаар үүсэн
бүрэлдэж дэлгэрсэн нийгэм-соёлын
үзэгдэл болно.
 Эртний үеэс оршин тогтож ирсэн
арабуудын уламжлалт нийгэм, жижиг улс
орнууд тийнхүү хүч суларч задрах болсон
явдал эдгээр орнуудын нийгмийн
амьдрал, анги бүлгүүдийн болон
суурьшмал ба нүүдэлчин аймгуудын
хоорондын уламжлалт харилцаа,
нийгмийн ухамсар, шашин шүтлэг
өөрчлөгдөхөд хүргэсэн байна.
 Өмнөх үед төлөвшсөн нийгмийн ухамсар,
ертөнцийг үзэх үзэл, шашин шүтлэгийн
хэлбэрүүдээр шинээр үүсэж бий болсон
нийгмийн бодит байдал, өөрчлөлтүүдийг
тайлбарлаж ойлгох, оюун санаагаар эзэмших
аргагүй болжээ. Арабуудын нийгмийн ахуй,
эдийн засгийн өөрчлөлт нь тэдний оюун
санаа, ухамсар, тэр дотор шашин шүтлэг нь
мөн өөрчлөгдөж шинэчлэгдэх явдлыг
нөхцөлдүүлж шаардах болсон байна.
 Тийнхүү YI зууны төгсгөл, YII зууны эхэн үед
арабын тархай бутархай овог аймаг, бие
даасан хот, төвүүдийн өмнө тэдгээрийн хувь
заяа, оршин тогтнолд нийтлэгээр
хамааралтай нийгэм-эдийн засгийн хүнд
нөхцөл байдлыг хамтын хүчээр даван туулах,
аж ахуй, эдийн засгийн нягт харилцаа
холбоо, нэгдмэл орон зай бий болгох, нэгдсэн
төр улс байгуулах зорилго, шаардлага
тулгаран тавигдсан байна.
 Түүнийг хэрэгжүүлэхийн тулд
хүчирхийлэл, цэрэг дайныг хэрэглэхийн
зэрэгцээ овог аймгуудыг оюун санаа,
соёлын нэгдмэл амьдралтай болгох, тэр
дотор тэдний тус тусын жижиг шашин
шүтээнийг халж оронд нь нэгдмэл, шинэ
шашныг бий болгох хэрэгцээ шаардлага
гарчээ.
 Өөрөөр хэлбэл арабын нэгдсэн төр улсыг
байгуулахад тухайн үед шашны хэлбэрээр
илэрхийлэгдсэн үзэл суртал, үндэсний
нэгдмэл үзэл санаа хэрэгтэй байв. Үүний
биелэл, өвөрмөц илэрхийлэл болж
нэгдмэл, шинэ ислам шашин үүсэж
бүрэлдсэн байна.
 Арабын нэгдсэн халифат улс
байгуулагдах, ислам шашин үүсэж
бүрэлдэх үйл явц орон зай, цаг хугацааны
хувьд зэрэгцэж, давхцан явагджээ. Үүний
эрхээр ислам шашин нь араб угсаатны
олон овог аймаг нийгэм, эдийн засаг, улс
төрийн талаар нягтарч нэгдсэний жирийн,
идэвхгүй тусгал, үр дагавар байсангүй.
 Харин энэ үйл хэрэгтэй нягт уялдаж
авцалдсан, гэхдээ харьцангуй бие даасан,
дээрхи үйл явдалд эргэж идэвхтэй
нөлөөлсөн үзэгдэл байв.
 Шинээр үүсэж бүрэлдэн байсан ислам
шашин тэр үед нэгдсэн халифат төр улсыг
мөн адил шинээр бүрдүүлж байгуулах
нарийн ээдрээтэй үйл явцыг нэг талаар
өөртөө шашны нийгэм, эдийн засаг, улс
төрийн үзэл санаа, номлолын хэлбэрээр
тусгаж илэрхийлэх болсны зэрэгцээ
нөгөөтэйгүүр тэрхүү үйл явцад өөрийнхөө
шашны номлол, сургаал, хэм
хэмжээнүүдээр дамжуулж эргэж идэвхтэй
нөлөөлж байлаа
 . Чухамдаа энэхүү харилцан нөлөөлөл,
түүхэн нөхцөл байдлын эрхээр ислам
шашинд, шашин төрийг хослон барих ёс
буюу шашин ба төр, шашны номлол ба улс
төрийн бодлого нь хоорондоо салшгүй
холбоотой, нэгдмэл байх ёс зарчим үүсэн
тогтож, тэр нь эдүгээ хүртэл баримтлагдах
болжээ.
 Ислам шашин дэлхий дахинаа түгэн
дэлгэрсэн нь
 Ислам шашны түүхийн салшгүй нэг чухал
тал нь энэ шашин дэлхийн янз бүрийн тив,
бүс нутгийн ард түмэн, улс орнуудад
нэвтэрч дэлгэрсэн явдал мөн
 . Ислам шашин YII-XIII зуунд Ази,
Африкийн олон оронд, түүнчлэн Европын
зарим оронд нэвтэрч дэлгэрсэн явдал энэ
үеийн арабын халифат улсын байлдан
дагуулалтай нягт холбоотой байлаа.
 Энэ үйл явц түүнчлэн араб, исламын соёл,
иргэншил бусад бүс нутаг, улс орнуудад
тайван арга замаар нөлөөлж
дэлгэрсэнтэй, өөрөөр хэлбэл эдийн засаг,
худалдаа, соёлын харилцаатай ч багагүй
холбоотой байв.
 Ислам шашин эзлэгдсэн орнуудын өөр
шашин шүтлэгтэй хүн амын тодорхой
хэсэгт эхлээд хэсэгчилсэн байдлаар
нөлөөлж дэлгэрэх, дараа нь хүрээгээ тэлж
тухайн орны хүн амыг бүхэлд нь хамрах
үйл явц XYII-XX зуунд голлож явагдсан
байна.
 Түүхээс үзвэл арабын халифат улс YII-IX
зуунд хүчирхэгжиж, түүнд тулгуурлаж
бусад орныг байлдан дагуулсан аян дайн
ба ислам шашин улам нөлөөтэй болж,
арабуудын хүрээ хязгаараас тэлэн гарч,
бусад орон, ард түмнүүдийн амьдралд
нэвтэрч дэлгэрсэн үйл явц хоорондоо яв
цав тохирч, давхцаж явагдсан байна.
 Алигийн дараа халиф суусан Муавиягийн үед
(661-680 он) арабууд Энэтхэгт довтолж,
Афганистан, Бухара, Самарканд, Мервыг
(Магриб) байлдан эзэлжээ. YII-YIII зууны
заагт Византи гүрний зарим нутаг, Гүржийг
эзлэн авч, Хазарыг довтолсон байна. YIII
зууны эхэнд халифат улс Дундад Азийг бараг
бүхэлд нь, Хойд Африкаас Ливи, Тунис,
Марокко ба түүнчлэн Испанийг эзэлж, Франц
руу довтолжээ.

