SlideShare a Scribd company logo

Maltese - 2nd Maccabees.pdf

2nd Maccabees is a deuterocanonical book which recounts the persecution of Jews under King Antiochus IV Epiphanes and the Maccabean Revolt against him. Painting by Pierre Paul Rubens, 1634.

1 of 17
Download to read offline
Maltese - 2nd Maccabees.pdf
KAPITOLU 1
1 L-aħwa, il-Lhud li huma f’Ġerusalemm u fl-art tal-
Lhudija, jixtiequ lill-aħwa, il-Lhud li jinsabu madwar l-
Eġittu, is-saħħa u l-paċi;
2 Alla jkun ħanin għalikom, u ftakar il-patt tiegħu li
għamel ma’ Abraham, Iżakk u Ġakobb, il-qaddejja leali
tiegħu;
3 U agħtikom il-qalb kollha biex taqduh, u tagħmlu r-
rieda tiegħu, b’kuraġġ tajjeb u b’moħħ dispost;
4 U iftħu qalbkom fil-liġi u l-kmandamenti tiegħu, u
ibgħatulkom is-sliem,
5 U isma’ t-talb tiegħek, u kun f’għaqda miegħek, u qatt
ma titlaqkom fi żmien l-inkwiet.
6 U issa qegħdin hawn nitolbu għalikom.
7 F’liema żmien kien isaltan Demetriju, fil-mija u sittin
sena, aħna l-Lhud ktibtilkom fl-aħħar ta’ l-inkwiet li ġie
fuqna f’dawk is-snin, minn meta Ġasun u l-kumpanija
tiegħu rrivellaw mill-art qaddisa u s-saltna,
8 U ħaraq il-porch, u xerred demm innoċenti: imbagħad
tlabna lill-Mulej, u smajna; offrejna wkoll sagrifiċċji u
dqiq fin, u xegħlna l-lampi, u poġġiejna l-ħobżiet.
9 U issa araw li ΩΩommu l-festa tat-tabernakli fix-xahar
Casleu.
10 Fil-mitt u erbgħin sena, in-nies li kienu
f’Ġerusalemm u fil-Lhudija, u l-kunsill, u Ġuda, bagħtu
tislima u saħħa lil Aristobulu, sid is-sultan Ptolemeus, li
kien mill-qassisin midlukin, u lil Aristobulu. il-Lhud li
kienu fl-Eġittu:
11 Sakemm Alla ħelisna minn periklu kbar, aħna
nirringrazzjawh ħafna, bħalma kien fil-ġlieda kontra
sultan.
12 Għax hu keċċa lil dawk li ġġieldu ġewwa l-belt
qaddisa.
13 Għax meta l-mexxej ġie l-Persja, u l-armata miegħu
li dehret invinċibbli, inqatlu fit-tempju taʼ Nanea bil-
qerq tal-qassisin taʼ Nanea.
14 Għax Antijokus, bħallikieku kien se jiżżewweġha,
daħal fil-post, u sħabu li kienu miegħu, biex jirċievu flus
f’isem dota.
15 Meta l-qassisin ta’ Nanea telqu, u daħal ma’ grupp
żgħir fil-boxxla tat-tempju, għalqu t-tempju malli daħal
Antjoku;
16 U fetħu bieb privat tas-saqaf, tefgħu ġebel bħal
ragħad, u qatlu lill-kaptan, qatgħuhom f’biċċiet,
qatgħuhom rashom u tefgħuhom lil dawk li kienu barra.
17 Imbierek Alla tagħna f’kollox, li ħeles lil dawk li ma
jagħmlux Alla.
18 Għalhekk, filwaqt li issa għandna l-iskop li nżommu
l-purifikazzjoni tat-tempju fil-ħamsa u l-għoxrin jum
tax-xahar Kaslew, ħsibna li hu meħtieġ li
niċċertifikawkom dwarha, biex intom ukoll iżżommuha,
bħala l-festa tat-tabernakli, u taʼ in-nar, li ngħatalna
meta Neemia offra sagrifiċċju, wara li kien bena t-
tempju u l-artal.
19 Għax meta missirijietna ġew immexxija l-Persja, il-
qassisin li kienu devoti ta’ dak iż-żmien ħadu n-nar taʼ l-
artal fil-moħbi, u ħebu f’post vojt taʼ ħofra mingħajr
ilma, fejn żammewha żgur, u b’hekk il-post ma kienx
magħruf l-irġiel kollha.
20 Issa wara ħafna snin, meta għoġob lil Alla, Neemia, li
ntbagħat mingħand is-sultan tal-Persja, bagħat mill-
poster ta’ dawk il-qassisin li kienu ħbewha għan-nar; ;
21 Imbagħad ikkmandahom biex jiġbduha, u jġibuha; u
meta tpoġġew is-sagrifiċċji, Neemia ordnat lill-qassisin
biex ixerrdu l-injam u l-affarijiet imqiegħda fuqu bl-ilma.
22 Meta sar dan, u wasal iż-żmien li x-xemx tiddi, li
qabel kienet moħbija fis-sħaba, kien inqabad nar kbir, u
kull bniedem stagħġeb.
23 U l-qassisin għamlu talb waqt li s-sagrifiċċju kien
qed jikkunsma, jien ngħid, kemm il-qassisin, kif ukoll il-
bqija kollha, Ġonatan beda, u l-bqija wieġbu għalih,
bħalma għamel Neemia.
24 U t-talb kien hekk; Mulej, Mulej Alla, Ħallieq ta’
kollox, li int tal-biża’ u b’saħħtu, u ġust, u ħanin, u
Sultan waħdieni u ħanin,
25 L-uniku li jagħti kollox, l-uniku ġust, li jistaʼ kollox u
taʼ dejjem, int li ħeles lil Iżrael minn kull inkwiet, u
għażilt lill-missirijiet u tqaddishom:
26 Irċievi s-sagrifiċċju għall-poplu kollu tiegħek Israel,
u żomm il-parti tiegħek, u qaddisha.
27 Iġbor lil dawk li huma mxerrdin minna, eħles lil
dawk li jaqdu fost il- pagani, ħares lejn dawk li huma
disprezzati u mistħarrġa, u ħalli l- pagani jkunu jafu li
int Alla tagħna.
28 Ikkastigaw lil dawk li jħaksuna, u bi kburija
għamilna ħażin.
29 Erġaʼ ħawwel lill- poplu tiegħek fil- post qaddis
tiegħek, kif qal Mosè.
30 U l-qassisin kantaw salmi ta’ radd il-ħajr.
31 Issa meta s-sagrifiċċju kien ikkunsmat, Neemia
ordnat li l-ilma li kien fadal jitferraʼ fuq il-ġebel il-kbir.
32 Meta sar dan, inqabdet fjamma, imma kienet
ikkonsmata mid-dawl li jiddi mill-artal.
33 Għalhekk, meta din il- kwistjoni saret magħrufa,
intqal lis- sultan tal- Persja, li fil- post, fejn il- qassisin li
kienu mmexxija kienu ħbew in- nar, deher l- ilma, u li
Nemija kienet ippurifika s- sagrifiċċji bih.
34 Imbagħad is-sultan, daħħal il-post, qaddis, wara li
pprova l-kwistjoni.
35 U s-sultan ħa ħafna rigali, u tahom lil dawk li kien se
jaqbel.
36 U Nemija sejjaħ din il-ħaġa Naftar, li hija daqskemm
tgħid, tindif, imma ħafna rġiel isejħuha Nefi.
KAPITOLU 2
1 Instab ukoll fir-rekords, li Ġeremija l-profeta ordna lil
dawk li nġarrbu biex jieħdu min-nar, kif ġie mfisser:
2 U kif il-profeta, wara li tahom il-liġi, ordnahom biex
ma jinsewx il-kmandamenti tal-Mulej, u li ma
jiżbaljawx f’moħħhom, meta jaraw xbihat tal-fidda u
tad-deheb, bl-ornamenti tagħhom.
3 U b’diskorsi oħra bħal dawn ħeġġiġhom, biex il-liġi
ma titbiegħedx minn qalbhom.
4 Kien hemm ukoll fl-istess kitba, li l-profeta, imwissi
minn Alla, ikkmanda lit-tabernaklu u lill-arka biex
imorru miegħu, hekk kif ħareġ fil-muntanja, fejn Mosè
telaʼ, u ra l-wirt taʼ Alla.
5 U meta Ġeremija wasal hemm, sab għar vojta, fejn
poġġa t-tabernaklu, l-arka, u l-artal taʼ l-inċens, u
għalhekk waqqaf il-bieb.
6 U wħud minn dawk li kienu warajh ġew biex
jimmarkaw it- triq, imma ma setgħux isibuha.
7 Li meta nduna Ġeremy, ta tort minnhom, u qal,
Rigward dak il-post, ma jkunx magħruf sakemm Alla
jerġa jiġbor lill-poplu tiegħu flimkien, u jilqagħhom
għall-ħniena.
8 Imbagħad il-Mulej jurihom dawn l-affarijiet, u l-glorja
tal-Mulej tidher, u s-sħaba wkoll, kif kienet murija taħt
Mosè, u bħal meta Salamun ried li l-post ikun imqaddes
b’unur.
9 Ġie ddikjarat ukoll, li kien għaqli offra s-sagrifiċċju
tad-dedikazzjoni, u tat-tlestija tat-tempju.
10 U bħalma meta Mosè talab lill-Mulej, in-nar niżel
mis-sema, u kkonsma s-sagrifiċċji, hekk talab Salamun
ukoll, u n-nar niżel mis-sema, u kkonsma s-sagrifiċċji
tal-ħruq.
11 U Mosè qal, Billi l-offerta tad-dnub ma kellhiex
tittiekel, kienet ikkunsmata.
12 Għalhekk Salamun żamm dawk it-tmint ijiem.
13 L-istess affarijiet ġew irrappurtati wkoll fil-kitbiet u
l-kummentarji taʼ Neemia; u kif waqqaf librerija ġabar
flimkien l-atti tas-slaten, u l-profeti, u ta’ David, u l-ittri
tas-slaten dwar id-doni qaddisa.
14 Bl-istess mod ukoll Ġuda ġabar flimkien dawk kollha
li ntilfu minħabba l-gwerra li kellna, u jibqgħu magħna,
15 Għalhekk, jekk ikollkom bżonnu, ibgħatu lil xi ħadd
biex iġibulkom.
16 Billi mela se niċċelebraw il-purifikazzjoni, ktibtilkom,
u tagħmlu tajjeb, jekk iżżommu l-istess jiem.
17 Nittamaw ukoll, li Alla, li ħeles lill-poplu kollu
tiegħu, u tahom ilkoll wirt, u s-saltna, u s-saċerdozju, u
s-santwarju,
18 Kif wiegħed fil-liġi, dalwaqt ikollu ħniena minna, u
jiġborna flimkien minn kull art taħt is-sema fil-post
qaddis, għax hu ħelisna minn problemi kbar, u ppurifika
l-post.
19 Issa dwar Ġuda l-Makkabew, u ħutu, u l-
purifikazzjoni tat-tempju l-kbir, u d-dedikazzjoni tal-
artal,
20 U l-gwerer kontra Antjoku Epifane, u ibnu Eupator,
21 U s-sinjali ċari li ġew mis-sema għal dawk li ġabu
ruħhom b’mod raġel għall-unur tagħhom għall-
Ġudaiżmu: hekk li, peress li kienu biss ftit, għelbu l-
pajjiż kollu, u kasru folol barbaru,
22 U reġa’ rkupra t-tempju magħruf mad-dinja kollha, u
ħeles il-belt, u żamm il-liġijiet li kienu qed jinżlu, bil-
Mulej ħażen magħhom b’kull għajr:
23 Dawn l-affarijiet kollha, ngħid jien, peress li Ġasun
taʼ Ċirene ddikjaraw f’ħames kotba, se nippruvaw li
nqassru f’volum wieħed.
24 Għax iqisu n-numru infinit, u d-diffikultà li jsibu dik
ix-xewqa li jħarsu lejn ir-rakkont tal-istorja, għall-
varjetà tal-materja,
25 Konna noqogħdu attenti, biex dawk li se jaqraw
ikollhom il-pjaċir, u li dawk li jixtiequ jimpenjaw
ruħhom fil-memorja jkollhom faċilità, u li kull min jiġi
f’idejhom ikollu qligħ.
26 Għalhekk għalina, li ħadna fuqna din il-ħidma koroh
ta’ qosor, ma kinitx faċli, imma kwistjoni ta’ għaraq u
għassa;
27 Hekk kif m’hijiex faċilità għal min iħejji banquet, u
jfittex il- ġid taʼ ħaddieħor, iżda għall- pjaċir taʼ ħafna
aħna se nieħdu bil- ferħ dan l- uġigħ kbir;
28 Li jħallu f'idejn l-awtur l-immaniġġjar eżatt ta' kull
partikolari, u jaħdem biex isegwi r-regoli ta' taqsira.
29 Għax bħalma l-bennej taʼ dar ġdida għandu jieħu
ħsieb il-bini kollu; imma min jimpenja ruħu li jpoġġiha,
u jpinġiha, irid ifittex affarijiet tajbin għat-tiżjin tiegħu:
anke hekk naħseb li huwa magħna.
30 Li toqgħod fuq kull punt, u tgħaddi fuq l-affarijiet
inġenerali, u tkun kurjuż fid-dettalji, jappartjeni lill-
ewwel awtur tar-rakkont:
31 Imma li tuża l- qosor, u tevita ħafna xogħol tax-
xogħol, għandu jingħata lil dak li se jagħmel qosor.
32 Hawnhekk mela se nibdew l-istorja: inżidu biss hekk
ma’ dak li ntqal, li hija ħaġa iblah li nagħmlu prologu
twil, u li tkun qasira fl-istorja nnifisha.
KAPITOLU 3
1 Issa meta l-belt qaddisa kienet abitata bis-sliem kollu,
u l-liġijiet kienu mħarsa tajjeb ħafna, minħabba t-
twemmin taʼ Onija l-qassis il-kbir, u l-mibegħda tiegħu
għall-ħażen,
2 Ġara li anki s- slaten nfushom jonoraw il- post, u
kabbar it- tempju bl- aqwa rigali tagħhom;
3 Tant li Selewku taʼ l- Asja mid- dħul tiegħu stess
ġarrab l- ispejjeż kollha li jappartjenu għas- servizz tas-
sagrifiċċji.
4 Imma wieħed Xmun mit- tribù taʼ Benjamin, li sar
gvernatur tat- tempju, waqaʼ mal- qassis il- kbir dwar id-
diżordni fil- belt.
5 U meta ma setax jegħleb lil Onija, ġabu għand
Apollonju bin Thraseas, li dak iż-żmien kien gvernatur
taʼ Ċelosirja u Feniċa,
6 U qallu li t-teżor f’Ġerusalemm kien mimli ammonti
infiniti ta’ flus, u b’hekk il-kotra tal-għana tagħhom, li
ma kienx jappartjeni għall-kont tas-sagrifiċċji, kienet
innumerabbli, u li kien possibbli li jinġiebu kollox fis-
sultan. idejn.
7 Issa meta Apollonju wasal għand is-sultan, u wrieh
bil-flus li kien qallu, is-sultan għażel lil Heljodoru t-
teżorier tiegħu, u bagħtu kmandament biex iġiblu l-flus
imsemmija qabel.
8 Għalhekk, Ħeliodoru ħa l-vjaġġ tiegħu; taħt kulur ta
'żjarat il-bliet ta' Celosyria u Phenice, iżda tabilħaqq
biex twettaq l-iskop tar-re.
9 U meta wasal Ġerusalemm, u ġie milqugħ bil-korteżija
mill-qassis il-kbir tal-belt, qallu x’intelliġenza ngħatat
mill-flus, u ddikjara għala ġie, u staqsa jekk dawn l-
affarijiet kinux tassew hekk.
10 Imbagħad il-qassis il-kbir qallu li kien hemm flus
bħal dawn maħżuna għall-għajnuna tar-romol u tat-tfal
bla missier:
11 U li ftit minnu kien taʼ Ħirkanu bin Tobija, raġel taʼ
dinjità kbira, u mhux bħalma kien għarraf ħażin dak il-
​ ħażin Xmun: is-​ somma kollha tagħha kienet erbaʼ
mitt talent tal-​ fidda u mitejn deheb;
12 U li kien għal kollox impossibbli li dawn il-ħażini
jsiru lilhom, li kienu kkommettewha għall-qdusija tal-
post, u għall-maestà u l-qdusija invjolabbli tat-tempju,
onorat fuq id-dinja kollha.
13 Imma Ħeljodoru, minħabba l- kmandament tas-
sultan mogħti lilu, qal, Li f’kull għaqda trid tinġieb fit-
teżor tas- sultan.
