¿FALAMOS UN POUCO DE …LINGUAS?
¿Cantas linguas cres que hai no mundo?
¿Cantas linguas falas…aínda que sexa un pouquiño? ¡Xa van cinco!
Non esquezas que este ano tamén aprenderás un pouquiño de… α   β   γ   δ   ε   ζ  η   θ   ι  κ   λ   μ  ν   ξ   ο  π   ρ  ...
¿Engadimos algunha máis…que coñezas…aínda que non a fales? P O R T U G U É S I T A L I A N O C A T A L Á N V A S C O R U S...
CALCÚLASE QUE NO MUNDO HAI UNHAS  5.000  LINGUAS… … SÓ NOS FALTABAN 4.980. … ASÍ QUE…
Sabías que…? <ul><li>Cada ano morren unhas 25 linguas por termo medio?   </li></ul>¿Qué   significa iso? Bota contas… ¿Can...
Mira este cadro… ¿Hai algo que che chame a atención? ¿A que se deberá o parecido? vento vent vento vent vento viento figli...
En efecto… Latín Castelán Galego Catalán Portugués Francés Italiano
AGORA MIRA ESTE OUTRO… ¿Que che chama atención? esti jest is is asti esti est deszihitis desiat tien deich daca deka decem...
¿A que pode deberse o parecido entre todas estas linguas? Velaquí vai unha pequena axuda… ¡Fagamos unha sinxela regra de t...
X= En efecto, do mesmo xeito que o parecido entre as linguas románicas se debía a que todas viñan dunha lingua común (O LA...
A esa lingua (y) da que virían latín, grego, sánscrito, irlandés, inglés os lingüistas chamáronlle… INDOEUROPEO . Tamén se...
Unha curiosidade: ¿Por que indoeuropeo…? <ul><li>En realidade, o termo indoeuropeo é un termo puramente   convencional … <...
Pero hai un problema… …o indoeuropeo é unha lingua… PREHISTÓRICA. ¿Que significa a palabra  PREHISTORIA? ¿Que é o que marc...
ENTÓN… ▪  Unha para pensar… ¿Se non conservamos ningún testemuño escrito do indoeuropeo…como podemos chegar a coñecelo? ▪ ...
¿E eses indoeuropeos… onde vivían? ▪ Marija Gimbutas      estepas do sur de Rusia . Marija Gimbutas  (1921-1994)
SON LINGUAS INDOEUROPEAS…
O  G R E G O Α   Β   Γ   Δ   Ε   Ζ   Η   Θ   Ι   Κ   Λ   Μ   Ν   Ξ   Ο   Π   Ρ   Σ   Τ   Υ   Φ   Χ  Ψ   Ω
U n   p e q u e n o   d e s c a n s o   a n t e s   d e   s e g u i r   c o a   l i s t a  d a s  l i n g u a s  i n d o e...
TÍPICOS TÓPICOS…
EN CULTURA CLÁSICA TEMOS QUE IR UN  POUCO MÁIS LONXE…
O LATÍN… Primeiro… latín = lingua do Latium Despois… latín= lingua do imperio romano Disculpade pero hai que asegurarse…o ...
… E AS LINGUAS ROMANCES. Linguas romances: galego, castelán, catalán, portugués, francés, ítaliano, romanés, occitano (sur...
Seguro que nunca escoitaras falar  de… <ul><li>▪  Occitano:  sur de Francia; importante literatura medieval; aínda se fala...
LINGUAS XERMÁNICAS I N G L É S A L E M Á N H O L A N D É S D A N É S
LINGUAS CELTAS <ul><li>▪  Irlandés. </li></ul><ul><li>▪  Escocés. </li></ul><ul><li>▪  Galés (País de Gales). </li></ul><u...
LINGUAS BÁLTICAS <ul><li>▪  Lituano </li></ul><ul><li>▪  Letón. </li></ul>
LINGUAS ESLAVAS. <ul><li>▪  Ruso. </li></ul><ul><li>▪  Ucraniano. </li></ul><ul><li>▪  Polaco. </li></ul><ul><li>▪  Búlgar...
LINGUAS INDOIRANIAS. <ul><li>▪  Linguas indias  </li></ul><ul><li>↓ </li></ul><ul><li>sánscrito. </li></ul><ul><li>▪  Ling...
OUTRAS <ul><li>▪  Albanés. </li></ul><ul><li>▪  Armenio. </li></ul>
NON SON INDOEUROPEAS… FINÉS HÚNGARO TURCO ÉUSCARO/VASCO ESTONIO
Outras familias lingüísticas…. ▪  Linguas sino-tibetanas < chino. ▪  Linguas xapónicas < xaponés. ▪  Linguas semíticas < á...
