Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Permacultuur in de boerenpraktijk

1,184 views

Published on

Door Kees van Veluw

Published in: Food
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Permacultuur in de boerenpraktijk

  1. 1. Natuur wijst landbouw de weg Permacultuur in de boerenpraktijk Kees van Veluw k.vanveluw@louisbolk.nl Kees.vanveluw@wur.nl 06-40063004
  2. 2. Melkveehouderij Agro-ecosysteem in 1974 en 2015 - Biodiversiteit daalt (weidevogels, grassen en kruiden, bodemleven, insecten etc. - Ecosystemen vol met lege niches - Om het aan de gang te houden: NPK-kunstmest, neonicotinoides, pesticiden, gmo’s, fossiele brandstoffen, irrigatie, mestinjectie etc. -> resulteert in onduurzaamheid systemsDe uitdaging is: kunnen we voedselproductiesystemen bouwen gebaseerd op biodiversiteit. Natuurlijke processen en zelforganisatie in plaats van externe inputs? Ja dat kan! en Permacultuur helpt! 2015
  3. 3. De Natuur wijst ons de Weg Start: Bio-landbouw dus zonder bestrijdingsmiddelen en kunstmest maar met houtige gewassen en de natuur als voorbeeld Voorlopig Eindpunt: Het Voedselbos Wat gebeurt er in de praktijk? 1. Le Bec Hellouin, 2. Veld en Beek, 3. Fruittuin van West, 4. Waterlandbouw StartVoorlopig Eindpunt
  4. 4. 10 Ontwerp Principes Permacultuur 1. De juiste plaatsing (van elementen) 2. Elk element vervult vele functies 3. Elke belangrijke functie wordt gedragen door vele elementen 4. Efficiënte energie planning (zone+sector) 5. De nadruk op biologische/duurzame bronnen 6. Energie recycling (op de plek zelf) 7. Intensief en kleinschalig systemen (Microfarming) 8. Het versnellen van opvolging en evolutie, natuurlijke ritmes 9. Diversiteit en natuurlijke samenwerkingsverbanden (gilden) 10. Het effect van randen / overgangen Bronnen: http://www.permacultuurnederland.org/ Een prachtige film waarin een engelse boerin je meeneemt op haar zoektocht om het oude veehouderijbedrijf van haar vader biodivers en klimaatneutraal te maken is: A farm for the future: http://topdocumentaryfilms.com/farm-for-the- future/ Zij eindigt haar zoektocht in een permacultuur farm, echt de moeite waard om te bekijken! 48 minuten.
  5. 5. 1. La ferme du Bec Hellouin In Normandie bij Le Havre, Perrine en Charles Herve-Gruyer
  6. 6. La Ferme Bec Hellouin in 2005
  7. 7. …en in 2015. Source: https://midwestpermaculture.com/ and http://www.chelseagreen.com/miraculous- abundance
  8. 8. La Ferme du Bec Hellouin: Biodiversiteit spat er van af!
  9. 9. La Bec Hellouin Ferme 1000 m2 groente en kippen 400 m2 kas 600 m2 broeibakken, zonder brandstof, handwerk-gereedschap, 76 soorten groenten, 3 jaar onderzoek door INRA, In totaal 20 hectare € 9.00 per Uur!
  10. 10. 2. Veld en Beek, Doorwerth https://www.youtube.com/watch? v=oY5z6txm8ac https://www.youtube.com/w atch?v=R2gOGuCaIWs Over consumenten coöperatie: Over doel en toekomst:
  11. 11. Feiten Veld en Beek • Begonnen in Mei 1999 met 5000 briefjes -> 80 huishoudens • Nu 2200 leden: ca 6000 mensen in Bennekom, Wageningen, Renkum, Doorwerth en Oosterbeek • Ca 350 ha natuurgebied, 15 ha huiskavel, 15 ha akkerland • Blaarkoppen met hoorns, kalveren bij pleegmoeders, vleesvee jaarrond buiten • Leden (consumentenvereniging zijn eigenaar van de koeien (35 melkkoeien, 70 jongvee ca €100.000) • Stalkas, groenteteelt, zuivelverwerking, vlees, brood, koek, kefir • Zelfbedienings koelwagens • Met 35 koeien: 4 fte !!!!
  12. 12. Veld en Beek kasstal
  13. 13. Verkoopsysteem Veld en Beek: Vertrouwen geven is ontvangen
  14. 14. 3. Fruittuin van West, Amsterdam
  15. 15. Fruittuin van West: Dieren en fruit in de stad! Onderzoek van Jelmer Zandbergen: https://onedrive.live.com/?authkey=%21AKtrZ1yMeukgB0o&cid=6E5F2FC2FFA6BD3A&id=6E5F2FC2FFA6BD3A%21208&parId=root&o=OneUp 7 ha boomgaard, bosdier, bemesting, eiwit (wormen en insecten), lagere voerkosten, schurftbestrijding, susuki vlieg?