14 Mela fil-jum li ħatar hu daħal biex jordna din il-
kwistjoni: għalhekk ma kienx hemm agunija żgħira mal-
belt kollha.
15 Imma l-​ qassisin, u prostraw ruħhom quddiem l-
​ artal bil-​ libsa tas-​ saċerdoti tagħhom, sejħu fis-
​ sema lil dak li għamel liġi dwar l-​ affarijiet mogħtija
lilu jħares, biex jinżammu fis-​ sigurtà għal dawk li
kienu qabduhom li jinżammu.
16 Imbagħad min kien ħares lejn il-qassis il-kbir f’wiċċu,
kien iweġġgħu qalbu, għax wiċċu u t-tibdil tal-kulur
tiegħu ddikjaraw l-agunija taʼ ġewwa taʼ moħħu.
17 Għax ir-raġel kien tant imdawwar bil-biżaʼ u l-orrur
tal-ġisem, li kien evidenti għal dawk li ħarsu lejh, kemm
kellu issa niket f’qalbu.
18 Oħrajn ġrew ħerġin minn djarhom għas-supplika
ġenerali, għax il-post kien qisu jiġi disprezzat.
19 U n-nisa, mimsinjin b’drapp taʼ l-ixkora taħt
sidirhom, kienu jkabbru fit-toroq, u l-verġni li kienu
miżmuma fihom ġrew, xi wħud lejn il-bibien, u oħrajn
mal-ħitan, u oħrajn ħarsu mit-twieqi.
20 U kollha, b’idejhom lejn is-sema, talbu.
21 Imbagħad ikun ħasra lil bniedem li jara l-waqgħa tal-
kotra taʼ kull xorta, u l-biżaʼ li l-qassis il-kbir ikun
f’agunija bħal din.
22 Imbagħad talbu lill-Mulej li Jistaʼ Kollox biex iżomm
l-affarijiet li saru taʼ fiduċja siguri u żguri għal dawk li
wettquhom.
23 Madankollu Ħeljodoru wettaq dak li kien iddikjarat.
24 Issa waqt li kien hemm preżenti bil-gwardja tiegħu
dwar it-teżor, il-Mulej taʼ l-ispirti, u l-Prinċep taʼ kull
setgħa, wassal għal dehra kbira, u b’hekk dawk kollha li
ħadu l-ħsieb li jidħlu miegħu baqgħu mistagħġbin bil-
qawwa t’Alla, u ħass ħażin, u beżgħu ħafna.
25 Għax deherilhom żiemel b’rikkieb tal-biża’ fuqu, u
mżejjen b’kisja sabiħa ħafna, u ġera bil-qawwi, u laqat
lil Ħeljodoru b’saqajh taʼ quddiem, u deher li dak li kien
qiegħed fuq iż-żiemel kellu xedd sħiħ taʼ deheb.
26 Barra minn hekk, dehru quddiemu żewġ ġuvintur
oħra, notevoli fis-saħħa, eċċellenti fis-sbuħija, u sbieħ fl-
ilbies, li kienu ħdejh fuq kull naħa; u fgħaġtu l-ħin kollu,
u tah ħafna feriti.
27 U Heliodorus waqaʼ għal għarrieda fl- art, u kien
imdawwar b’dlam kbir, imma dawk li kienu miegħu
qabduh u poġġewh ġo żibel.
28 Hekk hu, li dan l-aħħar ġie b’ferrovija kbira u bil-
gwardja kollha tiegħu fl-imsemmi teżor, wettaq, billi ma
setax jgħin lilu nnifsu bl-armi tiegħu, u b’mod ċar
għarfu l-qawwa ta’ Alla.
29 Għax hu tkeċċa b’id Alla, u baqaʼ bla kliem mingħajr
kull tama taʼ ħajja.
30 Imma faħħru lill-Mulej, li kien onora b’mod
mirakoluż il-post tiegħu stess: għat-tempju; li ftit qabel
kienet mimlija biża’ u nkwiet, meta deher il-Mulej li
Jista’ Kollox, mimli ferħ u ferħ.
31 Imbagħad mill-ewwel xi wħud mill-ħbieb taʼ
Ħeljodoru talbu lil Onija, biex isejjaħ lill-Għoli biex
jagħtih ħajtu, li kien lest li jċedi l-ispirtu.
32 Għalhekk, il-qassis il-kbir, billi ssusspetta li s-sultan
ma kienx jifhem ħażin li kien sar xi tradiment lil
Ħeljodoru mil-Lhud, offra sagrifiċċju għas-saħħa tar-
raġel.
33 Issa waqt li l-qassis il-kbir kien qed jagħmel tpattija,
l-istess ġuvintur bl-istess ilbies dehru u qamu ħdejn
Ħeljodoru, u qalu: “Agħti ħajr kbir lill-qassis il-kbir
Onija, għax minħabba fih il-Mulej tak il-ħajja;
34 U billi tara li ġejt imfellel mis-sema, iddikjara lill-
bnedmin kollha l-qawwa qawwija ta’ Alla. U meta qalu
dan il-kliem, ma dehrux aktar.
35 Mela Ħeljodoru, wara li offra sagrifiċċju lill-Mulej, u
għamel wegħdiet kbar lil dak li kien salvalu ħajtu, u
sellem lil Onija, mar lura bl-armata tiegħu għand is-
sultan.
36 Imbagħad xehed lill-bnedmin kollha dwar l-
għemejjel ta’ Alla l-kbir, li kien ra b’għajnejh.
37 U meta s-sultan Ħeliodoru, li jistaʼ jkun raġel tajjeb
biex jerġaʼ jintbagħat Ġerusalemm, qal:
38 Jekk ghandek xi ghadu jew traditur, ibghatu
hemmhekk, u tilqah imghallid sew, jekk jahrab b’hajtu:
ghax f’dak il-post, bla dubju; hemm qawwa speċjali ta
'Alla.
39 Għax min jgħammar fis-sema għandu għajnejh fuq
dak il-post, u jiddefendih; u jsawwat u jeqred lil dawk li
jiġu biex iweġġgħuha.
40 U l-affarijiet li jikkonċernaw Ħeljodoru, u ż-żamma
tat-teżor, waqgħu fuq dan it-tip.
KAPITOLU 4
1 Dan Xmun issa, li dwaru tkellimna qabel, peress li
kien traditur tal-flus, u taʼ pajjiżu, ikkalunja lil Onija,
bħallikieku kien werwer lil Ħeljodoru, u kien il-ħaddiem
taʼ dawn il-ħażen.
2 B’hekk kien kuraġġuż li jsejjaħlu traditur, li kien
ħaqqha l-belt, u ta’ lill-ġens tiegħu stess, u tant kien
żeluż tal-liġijiet.
3 Imma meta l-mibegħda tagħhom marret tant, li
b’wieħed mill-fazzjonijiet ta’ Xmun sar qtil,
4 Onija ra l-periklu taʼ din il-ġlied, u li Apollonju, bħala
l-gvernatur taʼ Ċelosirja u Feniċja, qabad, u kabbar il-
malizzja taʼ Xmun,
5 Mar għand is-sultan, mhux biex jakkuża lil pajjiżu,
imma jfittex il-ġid taʼ kulħadd, kemm pubbliku kif ukoll
privat:
6 Għax ra li kien impossibbli li l-istat jibqaʼ kwiet, u
Xmun iħalli l-bluha tiegħu, sakemm is-sultan ma ħaresx
lejha.
7 Imma wara l-mewt taʼ Selewku, meta Antjoku,
imsejjaħ Epifani, ħa s-saltna, Ġasun, ħu Onija, ħadem
minn taħt biex ikun qassis il-kbir,
8 Imwiegħed lis-sultan bl-interċessjoni tliet mija u sittin
talent tal-fidda, u tmenin talent ieħor bi dħul;
9 Minbarra dan, wiegħed li jassenja mija u ħamsin oħra,
jekk ikollu l-liċenzja biex iwaqqaflu post għall-
eżerċizzju, u għat-taħriġ taż-żgħażagħ fl-istil tal-ġnus, u
li jiktebhom taʼ Ġerusalemm permezz tal- isem l-
Antjokjani.
10 Li meta s-sultan ta, u kien daħal f’idejh il-ħakma,
mill-ewwel ġab lill-ġens tiegħu stess għall-moda Griega.
11 U l-privileġġi rjali mogħtija ta’ favur speċjali lil-
Lhud permezz ta’ Ġwanni missier Ewpolemu, li mar
ambaxxatur Ruma għall-ħbiberija u l-għajnuna, huwa ħa;
u waqqa’ l-gvernijiet li kienu skond il-liġi, qajjem
drawwiet ġodda kontra l-liġi:
12 Għax hu bena bil- ferħ post taʼ eżerċizzju taħt it- torri
nnifsu, u ġab liż- żgħażagħ ewlenin taħt is- suġġezzjoni
tiegħu, u ġegħilhom jilbsu kappell.
13 Issa dan kien l-għoli tal-modi Griegi, u ż-żieda tal-
manjieri pagani, permezz tal-profanità kbira taʼ Ġasun,
dak il-ħerqa bla Alla, u l-ebda qassis il-kbir;
14 Li s-saċerdoti ma kellhomx kuraġġ li jaqdu aktar fuq
l-artal, imma disprezzaw it-tempju, u traskuraw is-
sagrifiċċji, ħaxxew jieħdu sehem mill-allowance illegali
fil-post tal-eżerċizzju, wara li sejħithom il-logħba tad-
Diskus;
15 Li ma jogħġbux bl-unuri ta’ missirijiethom, imma
jogħġbu l-glorja tal-Greċja l-aktar.
16 Minħabba f’hekk ġiet fuqhom diżastru kbir, għax
kellhom bħala għedewwa u vendikaturi tagħhom, li
kienu jsegwu d-drawwa tagħhom b’tant ħerqa, u li
għalihom xtaqu li jkunu bħalhom f’kollox.
17 Għax mhix ħaġa ħafifa li tagħmel ħażin kontra l-
liġijiet t’Alla, imma ż-żmien li ġej għandu jiddikjara
dawn l-affarijiet.
18 Issa meta l-logħba li kienet tintuża kull sena taʼ fidi
kienet tinżamm f’Tiru, u s-sultan kien preżenti,
19 Dan Ġasun bla gratitudni bagħat messaġġiera speċjali
minn Ġerusalemm, li kienu Antijokjani, biex iġorru tliet
mitt drakma tal-fidda għas-sagrifiċċju taʼ Erkule, li anki
dawk li ġarrewhom ħasbu li ma jagħmilx is-sagrifiċċju,
għax ma kienx konvenjenti, imma li jkun. riservati għal
ħlasijiet oħra.
20 Dawn il-flus imbagħad, fir-rigward ta’ min jibgħat,
ġew maħtura għas-sagrifiċċju ta’ Erkule; imma
minħabba dawk li jġorruha, kienet impjegata biex isiru l-
galli.
21 Issa, meta Apollonju, bin Menestew, intbagħat l-
Eġittu għall-inkurunazzjoni tas-sultan Ptolemeus
Philometor, Antjoku, peress li fehem li ma kienx
effettwat tajjeb għall-affarijiet tiegħu, ipprovda għas-
sigurtà tiegħu stess; :
22 Fejn ġie milqugħ b’mod onorevoli minn Ġasun u
mill-belt, u ġie miġjub bil-torċa mixgħula u b’għajjat
kbir, u hekk wara mar mal-ospiti tiegħu lejn Feniċi.
23 Tliet snin wara Ġasun bagħat lil Menelaws, ħu l-
imsemmi Xmun, biex iġorr il-flus lis-sultan, u jfakkarh
f’ċerti affarijiet meħtieġa.
24 Imma ġie miġjub quddiem is-sultan, meta kabbarh
għad-dehra glorjuża tal-qawwa tiegħu, ħa s-saċerdozju
għalih, u offra iktar minn Ġason bi tliet mitt talent tal-
fidda.
25 Għalhekk ġie bil-mandat tas-sultan, ma ġab xejn
denju tas-saċerdozju l-kbir, imma kellu l-furja taʼ tirann
krudili, u r-rabja taʼ bhima salvaġġa.
26 Imbagħad Ġasun, li kien idgħajjef lil ħuh stess, billi
kien imminat minn ieħor, ġie mġiegħel jaħrab lejn il-
pajjiż taʼ l-Għammonin.
27 Mela Menelaws kiseb il-prinċipal, imma għall-flus li
kien wiegħed lis-sultan, ma ħa l-ebda ordni tajba
għalihom, għalkemm Sostratis, il-ħakkiem tal-kastell,
kien jitlobhom:
28 Għax lilu kien imiss il-ġbir tad-dwana. Għalhekk it-
tnejn kienu msejħa quddiem is-sultan.
29 Issa Menelaws ħalla lil ħuh Lisimaku minfloku fis-
saċerdozju; u Sostratu ħalla Crates, li kien gvernatur taċ-
Ċiprijani.
30 Waqt li kienu qed isiru dawn l-affarijiet, huma taʼ
Tarsus u Mallos qamu, għax ingħataw lill-konkubina
tas-sultan, imsejħa Antjoku.
31 Imbagħad ġie s-sultan bil-għaġla kollha biex iserrħu
l-affarijiet, u ħalla lil Androniku, raġel fl-awtorità, bħala
l-viċi tiegħu.
32 Issa Menelaws, billi ħaseb li kien wasal żmien
konvenjenti, seraq ċerti reċipjenti tad-deheb mit-tempju,
u ta xi wħud minnhom lil Androniku, u oħrajn biegħ
f’Tiru u fil-bliet taʼ madwar.
33 Li meta Onia kien jaf b’garanzija, ċanfar lilu, u rtira
f’santwarju f’Dafne, li tinsab ħdejn Antjokja.
34 Għalhekk, Menelaws, qabad lil Androniku
separatament, talab biex iġib f’idejh lil Onias; li konvint
dwaru, u wasal għand Onias bil-qerq, tah idu l-leminija
b’ġurament; u għalkemm kien suspettat minnu,
madankollu ikkonvinċieh biex joħroġ mis-santwarju, li
mill-ewwel għalaq bla qies tal-ġustizzja.
35 Għal dan il-kawża mhux biss il-Lhud, imma wkoll
ħafna minn ġnus oħra, ħadu rabja kbira, u kienu
mnikktin ħafna għall-qtil inġust tar-raġel.
36 U meta s-sultan reġa’ ġie mill-postijiet madwar
Ċiliċja, il-Lhud li kienu fil-belt, u xi wħud mill-Griegi li
kienu jistmerru l-fatt ukoll, ilmentaw għax Onia nqatel
bla raġuni.
37 Għalhekk Antijoku ddispjaċieh bil-qalb, u ħasra u
beka, minħabba l-imġieba sobria u modesta taʼ dak li
kien mejjet.
38 U nxtegħel bir-rabja, mill-ewwel ħa lil Androniku l-
vjola tiegħu, u qatagħlu ħwejġu, u mexxieh mill-belt
kollha sa dak il-post stess, fejn kien wettaq impiety
kontra Onias, hemmhekk qatel lill-qattiel misħut.
Għalhekk il-Mulej ippremjah il-kastig tiegħu, kif kien
ħaqqu.
39 Issa, meta kienu saru ħafna sagrileġġi fil-belt minn
Lisimaku bil-kunsens taʼ Menelaws, u l-frott tiegħu
nxtered, il-kotra nġabret kontra Lisimaku, ħafna
bastimenti tad-deheb kienu diġà nġarru.
40 Meta n-nies komuni qam, u mtlew bir-rabja,
Lisimaku arma madwar tlett elef raġel, u l-ewwel beda
joffri l-vjolenza; wieħed Auranus li huwa l-mexxej,
raġel marret ħafna fis-snin, u mhux inqas fil-folly.
41 Huma mbagħad raw it-tentattiv taʼ Lisimaku, uħud
minnhom qabdu l-ġebel, uħud bsaten, oħrajn ħadu
ponnijiet taʼ trab, li kien imiss, tefgħuhom kollha
flimkien fuq Lisimaku, u dawk li poġġew fuqhom.
42 Għalhekk ħafna minnhom feruti, u xi wħud laqtu
mal-art, u kollha kemm huma sfurzati jaħarbu: imma l-
robber tal-knisja nnifsu, lilu qatlu ħdejn it-teżor.
43 Għalhekk, dwar dawn l-affarijiet kien hemm akkuża
kontra Menelaws.
44 Issa meta s-sultan wasal Tiru, tliet irġiel li ntbagħtu
mis-senat talbu l-kawża quddiemu:
45 Imma Menelaws, li issa nstab ħati, wiegħed lil
Ptolemee, bin Dorimene, li jagħtih ħafna flus, jekk ipaċi
lis-sultan miegħu.