ACTIVIDADES
1.- ¿Que se entende por   indoeuropeo ? 2.- ¿Por que se chama   latín   a lingua dos romanos? 3.- ¿Que se entende por   li...
5.- Completa as seguintes oracións cunha palabra do recadro. <ul><li>1.- Posto que non se conservan testemuños escritos, d...
6.- Nos seguintes grupos hai unha lingua que non está relacionada coas outras tres.   Sinálaa e xustifica a túa resposta. ...
1. Todas as linguas de Europa son indoeuropeas. 2. Todas as linguas románicas son indoeuropeas. 3. O lituano, o letón e o ...
8.- Une cada lingua co grupo ao que pertence. 1.- Holandés  a.- linguas románicas   2.- Romanés  b.- linguas celtas   3.- ...
FIN <ul><li>O   INDOEUROPEO E AS LINGUAS INDOEUROPEAS. </li></ul><ul><li>3º ESO - CULTURA CLÁSICA </li></ul>
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Cultura clásica: indoeuropeo e linguas indoeuropeas.

1,625 views

Published on

Unha presentación sinxela sobre o indoeuropeo e as linguas indoeuropeas para 3º da ESO. Contén actividades para reforzar os principais conceptos.

Published in: Education
1 Comment
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,625
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
128
Actions
Shares
0
Downloads
36
Comments
1
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Cultura clásica: indoeuropeo e linguas indoeuropeas.

  1. 1. ¿FALAMOS UN POUCO DE …LINGUAS?
  2. 2. ¿Cantas linguas cres que hai no mundo?
  3. 3. ¿Cantas linguas falas…aínda que sexa un pouquiño? ¡Xa van cinco!
  4. 4. Non esquezas que este ano tamén aprenderás un pouquiño de… α β γ δ ε ζ η θ ι κ λ μ ν ξ ο π ρ σ ς τ υ φ χ ψ ω Α Β Γ Δ Ε Ζ Η Θ Ι Κ Λ Μ Ν Ξ Ο Π Ρ Σ Τ Υ Φ Χ Ψ Ω rosa rosae rosa rosae rosam rosas rosae rosarum rosae rosis rosa rosis ¡Xa van sete!
  5. 5. ¿Engadimos algunha máis…que coñezas…aínda que non a fales? P O R T U G U É S I T A L I A N O C A T A L Á N V A S C O R U S O C H I N O X A P O N É S Á R A B E L I T U A N O P O L A C O B Ú L G A R O R O M A N É S H O L A N D É S ¡CHEGAMOS A VINTE!
  6. 6. CALCÚLASE QUE NO MUNDO HAI UNHAS 5.000 LINGUAS… … SÓ NOS FALTABAN 4.980. … ASÍ QUE…
  7. 7. Sabías que…? <ul><li>Cada ano morren unhas 25 linguas por termo medio? </li></ul>¿Qué significa iso? Bota contas… ¿Cantas linguas terán desaparecido dentro de cen anos, se non tratamos de impedilo? A conta é doada…¿non?... 25 x 100 = ¡¡ 2.500 LINGUAS!!
  8. 8. Mira este cadro… ¿Hai algo que che chame a atención? ¿A que se deberá o parecido? vento vent vento vent vento viento figlio fils filho fill fillo hijo fonte fontaine fonte font fonte fuente porta porte porta porta porta puerta acqua eau água aigua auga agua Italiano Francés Portugués Catalán Galego Castelán
  9. 9. En efecto… Latín Castelán Galego Catalán Portugués Francés Italiano
  10. 10. AGORA MIRA ESTE OUTRO… ¿Que che chama atención? esti jest is is asti esti est deszihitis desiat tien deich daca deka decem mi menya me me ma me me asz ia ic aham ego ego broterelis brat brodor brathir bhratar adelfós frater mote mat moder mathir matar meter mater lituano ruso Inglés antiguo Antiguo irlandés Sánscrito Grego Latín
  11. 11. ¿A que pode deberse o parecido entre todas estas linguas? Velaquí vai unha pequena axuda… ¡Fagamos unha sinxela regra de tres! Se as linguas románicas se parecen-------  porque todas veñen do latín Latín, grego, sánscrito, ruso, lituano…pareceranse porque ---  x x =
  12. 12. X= En efecto, do mesmo xeito que o parecido entre as linguas románicas se debía a que todas viñan dunha lingua común (O LATÍN), todas estas linguas común parécense porque todas veñen dunha lingua común… ¡Noraboa! ¡Acabas de facer unha deducción que os lingüistas tardaron séculos en facer! É dicir… y Grego Latín Sánscrito Ruso Lituano …
  13. 13. A esa lingua (y) da que virían latín, grego, sánscrito, irlandés, inglés os lingüistas chamáronlle… INDOEUROPEO . Tamén se chama indoeuropeo ao pobo que se supón que falaba esa lingua. E as linguas que veñen do indoeuropeo chámanse linguas indoeuropeas .
