Leiderschap in het onderwijs     & onder interims         Onderzoek door:         Robert de Heer         31 augustus 2011
Agenda Inleiding Onderwijs Leiderschap Observaties en onderzoek:    Extern    Intern Conclusies en aanbevelingen
Inleiding Wat kwam ik hier doen:   Kijken naar leiderschap interims:       Waarom maken ze het verschil?       Wat kan...
Onderwijs Meer opbrengstgericht                      Voortdurend                                              verbeteren...
Parallel Politicoloog over crises burgemeesters:    “Enerzijds is het de burgervader of -moeder die als man of vrouw met...
Leiderschap Goed leiderschap:                          Motivatie                         Commu-                          ...
Ontspoord leiderschap• Gebruik van macht (als laatste redmiddel)Macht: Autoriteit                 Rollen: ArgumentenTaken:...
Ontspoord leiderschap• Maar wat willen leerkrachten dan wel?Taakgericht leider: Leidinggevende als coach!Macht: Autoritei...
Leiderschap en verandering Directief leidinggeven = effectief Verschil directief en autoritair:Autoritair               ...
Observaties Extern:   Leerkrachten   Directeuren Intern:   Interims   Meetinstrumenten    (ook door jullie ingevuld)
Observaties en onderzoek - Algemeen Werkwijze:   Literatuur onderzoek (leiderschap en onderwijs)   Competenties geselec...
Observaties en onderzoek - Extern (1) Leerkrachten behandelen als professionals   Zelfstandig laten werken   MAAR: Ook ...
Observaties en onderzoek - Extern (2) Directeuren:   Primair (opgeleid voor) leerkracht                                 ...
Observaties en onderzoek – intern (WVS) Sterke (unieke / onderscheidende) punten:   Bevlogen                            ...
Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten        Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Verschillende situaties voorges...
Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten          Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Taak- en relatiegerichtheid i...
Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten        Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Gemiddeld interim          Gemid...
Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten     Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Conclusie: Instrument niet geschik...
Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten                  Cultuuronderzoek Harrison Huidige en gewenste cultuur wordt ...
Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten                 Cultuuronderzoek Harrison Conclusies (slechte scholen)   Hee...
Aanvulling instrumenten Wat voorspelt gedrag het beste (bewezen):     IQ-test (basisvoorwaarde)     Persoonlijkheidstes...
Aanvulling instrumenten Mansal leiderschapsscan                                    Motivatie                            V...
Aanvulling instrumenten Maar is leiderschapstest goed?   Veel tests: Veel stijlen, maar geen stijl is slecht, is match m...
Bedankt Bedankt voor jullie aandacht En: Bedankt dat ik mee mocht lopen en voor jullie openheid
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Leiderschap in het onderwijs

1,112 views

Published on

0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
1,112
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
5
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Leiderschap in het onderwijs