46 Meta Ptolemee ħa lis-sultan fil-ġenb f’ċerta gallerija,
bħallikieku biex jieħu l-arja, ġabu biex ikun taʼ moħħ
ieħor:
47 Tant li ħeles lil Menelaws mill-akkużi, li minkejja
dan kien il-kawża tal-ħażen kollu: u dawk l-irġiel foqra,
li kieku qalu l-kawża tagħhom, iva, quddiem is-
Scythians, kellhom jiġu ġġudikati innoċenti,
ikkundannahom għall-mewt. .
48 Għalhekk dawk li segwew il-kwistjoni għall-belt, u
għan-nies, u għall-bastimenti qaddisa, malajr sofrew
kastig inġust.
49 Għalhekk, anki dawk taʼ Tiru, imqanqla bi mibegħda
għal dak l- għemil ħażin, wassluhom biex jindifnu
b’mod onorevoli.
50 U għalhekk permezz tal-kogħba taʼ dawk li kienu taʼ
setgħa, Menelaw baqaʼ għadu fl- awtorità, żied fil-
malizzjuż, u kien traditur kbir għaċ- ċittadini.
KAPITOLU 5
1 Madwar l-​ istess żmien Antjoku ħejja t-​ tieni vjaġġ
tiegħu lejn l-​ Eġittu:
2 U mbagħad ġara li mal-belt kollha, għal kważi erbgħin
jum, dehru rwiemel jiġru fl-arja, b’drapp tad-deheb, u
armati b’lances, bħal grupp taʼ suldati,
3 U truppi taʼ rkieba mqassma, jiltaqgħu u jiġru
bejniethom, b’rokk taʼ tarki, u għadd kbir taʼ piki, u
ġibda taʼ xwabel, u tidwir taʼ darts, u glittering taʼ
ornamenti tad- deheb, u xedd taʼ kull xorta.
4 Għalhekk kull bniedem talab biex dik id-dehra tinbidel
għall-ġid.
5 Issa meta ħarġet għajdut falz, bħallikieku Antijoku
kien miet, Ġasun ħa tal-inqas elf raġel, u f’daqqa waħda
attakka l-belt; u dawk li kienu fuq il-ħitan reġgħu
jitpoġġew lura, u l-belt ittieħdet fit-tul, Menelaws ħarab
fil-kastell.
6 Imma Ġasun qatel liċ- ċittadini tiegħu stess mingħajr
ħniena, mingħajr ma qies li li jakkwista l- ġurnata
tagħhom tal- ġens tiegħu stess kien ikun jum mill- iktar
ferħan għalih; imma ħaseb li kienu għedewwa tiegħu, u
mhux pajjiżu, li rebaħ.
7 Madankollu, għal dan kollu ma kisebx il- prinċipat,
imma fl- aħħar irċieva mistħija għall- premju tat-
tradiment tiegħu, u reġaʼ ħarab lejn il- pajjiż taʼ l-
Ammoniti.
8 Għalhekk fl-aħħar kellu ritorn bla pjaċir, akkużat
quddiem Aretas, is-sultan tal-Għarab, li ħarab minn belt
għall-oħra, imfittex mill-bnedmin kollha, mibgħud bħala
li jabbanduna l-liġijiet, u kien mimli mistkerr bħala
għadu miftuħ taʼ pajjiżu u pajjiżu, kien mitfugħ fl-Eġittu.
9 Għalhekk, dak li kien keċċa lil ħafna minn pajjiżu miet
f’art barranija, irtira għand il-Laċedemonjani, u ħaseb
hemmhekk biex isib l-għajnuna minħabba l-familja
tiegħu:
10 U dak li kien keċċa lil ħafna mhux midfuna ma kellu
ħadd biex jibki għalih, lanqas funerali solenni, u lanqas
sepulkru maʼ missirijietu.
11 Issa, meta dan li sar, wasal fil-karrozza tas-sultan,
ħaseb li l-Lhudija kienet irvellata;
12 U kkmanda lill-irġiel tal-gwerra tiegħu biex ma
jaħarrux lil dawk li ltaqgħu magħhom, u biex joqtlu lil
dawk li telgħu fuq id-djar.
13 Għalhekk kien hemm il-qtil taż-żgħar u tax-xjuħ, it-
tneħħija tal-irġiel, in-nisa u t-tfal, il-qtil ta’ verġni u trabi.
14 U nqerdu fi żmien tlett ijiem sħaħ erbgħin elf, li
minnhom erbgħin elf inqatlu fil-konflitt; u mhux inqas
mibjugħa milli maqtula.
15 Madankollu hu ma kienx kuntent b’dan, imma
preżunt li jmur fl-aktar tempju qaddis tad-dinja kollha;
Menelaws, dak it-traditur għal-liġijiet, u għal pajjiżu
stess, kien il-gwida tiegħu:
16 U ħa l-bastimenti qaddisa b’idejn imniġġsa, u b’idejn
profani ġibdu l-affarijiet li kienu ddedikati minn slaten
oħra għat-tkabbir u l-glorja u l-unur tal-post, tahom.
17 U tant kien f’moħħu Antjoku, li ma qiesx li l- Mulej
kien irrabjat għal xi żmien għad- dnubiet taʼ dawk li
kienu jgħammru fil- belt, u għalhekk għajnejh ma kinitx
fuq il- post.
18 Għax kieku qabel ma kinux imgeżwer f’ħafna
dnubiet, dan ir- raġel, malli ġie, kien ġie mfellel mill-
ewwel, u mkeċċi mill- preżunzjoni tiegħu, bħalma kien
Eljodoru, li Selewku s- sultan bagħat biex jara t- teżor.
19 Madankollu Alla ma għażilx lin-nies minħabba l-post,
imma l-post il-bogħod minħabba n-nies.
20 U għalhekk il-post innifsu, li kien qed jieħu sehem
magħhom fit-tbatija li ġrat lill-ġens, wara kkomunika
bil-benefiċċji mibgħuta mill-Mulej: u kif ġie abbandunat
fil-korla ta’ Dak li Jista’ Kollox, hekk għal darb’oħra, il-
Mulej il-kbir billi ġie rikonċiljat, ġie mwaqqaf bil-glorja
kollha.
21 Għalhekk, meta Antjoku kien wettaq mit-tempju elf u
tmien mitt talent, telaq bil-għaġla kollha lejn Antjokja,
bil-kburija tiegħu li jagħmel l-art navigabbli, u l-baħar
passabbli bil-mixi: hekk kienet l-għolija taʼ moħħu.
22 U ħalla gvernaturi biex iħassru lill-ġens:
f’Ġerusalemm, Filippu, għal pajjiżu Friġjan, u għal
manjieri iktar barbaru minn dak li poġġieh hemmhekk;
23 U f’Gariżim, Androniku; u barra minn hekk,
Menelaws, li agħar mill-bqija kollha qabad idu tqila fuq
iċ-ċittadini, li kellu moħħ malizzjuż kontra pajjiżu l-
Lhud.
24 Bagħtet ukoll lil dak il-​ kap taʼ l-​ iskeda
Apollonju maʼ armata taʼ elfejn u għoxrin, u kkmandalu
biex joqtol lil dawk kollha li kienu fl-​ aqwa età
tagħhom, u jbigħ in-​ nisa u ż-​ żgħir;

More Related Content

More from Filipino Tracts and Literature Society Inc.

More from Filipino Tracts and Literature Society Inc. (20)

YIDDISH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
YIDDISH - The Book of the Prophet Nahum.pdfYIDDISH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
YIDDISH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
XHOSA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
XHOSA - The Book of the Prophet Nahum.pdfXHOSA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
XHOSA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
Western Frisian - The Book of the Prophet Nahum.pdf
Western Frisian - The Book of the Prophet Nahum.pdfWestern Frisian - The Book of the Prophet Nahum.pdf
Western Frisian - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
WELSH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
WELSH - The Book of the Prophet Nahum.pdfWELSH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
WELSH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
VIETNAMESE - The Book of the Prophet Nahum.pdf
VIETNAMESE - The Book of the Prophet Nahum.pdfVIETNAMESE - The Book of the Prophet Nahum.pdf
VIETNAMESE - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
UZBEK - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UZBEK - The Book of the Prophet Nahum.pdfUZBEK - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UZBEK - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
UYGHUR - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UYGHUR - The Book of the Prophet Nahum.pdfUYGHUR - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UYGHUR - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
URDU - The Book of the Prophet Nahum.pdf
URDU - The Book of the Prophet Nahum.pdfURDU - The Book of the Prophet Nahum.pdf
URDU - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
UPPER SORBIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UPPER SORBIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdfUPPER SORBIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UPPER SORBIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
UKRAINIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UKRAINIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdfUKRAINIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
UKRAINIAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TWI - The Book of the OT Prophet Nahum.pdf
TWI - The Book of the OT Prophet Nahum.pdfTWI - The Book of the OT Prophet Nahum.pdf
TWI - The Book of the OT Prophet Nahum.pdf
 
TURKMEN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TURKMEN - The Book of the Prophet Nahum.pdfTURKMEN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TURKMEN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TURKISH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TURKISH - The Book of the Prophet Nahum.pdfTURKISH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TURKISH - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TSONGA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TSONGA - The Book of the Prophet Nahum.pdfTSONGA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TSONGA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TONGAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TONGAN - The Book of the Prophet Nahum.pdfTONGAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TONGAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TIGRINYA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TIGRINYA - The Book of the Prophet Nahum.pdfTIGRINYA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TIGRINYA - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TIBETAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TIBETAN - The Book of the Prophet Nahum.pdfTIBETAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TIBETAN - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
THAI - The Book of the Prophet Nahum.pdf
THAI - The Book of the Prophet Nahum.pdfTHAI - The Book of the Prophet Nahum.pdf
THAI - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TELUGU - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TELUGU - The Book of the Prophet Nahum.pdfTELUGU - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TELUGU - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 
TATAR - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TATAR - The Book of the Prophet Nahum.pdfTATAR - The Book of the Prophet Nahum.pdf
TATAR - The Book of the Prophet Nahum.pdf
 

Maltese - 2nd Maccabees.pdf

  • 2. KAPITOLU 1 1 L-aħwa, il-Lhud li huma f’Ġerusalemm u fl-art tal- Lhudija, jixtiequ lill-aħwa, il-Lhud li jinsabu madwar l- Eġittu, is-saħħa u l-paċi; 2 Alla jkun ħanin għalikom, u ftakar il-patt tiegħu li għamel ma’ Abraham, Iżakk u Ġakobb, il-qaddejja leali tiegħu; 3 U agħtikom il-qalb kollha biex taqduh, u tagħmlu r- rieda tiegħu, b’kuraġġ tajjeb u b’moħħ dispost; 4 U iftħu qalbkom fil-liġi u l-kmandamenti tiegħu, u ibgħatulkom is-sliem, 5 U isma’ t-talb tiegħek, u kun f’għaqda miegħek, u qatt ma titlaqkom fi żmien l-inkwiet. 6 U issa qegħdin hawn nitolbu għalikom. 7 F’liema żmien kien isaltan Demetriju, fil-mija u sittin sena, aħna l-Lhud ktibtilkom fl-aħħar ta’ l-inkwiet li ġie fuqna f’dawk is-snin, minn meta Ġasun u l-kumpanija tiegħu rrivellaw mill-art qaddisa u s-saltna, 8 U ħaraq il-porch, u xerred demm innoċenti: imbagħad tlabna lill-Mulej, u smajna; offrejna wkoll sagrifiċċji u dqiq fin, u xegħlna l-lampi, u poġġiejna l-ħobżiet. 9 U issa araw li ΩΩommu l-festa tat-tabernakli fix-xahar Casleu. 10 Fil-mitt u erbgħin sena, in-nies li kienu f’Ġerusalemm u fil-Lhudija, u l-kunsill, u Ġuda, bagħtu tislima u saħħa lil Aristobulu, sid is-sultan Ptolemeus, li kien mill-qassisin midlukin, u lil Aristobulu. il-Lhud li kienu fl-Eġittu: 11 Sakemm Alla ħelisna minn periklu kbar, aħna nirringrazzjawh ħafna, bħalma kien fil-ġlieda kontra sultan. 12 Għax hu keċċa lil dawk li ġġieldu ġewwa l-belt qaddisa. 13 Għax meta l-mexxej ġie l-Persja, u l-armata miegħu li dehret invinċibbli, inqatlu fit-tempju taʼ Nanea bil- qerq tal-qassisin taʼ Nanea. 14 Għax Antijokus, bħallikieku kien se jiżżewweġha, daħal fil-post, u sħabu li kienu miegħu, biex jirċievu flus f’isem dota. 15 Meta l-qassisin ta’ Nanea telqu, u daħal ma’ grupp żgħir fil-boxxla tat-tempju, għalqu t-tempju malli daħal Antjoku; 16 U fetħu bieb privat tas-saqaf, tefgħu ġebel bħal ragħad, u qatlu lill-kaptan, qatgħuhom f’biċċiet, qatgħuhom rashom u tefgħuhom lil dawk li kienu barra. 17 Imbierek Alla tagħna f’kollox, li ħeles lil dawk li ma jagħmlux Alla. 18 Għalhekk, filwaqt li issa għandna l-iskop li nżommu l-purifikazzjoni tat-tempju fil-ħamsa u l-għoxrin jum tax-xahar Kaslew, ħsibna li hu meħtieġ li niċċertifikawkom dwarha, biex intom ukoll iżżommuha, bħala l-festa tat-tabernakli, u taʼ in-nar, li ngħatalna meta Neemia offra sagrifiċċju, wara li kien bena t- tempju u l-artal. 19 Għax meta missirijietna ġew immexxija l-Persja, il- qassisin li kienu devoti ta’ dak iż-żmien ħadu n-nar taʼ l- artal fil-moħbi, u ħebu f’post vojt taʼ ħofra mingħajr ilma, fejn żammewha żgur, u b’hekk il-post ma kienx magħruf l-irġiel kollha. 20 Issa wara ħafna snin, meta għoġob lil Alla, Neemia, li ntbagħat mingħand is-sultan tal-Persja, bagħat mill- poster ta’ dawk il-qassisin li kienu ħbewha għan-nar; ; 21 Imbagħad ikkmandahom biex jiġbduha, u jġibuha; u meta tpoġġew is-sagrifiċċji, Neemia ordnat lill-qassisin biex ixerrdu l-injam u l-affarijiet imqiegħda fuqu bl-ilma. 22 Meta sar dan, u wasal iż-żmien li x-xemx tiddi, li qabel kienet moħbija fis-sħaba, kien inqabad nar kbir, u kull bniedem stagħġeb. 23 U l-qassisin għamlu talb waqt li s-sagrifiċċju kien qed jikkunsma, jien ngħid, kemm il-qassisin, kif ukoll il- bqija kollha, Ġonatan beda, u l-bqija wieġbu għalih, bħalma għamel Neemia. 24 U t-talb kien hekk; Mulej, Mulej Alla, Ħallieq ta’ kollox, li int tal-biża’ u b’saħħtu, u ġust, u ħanin, u Sultan waħdieni u ħanin, 25 L-uniku li jagħti kollox, l-uniku ġust, li jistaʼ kollox u taʼ dejjem, int li ħeles lil Iżrael minn kull inkwiet, u għażilt lill-missirijiet u tqaddishom: 26 Irċievi s-sagrifiċċju għall-poplu kollu tiegħek Israel, u żomm il-parti tiegħek, u qaddisha. 27 Iġbor lil dawk li huma mxerrdin minna, eħles lil dawk li jaqdu fost il- pagani, ħares lejn dawk li huma disprezzati u mistħarrġa, u ħalli l- pagani jkunu jafu li int Alla tagħna. 28 Ikkastigaw lil dawk li jħaksuna, u bi kburija għamilna ħażin. 29 Erġaʼ ħawwel lill- poplu tiegħek fil- post qaddis tiegħek, kif qal Mosè. 30 U l-qassisin kantaw salmi ta’ radd il-ħajr. 31 Issa meta s-sagrifiċċju kien ikkunsmat, Neemia ordnat li l-ilma li kien fadal jitferraʼ fuq il-ġebel il-kbir. 32 Meta sar dan, inqabdet fjamma, imma kienet ikkonsmata mid-dawl li jiddi mill-artal. 33 Għalhekk, meta din il- kwistjoni saret magħrufa, intqal lis- sultan tal- Persja, li fil- post, fejn il- qassisin li kienu mmexxija kienu ħbew in- nar, deher l- ilma, u li Nemija kienet ippurifika s- sagrifiċċji bih. 34 Imbagħad is-sultan, daħħal il-post, qaddis, wara li pprova l-kwistjoni. 35 U s-sultan ħa ħafna rigali, u tahom lil dawk li kien se jaqbel. 36 U Nemija sejjaħ din il-ħaġa Naftar, li hija daqskemm tgħid, tindif, imma ħafna rġiel isejħuha Nefi. KAPITOLU 2 1 Instab ukoll fir-rekords, li Ġeremija l-profeta ordna lil dawk li nġarrbu biex jieħdu min-nar, kif ġie mfisser: 2 U kif il-profeta, wara li tahom il-liġi, ordnahom biex ma jinsewx il-kmandamenti tal-Mulej, u li ma jiżbaljawx f’moħħhom, meta jaraw xbihat tal-fidda u tad-deheb, bl-ornamenti tagħhom. 3 U b’diskorsi oħra bħal dawn ħeġġiġhom, biex il-liġi ma titbiegħedx minn qalbhom. 4 Kien hemm ukoll fl-istess kitba, li l-profeta, imwissi minn Alla, ikkmanda lit-tabernaklu u lill-arka biex imorru miegħu, hekk kif ħareġ fil-muntanja, fejn Mosè telaʼ, u ra l-wirt taʼ Alla.