  14. 14. Unha curiosidade: ¿Por que indoeuropeo…? <ul><li>En realidade, o termo indoeuropeo é un termo puramente convencional … </li></ul>… iso significa que realmente non sabemos como se chamaba a lingua e o pobo que designamos INDOEUROPEO. Optouse por indoeuropeo porque se viu que as linguas que chamamos indoeuropeas abarcaban un espazo xeográfico que ía dende a India (límite oriental) ata Europa (límite occidental)… India (indo)+Europa= indoeuropeo.
  15. 15. Pero hai un problema… …o indoeuropeo é unha lingua… PREHISTÓRICA. ¿Que significa a palabra PREHISTORIA? ¿Que é o que marca o paso da PREHISTORIA á HISTORIA? O Indoeuropeo é unha lingua prehistórica ↓ O indoeuropeo é unha lingua da que non temos testemuños escritos.
  16. 16. ENTÓN… ▪ Unha para pensar… ¿Se non conservamos ningún testemuño escrito do indoeuropeo…como podemos chegar a coñecelo? ▪ Pois si, o truco consiste en comparar as distintas linguas indoeuropeas e a partir delas reconstruir o indoeuropeo… ▪ Por exemplo… latín pater indoeuropeo *pater grego πατήρ ▪ Pero ás veces a cousa complícase… pater πατήρ xermánicas danés fader inglés father alemán Vater Entón hai que pensar un pouquiño máis…. <ul><li>Antigüidade dos textos: normalmente o rasgo válido é o dos textos máis antigos. </li></ul><ul><li>Criterio da área maior: o fonema maioritario é o que ten máis posibilidades de ser antigo. </li></ul><ul><li>gr. π </li></ul><ul><li>lat. p- xermánicas. f- </li></ul><ul><li>sánscrito p- </li></ul>¡Noraboa! ¡Acabas de descubrir o método comparativo ! ¡E xa fixeches o teu primeiro exercicio de LINGÜÍSTICA INDOEUROPEA !
  17. 17. ¿E eses indoeuropeos… onde vivían? ▪ Marija Gimbutas  estepas do sur de Rusia . Marija Gimbutas (1921-1994)
  18. 18. SON LINGUAS INDOEUROPEAS…
  19. 19. O G R E G O Α Β Γ Δ Ε Ζ Η Θ Ι Κ Λ Μ Ν Ξ Ο Π Ρ Σ Τ Υ Φ Χ Ψ Ω
  20. 20. U n p e q u e n o d e s c a n s o a n t e s d e s e g u i r c o a l i s t a d a s l i n g u a s i n d o e u r o p e a s … ¿ Q u e s a b e s d e G r e c i a ? ¿Que coñece a xente de Grecia?
  21. 21. TÍPICOS TÓPICOS…
  22. 22. EN CULTURA CLÁSICA TEMOS QUE IR UN POUCO MÁIS LONXE…
  23. 23. O LATÍN… Primeiro… latín = lingua do Latium Despois… latín= lingua do imperio romano Disculpade pero hai que asegurarse…o latín era a linguas dos… ¿Por qué se chamaba entón latín?
  24. 24. … E AS LINGUAS ROMANCES. Linguas romances: galego, castelán, catalán, portugués, francés, ítaliano, romanés, occitano (sur de Francia), sardo (Cerdeña). retorrománico (Suiza).
  25. 25. Seguro que nunca escoitaras falar de… <ul><li>▪ Occitano: sur de Francia; importante literatura medieval; aínda se fala (2.000.000 de falantes). </li></ul><ul><li>▪ Sardo : lingua de Cerdeña; aínda se fala (1.600.000 falantes). </li></ul><ul><li>▪ Retorrománico (ou retorromance): falada aínda hoxe en Suiza por unhas 35.000 persoas </li></ul>¿Cantos habitantes ten Lugo? Case 100.000, é dicir,… ¿E Viveiro? Máis de 15.000… considerada en risco de extinción.