 Исламын шашны дэлгэрэлт
 Эхэн үед арабын халифат гүрний байлдан
дагуулал нь бусдын газар нутаг, эд
баялагийг булаан авч эзэмшихэд
чиглэгдсэн эдийн засгийн зорилготой
байсан бол дараагийн үеэс эзлэгдсэн улс
орнуудын хүн амыг ислам шашинд
оруулах зорилт түлхүү тавигдах болсон
байна.
 Арабуудын байлдан дагуулал ба ислам
шашны дэлгэрэлтийн явцад яг араб
угсаатан биш ч гэсэн уг үндэс нь семит
гаралтай ард түмнүүд, түүгээр ч үл барам
семит биш, огт өөр угсаа гаралтай египет,
ливи (берберүүд) зэрэг ард түмнүүд
зөвхөн ислам шашинд орсон төдийгүй
аажимдаа араб хэл, бичиг үсэг, араб
соёлтой болж бүхэлдээ арабжсан байна.
 Харин Иран, Афганистан, Дундад Ази, Ар
Кавказын угсаа гарал, хэл, соёл, аж төрөх
ёс, нүүдэл суудал, эрхэлсэн аж ахуй ондоо
ард түмнүүд ислам шашид орсон боловч
бүхэлдээ арабжсангүй, угсаатны шинж
чанаруудаа хэвээр нь хадгалан үлджээ.
 Арабууд эдгээр ард түмнийг ислам
шашинд оруулахын тулд эдийн засгийн
хөнгөлөлт үзүүлэх, давуу байдал олгох
арга хэрэгслийг өргөн ашигласан байна.
Энэ нь үр дүнд хүргэжээ.
 Улс гүрэн дамжсан арабын худалдаачид
бүр YII-YIII зуунд ислам шашныг Хятад
оронд нэвтрүүлэхийг хичээж, эндэхийн хүн
амыг исламтай танилцуулсан боловч
дунганчууд ба өөр зарим нэг угсаатны
цөөн хэсгээс бусад нь ислам шашинд
ороогүй юм.
 Исламын дайчид XII зууны сүүлчээр
Энэтхэгийн хойд хэсэгт нэвтрэн орж Дели,
Бихар ба Бенгалийг эзлэн авсан ба XIII
зууны эхээр тэдгээрийг нэгтгэж захирсан
Делийн султанат улс байгуулагдаж, ислам
нь Энэтхэгийн хойд хэсгийн төрийн албан
ёсны шашин болсон байна.
 Ислам шашин дэлхийн олон оронд
нэвтрэн дэлгэрч, дэлхийн том шашны нэг
болсон баримт, үйл явцыг дан ганц
байлдан дагуулалтай холбож
тайлбарлавал өрөөсгөл, учир дутагдалтай
болно.
ИСЛАМЫН ШАШИН ӨНӨӨДӨР
 Ислам өнөөдөр дэлхийн мусульманчуудын
зөвхөн шашин шүтлэг нь төдийгүй тэдний
иргэншил, соёлын том хэв маяг, нийгэм,
эдийн засаг, улс төрийн амьдралын зохион
байгуулалтын үндэс, мусульманчуудын аж
төрөх ёс, уламжлал, ёс заншил, үнэт зүйл,
ертөнцийг үзэх үзэл нь болж байгаа
билээ..
 Ислам шашныг одоо дэлхийн 232 оронд 1
тэрбум 570 сая хүн (2009 он) шүтэн
баримталдаг (шүтэгчдийн тоогоор христос
шашны дараа ордог), мусульманчууд
дэлхийн 50 оронд хүн амынх нь дийлэнх
олонхи болдог, Египет, Саудын Араб, Мароко,
Кувейт, Иран, Ирак, Пакистан зэрэг 28 оронд
төрийн албан ёсны шашин болж
баримтлагдаж байна. Иран, Пакистан,
Мавритани зэрэг орнууд Исламын бүгд
найрамдах улс гэсэн албан ёсны нэртэй юм
 Ислам шашны нөлөө, үүрэг дэлхийд
өссөөр байгаа явдалд түүнийг шүтэгчдийн
тоо эгнээ түргэн өсч байгаа нь багагүй
нөлөөлж байна. Британий нэвтэрхий
толийн тоо баримт ёсоор 1987 онд
дэлхийн мусульманчууд 860 сая байсан
бол 2002 онд тэд 1.3 тэрбум, 2009 онд
1.57 тэрбум болж өсчээ.
 . Үүнд мусульманчуудын өөрсдийнх нь
жам ёсны өсөлтийн зэрэгцээ эл шашинд
шинээр орогсдын тоо ч өссөөр байгаа
явдал нөлөөлж байгаа юм.
(Мусульманчуудын тоо сүүлийн зуун жилд
13-19.5 хувь өссөн байна. 1900-1970 оны
хооронд нийт шүтэгчдийн тоо 200 саяаас
551 сая хүртэл өссөн бол 1970-2009 онд
энэ тоо 3 дахин өссөн гэсэн үг).
 Мусульманчуудын дийлэнх нь Ази болон
Африк тивд амьдарч байгаа бөгөөд
ойролцоогоор 67% нь Ази тивд (үүнээс 683
сая нь Индонез, Пакистан, Энэтхэг,
Бангладеш болон Турк, Ирэн зэрэг арабын
бус Дундад азийн орнууд), үлдсэн хувь нь
Африк тивийн Египт, Нигери зэрэг томоохон
улсуудад амьдарч байна. БНХАУ-д л гэхэд 20
– 30 сая мусульманчууд (хүн амын 1.5% – 2%
) оршин суудаг.
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн

More Related Content

What's hot (20)

Эс
ЭсЭс
Эс
 
SSHS12
SSHS12SSHS12
SSHS12
 
монголд шарын шашин дэлгэрсэн лекц
монголд шарын шашин дэлгэрсэн лекцмонголд шарын шашин дэлгэрсэн лекц
монголд шарын шашин дэлгэрсэн лекц
 
Niigem sudlal 11
Niigem sudlal 11Niigem sudlal 11
Niigem sudlal 11
 
Leg12
Leg12Leg12
Leg12
 
бага хаад
бага хаадбага хаад
бага хаад
 
Leg13.1
Leg13.1Leg13.1
Leg13.1
 
хүний үүсэл
хүний үүсэлхүний үүсэл
хүний үүсэл
 
Presentation1
Presentation1Presentation1
Presentation1
 
моногибрид
моногибридмоногибрид
моногибрид
 
Oyunyi soyol
Oyunyi soyolOyunyi soyol
Oyunyi soyol
 
1990 оны Ардчилсан хувьсгал
1990 оны Ардчилсан хувьсгал1990 оны Ардчилсан хувьсгал
1990 оны Ардчилсан хувьсгал
 
сургалтын үнэлгээ соло
сургалтын үнэлгээ солосургалтын үнэлгээ соло
сургалтын үнэлгээ соло
 
Egshig
EgshigEgshig
Egshig
 
Biol l 3
Biol l 3Biol l 3
Biol l 3
 
газар зүйн зураг
газар зүйн зураг газар зүйн зураг
газар зүйн зураг
 
булчингийн бүтэц, найрлага, ангилал, булчингийн
булчингийн бүтэц, найрлага, ангилал, булчингийнбулчингийн бүтэц, найрлага, ангилал, булчингийн
булчингийн бүтэц, найрлага, ангилал, булчингийн
 
Biochemistry l 3
Biochemistry l 3Biochemistry l 3
Biochemistry l 3
 
таван хошуу мал
таван хошуу малтаван хошуу мал
таван хошуу мал
 
MT101 Lecture 1(Mongolia)
MT101 Lecture 1(Mongolia)MT101 Lecture 1(Mongolia)
MT101 Lecture 1(Mongolia)
 

Viewers also liked

Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг
Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг
Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг Islamic Invitation
 
шашны тухай
шашны тухайшашны тухай
шашны тухайtuya_05
 
Эртний монголчуудын дунд шашин шүтлэгийн анхны хэлбэрүүд үүссэн нь
Эртний монголчуудын дунд  шашин шүтлэгийн  анхны хэлбэрүүд үүссэн ньЭртний монголчуудын дунд  шашин шүтлэгийн  анхны хэлбэрүүд үүссэн нь
Эртний монголчуудын дунд шашин шүтлэгийн анхны хэлбэрүүд үүссэн ньgbd01
 