  • 3. 5 U meta Ġeremija wasal hemm, sab għar vojta, fejn poġġa t-tabernaklu, l-arka, u l-artal taʼ l-inċens, u għalhekk waqqaf il-bieb. 6 U wħud minn dawk li kienu warajh ġew biex jimmarkaw it- triq, imma ma setgħux isibuha. 7 Li meta nduna Ġeremy, ta tort minnhom, u qal, Rigward dak il-post, ma jkunx magħruf sakemm Alla jerġa jiġbor lill-poplu tiegħu flimkien, u jilqagħhom għall-ħniena. 8 Imbagħad il-Mulej jurihom dawn l-affarijiet, u l-glorja tal-Mulej tidher, u s-sħaba wkoll, kif kienet murija taħt Mosè, u bħal meta Salamun ried li l-post ikun imqaddes b’unur. 9 Ġie ddikjarat ukoll, li kien għaqli offra s-sagrifiċċju tad-dedikazzjoni, u tat-tlestija tat-tempju. 10 U bħalma meta Mosè talab lill-Mulej, in-nar niżel mis-sema, u kkonsma s-sagrifiċċji, hekk talab Salamun ukoll, u n-nar niżel mis-sema, u kkonsma s-sagrifiċċji tal-ħruq. 11 U Mosè qal, Billi l-offerta tad-dnub ma kellhiex tittiekel, kienet ikkunsmata. 12 Għalhekk Salamun żamm dawk it-tmint ijiem. 13 L-istess affarijiet ġew irrappurtati wkoll fil-kitbiet u l-kummentarji taʼ Neemia; u kif waqqaf librerija ġabar flimkien l-atti tas-slaten, u l-profeti, u ta’ David, u l-ittri tas-slaten dwar id-doni qaddisa. 14 Bl-istess mod ukoll Ġuda ġabar flimkien dawk kollha li ntilfu minħabba l-gwerra li kellna, u jibqgħu magħna, 15 Għalhekk, jekk ikollkom bżonnu, ibgħatu lil xi ħadd biex iġibulkom. 16 Billi mela se niċċelebraw il-purifikazzjoni, ktibtilkom, u tagħmlu tajjeb, jekk iżżommu l-istess jiem. 17 Nittamaw ukoll, li Alla, li ħeles lill-poplu kollu tiegħu, u tahom ilkoll wirt, u s-saltna, u s-saċerdozju, u s-santwarju, 18 Kif wiegħed fil-liġi, dalwaqt ikollu ħniena minna, u jiġborna flimkien minn kull art taħt is-sema fil-post qaddis, għax hu ħelisna minn problemi kbar, u ppurifika l-post. 19 Issa dwar Ġuda l-Makkabew, u ħutu, u l- purifikazzjoni tat-tempju l-kbir, u d-dedikazzjoni tal- artal, 20 U l-gwerer kontra Antjoku Epifane, u ibnu Eupator, 21 U s-sinjali ċari li ġew mis-sema għal dawk li ġabu ruħhom b’mod raġel għall-unur tagħhom għall- Ġudaiżmu: hekk li, peress li kienu biss ftit, għelbu l- pajjiż kollu, u kasru folol barbaru, 22 U reġa’ rkupra t-tempju magħruf mad-dinja kollha, u ħeles il-belt, u żamm il-liġijiet li kienu qed jinżlu, bil- Mulej ħażen magħhom b’kull għajr: 23 Dawn l-affarijiet kollha, ngħid jien, peress li Ġasun taʼ Ċirene ddikjaraw f’ħames kotba, se nippruvaw li nqassru f’volum wieħed. 24 Għax iqisu n-numru infinit, u d-diffikultà li jsibu dik ix-xewqa li jħarsu lejn ir-rakkont tal-istorja, għall- varjetà tal-materja, 25 Konna noqogħdu attenti, biex dawk li se jaqraw ikollhom il-pjaċir, u li dawk li jixtiequ jimpenjaw ruħhom fil-memorja jkollhom faċilità, u li kull min jiġi f’idejhom ikollu qligħ. 26 Għalhekk għalina, li ħadna fuqna din il-ħidma koroh ta’ qosor, ma kinitx faċli, imma kwistjoni ta’ għaraq u għassa; 27 Hekk kif m’hijiex faċilità għal min iħejji banquet, u jfittex il- ġid taʼ ħaddieħor, iżda għall- pjaċir taʼ ħafna aħna se nieħdu bil- ferħ dan l- uġigħ kbir; 28 Li jħallu f'idejn l-awtur l-immaniġġjar eżatt ta' kull partikolari, u jaħdem biex isegwi r-regoli ta' taqsira. 29 Għax bħalma l-bennej taʼ dar ġdida għandu jieħu ħsieb il-bini kollu; imma min jimpenja ruħu li jpoġġiha, u jpinġiha, irid ifittex affarijiet tajbin għat-tiżjin tiegħu: anke hekk naħseb li huwa magħna. 30 Li toqgħod fuq kull punt, u tgħaddi fuq l-affarijiet inġenerali, u tkun kurjuż fid-dettalji, jappartjeni lill- ewwel awtur tar-rakkont: 31 Imma li tuża l- qosor, u tevita ħafna xogħol tax- xogħol, għandu jingħata lil dak li se jagħmel qosor. 32 Hawnhekk mela se nibdew l-istorja: inżidu biss hekk ma’ dak li ntqal, li hija ħaġa iblah li nagħmlu prologu twil, u li tkun qasira fl-istorja nnifisha. KAPITOLU 3 1 Issa meta l-belt qaddisa kienet abitata bis-sliem kollu, u l-liġijiet kienu mħarsa tajjeb ħafna, minħabba t- twemmin taʼ Onija l-qassis il-kbir, u l-mibegħda tiegħu għall-ħażen, 2 Ġara li anki s- slaten nfushom jonoraw il- post, u kabbar it- tempju bl- aqwa rigali tagħhom; 3 Tant li Selewku taʼ l- Asja mid- dħul tiegħu stess ġarrab l- ispejjeż kollha li jappartjenu għas- servizz tas- sagrifiċċji. 4 Imma wieħed Xmun mit- tribù taʼ Benjamin, li sar gvernatur tat- tempju, waqaʼ mal- qassis il- kbir dwar id- diżordni fil- belt. 5 U meta ma setax jegħleb lil Onija, ġabu għand Apollonju bin Thraseas, li dak iż-żmien kien gvernatur taʼ Ċelosirja u Feniċa, 6 U qallu li t-teżor f’Ġerusalemm kien mimli ammonti infiniti ta’ flus, u b’hekk il-kotra tal-għana tagħhom, li ma kienx jappartjeni għall-kont tas-sagrifiċċji, kienet innumerabbli, u li kien possibbli li jinġiebu kollox fis- sultan. idejn. 7 Issa meta Apollonju wasal għand is-sultan, u wrieh bil-flus li kien qallu, is-sultan għażel lil Heljodoru t- teżorier tiegħu, u bagħtu kmandament biex iġiblu l-flus imsemmija qabel. 8 Għalhekk, Ħeliodoru ħa l-vjaġġ tiegħu; taħt kulur ta 'żjarat il-bliet ta' Celosyria u Phenice, iżda tabilħaqq biex twettaq l-iskop tar-re. 9 U meta wasal Ġerusalemm, u ġie milqugħ bil-korteżija mill-qassis il-kbir tal-belt, qallu x’intelliġenza ngħatat mill-flus, u ddikjara għala ġie, u staqsa jekk dawn l- affarijiet kinux tassew hekk. 10 Imbagħad il-qassis il-kbir qallu li kien hemm flus bħal dawn maħżuna għall-għajnuna tar-romol u tat-tfal bla missier: 11 U li ftit minnu kien taʼ Ħirkanu bin Tobija, raġel taʼ dinjità kbira, u mhux bħalma kien għarraf ħażin dak il-
  • 4. ​ ħażin Xmun: is-​ somma kollha tagħha kienet erbaʼ mitt talent tal-​ fidda u mitejn deheb; 12 U li kien għal kollox impossibbli li dawn il-ħażini jsiru lilhom, li kienu kkommettewha għall-qdusija tal- post, u għall-maestà u l-qdusija invjolabbli tat-tempju, onorat fuq id-dinja kollha. 13 Imma Ħeljodoru, minħabba l- kmandament tas- sultan mogħti lilu, qal, Li f’kull għaqda trid tinġieb fit- teżor tas- sultan. 14 Mela fil-jum li ħatar hu daħal biex jordna din il- kwistjoni: għalhekk ma kienx hemm agunija żgħira mal- belt kollha. 15 Imma l-​ qassisin, u prostraw ruħhom quddiem l- ​ artal bil-​ libsa tas-​ saċerdoti tagħhom, sejħu fis- ​ sema lil dak li għamel liġi dwar l-​ affarijiet mogħtija lilu jħares, biex jinżammu fis-​ sigurtà għal dawk li kienu qabduhom li jinżammu. 16 Imbagħad min kien ħares lejn il-qassis il-kbir f’wiċċu, kien iweġġgħu qalbu, għax wiċċu u t-tibdil tal-kulur tiegħu ddikjaraw l-agunija taʼ ġewwa taʼ moħħu. 17 Għax ir-raġel kien tant imdawwar bil-biżaʼ u l-orrur tal-ġisem, li kien evidenti għal dawk li ħarsu lejh, kemm kellu issa niket f’qalbu. 18 Oħrajn ġrew ħerġin minn djarhom għas-supplika ġenerali, għax il-post kien qisu jiġi disprezzat. 19 U n-nisa, mimsinjin b’drapp taʼ l-ixkora taħt sidirhom, kienu jkabbru fit-toroq, u l-verġni li kienu miżmuma fihom ġrew, xi wħud lejn il-bibien, u oħrajn mal-ħitan, u oħrajn ħarsu mit-twieqi. 20 U kollha, b’idejhom lejn is-sema, talbu. 21 Imbagħad ikun ħasra lil bniedem li jara l-waqgħa tal- kotra taʼ kull xorta, u l-biżaʼ li l-qassis il-kbir ikun f’agunija bħal din. 22 Imbagħad talbu lill-Mulej li Jistaʼ Kollox biex iżomm l-affarijiet li saru taʼ fiduċja siguri u żguri għal dawk li wettquhom. 23 Madankollu Ħeljodoru wettaq dak li kien iddikjarat. 24 Issa waqt li kien hemm preżenti bil-gwardja tiegħu dwar it-teżor, il-Mulej taʼ l-ispirti, u l-Prinċep taʼ kull setgħa, wassal għal dehra kbira, u b’hekk dawk kollha li ħadu l-ħsieb li jidħlu miegħu baqgħu mistagħġbin bil- qawwa t’Alla, u ħass ħażin, u beżgħu ħafna. 25 Għax deherilhom żiemel b’rikkieb tal-biża’ fuqu, u mżejjen b’kisja sabiħa ħafna, u ġera bil-qawwi, u laqat lil Ħeljodoru b’saqajh taʼ quddiem, u deher li dak li kien qiegħed fuq iż-żiemel kellu xedd sħiħ taʼ deheb. 26 Barra minn hekk, dehru quddiemu żewġ ġuvintur oħra, notevoli fis-saħħa, eċċellenti fis-sbuħija, u sbieħ fl- ilbies, li kienu ħdejh fuq kull naħa; u fgħaġtu l-ħin kollu, u tah ħafna feriti. 27 U Heliodorus waqaʼ għal għarrieda fl- art, u kien imdawwar b’dlam kbir, imma dawk li kienu miegħu qabduh u poġġewh ġo żibel. 28 Hekk hu, li dan l-aħħar ġie b’ferrovija kbira u bil- gwardja kollha tiegħu fl-imsemmi teżor, wettaq, billi ma setax jgħin lilu nnifsu bl-armi tiegħu, u b’mod ċar għarfu l-qawwa ta’ Alla. 29 Għax hu tkeċċa b’id Alla, u baqaʼ bla kliem mingħajr kull tama taʼ ħajja. 30 Imma faħħru lill-Mulej, li kien onora b’mod mirakoluż il-post tiegħu stess: għat-tempju; li ftit qabel kienet mimlija biża’ u nkwiet, meta deher il-Mulej li Jista’ Kollox, mimli ferħ u ferħ. 31 Imbagħad mill-ewwel xi wħud mill-ħbieb taʼ Ħeljodoru talbu lil Onija, biex isejjaħ lill-Għoli biex jagħtih ħajtu, li kien lest li jċedi l-ispirtu. 32 Għalhekk, il-qassis il-kbir, billi ssusspetta li s-sultan ma kienx jifhem ħażin li kien sar xi tradiment lil Ħeljodoru mil-Lhud, offra sagrifiċċju għas-saħħa tar- raġel. 33 Issa waqt li l-qassis il-kbir kien qed jagħmel tpattija, l-istess ġuvintur bl-istess ilbies dehru u qamu ħdejn Ħeljodoru, u qalu: “Agħti ħajr kbir lill-qassis il-kbir Onija, għax minħabba fih il-Mulej tak il-ħajja; 34 U billi tara li ġejt imfellel mis-sema, iddikjara lill- bnedmin kollha l-qawwa qawwija ta’ Alla. U meta qalu dan il-kliem, ma dehrux aktar. 35 Mela Ħeljodoru, wara li offra sagrifiċċju lill-Mulej, u għamel wegħdiet kbar lil dak li kien salvalu ħajtu, u sellem lil Onija, mar lura bl-armata tiegħu għand is- sultan. 36 Imbagħad xehed lill-bnedmin kollha dwar l- għemejjel ta’ Alla l-kbir, li kien ra b’għajnejh. 37 U meta s-sultan Ħeliodoru, li jistaʼ jkun raġel tajjeb biex jerġaʼ jintbagħat Ġerusalemm, qal: 38 Jekk ghandek xi ghadu jew traditur, ibghatu hemmhekk, u tilqah imghallid sew, jekk jahrab b’hajtu: ghax f’dak il-post, bla dubju; hemm qawwa speċjali ta 'Alla. 39 Għax min jgħammar fis-sema għandu għajnejh fuq dak il-post, u jiddefendih; u jsawwat u jeqred lil dawk li jiġu biex iweġġgħuha. 40 U l-affarijiet li jikkonċernaw Ħeljodoru, u ż-żamma tat-teżor, waqgħu fuq dan it-tip. KAPITOLU 4 1 Dan Xmun issa, li dwaru tkellimna qabel, peress li kien traditur tal-flus, u taʼ pajjiżu, ikkalunja lil Onija, bħallikieku kien werwer lil Ħeljodoru, u kien il-ħaddiem taʼ dawn il-ħażen. 2 B’hekk kien kuraġġuż li jsejjaħlu traditur, li kien ħaqqha l-belt, u ta’ lill-ġens tiegħu stess, u tant kien żeluż tal-liġijiet. 3 Imma meta l-mibegħda tagħhom marret tant, li b’wieħed mill-fazzjonijiet ta’ Xmun sar qtil, 4 Onija ra l-periklu taʼ din il-ġlied, u li Apollonju, bħala l-gvernatur taʼ Ċelosirja u Feniċja, qabad, u kabbar il- malizzja taʼ Xmun, 5 Mar għand is-sultan, mhux biex jakkuża lil pajjiżu, imma jfittex il-ġid taʼ kulħadd, kemm pubbliku kif ukoll privat: 6 Għax ra li kien impossibbli li l-istat jibqaʼ kwiet, u Xmun iħalli l-bluha tiegħu, sakemm is-sultan ma ħaresx lejha. 7 Imma wara l-mewt taʼ Selewku, meta Antjoku, imsejjaħ Epifani, ħa s-saltna, Ġasun, ħu Onija, ħadem minn taħt biex ikun qassis il-kbir,