  26. 26. LINGUAS XERMÁNICAS I N G L É S A L E M Á N H O L A N D É S D A N É S
  27. 27. LINGUAS CELTAS <ul><li>▪ Irlandés. </li></ul><ul><li>▪ Escocés. </li></ul><ul><li>▪ Galés (País de Gales). </li></ul><ul><li>▪ Bretón (Bretaña francesa). </li></ul>
  28. 28. LINGUAS BÁLTICAS <ul><li>▪ Lituano </li></ul><ul><li>▪ Letón. </li></ul>
  29. 29. LINGUAS ESLAVAS. <ul><li>▪ Ruso. </li></ul><ul><li>▪ Ucraniano. </li></ul><ul><li>▪ Polaco. </li></ul><ul><li>▪ Búlgaro. </li></ul><ul><li>▪ Serbo-croata. </li></ul>
  30. 30. LINGUAS INDOIRANIAS. <ul><li>▪ Linguas indias </li></ul><ul><li>↓ </li></ul><ul><li>sánscrito. </li></ul><ul><li>▪ Linguas iranias </li></ul><ul><li>↓ </li></ul><ul><li>persa. </li></ul>
  31. 31. OUTRAS <ul><li>▪ Albanés. </li></ul><ul><li>▪ Armenio. </li></ul>
  32. 32. NON SON INDOEUROPEAS… FINÉS HÚNGARO TURCO ÉUSCARO/VASCO ESTONIO
  33. 33. Outras familias lingüísticas…. ▪ Linguas sino-tibetanas < chino. ▪ Linguas xapónicas < xaponés. ▪ Linguas semíticas < árabe. ▪ Linguas afroasiáticas. ▪ … . 300 1212 Austronesicas 400 338 Afroasiáticas 1240 272 Sinotibetanas 3.000 386 Indoeuropeas Nº de falantes (2000) (en mill) Nº de linguas
  34. 34. ACTIVIDADES
  35. 35. 1.- ¿Que se entende por indoeuropeo ? 2.- ¿Por que se chama latín a lingua dos romanos? 3.- ¿Que se entende por linguas romances ? Pon exemplos. 4.- Nomea dúas linguas indoeuropeas de cada un dos seguintes grupos. - xermánico: - eslavo: - céltico: - indo-iranio: - báltico:
  36. 36. 5.- Completa as seguintes oracións cunha palabra do recadro. <ul><li>1.- Posto que non se conservan testemuños escritos, dise que o indoeuropeo é unha lingua _____________. </li></ul><ul><li>2.- Pero é posible a reconstrución do indoeuropeo a partir das lingua que del veñen (é dicir, as linguas indoeuropeas ): é o chamado ____________________. </li></ul><ul><li>3.- O de “indoeuropeo” é un termo __________________. </li></ul><ul><li>4.- Grazas aos estudos de Marija Gimbutas, hoxe sabemos que os antigos ndoeuropeos vivías nas _____________. </li></ul><ul><li>5.- Para a lingüística indoeuropea é moi importante a lingua antiga da india, chamada _________________________. </li></ul>sánscrito estepas do sur de Rusia método comparativo prehistórica convencional
  37. 37. 6.- Nos seguintes grupos hai unha lingua que non está relacionada coas outras tres. Sinálaa e xustifica a túa resposta. <ul><li>1.- danés, albanés, holandés, alemán. </li></ul><ul><li>2.- occitano, romanés, sardo, escocés. </li></ul><ul><li>3.- ruso, polaco, grego, búlgaro. </li></ul><ul><li>3.- vasco, sánscrito, latín, irlandés. </li></ul><ul><li>4.- bretón, irlandés, escocés, galego. </li></ul>Exemplo: galego, francés, portugués, inglés galego, francés e portugués son linguas románicas; o inglés é unha lingua xermánica.
  38. 38. 1. Todas as linguas de Europa son indoeuropeas. 2. Todas as linguas románicas son indoeuropeas. 3. O lituano, o letón e o ruso son linguas bálticas. 4. O romanés é unha lingua eslava. 5. O albanés non é unha lingua indoeuropea. 7.- Escribe verdadeiro (V) ou falso (F). Xustifica a túa resposta. Exemplo: O bretón é unha lingua románica. Falso, porque o bretón é unha lingua celta.
  39. 39. 8.- Une cada lingua co grupo ao que pertence. 1.- Holandés a.- linguas románicas 2.- Romanés b.- linguas celtas 3.- Lituano c.- linguas xermánicas 4.- Irlandés. d.-linguas bálticas 5.- Búlgaro e.-linguas eslavas.
  40. 40. FIN <ul><li>O INDOEUROPEO E AS LINGUAS INDOEUROPEAS. </li></ul><ul><li>3º ESO - CULTURA CLÁSICA </li></ul>

×