Ислам шашны тухай товч ойлголт
Ислам шашны тухай товч ойлголтИслам шашны тухай товч ойлголт
Ислам шашны тухай товч ойлголтAri Ariuntuya
 
шашин нийгмийн үзэгдэл болох нь
шашин нийгмийн үзэгдэл болох ньшашин нийгмийн үзэгдэл болох нь
шашин нийгмийн үзэгдэл болох ньBayarmaa Anu
 
Tsahim hicheel
Tsahim hicheelTsahim hicheel
Tsahim hicheelurnaa79
 
африк тив дахь улс орнуудын нийгэм, улс
африк тив дахь улс орнуудын нийгэм, улсафрик тив дахь улс орнуудын нийгэм, улс
африк тив дахь улс орнуудын нийгэм, улсodnoo3
 
Afrika g
Afrika gAfrika g
Afrika gsodko27
 
Африкийн бүс нутаг
Африкийн бүс нутагАфрикийн бүс нутаг
Африкийн бүс нутагtheacher
 
тивүүдийн ерөнхий тодорхойлолт
тивүүдийн ерөнхий тодорхойлолттивүүдийн ерөнхий тодорхойлолт
тивүүдийн ерөнхий тодорхойлолтErdenetuya Galbadrah
 
эртний грекийн урлаг
эртний грекийн урлагэртний грекийн урлаг
эртний грекийн урлагDashnanjid Saihansuvd
 
грек ромын соёл
грек ромын соёлгрек ромын соёл
грек ромын соёлEnkhtuyazb
 

Viewers also liked (19)

Ислам шашин
Ислам шашинИслам шашин
Ислам шашин
 
Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг
Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг
Ислам шашны товч агуулга буюу үнэн бодит зүг чиг
 
исламын урлаг
исламын урлагисламын урлаг
исламын урлаг
 
шашны тухай
шашны тухайшашны тухай
шашны тухай
 
Эртний монголчуудын дунд шашин шүтлэгийн анхны хэлбэрүүд үүссэн нь
Эртний монголчуудын дунд  шашин шүтлэгийн  анхны хэлбэрүүд үүссэн ньЭртний монголчуудын дунд  шашин шүтлэгийн  анхны хэлбэрүүд үүссэн нь
Эртний монголчуудын дунд шашин шүтлэгийн анхны хэлбэрүүд үүссэн нь
 
Ислам шашны тухай товч ойлголт
Ислам шашны тухай товч ойлголтИслам шашны тухай товч ойлголт
Ислам шашны тухай товч ойлголт
 
шашин нийгмийн үзэгдэл болох нь
шашин нийгмийн үзэгдэл болох ньшашин нийгмийн үзэгдэл болох нь
шашин нийгмийн үзэгдэл болох нь
 
Tsahim hicheel
Tsahim hicheelTsahim hicheel
Tsahim hicheel
 
христийн урлаг
христийн урлагхристийн урлаг
христийн урлаг
 
христийн шашны философи шинэ
христийн шашны философи шинэхристийн шашны философи шинэ
христийн шашны философи шинэ
 
африк тив дахь улс орнуудын нийгэм, улс
африк тив дахь улс орнуудын нийгэм, улсафрик тив дахь улс орнуудын нийгэм, улс
африк тив дахь улс орнуудын нийгэм, улс
 
Afrika g
Afrika gAfrika g
Afrika g
 
Африкийн бүс нутаг
Африкийн бүс нутагАфрикийн бүс нутаг
Африкийн бүс нутаг
 
эртний ромын урлаг
эртний ромын урлагэртний ромын урлаг
эртний ромын урлаг
 
тивүүдийн ерөнхий тодорхойлолт
тивүүдийн ерөнхий тодорхойлолттивүүдийн ерөнхий тодорхойлолт
тивүүдийн ерөнхий тодорхойлолт
 
эртний грекийн урлаг
эртний грекийн урлагэртний грекийн урлаг
эртний грекийн урлаг
 
грек ромын соёл
грек ромын соёлгрек ромын соёл
грек ромын соёл
 
Ertnii grek
Ertnii grekErtnii grek
Ertnii grek
 
реферат философи
реферат философиреферат философи
реферат философи
 

Similar to ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн

Islaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaam
IslaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaamIslaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaam
IslaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaamBayarmaa Anu
 
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэнислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэнBayarmaa Anu
 
нтм эрдмаа
нтм эрдмаантм эрдмаа
нтм эрдмааerdmaa
 
Ислам шашин
Ислам шашинИслам шашин
Ислам шашинTileubekTiky
 
нийгмийн нийтлэг
нийгмийн нийтлэгнийгмийн нийтлэг
нийгмийн нийтлэгtulgaa14
 
Дэлхийн хүн ам
Дэлхийн хүн амДэлхийн хүн ам
Дэлхийн хүн амBMunguntuul
 
шашны тухай 3
шашны тухай 3шашны тухай 3
шашны тухай 3Ermuunmongol
 
Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...
Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...
Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...tolya_08
 