  • 5. 8 Imwiegħed lis-sultan bl-interċessjoni tliet mija u sittin talent tal-fidda, u tmenin talent ieħor bi dħul; 9 Minbarra dan, wiegħed li jassenja mija u ħamsin oħra, jekk ikollu l-liċenzja biex iwaqqaflu post għall- eżerċizzju, u għat-taħriġ taż-żgħażagħ fl-istil tal-ġnus, u li jiktebhom taʼ Ġerusalemm permezz tal- isem l- Antjokjani. 10 Li meta s-sultan ta, u kien daħal f’idejh il-ħakma, mill-ewwel ġab lill-ġens tiegħu stess għall-moda Griega. 11 U l-privileġġi rjali mogħtija ta’ favur speċjali lil- Lhud permezz ta’ Ġwanni missier Ewpolemu, li mar ambaxxatur Ruma għall-ħbiberija u l-għajnuna, huwa ħa; u waqqa’ l-gvernijiet li kienu skond il-liġi, qajjem drawwiet ġodda kontra l-liġi: 12 Għax hu bena bil- ferħ post taʼ eżerċizzju taħt it- torri nnifsu, u ġab liż- żgħażagħ ewlenin taħt is- suġġezzjoni tiegħu, u ġegħilhom jilbsu kappell. 13 Issa dan kien l-għoli tal-modi Griegi, u ż-żieda tal- manjieri pagani, permezz tal-profanità kbira taʼ Ġasun, dak il-ħerqa bla Alla, u l-ebda qassis il-kbir; 14 Li s-saċerdoti ma kellhomx kuraġġ li jaqdu aktar fuq l-artal, imma disprezzaw it-tempju, u traskuraw is- sagrifiċċji, ħaxxew jieħdu sehem mill-allowance illegali fil-post tal-eżerċizzju, wara li sejħithom il-logħba tad- Diskus; 15 Li ma jogħġbux bl-unuri ta’ missirijiethom, imma jogħġbu l-glorja tal-Greċja l-aktar. 16 Minħabba f’hekk ġiet fuqhom diżastru kbir, għax kellhom bħala għedewwa u vendikaturi tagħhom, li kienu jsegwu d-drawwa tagħhom b’tant ħerqa, u li għalihom xtaqu li jkunu bħalhom f’kollox. 17 Għax mhix ħaġa ħafifa li tagħmel ħażin kontra l- liġijiet t’Alla, imma ż-żmien li ġej għandu jiddikjara dawn l-affarijiet. 18 Issa meta l-logħba li kienet tintuża kull sena taʼ fidi kienet tinżamm f’Tiru, u s-sultan kien preżenti, 19 Dan Ġasun bla gratitudni bagħat messaġġiera speċjali minn Ġerusalemm, li kienu Antijokjani, biex iġorru tliet mitt drakma tal-fidda għas-sagrifiċċju taʼ Erkule, li anki dawk li ġarrewhom ħasbu li ma jagħmilx is-sagrifiċċju, għax ma kienx konvenjenti, imma li jkun. riservati għal ħlasijiet oħra. 20 Dawn il-flus imbagħad, fir-rigward ta’ min jibgħat, ġew maħtura għas-sagrifiċċju ta’ Erkule; imma minħabba dawk li jġorruha, kienet impjegata biex isiru l- galli. 21 Issa, meta Apollonju, bin Menestew, intbagħat l- Eġittu għall-inkurunazzjoni tas-sultan Ptolemeus Philometor, Antjoku, peress li fehem li ma kienx effettwat tajjeb għall-affarijiet tiegħu, ipprovda għas- sigurtà tiegħu stess; : 22 Fejn ġie milqugħ b’mod onorevoli minn Ġasun u mill-belt, u ġie miġjub bil-torċa mixgħula u b’għajjat kbir, u hekk wara mar mal-ospiti tiegħu lejn Feniċi. 23 Tliet snin wara Ġasun bagħat lil Menelaws, ħu l- imsemmi Xmun, biex iġorr il-flus lis-sultan, u jfakkarh f’ċerti affarijiet meħtieġa. 24 Imma ġie miġjub quddiem is-sultan, meta kabbarh għad-dehra glorjuża tal-qawwa tiegħu, ħa s-saċerdozju għalih, u offra iktar minn Ġason bi tliet mitt talent tal- fidda. 25 Għalhekk ġie bil-mandat tas-sultan, ma ġab xejn denju tas-saċerdozju l-kbir, imma kellu l-furja taʼ tirann krudili, u r-rabja taʼ bhima salvaġġa. 26 Imbagħad Ġasun, li kien idgħajjef lil ħuh stess, billi kien imminat minn ieħor, ġie mġiegħel jaħrab lejn il- pajjiż taʼ l-Għammonin. 27 Mela Menelaws kiseb il-prinċipal, imma għall-flus li kien wiegħed lis-sultan, ma ħa l-ebda ordni tajba għalihom, għalkemm Sostratis, il-ħakkiem tal-kastell, kien jitlobhom: 28 Għax lilu kien imiss il-ġbir tad-dwana. Għalhekk it- tnejn kienu msejħa quddiem is-sultan. 29 Issa Menelaws ħalla lil ħuh Lisimaku minfloku fis- saċerdozju; u Sostratu ħalla Crates, li kien gvernatur taċ- Ċiprijani. 30 Waqt li kienu qed isiru dawn l-affarijiet, huma taʼ Tarsus u Mallos qamu, għax ingħataw lill-konkubina tas-sultan, imsejħa Antjoku. 31 Imbagħad ġie s-sultan bil-għaġla kollha biex iserrħu l-affarijiet, u ħalla lil Androniku, raġel fl-awtorità, bħala l-viċi tiegħu. 32 Issa Menelaws, billi ħaseb li kien wasal żmien konvenjenti, seraq ċerti reċipjenti tad-deheb mit-tempju, u ta xi wħud minnhom lil Androniku, u oħrajn biegħ f’Tiru u fil-bliet taʼ madwar. 33 Li meta Onia kien jaf b’garanzija, ċanfar lilu, u rtira f’santwarju f’Dafne, li tinsab ħdejn Antjokja. 34 Għalhekk, Menelaws, qabad lil Androniku separatament, talab biex iġib f’idejh lil Onias; li konvint dwaru, u wasal għand Onias bil-qerq, tah idu l-leminija b’ġurament; u għalkemm kien suspettat minnu, madankollu ikkonvinċieh biex joħroġ mis-santwarju, li mill-ewwel għalaq bla qies tal-ġustizzja. 35 Għal dan il-kawża mhux biss il-Lhud, imma wkoll ħafna minn ġnus oħra, ħadu rabja kbira, u kienu mnikktin ħafna għall-qtil inġust tar-raġel. 36 U meta s-sultan reġa’ ġie mill-postijiet madwar Ċiliċja, il-Lhud li kienu fil-belt, u xi wħud mill-Griegi li kienu jistmerru l-fatt ukoll, ilmentaw għax Onia nqatel bla raġuni. 37 Għalhekk Antijoku ddispjaċieh bil-qalb, u ħasra u beka, minħabba l-imġieba sobria u modesta taʼ dak li kien mejjet. 38 U nxtegħel bir-rabja, mill-ewwel ħa lil Androniku l- vjola tiegħu, u qatagħlu ħwejġu, u mexxieh mill-belt kollha sa dak il-post stess, fejn kien wettaq impiety kontra Onias, hemmhekk qatel lill-qattiel misħut. Għalhekk il-Mulej ippremjah il-kastig tiegħu, kif kien ħaqqu. 39 Issa, meta kienu saru ħafna sagrileġġi fil-belt minn Lisimaku bil-kunsens taʼ Menelaws, u l-frott tiegħu nxtered, il-kotra nġabret kontra Lisimaku, ħafna bastimenti tad-deheb kienu diġà nġarru. 40 Meta n-nies komuni qam, u mtlew bir-rabja, Lisimaku arma madwar tlett elef raġel, u l-ewwel beda joffri l-vjolenza; wieħed Auranus li huwa l-mexxej, raġel marret ħafna fis-snin, u mhux inqas fil-folly.
  • 6. 41 Huma mbagħad raw it-tentattiv taʼ Lisimaku, uħud minnhom qabdu l-ġebel, uħud bsaten, oħrajn ħadu ponnijiet taʼ trab, li kien imiss, tefgħuhom kollha flimkien fuq Lisimaku, u dawk li poġġew fuqhom. 42 Għalhekk ħafna minnhom feruti, u xi wħud laqtu mal-art, u kollha kemm huma sfurzati jaħarbu: imma l- robber tal-knisja nnifsu, lilu qatlu ħdejn it-teżor. 43 Għalhekk, dwar dawn l-affarijiet kien hemm akkuża kontra Menelaws. 44 Issa meta s-sultan wasal Tiru, tliet irġiel li ntbagħtu mis-senat talbu l-kawża quddiemu: 45 Imma Menelaws, li issa nstab ħati, wiegħed lil Ptolemee, bin Dorimene, li jagħtih ħafna flus, jekk ipaċi lis-sultan miegħu. 46 Meta Ptolemee ħa lis-sultan fil-ġenb f’ċerta gallerija, bħallikieku biex jieħu l-arja, ġabu biex ikun taʼ moħħ ieħor: 47 Tant li ħeles lil Menelaws mill-akkużi, li minkejja dan kien il-kawża tal-ħażen kollu: u dawk l-irġiel foqra, li kieku qalu l-kawża tagħhom, iva, quddiem is- Scythians, kellhom jiġu ġġudikati innoċenti, ikkundannahom għall-mewt. . 48 Għalhekk dawk li segwew il-kwistjoni għall-belt, u għan-nies, u għall-bastimenti qaddisa, malajr sofrew kastig inġust. 49 Għalhekk, anki dawk taʼ Tiru, imqanqla bi mibegħda għal dak l- għemil ħażin, wassluhom biex jindifnu b’mod onorevoli. 50 U għalhekk permezz tal-kogħba taʼ dawk li kienu taʼ setgħa, Menelaw baqaʼ għadu fl- awtorità, żied fil- malizzjuż, u kien traditur kbir għaċ- ċittadini. KAPITOLU 5 1 Madwar l-​ istess żmien Antjoku ħejja t-​ tieni vjaġġ tiegħu lejn l-​ Eġittu: 2 U mbagħad ġara li mal-belt kollha, għal kważi erbgħin jum, dehru rwiemel jiġru fl-arja, b’drapp tad-deheb, u armati b’lances, bħal grupp taʼ suldati, 3 U truppi taʼ rkieba mqassma, jiltaqgħu u jiġru bejniethom, b’rokk taʼ tarki, u għadd kbir taʼ piki, u ġibda taʼ xwabel, u tidwir taʼ darts, u glittering taʼ ornamenti tad- deheb, u xedd taʼ kull xorta. 4 Għalhekk kull bniedem talab biex dik id-dehra tinbidel għall-ġid. 5 Issa meta ħarġet għajdut falz, bħallikieku Antijoku kien miet, Ġasun ħa tal-inqas elf raġel, u f’daqqa waħda attakka l-belt; u dawk li kienu fuq il-ħitan reġgħu jitpoġġew lura, u l-belt ittieħdet fit-tul, Menelaws ħarab fil-kastell. 6 Imma Ġasun qatel liċ- ċittadini tiegħu stess mingħajr ħniena, mingħajr ma qies li li jakkwista l- ġurnata tagħhom tal- ġens tiegħu stess kien ikun jum mill- iktar ferħan għalih; imma ħaseb li kienu għedewwa tiegħu, u mhux pajjiżu, li rebaħ. 7 Madankollu, għal dan kollu ma kisebx il- prinċipat, imma fl- aħħar irċieva mistħija għall- premju tat- tradiment tiegħu, u reġaʼ ħarab lejn il- pajjiż taʼ l- Ammoniti. 8 Għalhekk fl-aħħar kellu ritorn bla pjaċir, akkużat quddiem Aretas, is-sultan tal-Għarab, li ħarab minn belt għall-oħra, imfittex mill-bnedmin kollha, mibgħud bħala li jabbanduna l-liġijiet, u kien mimli mistkerr bħala għadu miftuħ taʼ pajjiżu u pajjiżu, kien mitfugħ fl-Eġittu. 9 Għalhekk, dak li kien keċċa lil ħafna minn pajjiżu miet f’art barranija, irtira għand il-Laċedemonjani, u ħaseb hemmhekk biex isib l-għajnuna minħabba l-familja tiegħu: 10 U dak li kien keċċa lil ħafna mhux midfuna ma kellu ħadd biex jibki għalih, lanqas funerali solenni, u lanqas sepulkru maʼ missirijietu. 11 Issa, meta dan li sar, wasal fil-karrozza tas-sultan, ħaseb li l-Lhudija kienet irvellata; 12 U kkmanda lill-irġiel tal-gwerra tiegħu biex ma jaħarrux lil dawk li ltaqgħu magħhom, u biex joqtlu lil dawk li telgħu fuq id-djar. 13 Għalhekk kien hemm il-qtil taż-żgħar u tax-xjuħ, it- tneħħija tal-irġiel, in-nisa u t-tfal, il-qtil ta’ verġni u trabi. 14 U nqerdu fi żmien tlett ijiem sħaħ erbgħin elf, li minnhom erbgħin elf inqatlu fil-konflitt; u mhux inqas mibjugħa milli maqtula. 15 Madankollu hu ma kienx kuntent b’dan, imma preżunt li jmur fl-aktar tempju qaddis tad-dinja kollha; Menelaws, dak it-traditur għal-liġijiet, u għal pajjiżu stess, kien il-gwida tiegħu: 16 U ħa l-bastimenti qaddisa b’idejn imniġġsa, u b’idejn profani ġibdu l-affarijiet li kienu ddedikati minn slaten oħra għat-tkabbir u l-glorja u l-unur tal-post, tahom. 17 U tant kien f’moħħu Antjoku, li ma qiesx li l- Mulej kien irrabjat għal xi żmien għad- dnubiet taʼ dawk li kienu jgħammru fil- belt, u għalhekk għajnejh ma kinitx fuq il- post. 18 Għax kieku qabel ma kinux imgeżwer f’ħafna dnubiet, dan ir- raġel, malli ġie, kien ġie mfellel mill- ewwel, u mkeċċi mill- preżunzjoni tiegħu, bħalma kien Eljodoru, li Selewku s- sultan bagħat biex jara t- teżor. 19 Madankollu Alla ma għażilx lin-nies minħabba l-post, imma l-post il-bogħod minħabba n-nies. 20 U għalhekk il-post innifsu, li kien qed jieħu sehem magħhom fit-tbatija li ġrat lill-ġens, wara kkomunika bil-benefiċċji mibgħuta mill-Mulej: u kif ġie abbandunat fil-korla ta’ Dak li Jista’ Kollox, hekk għal darb’oħra, il- Mulej il-kbir billi ġie rikonċiljat, ġie mwaqqaf bil-glorja kollha. 21 Għalhekk, meta Antjoku kien wettaq mit-tempju elf u tmien mitt talent, telaq bil-għaġla kollha lejn Antjokja, bil-kburija tiegħu li jagħmel l-art navigabbli, u l-baħar passabbli bil-mixi: hekk kienet l-għolija taʼ moħħu. 22 U ħalla gvernaturi biex iħassru lill-ġens: f’Ġerusalemm, Filippu, għal pajjiżu Friġjan, u għal manjieri iktar barbaru minn dak li poġġieh hemmhekk; 23 U f’Gariżim, Androniku; u barra minn hekk, Menelaws, li agħar mill-bqija kollha qabad idu tqila fuq iċ-ċittadini, li kellu moħħ malizzjuż kontra pajjiżu l- Lhud. 24 Bagħtet ukoll lil dak il-​ kap taʼ l-​ iskeda Apollonju maʼ armata taʼ elfejn u għoxrin, u kkmandalu biex joqtol lil dawk kollha li kienu fl-​ aqwa età tagħhom, u jbigħ in-​ nisa u ż-​ żgħir;