  16. 16. Zelf kuikens groot brengen
  17. 17. 4. Waterlandbouw - 220.000 ha veenweidegebied in Nederland - Water wordt niet gezien als voedselproduktie biotoop; er wordt wel ge- experimenteerd met o.a. Cranberry, Veenmos, Wilde rijst, Lisdodde - 900 eur/ha om polders droog te houden voor melkvee - Waterlandbouw is de oplossing voor bodemdaling en Bkg-emissie Azteken ontwikkelden de Chinampa cultuur In Nederland kennen we rabatten teelt
  18. 18. Waterboomgaard / Waterbos / Waterlandbouw met - In het water: vis, eenden, zoetwaterkreeft - Watergroente : waterkastanjes, waterkers, riet, waterlelies, kalmoes etc. - Op de oevers: lisdodde ( voor isolatiemateriaal en de scheuten zijn eetbaar) - Op trellies boven het water: druiven, kiwis, komkommers etc. - Op de rabatten: fruitbomen, cranberries, elzen (natte bosbouw) - Recreatie, Educatiekanoen, ‘Kano-groenteabonnement’ Gebaseerd op Paludicultuur http://www.google.nl/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=1&ved=0CCYQFjAAahUKEwjS3oyd05zJAhXCdA8KHaeeDd0&url=http%3A%2F%2Fwww.b- ware.eu%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Fpublicaties%2FFritz%2520et%2520al%25202014%2520Paludicultuur%2520VNBL.pdf&usg=AFQjCNHcuWeHHg4d89ocGothTlKYbE5uWg Watergaard met kano-abonnement
  19. 19. Overal initiatieven! www.boerbart.nl www.dewoestegrond.nl https://www.facebook.com/henpowerproject/ www.sprankenhof.nl Boeken: Anne Oosterbaan: Landbouw met Bomen Eveline Stilma: Polyculturen inde kas (te downloaden!) Sorry, er zijn nog 1000 meer initiatieven in Nederland
  20. 20. Wat beweegt ‘Permacultuur’ Boeren? Hart, Hoofd en Handen! Hoofd -> ratio/logica -> wordt gevoed door de Wetenschap Hand -> praktijk/doen -> wordt gevoed door Ervaring Hart -> gevoel/ethiek -> wordt gevoed door Intuïtie
  21. 21. Verhaal van Jenny Het verhaal van Jenny raakte ons recht in het hart. Zij vertelde hoe ze aan den lijve ondervonden heeft dat ‘loslaten’ soms het beste is. Jenny: ‘Een nog niet zo’n oude koe was erg ziek en had veel pijn. Eerst denk je dat de veearts moet komen die meteen actie onderneemt. Je wilt de koe vasthouden. Maar ik zag de volgende dag in dat het met deze koe anders lag. Ik zag haar, als de veearts zou komen, een grote lijdensweg ingaan, zonder resultaat. Ik besloot om bij de koe te blijven ‘waken’. Ik heb voor haar gebeden en tegen de koe gezegd: je mag gaan als dat beter is. De koe beurde haar hoofd op en keek me rustig en diep aan. Ik zag in haar ogen dat dit een goede beslissing was. Alsof ze me bedankte. Ze legde haar hoofd weer op het stro en stierf, rustig, zonder gedoe. Ze was over haar lijden heen. Ik heb even vreselijk gehuild, maar voor haar was dit het beste wat ik kon doen’.
  22. 22. Toekomst • Niet nog meer marketeers, human resource medewerkers, categoriemanagers, computermodellen, specialisten...... • Maar juist meer ketenkrakers, kantelaars, intuïtie, common sense, verbinders, vrijdenkers, out of the box studenten.............. • Er zijn er al honderden en velen zitten hier in de zaal! • Laat die 9 miljardste aardbewoner maar komen: als we verstandig en liefdevol met elkaar en met de natuur omgaan is er een briljante toekomst voor iedereen!
  23. 23. Fruitmuren in Parijs 600 km fruitmuur in 1870