Similar to ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн (12)

Исламын шашин
Исламын шашинИсламын шашин
Исламын шашин
 
Islaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaam
IslaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaamIslaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaam
Islaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaam
 
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэнислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн
 
нтм эрдмаа
нтм эрдмаантм эрдмаа
нтм эрдмаа
 
Ислам шашин
Ислам шашинИслам шашин
Ислам шашин
 
нийгмийн нийтлэг
нийгмийн нийтлэгнийгмийн нийтлэг
нийгмийн нийтлэг
 
Дэлхийн хүн ам
Дэлхийн хүн амДэлхийн хүн ам
Дэлхийн хүн ам
 
Population
PopulationPopulation
Population
 
Population
PopulationPopulation
Population
 
шашны тухай 3
шашны тухай 3шашны тухай 3
шашны тухай 3
 
Mongoliin ezent guren huvaagdal
Mongoliin ezent guren huvaagdalMongoliin ezent guren huvaagdal
Mongoliin ezent guren huvaagdal
 
Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...
Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...
Монголын нийгмийн түүхэн нийтлэгүүдийн үүсэл, хувьсал, нийгмийн бүтэц давхраа...
 

More from Bayarmaa Anu

эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлагаэмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлагаBayarmaa Anu
 
менежмэнт семинар 2
менежмэнт семинар 2менежмэнт семинар 2
менежмэнт семинар 2Bayarmaa Anu
 
Social programs in the united states
Social programs in the united statesSocial programs in the united states
Social programs in the united statesBayarmaa Anu
 
Good neighbors mongolia
Good neighbors mongoliaGood neighbors mongolia
Good neighbors mongoliaBayarmaa Anu
 
Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...
Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...
Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...Bayarmaa Anu
 
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлагаэмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлагаBayarmaa Anu
 
My profession is social work
My profession is social workMy profession is social work
My profession is social workBayarmaa Anu
 
Social programs in the united states
Social programs in the united statesSocial programs in the united states
Social programs in the united statesBayarmaa Anu
 
Good neighbors mongolia
Good neighbors mongoliaGood neighbors mongolia
Good neighbors mongoliaBayarmaa Anu
 
Халамжийн менежмэнт семинар 2
Халамжийн менежмэнт семинар 2Халамжийн менежмэнт семинар 2
Халамжийн менежмэнт семинар 2Bayarmaa Anu
 
гэр бүлийн өнөөгийн байдал
гэр бүлийн өнөөгийн байдалгэр бүлийн өнөөгийн байдал
гэр бүлийн өнөөгийн байдалBayarmaa Anu
 
Undarmaa 110404213616-phpapp02
Undarmaa 110404213616-phpapp02Undarmaa 110404213616-phpapp02
Undarmaa 110404213616-phpapp02Bayarmaa Anu
 
Random 131018004435-phpapp01
Random 131018004435-phpapp01Random 131018004435-phpapp01
Random 131018004435-phpapp01Bayarmaa Anu
 
Random 131018004405-phpapp02
Random 131018004405-phpapp02Random 131018004405-phpapp02
Random 131018004405-phpapp02Bayarmaa Anu
 
Emegteichuudiin oroltsoo iltgel
Emegteichuudiin oroltsoo iltgelEmegteichuudiin oroltsoo iltgel
Emegteichuudiin oroltsoo iltgelBayarmaa Anu
 
эмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалал
эмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалалэмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалал
эмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалалBayarmaa Anu
 

More from Bayarmaa Anu (20)

эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлагаэмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
 
менежмэнт семинар 2
менежмэнт семинар 2менежмэнт семинар 2
менежмэнт семинар 2
 
Social programs in the united states
Social programs in the united statesSocial programs in the united states
Social programs in the united states
 
Good neighbors mongolia
Good neighbors mongoliaGood neighbors mongolia
Good neighbors mongolia
 
Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...
Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...
Consists of taxes and social welfare fund administered by the us department o...
 
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлагаэмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
эмэгтэйчүүдийн нийгмийн халамжийн байгуулгын удирдлага
 
My profession is social work
My profession is social workMy profession is social work
My profession is social work
 
Social programs in the united states
Social programs in the united statesSocial programs in the united states
Social programs in the united states
 
Good neighbors mongolia
Good neighbors mongoliaGood neighbors mongolia
Good neighbors mongolia
 
Халамжийн менежмэнт семинар 2
Халамжийн менежмэнт семинар 2Халамжийн менежмэнт семинар 2
Халамжийн менежмэнт семинар 2
 
Tusul
TusulTusul
Tusul
 
Presentation2
Presentation2Presentation2
Presentation2
 
гэр бүлийн өнөөгийн байдал
гэр бүлийн өнөөгийн байдалгэр бүлийн өнөөгийн байдал
гэр бүлийн өнөөгийн байдал
 
Undarmaa 110404213616-phpapp02
Undarmaa 110404213616-phpapp02Undarmaa 110404213616-phpapp02
Undarmaa 110404213616-phpapp02
 