  • 7. 25 Li ġie Ġerusalemm, u ta’ paċi, baqaʼ jżomm sal-jum qaddis tas-Sibt, meta ħa lil-Lhud li jżommu l-jum tal- qaddis, hu ordna lill-irġiel tiegħu biex jarmaw ruħhom. 26 U għalhekk qatel lil dawk kollha li kienu marru għaċ- ċelebrazzjoni tas- Sabat, u ġrew mill- belt bl- armi qatel folol kbar. 27 Imma Ġuda l-Makkabew maʼ disaʼ oħrajn, jew madwaru, irtira lilu nnifsu fid-deżert, u għex fil- muntanji bħal bhejjem, mal-kumpanija tiegħu, li jieklu l- ħxejjex il-ħin kollu, biex ma jieħdux sehem mit-tniġġis. KAPITOLU 6 1 Ftit wara dan is-sultan bagħat raġel xiħ ta’ Ateni biex iġiegħel lil-Lhud jitilqu mil-liġijiet ta’ missirijiethom, u ma jgħixux skond il-liġijiet ta’ Alla; 2 U biex iħammeġ ukoll it-tempju f’Ġerusalemm, u jsejjaħlu t-tempju ta’ Ġove Olympius; u li f’Gariżim, ta’ Ġove d-Difensur tal-barranin, kif xtaqu li jgħammru fil- post. 3 Id-dħul taʼ din il-ħażen kien uġigħ u koroh għan-nies: 4 Għax it-tempju kien mimli b’rewwixta u diverġenza mill-Ġentili, li kienu joqogħdu ma’ prostituti, u kellhom x’jaqsmu man-nisa fi ħdan iċ-ċirkwit tal-postijiet qaddisa, u barra minn hekk ġabu affarijiet li ma kinux legali. 5 L-artal ukoll kien mimli b’affarijiet profani, li l-liġi tipprojbixxi. 6 Lanqas ma kien leġittimu għal bniedem li jżomm il- ġranet tas-Sibt jew sawm tal-qedem, jew li jistqarr lilu nnifsu bħala Lhudi. 7 U f’jum it- twelid tas- sultan kull xahar kienu jinġiebu b’kostrett qares biex jieklu mis- sagrifiċċji; u meta nżamm is-sawm ta’ Bakchus, il-Lhud kienu mġiegħla jmorru purċissjoni lejn Bakkju, iġorru ivy. 8 Barra minn hekk, ħarġet digriet lill-bliet ġirien tal- ġnus, bis-suġġeriment taʼ Ptolemee, kontra l-Lhud, biex josservaw l-istess modi, u jieħdu sehem fis-sagrifiċċji tagħhom; 9 U min ma jkunx konformi mal-manjieri tal-Ġentili għandu jinqatel. Imbagħad setaʼ raġel ra l-​ miżerja preżenti. 10 Għax kien hemm żewġ nisa miġjuba, li kienu ċirkonċiżi uliedhom; li meta wassluhom bil-miftuħ madwar il-belt, it-trabi jagħtuhom sidirhom, tefgħuhom rashom mill-ħajt. 11 U oħrajn, li kienu ġarbu flimkien fl-għerien fil-qrib, biex iżommu l-jum tas-Sibt bil-moħbi, ġew skoperti minn Filippu, inħarqu kollha flimkien, għax għamlu kuxjenza biex jgħinu lilhom infushom għall-unur tal- jum l-aktar sagru. 12 Issa nitlob lil dawk li jaqraw dan il- ktieb, biex ma jaqtgħux qalbhom għal dawn il- kalamitajiet, imma biex jiġġudikaw dawk il- kastigi mhux għall- qerda, imma għall- kastig tal- ġens tagħna. 13 Għax hija sinjal tat-tjubija kbira tiegħu, meta dawk li jagħmlu l-agħar ma jitbatux għal żmien twil, imma jiġu kkastigati minnufih. 14 Għax mhux bħall-ġnus l-oħra, li l-Mulej bil-paċenzja ma jikkastigahom, sakemm jaslu għall-milja ta’ dnubiethom, hekk hu jittratta magħna, 15 biex wara li jasal fl-eqqel tad-dnub, wara jivvendikana. 16 U għalhekk qatt ma jirtira l-ħniena tiegħu minna: u għalkemm jikkastiga bid-diffikultajiet, madankollu qatt ma jabbanduna lill-poplu tiegħu. 17 Imma ħallu dan li tkellimna jkun taʼ twissija għalina. U issa se naslu għad-dikjarazzjoni tal-kwistjoni fi ftit kliem. 18 Elegħażar, wieħed mill-kittieba prinċipali, raġel xjuħ, u taʼ wiċċ favorit, kien imġiegħel jiftaħ fommu, u jiekol laħam tal-majjal. 19 Imma hu, iktar għażel li jmut glorjuż, milli jgħix imċappas b’tali mistkerrija, beżaq, u ġie minn jeddu għat-turment, 20 Kif kien imisshom li ġejjin, li huma determinati li jispikkaw kontra affarijiet bħal dawn, li m’humiex leġittimi biex tiduq l-imħabba għall-ħajja. 21 Imma dawk li kellhom l-inkarigu taʼ dik il-festa mill- agħar, minħabba li l-familjarità antika li kellhom mar- raġel, ħaduh fil-ġenb, talbu biex iġib laħam mill- provvediment tiegħu stess, li kien leġittimu li juża, u jagħmel bħallikieku hu kielu mill-laħam meħud mis- sagrifiċċju ordnat mis-sultan; 22 Biex b’hekk ikun jista’ jinħeles mill-mewt, u għall- ħbiberija antika magħhom isib pjaċir. 23 Imma beda jikkunsidra b’mod diskret, u kif sar l-età tiegħu, u l-eċċellenza tas-snin tal-qedem tiegħu, u l-unur tar-ras il-griża tiegħu, li fiha ġie, u l-edukazzjoni l-aktar onesta tiegħu minn tifel, jew aħjar il-liġi qaddisa magħmula u mogħtija minn Alla: għalhekk wieġeb kif xieraq, u riedhom minnufih jibgħatuh fil-qabar. 24 Għax ma ssirx l- età tagħna, qal hu, b’xi mod li nixxekkjaw, li biha ħafna żgħażagħ jistgħu jaħsbu li Eleazar, li kellu erbgħin sena u għaxar snin, issa kien mar għal reliġjon stramba; 25 U għalhekk huma permezz tal-ipokresija tiegħi, u x- xewqa li jgħixu ftit żmien u mument itwal, għandhom jiġu mqarrqa minni, u nieħu tebgħa fix-xjuħija tiegħi, u nagħmilha abominabbli. 26 Għax għalkemm għalissa nkun meħlus mill-kastig tal-bnedmin, iżda m’għandix naħrab minn id Dak li Jistaʼ Kollox, la ħaj u lanqas mejjet. 27 Għalhekk, issa, billi nbiddel din il-ħajja bil-bniedem, jiena se nuri lili nnifsi bħal dak iż-żmien tiegħi jeħtieġ, 28 U ħalli eżempju notevoli lil dawk li jkunu żgħar biex imutu volontarjament u b’kuraġġ għal-liġijiet onorevoli u qaddisa. U meta qal dan il-kliem, minnufih mar għat- turment: 29 Dawk li wassluh biex ibiddel ir-rieda tajba wassluh ftit qabel fil-mibegħda, għax id-diskorsi msemmija qabel kienu ġejjin, kif ħasbu, minn moħħ iddisprat. 30 Imma meta kien lest biex imut bil-ġrieħi, bejjaq, u qal: “Huwa ċar lill-Mulej, li għandu l-għarfien qaddis, li filwaqt li stajt ġejt meħlus mill-mewt, issa nissaporti uġigħ fil-ġisem billi niġi msawwat. : imma fir-ruħ jien kuntent li nbati dawn l-affarijiet, għax nibża minnu.
  • 8. 31 U hekk miet dan ir- raġel, u ħalliet il- mewt tiegħu bħala eżempju taʼ kuraġġ nobbli, u tifkira tal- virtù, mhux biss għaż- żgħażagħ, imma għall- ġens kollu tiegħu. KAPITOLU 7 1 Ġara wkoll li sebaʼ ħuthom maʼ ommhom ttieħdu, u s- sultan imġiegħla jduqu l-laħam tal-majjal, u ġew itturmentati bil-flaġel u l-frosti. 2 Imma wieħed minn dawk li tkellem l-ewwel qal hekk, X’tistaqsi jew titgħallem minna? lesti li mmutu, aktar milli niksru l-liġijiet ta’ missirijietna. 3 Imbagħad is-sultan, li kien rabja, ordna li jisħnu t- twaġen u l-kaldroni: 4 Li minnufih saħna, ikkmanda biex jaqtaʼ l-ilsien taʼ dak li tkellem l- ewwel, u biex jaqtaʼ l- aħħar partijiet taʼ ġismu, il- bqija taʼ ħutu u ommu jħarsu lejhom. 5 Issa meta kien hekk imgħajjef fil-membri kollha tiegħu, ordna li kien għadu ħaj biex jinġieb għan-nar, u jinqel fit-taġen; ieħor bl-omm imut bi raġel, u jgħid hekk, 6 Il-Mulej Alla jħares lejna, u fil-verità għandu l-faraġ fina, bħalma ddikjara Mosè fil-għanja tiegħu, li ta xhieda għal wiċċhom, u qal, U għandu jkun faraġ fil- qaddejja tiegħu. 7 Għalhekk, meta l-ewwel kien mejjet wara dan in- numru, ġabu t-tieni biex jagħmillu żarbuna mocking, u meta qatgħulu l-ġilda taʼ rasu bix-xagħar, staqsewh: “Trid tiekol, qabel ma tiġi kkastigat kollu. kull membru tal-ġisem tiegħek? 8 Imma hu wieġeb bil-lingwa tiegħu stess, u qal, Le. 9 U meta kien fl-aħħar għafsa, qal, Int bħal furja teħodna minn din il-ħajja preżenti, imma s-Sultan tad-dinja għandu jqajjimna, li mietu għall-liġijiet tiegħu, għall- ħajja taʼ dejjem. 10 Warajh it-tielet sar mocking stock: u meta kien mitlub, ħareġ ilsienu, u dan id-dritt malajr, u żomm idejh b’raġel. 11 U qal bil-kuraġġ, Dawn kelli mis-sema; u għal-liġijiet tiegħu nistmerrhom; u mingħandu nittama li nerġa’ nirċevihom. 12 Tant li s-sultan, u dawk li kienu miegħu, stagħġbu bil-kuraġġ taż-żagħżugħ, għax hu xejn ma qies l-uġigħ. 13 Issa, meta dan ir- raġel kien mejjet ukoll, itturmentaw u ħassru r- rabaʼ bl- istess mod. 14 Mela meta kien lest biex imut hu qal hekk: Tajjeb li meta l-bnedmin inqatlu l-mewt, tfittex it-tama mingħand Alla biex terġaʼ titqajjem minnu; 15 Wara ġabu l-ħames wkoll, u għamluh. 16 Imbagħad ħares lejn is-sultan, u qal: “Għandek setgħa fuq il-bnedmin, inti tista’ titħassar, tagħmel dak li trid; madankollu taħsibx li n-nazzjon tagħna huwa abbandunat minn Alla; 17 Imma żommu ftit, u ara l- qawwa kbira tiegħu, kif se jittormenta lilek u lil nislek. 18 Warajh ukoll ġabu s-sitt, li kien lest li jmut qal: “Tqarrqux bla raġuni, għax aħna nbatu dawn l-affarijiet għalina nfusna, billi dnibna kontra Alla tagħna; 19 Imma taħsibx int, li tieħu f’idejha biex tissielet kontra Alla, li taħrab bla kastig. 20 Imma l-omm kienet meraviljuża fuq kollox, u denja li tifkira onorevoli: għax meta rat is-seba’ uliedha maqtula f’temp ta’ jum wieħed, ġarrbitha b’kuraġġ tajjeb, minħabba t-tama li kellha fil-Mulej. 21 Iva, ħeġġet lil kull wieħed minnhom bil-lingwa tagħha, mimlija bi spirti kuraġġużi; u qanqlet il-ħsibijiet tagħha ta’ mara bi stonku ta’ raġel, qaltilhom: 22 Ma nistax ngħid kif ġejtu fil-ġuf tiegħi: għax jien la tajtilkom nifs u lanqas ħajja, la kont jien li ffurmajt il- membri taʼ kull wieħed minnkom; 23 Imma bla dubju l-Ħallieq tad-dinja, li sawwar il- ġenerazzjoni tal-bniedem, u sab il-bidu ta’ kollox, bil- ħniena tiegħu stess jerġa’ jagħtikom nifs u ħajja, kif intom issa ma tqisux lilkom infuskom għal-liġijiet tiegħu.” sake. 24 Issa Antjoku, billi ħaseb lilu nnifsu disprezzat, u kien jissuspetta li kien diskors ta’ tmaqdir, waqt li l-iżgħar kien għadu ħaj, mhux biss ħeġġewh bil-kliem, imma wkoll assigurah bil-ġuramenti, li kien se jagħmillu kemm għani kif ukoll ferħan. bniedem, kieku jdur mil- liġijiet ta’ missirijietu; u li wkoll kien jeħodlu bħala ħabib tiegħu, u jafdah bl-affarijiet. 25 Imma meta ż-​ żagħżugħ fl-​ ebda każ ma ried jismaʼ minnu, is-​ sultan sejjaħ lil ommu, u ħeġġiġha biex tagħti parir liż-​ żagħżugħ biex isalva ħajtu. 26 U meta kien ħeġġeġha b’ħafna kliem, hi wegħdu li kienet se tagħti parir lil binha. 27 Imma hi tbaxxa lilha nnifisha lejh, tidħaq bit-tirann krudili biex tisprezza, tkellmet b’dan il-mod bil-lingwa tal-pajjiż tagħha; O ibni, ħenn minni li rbejtek disa’ xhur f’ġuf, u tajtek dawn it-tliet snin, u rabtik, u trabbtek sa dan iż-żmien, u ġarrab l-inkwiet tal-edukazzjoni. 28 Nitolbok, ibni, ħares lejn is-sema u l-art, u dak kollu li hemm fihom, u ikkunsidra li Alla għamilhom minn affarijiet li ma kinux; u hekk saret l-umanità bl-istess mod. 29 Tibżgħux minn dan it-torturatur, imma, billi tkun denja ta’ ħutek, ħu l-mewt tiegħek biex nerġa’ nirċievikom bil-ħniena ma’ ħutek. 30 Waqt li kienet għadha qed tgħid dan il-kliem, iż- żagħżugħ qal: “Min tistennew? Jien mhux se nobdi l- kmandament tas-sultan, imma se nobdi l-kmandament tal-liġi li ngħatat lil missirijietna minn Mosè. 31 U int, li kont l-​ awtur taʼ kull ħażen kontra l- ​ Lhud, ma taħrabx minn idejn Alla. 32 Għax aħna nbatu minħabba dnubietna. 33 U għalkemm il-Mulej il-ħaj ikun irrabjat magħna għal ftit żmien għall-kastig u l-korrezzjoni tagħna, xorta waħda jerġa’ jkun wieħed mal-qaddejja tiegħu. 34 Imma int, O bniedem bla Alla, u minn kull wieħed mill-aktar ħżiena oħra, tittellax bla raġuni, u lanqas minfuħ bit-tamiet inċerti, erfaʼ idejk kontra l-qaddejja taʼ Alla: 35 Għax għadek ma ħarabx il- ġudizzju taʼ Alla li Jistaʼ Kollox, li jara kollox. 36 Għax ħutna, li issa sofrew uġigħ qasir, huma mejta taħt il-patt ta’ Alla tal-ħajja ta’ dejjem: imma int, permezz tal-ġudizzju ta’ Alla, tirċievi kastig ġust għall- kburija tiegħek.