  24. 24. Walnoten boomgaard; 40 jaar rotatie (voor je pensioen) 0 10 20 30 40 jaren Tot 7 jaar geen invloed op gewassen Juglone tolerante gewassen: - Uien - Luzerne - Suikerbiet - Elzen voor N-fix - Pluimvee en runderen kunnen grazen Juglone resistente gewassen: - Rode en witte klaver - Timothy gras - Bessen schaduw! - Moerbei Oogst van zeer waardevol walnoten hout na 40 jaar; 20-25 m hoog, € 1000,- per boom -> € 80.000,- voor je pensioen Juglone accumuleert in de bodem -> na 7 jaar impact op gewassen Afstand tussen de rijen: 10 meter, in de rij: 10 meters -> ca 80 bomen/ha - Zwarte waloot heeft strekte penwortel: geen competitie, koolstof opbouw in diepe bodem; klimaatneutraal Gebaseerd op : R.Scott et al. 2007, Agroforestry Systems 71: 185-193
  25. 25. Chinampa’s Azteken
  26. 26. people Van prehistorie tot toekomst Unio Mystica profit Unio Paradisi- um planet people people planet profit Fase 1. In de prehistorie hadden mensen een wereldbeeld waarin geen scheiding was tussen het aardse, de mensen en het bovenaardse: De Unio Mystica Fase 2. In de Middeleeuwen kwam de specialisatie en secularisatie: steeds grotere scheiding tussen natuur, mensen en economie Fase 3. In de 20ste eeuw kwam een langzame integratie op gang: people, planet profit moeten elkaar overlappen: Duurzaamheid! Fase 4. In Park Lingezegen (2015) begint de Victorie: een verdere en andere integratie van de drie P’s tot Koester de Aarde, Koester de Mens en Verdeel de Weelde Fase 5. In de toekomst zal de integratie en participatie tussen mensen en de natuur toenemen tot nieuwe maatschappelijke en globaal verantwoorde ondernemingen: een Unio Paradisium Bron: brainstorm op 15-2-16 Syne Fonk, …………Mariska Slot, Kees van Veluw, met dank aan Louis Dolmans Koester de Aarde Koester de Mens Verdeel de Weelde
  27. 27. The sum and its parts Integrative Science Reductionistic science
  28. 28. Verhaal van Jenny Het verhaal van Jenny raakte ons recht in het hart. Zij vertelde hoe ze aan den lijve ondervonden heeft dat ‘loslaten’ soms het beste is. Jenny: ‘Een nog niet zo’n oude koe was erg ziek en had veel pijn. Eerst denk je dat de veearts moet komen die meteen actie onderneemt. Je wilt de koe vasthouden. Maar ik zag de volgende dag in dat het met deze koe anders lag. Ik zag haar, als de veearts zou komen, een grote lijdensweg ingaan, zonder resultaat. Ik besloot om bij de koe te blijven ‘waken’. Ik heb voor haar gebeden en tegen de koe gezegd: je mag gaan als dat beter is. De koe beurde haar hoofd op en keek me rustig en diep aan. Ik zag in haar ogen dat dit een goede beslissing was. Alsof ze me bedankte. Ze legde haar hoofd weer op het stro en stierf, rustig, zonder gedoe. Ze was over haar lijden heen. Ik heb even vreselijk gehuild, maar voor haar was dit het beste wat ik kon doen’.
  29. 29. Drie boeren.....
  30. 30. Natuurlijke Landbouw Fase$2 Middeleeuwen Fase$3 20ste$ eeuw$ Fase$5 de$toekomst$ Van$prehistorie$tFase$1.$ prehistorie Fase$2 Middeleeuwen Fa ee Eco-Literacy
  31. 31. Eco-Literacy
  32. 32. Permacultuur <-> Reguliere Landbouw Ecoliteracy Loskoppeling van de natuur Partner met de natuur Dictator-Rentmeester Biodiversiteit Specialisering Veel kleine bedrijven Een aantal grote bedrijven Zinvolle Arbeid Monotone Arbeid Inkomen uit vele acties Inkomen uit 1 actie
  33. 33. Voorbeelden andere bedrijven: - Fruittuin van West: kippen in de boomgaard - Taco Blom: omzet van 30.000,-/ha - Mark Vonk: kleine schaal hoge intensiteit - Madam Lukia uit Noord Ghana: compost houdt bodem en samenleving bij elkaar - Naga foundation: just digg it - Boer Bartels: Pure graze, kippen achter de koeien aan - Louis Dolmans vogels en oude granen - Jan Dirk van de Voort 0.5% toename in OS - Veld en Beek stalkas + afzet systeem - Waterbos en pensioenboomgaard - Enz.
  34. 34. Compost in Ghana “Compost keeps our soil together and makes it fertile, but compost also keeps our community together since we enjoy to work in groups, work goes faster! You don’t get that with NPK-fertiliser! And Sir, my husband doesn’t beat me anymore because there is enough food in the house!”

×