Random 131018004435-phpapp01
Random 131018004435-phpapp01Random 131018004435-phpapp01
Random 131018004435-phpapp01
 
Random 131018004405-phpapp02
Random 131018004405-phpapp02Random 131018004405-phpapp02
Random 131018004405-phpapp02
 
Emegteichuudiin oroltsoo iltgel
Emegteichuudiin oroltsoo iltgelEmegteichuudiin oroltsoo iltgel
Emegteichuudiin oroltsoo iltgel
 
Bagaar ajillah
Bagaar ajillahBagaar ajillah
Bagaar ajillah
 
эмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалал
эмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалалэмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалал
эмэгтэйчүүдийн ажил эрхлэлт ба нийгмийн хамгаалал
 
сэтгэл
сэтгэлсэтгэл
сэтгэл
 

ислам шашны үүсэх үеийн түүхэн

  • 1. ИСЛАМ ШАШНЫ ҮҮСЭХ ҮЕИЙН ТҮҮХЭН НӨХЦӨЛ
  • 2. ИСЛАМ ШАШИН ДЭЛХИЙН ГУРВАН ТОМ ШАШНЫ НЭГ МӨН БӨГӨӨД БУДДЫН БА ХРИСТОС ШАШИН ХОЁРООС БҮР ХОЖУУ ҮЕД ҮҮССЭН КУРЕЙШИТ ОВГИЙН ДОТОР ҮҮСЧЭЭ. ИСЛАМЫН ЕРТӨНЦӨД ЭНЭ ШАШНЫ АНХ ҮҮССЭН ЦАГ ХУГАЦААГ АЛБАН ЁСООР 622 ОН ГЭЖ ҮЗДЭГ.
  • 3. Ислам шашин Сунн, Шиа, Харижит гэсэн 3 томоохон урсгал, 20 гаруй чиглэл, хэдэн зуун сэкт бүлэглэлтэй дэлхийн 3 дахь том шашин.
  • 4.  Та бидний Ислам шашныг нэрлэдэг лал хэмээх үг нь лало буюу буруу номтон гэх утгатай Төвд үг.
  • 5. ИСЛАМ ГЭДЭГ БОЛ ШАШНЫХ НЬ НЭР, ШҮТЭН БИШРЭГЧДИЙГ НЬ МУСУЛЬМАН ГЭНЭ.
  • 7.  Ислам шашин огт хоосноос санамсаргүй гэнэт үүсэж бий болоогүй, эсвэл Аллах бурхны хүсэл зоригоор, ид шидээр, зайлшгүйгээр үүсээгүй, харин тухайн түүхэн тодорхой цаг үе, нөхцөл байдал, нийгэм-эдийн засаг, улс төр, соёл-оюун санааны үйл явдлуудаар уялдан нөхцөлдөж, бэлтгэгдэж аажмаар үүсэн бүрэлдэж дэлгэрсэн нийгэм-соёлын үзэгдэл болно.
  • 8.  Эртний үеэс оршин тогтож ирсэн арабуудын уламжлалт нийгэм, жижиг улс орнууд тийнхүү хүч суларч задрах болсон явдал эдгээр орнуудын нийгмийн амьдрал, анги бүлгүүдийн болон суурьшмал ба нүүдэлчин аймгуудын хоорондын уламжлалт харилцаа, нийгмийн ухамсар, шашин шүтлэг өөрчлөгдөхөд хүргэсэн байна.
  • 9.  Өмнөх үед төлөвшсөн нийгмийн ухамсар, ертөнцийг үзэх үзэл, шашин шүтлэгийн хэлбэрүүдээр шинээр үүсэж бий болсон нийгмийн бодит байдал, өөрчлөлтүүдийг тайлбарлаж ойлгох, оюун санаагаар эзэмших аргагүй болжээ. Арабуудын нийгмийн ахуй, эдийн засгийн өөрчлөлт нь тэдний оюун санаа, ухамсар, тэр дотор шашин шүтлэг нь мөн өөрчлөгдөж шинэчлэгдэх явдлыг нөхцөлдүүлж шаардах болсон байна.
  • 10.  Тийнхүү YI зууны төгсгөл, YII зууны эхэн үед арабын тархай бутархай овог аймаг, бие даасан хот, төвүүдийн өмнө тэдгээрийн хувь заяа, оршин тогтнолд нийтлэгээр хамааралтай нийгэм-эдийн засгийн хүнд нөхцөл байдлыг хамтын хүчээр даван туулах, аж ахуй, эдийн засгийн нягт харилцаа холбоо, нэгдмэл орон зай бий болгох, нэгдсэн төр улс байгуулах зорилго, шаардлага тулгаран тавигдсан байна.
  • 11.  Түүнийг хэрэгжүүлэхийн тулд хүчирхийлэл, цэрэг дайныг хэрэглэхийн зэрэгцээ овог аймгуудыг оюун санаа, соёлын нэгдмэл амьдралтай болгох, тэр дотор тэдний тус тусын жижиг шашин шүтээнийг халж оронд нь нэгдмэл, шинэ шашныг бий болгох хэрэгцээ шаардлага гарчээ.
  • 12.  Өөрөөр хэлбэл арабын нэгдсэн төр улсыг байгуулахад тухайн үед шашны хэлбэрээр илэрхийлэгдсэн үзэл суртал, үндэсний нэгдмэл үзэл санаа хэрэгтэй байв. Үүний биелэл, өвөрмөц илэрхийлэл болж нэгдмэл, шинэ ислам шашин үүсэж бүрэлдсэн байна.