  1. 1. Leiderschap in het onderwijs & onder interims Onderzoek door: Robert de Heer 31 augustus 2011
  2. 2. Agenda Inleiding Onderwijs Leiderschap Observaties en onderzoek:  Extern  Intern Conclusies en aanbevelingen
  3. 3. Inleiding Wat kwam ik hier doen:  Kijken naar leiderschap interims:  Waarom maken ze het verschil?  Wat kan beter?  Frisse blik naar onderwijs  Wat zijn succes / faalfactoren voor schoolleiders.  Onder de loep nemen cultuur- en leiderschapsonderzoek.
  4. 4. Onderwijs Meer opbrengstgericht Voortdurend verbeteren Oudere leerkrachten Minder middelen Profileren Krimp Meer invloeden  Algemene directie  (Mondige) oudersZijn jullie hier altijd mee bezig? (Ook als het niet bij de opdracht hoort?)
  5. 5. Parallel Politicoloog over crises burgemeesters:  “Enerzijds is het de burgervader of -moeder die als man of vrouw met de oliespuit voor of achter de schermen crises bezweert, mensen bij elkaar roept en samen dingen voor elkaar brengt. Tegelijkertijd is het nu ook steeds meer een burgerboeman aan het worden die stevige taken op het gebied van openbare orde en veiligheid krijgt."  “De laatste 10 tot 15 jaar kiest de gemeenteraad de burgemeester zelf en die kiest steeds vaker wethouderachtige types", zegt Boogers. "Doenerige types die te weinig boven de partijen staan.“  Dus: Team bij elkaar houden, maar ook knopen doorhakken  En: Te weinig boven partijen uitstijden
  6. 6. Leiderschap Goed leiderschap: Motivatie Commu- nicatie Visie Identificatie
  7. 7. Ontspoord leiderschap• Gebruik van macht (als laatste redmiddel)Macht: Autoriteit Rollen: ArgumentenTaken: Taakverdeling, doelgericht Personen: Eigen verantwoordelijkheid
  8. 8. Ontspoord leiderschap• Maar wat willen leerkrachten dan wel?Taakgericht leider: Leidinggevende als coach!Macht: Autoriteit Rollen: ArgumentenTaken: Taakverdeling, doelgericht Personen: Eigen verantwoordelijkheid
  9. 9. Leiderschap en verandering Directief leidinggeven = effectief Verschil directief en autoritair:Autoritair DirectiefBeslissen zonder inspraak Beslissen met inspraakBeslissingen zijn wens directeur Beslissingen zijn wens leerkrachtenCommunicatie = 1 richtingsverkeer Open communicatieZonder empathie Met empathie“Laten zwemmen” in taak Helpen bij uitvoeren taak (als coach) Communicatie extra belangrijk:  Waarom veranderen  Samenhang met visie
  10. 10. Observaties Extern:  Leerkrachten  Directeuren Intern:  Interims  Meetinstrumenten (ook door jullie ingevuld)
  11. 11. Observaties en onderzoek - Algemeen Werkwijze:  Literatuur onderzoek (leiderschap en onderwijs)  Competenties geselecteerd  Vragenlijst gemaakt  Analyse van de bestaande vragenlijsten
  12. 12. Observaties en onderzoek - Extern (1) Leerkrachten behandelen als professionals  Zelfstandig laten werken  MAAR: Ook aanspreken als het niet goed gaat Dit is niet de praktijk:  Gevolg van leerkracht met eigen lokaal / koninkrijk  Staan niet erg open voor feedback
  13. 13. Observaties en onderzoek - Extern (2) Directeuren:  Primair (opgeleid voor) leerkracht Ontstijgt niet  Daarna doorgegroeid tot directeur het niveau van leerkracht  Niet altijd opleiding leiderschap genoten Gevolgen:  Erg intern gericht, geen oog voor externe ontwikkelingen  In de waan van de dag, geen visie  Niet daadkrachtig  Niet zakelijk genoeg (beoordeling, kwaliteit)  Gecheckt op competenties? (bv. Assessment?)
  14. 14. Observaties en onderzoek – intern (WVS) Sterke (unieke / onderscheidende) punten:  Bevlogen Coachende leider  Hart voor mensen (relatiegericht)  Goede feedback geven en helpen bij verbeteren  Daadkrachtig  En nog veel meer….Herkennen jullie jezelf / elkaar hierin? Verbeterpunten:  Motivatie bij langer durende opdracht  Zakelijkheid:  Mailafhandeling Managend leider  Vergadertechnieken (efficiënter) (taakgericht)  Timemanagement  Acquisitie (vinden jullie erbij horen?)
  15. 15. Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Verschillende situaties voorgesteld, gedrag moet aansluiten op situatie:  Flexibiliteit: Ben je in staat verschillend gedrag te laten zien  Effectiviteit: Kun je inschatten welk gedrag nodig is en dit ook laten zien.
  16. 16. Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Taak- en relatiegerichtheid interims:100.080.060.040.020.0 15 13 13 10 8 5 5 0 0.0 Adriaan Ben Bert Evert Gejo Gerold Lenemie Peter Ton Sjaak -9-20.0 -23-40.0 Taakgericht Relatiegericht Meer relatiegericht dan taakgericht
  17. 17. Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Gemiddeld interim Gemiddeld gewone leider Gemiddeld Slechte leider Ideaal volgens instrument Trend interim Trend gewone leider Trend slechte leider Ideaal volgens instrument 14 13 12 11 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 0 Instrueren Consulteren Participeren DelegerenGemiddeld interim 1.0 4.7 12.8 1.5Gemiddeld gewone leider 0.5 3.8 12.8 2.8Gemiddeld Slechte leider 0.3 3.3 13.7 2.7Ideaal volgens instrument 5 5 5 5
  18. 18. Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten Leiderschapsstijlen Hersey & Blanchard Conclusie: Instrument niet geschikt  Geen onderscheid tussen goede en slechte leider  Vanwege aard onderwijs (professionals) Daarom dit instrument niet gebruikt in jullie beoordeling. Hoe meten we dan goed leiderschap?  Zie aanbevelingen
  19. 19. Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten Cultuuronderzoek Harrison Huidige en gewenste cultuur wordt weergegeven:  Geeft inzicht in gewenste ontwikkeling  Geeft perspectief directeur en leerkracht aan Macht: Autoriteit Rollen: Argumenten Taken: Taakverdeling Personen: Eigen verantwoordelijkheid
  20. 20. Observaties en onderzoek – Meetinstrumenten Cultuuronderzoek Harrison Conclusies (slechte scholen)  Heerst machtscultuur = ongewenst bij directeur en leerkracht  Ook rollen zijn belangrijk = eigen verantwoordelijkheid Conclusies (algemeen)  Wens is om meer vanuit taakverdeling te werken
  21. 21. Aanvulling instrumenten Wat voorspelt gedrag het beste (bewezen):  IQ-test (basisvoorwaarde)  Persoonlijkheidstest (met name consciëntieusheid*)  Gestructureerd interview  Referentiecheck Wat voorspelt gedrag het beste (niet bewezen):  EQ: Inschatten welk gedrag nodig is (instrueren, delegeren, enz.)  360 graden feedback: Inzicht in gewenst en huidig gedrag, maar: niet zo’n grote aanvulling op cultuuronderzoek Harrison  Mansal leiderschapsscan (zie volgende sheet)* Conscientieusheid = Doelgerichtheid in activiteiten
  22. 22. Aanvulling instrumenten Mansal leiderschapsscan Motivatie Visie Identificatie
  23. 23. Aanvulling instrumenten Maar is leiderschapstest goed?  Veel tests: Veel stijlen, maar geen stijl is slecht, is match met situatie.  Voorbeeld: Hersey & Blanchard: Maar: Ook interims vullen test “slecht” in. Kunt dus leiderschapstest doen, maar onder strikte voorwaarden:  Match situatie en stijl  Zijn beschreven situaties realistisch binnen onderwijs?  Niet gevoelig voor sociale wenselijkheid Conclusie: Ik heb zo’n test nog niet gevonden.
  24. 24. Bedankt Bedankt voor jullie aandacht En: Bedankt dat ik mee mocht lopen en voor jullie openheid

×