  • 9. 37 Imma jien, bħala ħuti, noffri ġismi u ħajti għal-liġijiet taʼ missirijietna, u nitlob lil Alla biex malajr ikun ħanin għall-ġens tagħna; u biex b’tormenti u kastigi tistqarr, li hu biss Alla; 38 U biex fija u f’ħuti r-rabja ta’ Dak li Jistaʼ Kollox, li b’ġustizzja tinġieb fuq in-nazzjon tagħna, tistaʼ tieqaf. 39 Billi s-sultan kien f’rabja, tah agħar mill-bqija kollha, u ħadu bil-kbir li kien imqarraq. 40 Mela dan ir-​ raġel miet bla tniġġis, u poġġa l- ​ fiduċja kollha tiegħu fil-​ Mulej. 41 Fl-aħħar nett wara l-ulied mietet l-omm. 42 Ħa jkun biżżejjed issa li tkellimt dwar il- festi idolatriċi, u t- torturi estremi. KAPITOLU 8 1 Imbagħad Ġuda l-Makkabew, u dawk li kienu miegħu, marru fil-moħbi fl-ibliet, u sejħu lill-qraba tagħhom flimkien, u ħadu magħhom lil dawk kollha li baqgħu fir- reliġjon tal-Lhud, u ġabru madwar sitt elef raġel. 2 U talbu lill-Mulej, biex iħares lejn in-nies li kienu mifqugħa minn kulħadd; u ħasra wkoll it-tempju profanat mill-irġiel ungodly; 3 U li kien ikollu mogħdrija għall-belt, imħassar, u lest biex isir anke mal-art; u isma 'd-demm li għajjat lilu, 4 U ftakar fil- qatla mill- agħar taʼ trabi li ma jagħmlux ħsara, u fid- dagħa li saru kontra ismu; u li kien se juri l- mibegħda tiegħu kontra l-ħżiena. 5 Issa meta l-Makkabew kellu l-kumpanija tiegħu madwaru, ma setax jiflaħ mill-ġnus, għax ir-rabja tal- Mulej inbidel f’ħniena. 6 Għalhekk wasal bla ma ħares, u ħaraq bliet u bliet, u ħa f’idejh l-aktar postijiet kommodi, u għeleb u ħarab numru żgħir mill-għedewwa tiegħu. 7 Imma approfitta b’mod speċjali mil-lejl għal attentati privati bħal dawn, tant li l-frott tal-qdusija tiegħu nxtered kullimkien. 8 Għalhekk, meta Filippu ra li dan ir- raġel żdied ftit u ftit, u li l- affarijiet kienu qed jirnexxu miegħu dejjem aktar, kiteb lil Ptolemeus, il- gvernatur taʼ Ċelosirja u Feniċja, biex jagħti aktar għajnuna għall- affarijiet tas- sultan. 9 Imbagħad minnufih għażel lil Nikanor bin Patroklu, wieħed mill- ħbieb speċjali tiegħu, bagħtu b’mhux inqas minn għoxrin elf mill- ġnus kollha taħtu, biex ineħħi l- ġenerazzjoni kollha tal- Lhud; u miegħu ngħaqad ukoll ma’ Gorgias kaptan, li fi kwistjonijiet ta’ gwerra kellu esperjenza kbira. 10 Għalhekk, Nikanor intrabtet li jagħmel daqshekk flus mil-Lhud fil-jasar, li kellu jħallas it-tribut taʼ elfejn talent, li s-sultan kellu jħallas lir-Rumani. 11 Għalhekk minnufih bagħat lill-bliet fuq ix-xatt tal- baħar, ixandar il-bejgħ tal-Lhud fil-jasar, u wiegħed li kellhom erbgħin u għaxar iġsma għal talent wieħed, mingħajr ma jistenna l-vendetta li kellha ssegwi minn Alla li Jistaʼ Kollox. 12 Issa meta Ġuda ġie komunikat dwar il-miġja taʼ Nikanor, u kien qal lil dawk li kienu miegħu li l-armata kienet viċin, 13 Dawk li kienu jibżgħu, u ma jafdawx fil-ġustizzja taʼ Alla, ħarbu, u ġarrbu lilhom infushom. 14 Oħrajn biegħu dak kollu li kien fadal, u b’hekk talbu lill-Mulej jeħlishom, mibjugħa mill-ħażin Nikanor qabel ma jiltaqgħu flimkien: 15 U jekk mhux għal raġunijiet tagħhom stess, madankollu għall-patti li kien għamel ma missirijiethom, u minħabba l-isem qaddis u glorjuż tiegħu, li bih kienu msejħin. 16 Mela l-Makkabew sejjaħ lill-irġiel tiegħu flimkien għal sitt elef, u ħeġġiġhom biex ma jintlaqtux bit-terrur tal-għadu, u lanqas jibżgħu mill-kotra kbira tal-pagani, li ġew ħażin kontrihom; imma biex tiġġieled bil-bniedem, 17 U biex ipoġġu quddiem għajnejhom il-ħsara li kienu għamlu b’mod inġust lill-post qaddis, u l-immaniġġjar krudili tal-belt, li biha għamlu mocking, u wkoll it- tneħħija tal-gvern taʼ missirijiethom: 18 Għax huma, qal hu, jafdaw fl-armi u l-kuraġġ tagħhom; imma l-fiduċja tagħna hi f’Dak li Jista’ Kollox li jista’ jkeċċi kemm lil dawk li jiġu kontrija, kif ukoll lid-dinja kollha. 19 Iktar minn hekk, irrakkontalhom x’għajnuna sabu missirijiethom, u kif inħelsu, meta taħt Sennakerib mietu mija u erbgħin u ħames elf. 20 U qalilhom dwar il-battalja li kellhom f’Babilonja mal-Galatin, kif kienu biss tmint elef b’kollox għan- negozju, ma’ erbat elef Maċedonjan, u li l-Maċedonjani kienu mħawda, it-tmint elef qerdu mija u għoxrin elf. minħabba l-għajnuna li kellhom mis-sema, u għalhekk irċevew bottina kbira. 21 Għalhekk, meta għamilhom kuraġġużi b’dan il-kliem, u lesti li jmutu għall-liġi u għall-pajjiż, qasam l-armata tiegħu f’erbaʼ partijiet; 22 U ngħaqad miegħu lil ħutu stess, mexxejja taʼ kull banda, xmun, u Ġużeppi, u Ġonatan, u lil kull wieħed minnhom taw ħmistax-il mitt raġel. 23 Ukoll ħatar lil Elegħażar biex jaqra l-ktieb imqaddes, u meta tahom din il-kelma taʼ l-għassa, L-għajnuna taʼ Alla; hu stess imexxi l-ewwel banda, 24 U bl-għajnuna taʼ Dak li Jistaʼ Kollox qatlu ‘l fuq minn disat elef għedewwa tagħhom, u ferew u xxekkaw il-biċċa l-kbira tal-armata taʼ Nikanor, u għalhekk ħarġu lil kulħadd; 25 U ħadu l-flus tagħhom li ġew biex jixtruhom, u marru warajhom ’il bogħod, imma mingħajr il-ħin reġgħu lura: 26 Għax kien jum qabel is-Sibt, u għalhekk ma kinux se jkomplu jsegwuhom. 27 Għalhekk, meta ġabru l-armatura tagħhom flimkien, u jħassru lill-għedewwa tagħhom, huma okkupaw lilhom infushom madwar is-Sibt, u jagħtu tifħir u ħajr akbar lill-Mulej, li kien ippreservahom sa dak il-jum, li kien il- bidu tal-ħniena li tiddistilla fuqhom. 28 U wara s-Sibt, meta kienu taw parti mill-priża lill- magħmul, u lir-romol u lill-orfni, il-fdal qasmu bejniethom u l-qaddejja tagħhom. 29 Meta sar dan, u għamlu supplika komuni, talbu lill- Mulej ħanin biex jirrikonċilja ruħu mal-qaddejja tiegħu għal dejjem. 30 Barra minn hekk, minn dawk li kienu maʼ Timoteu u Bakkide, li ġġieldu kontrihom, qatlu ‘l fuq minn għoxrin
  • 10. elf, u faċilment kisbu skejjel għoljin u b’saħħithom, u qasmu bejniethom ħafna aktar ħamra, u għamlu l- mgħamfa, l-orfni, ir-romol, iva, u x-xjuħ ukoll, ugwali fl-isfel magħhom infushom. 31 U meta ġabru l-armatura tagħhom flimkien, poġġewhom kollha bir-reqqa f’postijiet konvenjenti, u l- fdal tal-priża ġabu Ġerusalemm. 32 Huma qatlu wkoll lil Filarki, dak il-​ ħażin, li kien maʼ Timoteu, u kien iddejjaq lil-Lhud b’ħafna modi. 33 Barra minn hekk, meta żammew il-festa għar-rebħa f’pajjiżhom ħarqu lil Callistenes, li kien ta n-nar fuq il- bibien qaddisa, li kien ħarab f’dar żgħira; u għalhekk irċieva premju tajjeb għall-ħażen tiegħu. 34 Rigward dak l-iżjed skoraġġut Nikanor, li kien ġab elf negozjant biex jixtri lil-Lhud, 35 Hu kien permezz tal-għajnuna tal-Mulej imniżżel minnhom, li l-inqas ta kont tiegħu; u neża l-ilbies glorjuż tiegħu, u telaq il-kumpanija tiegħu, ġie bħal qaddej maħrub minn ġol-art tan-nofs lejn Antijokja b’disunur kbir ħafna, għax l-armata tiegħu ġiet meqruda. 36 Għalhekk hu, li ħa fuqu biex jagħmel tajjeb lir- Rumani l-ġieħ tagħhom permezz tal-jasar f’Ġerusalemm, qal barra minn Malta, li l-Lhud kellhom lil Alla jiġġieldu għalihom, u għalhekk ma setgħux iweġġgħu, għax imxew il-liġijiet li tahom. KAPITOLU 9 1 Madwar dak iż-żmien ħareġ Antjoku b’diżunur mill- pajjiż tal-Persja 2 Għax hu kien daħal fil-belt imsejħa Persepolis, u mar jisraq it-tempju u jżomm il-belt; u allura l-kotra ġuri biex jiddefendu lilhom infushom bl-armi tagħhom ħarġuhom; u hekk ġara, li Antjoku, meta tkeċċija mill- abitanti, reġa’ lura bil-mistħija. 3 Issa meta wasal Ħekbatan, inġielu aħbar x’kien ġara lil Nikanor u lil Timotew. 4 Imbagħad nefħa bir-rabja. ħaseb biex jivvendika fuq il-Lhud l-għajb li sarlu minn dawk li ġegħluh jaħrab. Għalhekk ikkmanda lill-karru tiegħu biex isuq bla waqfien, u jibgħat il-vjaġġ, il-ġudizzju ta’ Alla issa jsegwih. Għax hu kien tkellem bi kburija b’dan it-tip, Li kien jiġi Ġerusalemm u jagħmilha post tad-difna komuni tal-Lhud. 5 Imma l-Mulej li Jistaʼ Kollox, Alla taʼ l-Isreal, daqqelu b’pesta li ma titfejjaqx u li ma tistax tinħareġ; 6 U dan bl-aktar mod ġust: għax kien itturmenta l- imsaren taʼ rġiel oħra b’ħafna turmenti strambi. 7 Iżda hu xejn ma waqaf milli jiftaħar, imma baqaʼ mimli bi kburija, nefaħ in-nar fir-rabja tiegħu kontra l- Lhud, u ordna biex jgħaġġel il-vjaġġ; ; hekk li wara waqgħa uġigħ, il-membri kollha ta 'ġismu kienu ħafna wġigħ. 8 U għalhekk dak li ftit qabel ħaseb li seta’ jikkmanda l- mewġ tal-baħar, (tant kien kburi lil hinn mill- kundizzjoni tal-bniedem) u jiżen il-muntanji għoljin f’miżien, issa ġie mitfugħ mal-art, u miġbur f’żiemel. , li juri lil kulħadd il-qawwa manifesta ta’ Alla. 9 Hekk li d-dud qamu minn ġol-ġisem taʼ dan ir-raġel mill-agħar, u waqt li kien jgħix fin-niket u l-uġigħ, ġismu waqaʼ, u l-ħmieġ tar-riħa tiegħu kienet taʼ storbju għall-armata kollha tiegħu. 10 U r- raġel, li ħaseb ftit qabel li setaʼ jilħaq l- kwiekeb tas- sema, ebda bniedem ma setaʼ jissaporti biex iġorr minħabba t- tinten intollerabbli tiegħu. 11 Għalhekk, hawnhekk, imnikket, beda jneħħi l-kburija kbira tiegħu, u jasal għall-għarfien lilu nnifsu bil-pjaga t’Alla, u l-uġigħ tiegħu jiżdied kull mument. 12 U meta hu stess ma setax iżomm ir-riħa tiegħu stess, qal dan il-kliem: “Jiena li wieħed ikun suġġett għal Alla, u li bniedem li hu mortali ma jaħsebx bi kburi lilu nnifsu li kieku kien Alla. 13 Dan il-​ ħażin wegħdet ukoll lill-​ Mulej, li issa ma kienx se iktar ħniena minnu, u qal hekk: 14 Biex il-belt qaddisa (lejha kien sejjer bil-għaġġla biex iqiegħdha mal-art, u biex tagħmilha post tad-difna komuni), kien iħalli l-ħelsien: 15 U f’dak li għandu x’jaqsam mal-Lhud, li kien iġġudikahom ma tantx jistħoqqilhom li jindifnu, imma li jitkeċċew ma’ wliedhom biex jinbelgħu mit-tjur u l- bhejjem salvaġġi, kien jagħmelhom kollha ugwali għaċ- ċittadini taʼ Ateni: 16 U t-tempju qaddis, li qabel kien maħsru, kien iżejjen b’rigali tajbin, u jerġa’ jġib il-bastimenti qaddisa kollha b’ħafna aktar, u mid-dħul tiegħu stess iħallas l-akkużi li jappartjenu għas-sagrifiċċji: 17 Iva, u li wkoll isir Lhudi nnifsu, u jgħaddi mid-dinja kollha li kienet abitata, u jiddikjara l-qawwa t’Alla. 18 Imma minħabba dan kollu l-uġigħ tiegħu ma kienx jieqfu, għax il-ġudizzju ġust ta’ Alla ġie fuqu; 19 Antjoku, sultan u gvernatur, lil-Lhud tajbin iċ- ċittadini tiegħu jixtieq ħafna ferħ, saħħa u prosperità: 20 Jekk intom u wliedek sejrin tajjeb, u l-affarijiet tagħkom ikunu kuntenti tagħkom, inrodd ħajr kbir ħafna lil Alla, billi għandi t-tama tiegħi fis-sema. 21 Jien kont dgħajjef, jew inkella kont niftakar bil-qalb l-unur tiegħek u r-rieda tajba li ġejt lura mill-Persja, u li ġejt meħud b’marda serja, ħsibt li kien meħtieġ li nieħdu ħsieb is-sigurtà komuni taʼ kulħadd: 22 Li ma nafdax f’saħħti, imma għandi tama kbira li naħrab minn din il-marda. 23 Imma meta tqis li anke missieri, f’liema ħin mexxa armata fil-pajjiżi l-għolja. ħatar suċċessur, 24 Sa l-aħħar li, jekk taqaʼ xi ħaġa kontra l-istennija, jew jekk tinġieb xi aħbar koroh, dawk tal-pajjiż, li jafu lil min tħalla l-istat, ma jkunux imħassba: 25 Għal darb’oħra, inqis kif il-prinċpijiet li huma fruntieri u ġirien tas-saltna tiegħi jistennew opportunitajiet, u jistennew x’se tkun il-ġrajja. Ħatrajt lil ibni Antjoku sultan, li ta’ spiss qabbad u faħħar lil ħafna minnkom, meta tlajt fil-provinċji għoljin; li lilhom ktibt kif ġej: 26 Għalhekk nitlob u nitlobkom tiftakru l-benefiċċji li għamilt lilek b’mod ġenerali, u b’mod speċjali, u li kull bniedem jibqaʼ fidil miegħi u lil ibni. 27 Għax jien persważ li hu li jifhem moħħi se jċedi għax-xewqat tagħkom b’mod favorevoli u grazzjuż. 28 Għalhekk, il-qattiel u d-dagħa sofra l-aktar bil-kbir, kif talab lil irġiel oħra, hekk miet mewta miżera f’pajjiż barrani fil-muntanji.