  • 13.  Арабын нэгдсэн халифат улс байгуулагдах, ислам шашин үүсэж бүрэлдэх үйл явц орон зай, цаг хугацааны хувьд зэрэгцэж, давхцан явагджээ. Үүний эрхээр ислам шашин нь араб угсаатны олон овог аймаг нийгэм, эдийн засаг, улс төрийн талаар нягтарч нэгдсэний жирийн, идэвхгүй тусгал, үр дагавар байсангүй.
  • 14.  Харин энэ үйл хэрэгтэй нягт уялдаж авцалдсан, гэхдээ харьцангуй бие даасан, дээрхи үйл явдалд эргэж идэвхтэй нөлөөлсөн үзэгдэл байв.
  • 15.  Шинээр үүсэж бүрэлдэн байсан ислам шашин тэр үед нэгдсэн халифат төр улсыг мөн адил шинээр бүрдүүлж байгуулах нарийн ээдрээтэй үйл явцыг нэг талаар өөртөө шашны нийгэм, эдийн засаг, улс төрийн үзэл санаа, номлолын хэлбэрээр тусгаж илэрхийлэх болсны зэрэгцээ нөгөөтэйгүүр тэрхүү үйл явцад өөрийнхөө шашны номлол, сургаал, хэм хэмжээнүүдээр дамжуулж эргэж идэвхтэй нөлөөлж байлаа
  • 16.  . Чухамдаа энэхүү харилцан нөлөөлөл, түүхэн нөхцөл байдлын эрхээр ислам шашинд, шашин төрийг хослон барих ёс буюу шашин ба төр, шашны номлол ба улс төрийн бодлого нь хоорондоо салшгүй холбоотой, нэгдмэл байх ёс зарчим үүсэн тогтож, тэр нь эдүгээ хүртэл баримтлагдах болжээ.
  • 17.  Ислам шашин дэлхий дахинаа түгэн дэлгэрсэн нь  Ислам шашны түүхийн салшгүй нэг чухал тал нь энэ шашин дэлхийн янз бүрийн тив, бүс нутгийн ард түмэн, улс орнуудад нэвтэрч дэлгэрсэн явдал мөн
  • 18.  . Ислам шашин YII-XIII зуунд Ази, Африкийн олон оронд, түүнчлэн Европын зарим оронд нэвтэрч дэлгэрсэн явдал энэ үеийн арабын халифат улсын байлдан дагуулалтай нягт холбоотой байлаа.
  • 19.  Энэ үйл явц түүнчлэн араб, исламын соёл, иргэншил бусад бүс нутаг, улс орнуудад тайван арга замаар нөлөөлж дэлгэрсэнтэй, өөрөөр хэлбэл эдийн засаг, худалдаа, соёлын харилцаатай ч багагүй холбоотой байв.
  • 20.  Ислам шашин эзлэгдсэн орнуудын өөр шашин шүтлэгтэй хүн амын тодорхой хэсэгт эхлээд хэсэгчилсэн байдлаар нөлөөлж дэлгэрэх, дараа нь хүрээгээ тэлж тухайн орны хүн амыг бүхэлд нь хамрах үйл явц XYII-XX зуунд голлож явагдсан байна.
  • 21.  Түүхээс үзвэл арабын халифат улс YII-IX зуунд хүчирхэгжиж, түүнд тулгуурлаж бусад орныг байлдан дагуулсан аян дайн ба ислам шашин улам нөлөөтэй болж, арабуудын хүрээ хязгаараас тэлэн гарч, бусад орон, ард түмнүүдийн амьдралд нэвтэрч дэлгэрсэн үйл явц хоорондоо яв цав тохирч, давхцаж явагдсан байна.
  • 22.  Алигийн дараа халиф суусан Муавиягийн үед (661-680 он) арабууд Энэтхэгт довтолж, Афганистан, Бухара, Самарканд, Мервыг (Магриб) байлдан эзэлжээ. YII-YIII зууны заагт Византи гүрний зарим нутаг, Гүржийг эзлэн авч, Хазарыг довтолсон байна. YIII зууны эхэнд халифат улс Дундад Азийг бараг бүхэлд нь, Хойд Африкаас Ливи, Тунис, Марокко ба түүнчлэн Испанийг эзэлж, Франц руу довтолжээ. 
  • 23.  Исламын шашны дэлгэрэлт  Эхэн үед арабын халифат гүрний байлдан дагуулал нь бусдын газар нутаг, эд баялагийг булаан авч эзэмшихэд чиглэгдсэн эдийн засгийн зорилготой байсан бол дараагийн үеэс эзлэгдсэн улс орнуудын хүн амыг ислам шашинд оруулах зорилт түлхүү тавигдах болсон байна.
  • 24.  Арабуудын байлдан дагуулал ба ислам шашны дэлгэрэлтийн явцад яг араб угсаатан биш ч гэсэн уг үндэс нь семит гаралтай ард түмнүүд, түүгээр ч үл барам семит биш, огт өөр угсаа гаралтай египет, ливи (берберүүд) зэрэг ард түмнүүд зөвхөн ислам шашинд орсон төдийгүй аажимдаа араб хэл, бичиг үсэг, араб соёлтой болж бүхэлдээ арабжсан байна.
  • 25.  Харин Иран, Афганистан, Дундад Ази, Ар Кавказын угсаа гарал, хэл, соёл, аж төрөх ёс, нүүдэл суудал, эрхэлсэн аж ахуй ондоо ард түмнүүд ислам шашид орсон боловч бүхэлдээ арабжсангүй, угсаатны шинж чанаруудаа хэвээр нь хадгалан үлджээ.
  • 26.  Арабууд эдгээр ард түмнийг ислам шашинд оруулахын тулд эдийн засгийн хөнгөлөлт үзүүлэх, давуу байдал олгох арга хэрэгслийг өргөн ашигласан байна. Энэ нь үр дүнд хүргэжээ.
  • 27.  Улс гүрэн дамжсан арабын худалдаачид бүр YII-YIII зуунд ислам шашныг Хятад оронд нэвтрүүлэхийг хичээж, эндэхийн хүн амыг исламтай танилцуулсан боловч дунганчууд ба өөр зарим нэг угсаатны цөөн хэсгээс бусад нь ислам шашинд ороогүй юм.
  • 28.  Исламын дайчид XII зууны сүүлчээр Энэтхэгийн хойд хэсэгт нэвтрэн орж Дели, Бихар ба Бенгалийг эзлэн авсан ба XIII зууны эхээр тэдгээрийг нэгтгэж захирсан Делийн султанат улс байгуулагдаж, ислам нь Энэтхэгийн хойд хэсгийн төрийн албан ёсны шашин болсон байна.
  • 29.  Ислам шашин дэлхийн олон оронд нэвтрэн дэлгэрч, дэлхийн том шашны нэг болсон баримт, үйл явцыг дан ганц байлдан дагуулалтай холбож тайлбарлавал өрөөсгөл, учир дутагдалтай болно.
  • 30. ИСЛАМЫН ШАШИН ӨНӨӨДӨР  Ислам өнөөдөр дэлхийн мусульманчуудын зөвхөн шашин шүтлэг нь төдийгүй тэдний иргэншил, соёлын том хэв маяг, нийгэм, эдийн засаг, улс төрийн амьдралын зохион байгуулалтын үндэс, мусульманчуудын аж төрөх ёс, уламжлал, ёс заншил, үнэт зүйл, ертөнцийг үзэх үзэл нь болж байгаа билээ..
  • 31.  Ислам шашныг одоо дэлхийн 232 оронд 1 тэрбум 570 сая хүн (2009 он) шүтэн баримталдаг (шүтэгчдийн тоогоор христос шашны дараа ордог), мусульманчууд дэлхийн 50 оронд хүн амынх нь дийлэнх олонхи болдог, Египет, Саудын Араб, Мароко, Кувейт, Иран, Ирак, Пакистан зэрэг 28 оронд төрийн албан ёсны шашин болж баримтлагдаж байна. Иран, Пакистан, Мавритани зэрэг орнууд Исламын бүгд найрамдах улс гэсэн албан ёсны нэртэй юм
  • 32.  Ислам шашны нөлөө, үүрэг дэлхийд өссөөр байгаа явдалд түүнийг шүтэгчдийн тоо эгнээ түргэн өсч байгаа нь багагүй нөлөөлж байна. Британий нэвтэрхий толийн тоо баримт ёсоор 1987 онд дэлхийн мусульманчууд 860 сая байсан бол 2002 онд тэд 1.3 тэрбум, 2009 онд 1.57 тэрбум болж өсчээ.
  • 33.  . Үүнд мусульманчуудын өөрсдийнх нь жам ёсны өсөлтийн зэрэгцээ эл шашинд шинээр орогсдын тоо ч өссөөр байгаа явдал нөлөөлж байгаа юм. (Мусульманчуудын тоо сүүлийн зуун жилд 13-19.5 хувь өссөн байна. 1900-1970 оны хооронд нийт шүтэгчдийн тоо 200 саяаас 551 сая хүртэл өссөн бол 1970-2009 онд энэ тоо 3 дахин өссөн гэсэн үг).
  • 34.  Мусульманчуудын дийлэнх нь Ази болон Африк тивд амьдарч байгаа бөгөөд ойролцоогоор 67% нь Ази тивд (үүнээс 683 сая нь Индонез, Пакистан, Энэтхэг, Бангладеш болон Турк, Ирэн зэрэг арабын бус Дундад азийн орнууд), үлдсэн хувь нь Африк тивийн Египт, Нигери зэрэг томоохон улсуудад амьдарч байна. БНХАУ-д л гэхэд 20 – 30 сая мусульманчууд (хүн амын 1.5% – 2% ) оршин суудаг.