  • 11. 29 U Filippu, li trabba miegħu, neħħa ġismu, li wkoll kien jibża’ minn iben Antjokus mar l-Eġittu għand Ptolemeus Philometor. KAPITOLU 10 1 Issa l-Makkabew u l-kumpanija tiegħu, il-Mulej imexxihom, irkupraw it-tempju u l-belt: 2 Imma l-artali li kienu bnew il-pagani fit-triq miftuħa, kif ukoll il-kappelli, ħarġu għal isfel. 3 U wara li tnaddaf it-tempju, għamlu artal ieħor, u ħabtu l-ġebel, ħadu n-nar minnhom, u offrew sagrifiċċju wara sentejn, u poġġew l-inċens, id-dwal u l-ħobż tal- preżentazzjoni. 4 Meta sar dan, waqgħu għal isfel, u talbu lill-Mulej biex ma jidħlux aktar fi problemi bħal dawn; imma kieku dinbu aktar kontrih, hu stess ikkaġunahom bil- ħniena, u ma jingħatawx lill-ġnus blasfemi u barbari. 5 Issa fl-istess jum li l-barranin profanaw it-tempju, fl- istess jum reġa’ ġie mnaddaf, saħansitra l-ħamsa u l- għoxrin jum tal-istess xahar, li hu Casleu. 6 U żammew it- tmint ijiem bil- ferħ, bħal fil- festa tat- tabernakli, u ftakru li ftit ilu kienu għamlu l- festa tat- tabernakli, meta kienu jiġġerrew fil- muntanji u l- għerien bħall- bhejjem. 7 Għalhekk kisbu friegħi, u friegħi sbieħ, u pali wkoll, u kantaw salmi lil dak li kien tahom suċċess tajjeb fit- tindif taʼ postu. 8 Huma ordnaw ukoll bi statut u digriet komuni, Li kull sena għandhom jinżammu dawk il-ġranet tal-ġens kollu tal-Lhud. 9 U dan kien it- tmiem taʼ Antjoku, li jissejjaħ Epifane. 10 Issa se niddikjaraw l-​ atti taʼ Antjoku Eupator, li kien bin dan ir-​ raġel mill-​ agħar, u niġbor fil- ​ qosor il-​ diżastri tal-​ gwerer. 11 Għalhekk, meta wasal għall-kuruna, poġġa lil wieħed Lisija fuq l-affarijiet tar-renju tiegħu, u ħatru l-gvernatur ewlieni tiegħu taʼ Ċelosirja u Feniċja. 12 Għax Ptolemeus, li kien jissejjaħ Makron, għażel li jagħmel ġustizzja mal-Lhud għall-ħażin li sarilhom, ipprova jkompli l-paċi magħhom. 13 Meta kien akkuzat mill-ħbieb tas-sultan quddiem Eupator, u sejjaħ traditur għal kull kelma għax kien telaq minn Ċipru, li Philometor kien qabadlu, u telaq lejn Antjoku Epifane, u billi ra li ma kienx f’post onorevoli, qataʼ qalbu. , li vvelena lilu nnifsu u miet. 14 Imma meta Gorgias kien gvernatur tal-istivi, qabad suldati, u kien ikabbar il-gwerra kontinwament mal- Lhud; 15 U b’dan kollu l-Idumej, wara li ħadu f’idejhom l- istivi l-aktar kommodi, żammew okkupati lill-Lhud, u laqgħu lil dawk li tkeċċew minn Ġerusalemm, marru biex irawmu l-gwerra. 16 Imbagħad dawk li kienu mal-Makkabew talbu, u talbu lil Alla biex ikun l-għajnuna tagħhom; u għalhekk ġrew bil-vjolenza fuq il-qawwiet tal-Idumej, 17 U attakkawhom bil-​ qawwa, rebħu l-​ istivi, u żammew lil dawk kollha li ġġieldu mal-​ ħajt, u qatlu dak kollu li waqaʼ f’idejhom, u qatlu mhux inqas minn għoxrin elf. 18 U peress li wħud, li kienu mhux inqas minn disat elef, ħarbu flimkien f’żewġ kastelli b’saħħithom ħafna, li kellhom kull xorta taʼ affarijiet xierqa biex isostnu l- assedju, 19 Il-Makkabew ħalla lil Xmun u lil Ġużeppi, u lil Żakkew ukoll, u lil dawk li kienu miegħu, li kienu biżżejjed biex jassedjahom, u telaq ruħu lejn dawk il- postijiet li kellhom aktar bżonn l-għajnuna tiegħu. 20 Issa dawk li kienu maʼ Xmun, immexxijin bil- coveousness, ġew konvinti għall- flus permezz taʼ xi wħud minn dawk li kienu fil- kastell, u ħadu sebgħin elf drachma, u ħallew lil xi wħud minnhom jaħarbu. 21 Imma meta ntqal lill-Makkabew x’kien sar, hu sejjaħ lill-gvernaturi tal-poplu flimkien, u akkuża lil dawk l- irġiel, li kienu biegħu lil ħuthom għall-flus, u ħeles lill- għedewwa tagħhom biex jiġġieldu kontrihom. 22 Għalhekk qatel lil dawk li nstabu tradituri, u minnufih ħa ż-żewġ kastelli. 23 U b’suċċess tajjeb bl-armi tiegħu f’kull ħaġa li ħa f’idu, qatel fiż-żewġ istivi aktar minn għoxrin elf. 24 Issa Timotheus, li l-Lhud kienu għelbu qabel, meta kien ġabar kotra kbira taʼ forzi barranin, u żwiemel mill- Asja mhux ftit, ġie bħallikieku kien se jieħu l-Lhud bl- armi. 25 Imma meta resaq qrib, dawk li kienu mal-Makkabew daru lilhom infushom biex jitolbu lil Alla, u xerrxu l-art fuq rashom, u ċinżulhom ġenbejn bi drapp tal-ixkora, 26 U waqaʼ f’riġlejn l-artal, u talbu biex ikun ħanin għalihom, u jkun għadu għall-għedewwa tagħhom, u avversarju għall-avversarji tagħhom, kif tiddikjara l-liġi. 27 Għalhekk, wara t-talb, ħadu l-armi tagħhom, u marru 'l bogħod mill-belt: u meta resqu qrib l-għedewwa tagħhom, baqgħu waħedhom. 28 Issa x-xemx kienet għadha kif telgħet, ingħaqdu t- tnejn flimkien; in-naħa l-waħda għandha flimkien mal- virtù tagħhom il-kenn tagħhom ukoll lill-Mulej għal rahan tas-suċċess u r-rebħa tagħhom: in-naħa l-oħra tagħmel ir-rabja tagħhom mexxej tal-battalja tagħhom 29 Imma meta l-battalja bdiet tissaħħaħ, dehru lill- għedewwa mis-sema ħames irġiel sbieħ fuq iż-żwiemel, b’bridi tad-deheb, u tnejn minnhom mexxew lill-Lhud, 30 U qabad lil Mackabew bejniethom, u għattih fuq kull naħa l-armi, u żammewh fis- sigurtà, imma sparaw vleġeġ u sajjetti kontra l- għedewwa, biex b’hekk inqatlu bl- għama u mimlijin inkwiet. 31 U nqatlu għoxrin elf u ħames mija, u sitt mitt żiemel. 32 Għal dak li għandu x’jaqsam maʼ Timoteu nnifsu, ħarab f’post b’saħħtu ħafna, jissejjaħ Gawra, fejn Kereas kien gvernatur. 33 Imma dawk li kienu mal-Makkabew assedjaw il- fortizza bil-kuraġġ erbat ijiem. 34 U dawk li kienu ġewwa, afdaw fis- saħħa tal- post, blasfem ħafna, u qalu kliem ħażin. 35 Madankollu, fil- ħames jum kmieni, għoxrin żagħżugħ mill- kumpanija tal- Makkabew, imqabbda b’rabja minħabba d- dagħa, attakkaw il- ħajt b’raġel, u b’kuraġġ qalil qatlu lil dak kollu li ltaqgħu magħhom. 36 Oħrajn bl-istess mod telgħu warajhom, waqt li kienu mħabbtin b’dawk li kienu ġewwa, ħarqu t-torrijiet, u n- nar jaqbad ħarqu ħajjin lill-blasfematuri; u oħrajn fetħu
  • 12. l-bibien, u wara li rċivew mal-bqija tal-armata, ħadu l- belt, 37 U qatel lil Timotheus, li kien moħbi f’ċertu ħofra, u lil Kereas lil ħuh, maʼ Apollofanes. 38 Meta sar dan, faħħru lill-Mulej b’salmi u radd il-ħajr, li kien għamel affarijiet hekk kbar għal Iżrael, u tahom ir-rebħa. KAPITOLU 11 1 Ftit wara, Lisija, il-​ protettur u l-​ kuġin tas- ​ sultan, li kien imexxi wkoll l-​ affarijiet, ħa dispjaċir kbir għall-​ affarijiet li saru. 2 U meta ġabar madwar erbgħin elf mar-rikkieba kollha, ġie kontra l-Lhud, u ħaseb li jagħmel il-belt abitazzjoni tal-Ġentili, 3 U biex isir gwadann mit-tempju, bħall-kappelli l-oħra tal-pagani, u biex iqiegħed is-saċerdozju l-kbir għall- bejgħ kull sena: 4 Lanqas ma jqis il- qawwa t’Alla imma minfuħ bl- għaxart eluf taʼ sieq tiegħu, u l- eluf taʼ rkieba tiegħu, u erbgħin iljunfanti tiegħu. 5 Għalhekk wasal il- Lhudija, u resaq qrib Betsur, li kienet belt b’saħħitha, imma ’l bogħod minn Ġerusalemm madwar ħames stadji, u assedjaha ħafna. 6 Issa meta dawk li kienu mal-Makkabew semgħu li hu assedja l-istivi, huma u n-nies kollha b’biki u dmugħ talbu lill-Mulej biex jibgħat anġlu tajjeb biex jeħles lil Iżrael. 7 Imbagħad il-Makkabew innifsu l-ewwelnett ħa l-armi, u ħeġġeġ lill-ieħor biex jipperikolaw lilhom infushom flimkien miegħu biex jgħinu lil ħuthom; 8 U kif kienu f’Ġerusalemm, deher quddiemhom fuq iż- żiemel wieħed b’ilbies abjad, ħawwad l-armatura tad- deheb tiegħu. 9 Imbagħad faħħru lil Alla ħanin kollha flimkien, u ħadu qalbhom, tant li kienu lesti mhux biss biex jiġġieldu mal-bnedmin, imma mal-bhejjem mill-aktar krudili, u biex jinfdu ħitan tal-ħadid. 10 B’hekk imxew ‘l quddiem bl-armatura tagħhom, b’għajnuna mis-sema, għax il-Mulej kien ħanin għalihom 11 U taw l-​ ordni fuq l-​ għedewwa tagħhom bħall- ​ iljuni, qatlu ħdax-il elf sieket, u sittax-il mitt żiemel, u ħarġu lill-​ oħrajn kollha. 12 Ħafna minnhom ukoll midrubin ħarbu għarwien; u Lisija nnifsu ħarab bil-mistħija, u għalhekk ħarab. 13 Li, peress li kien bniedem taʼ fehim, tefaʼ dak it- telfien li kellu, u qies li l-Lhud ma setgħux jingħelbu, għax Alla li Jistaʼ Kollox għenhom, bagħatilhom, 14 U pperswadihom biex jaqblu mal- kundizzjonijiet raġonevoli kollha, u wiegħed li kien se jipperswadi lis- sultan li jrid ikun ħabib tagħhom. 15 Imbagħad il-Makkabew ta l-kunsens tiegħu għal dak kollu li xtaq Lisija, billi joqgħod attent mill-ġid komuni; u kull ma kiteb il-Makkabew lil Lisija dwar il-Lhud, is- sultan tah. 16 Għax kien hemm ittri miktuba lil-Lhud minn Lisija b’dan is-sens: Lisija lill-poplu tal-Lhud jibgħat tislima; 17 Ġwanni u Assolom, li ntbagħtu mingħandkom, tawni t-talba sottoskritta, u talbu biex inwettaq il-kontenut tagħha. 18 Għalhekk, dak kollu li kien xieraq li jiġi rrappurtat lis-sultan, jien iddikjarajthom, u hu ta kemm jistaʼ jkun. 19 U jekk imbagħad iżżommu infuskom leali lejn l-istat, minn hawn ‘il quddiem ukoll nistinka biex inkun mezz tal-ġid tagħkom. 20 Imma mill-partikolaritajiet ordna kemm lil dawn kif ukoll lill-oħra li ġew minni, biex nikkomunikaw miegħek. 21 Isiru tajjeb. Il-mija u tmienja u erbgħin sena, l-erbgħa u l-għoxrin jum tax-xahar Dioscorinthius. 22 Issa l-ittra tas-sultan kien fiha dan il-kliem: Is-sultan Antjoku lil ħuh Lisija jibgħat tislima: 23 Ladarba missierna jiġi tradott għand l- allat, ir- rieda tagħna hi, li dawk li huma fil- qasam tagħna jgħixu fil- kwiet, biex kull wieħed jattendi għall- affarijiet tiegħu. 24 Aħna nifhmu wkoll li l-Lhud ma kinux jagħtu l- kunsens tagħhom lil missierna, biex jinġiebu għad- drawwa tal-Ġentili, imma pjuttost iżommu l-mod ta’ għajxien tagħhom stess, u għalhekk huma jitolbu minna, li nħalluhom. jgħixu wara l-liġijiet tagħhom stess. 25 Għalhekk moħħna hu, li dan il-ġens għandu jkun fil- mistrieħ, u aħna ddeterminajna li nirrestawrawhom it- tempju tagħhom, biex ikunu jistgħu jgħixu skond id- drawwiet ta’ missirijiethom. 26 Għalhekk tagħmel tajjeb li tibgħathom, u agħtihom is-sliem, biex meta jkunu ċċertifikati minn moħħna, ikunu taʼ faraġ tajjeb, u dejjem imorru bil-ferħ fl- affarijiet tagħhom stess. 27 U l-ittra tas-sultan lill-ġens tal-Lhud kienet hekk: is- sultan Antjoku jibgħat tislima lill-kunsill, u lill-bqija tal- Lhud; 28 Jekk sejrin tajjeb, għandna x-xewqa tagħna; aħna wkoll f'saħħa tajba. 29 Menelaws iddikjaralna, li x-xewqa tiegħek kienet li terġaʼ lura d-dar, u li ssegwi n-negozju tiegħek stess: 30 Għalhekk dawk li se jitilqu għandhom ikollhom kondotta salv sat-tletin jum taʼ Xanthicus b’sigurtà. 31 U l-Lhud għandhom jużaw it-tip taʼ laħam u liġijiet tagħhom stess, bħal qabel; u l-ebda wieħed minnhom ma għandu jiġi molestat għal affarijiet li saru b'injoranza. 32 Bgħatt ukoll lil Menelaws, biex ifarraġkom. 33 Isiru tajjeb. Fil-mija u tmienja u erbgħin sena, u l- ħmistax-il jum tax-xahar Xanthicus. 34 Ir-Rumani bagħtuhom ukoll ittra li fiha dan il-kliem: Kvintu Memmius u Titu Manlju, ambaxxaturi tar- Rumani, ibagħtu tislima lill-poplu tal-Lhud. 35 Kulma ta Lisia l-kuġin tas-sultan, aħna wkoll pjaċir bih. 36 Imma dwar dawk l-affarijiet li hu ddeċieda li għandhom jiġu riferuti lis-sultan, wara li tkunu avżaw dwarhom, ibgħat wieħed minnufih, biex inkunu nistgħu nistqarru kif jaqbel għalikom, għax issa sejrin Antijokja. 37 Għalhekk ibgħat xi wħud bil-ħeffa, biex inkunu nafu x’inhu moħħok. 38 Adieu. Din il-mija u tmienja u erbgħin sena, il- ħmistax-il jum tax-xahar Xanthicus.
  • 13. KAPITOLU 12 1 Meta saru dawn il-patti, Lisija mar għand is-sultan, u l-Lhud kienu dwar it-trobbija tagħhom. 2 Imma mill- gvernaturi taʼ diversi postijiet, Timoteu, u Apollonju bin Ġennews, ukoll Ġeronimu, u Demofont, u maġenbhom Nikanor, il- gvernatur taʼ Ċipru, ma kinux iħalluhom kwieti u jgħixu fil- paċi. 3 L-irġiel taʼ Ġoppa wkoll għamlu att ħażin bħal dan: talbu lil-Lhud li kienu jgħammru fosthom biex imorru maʼ nisa u wliedhom fid-dgħajjes li kienu ħejjew, bħallikieku ma kienu jfissru li ma jweġġgħuhomx. 4 Li aċċettaw minnha skond id-digriet komuni tal-belt, bħala li xtaqu jgħixu fil-paċi, u ma jissuspettaw xejn: imma meta ħarġu fil-fond, għerqu mhux inqas minn mitejn minnhom. 5 Meta Ġuda semaʼ b’din il- moħqrija li saret maʼ pajjiżu, ordna lil dawk li kienu miegħu biex iħejjuhom. 6 U sejjaħ lil Alla l-Imħallef ġust, hu ġie kontra dawk il- qattiela taʼ ħutu, u ħaraq il-kenn bil-lejl, u ta n-nar lid- dgħajjes, u qatel lil dawk li ħarbu hemmhekk. 7 U meta ngħalqet il-​ belt, mar lura, bħallikieku kien se jerġaʼ jneħħi l-​ għeruq tal-​ belt taʼ Ġoppa kollha. 8 Imma meta semaʼ li l-​ Ġamniti kellhom il-​ ħsieb li jagħmlu l-​ istess mal-​ Lhud li kienu jgħammru fosthom, 9 Wasal ukoll fuq il-Ġamniti bil-lejl, u ta n-nar fuq il- kenn u l-flotta, biex id-dawl tan-nar deher f’Ġerusalemm mitejn u erbgħin stadju. 10 Issa meta telqu minn hemm disa’ stadji fil-vjaġġ tagħhom lejn Timoteu, daħlu fuqu mhux inqas minn ħamest elef raġel bil-mixi u ħames mitt żiemel mill- Għarab. 11 F'hekk kien hemm battalja uġigħ ħafna; imma naħa Ġuda bl-għajnuna ta 'Alla kisbu r-rebħa; hekk li n- Nomadi ta’ l-Għarabja, meta megħluba, talbu lil Ġuda għall-paċi, u wegħdu kemm li jagħtuh il-bhejjem, kif ukoll li jieħdu pjaċir mod ieħor. 12 Imbagħad Ġuda, billi ħaseb tabilħaqq li kienu se jkunu taʼ qligħ f’ħafna affarijiet, tahom is-sliem; 13 Mar ukoll biex jagħmel pont għal belt b’saħħitha, li kienet imdawra b’ħitan, u abitata minn nies minn diversi pajjiżi; u l-isem tiegħu kien Caspis. 14 Imma dawk li kienu ġewwa fiha tant fiduċja fis- saħħa tal- ħitan u l- provvista taʼ l- ikel, li ġabu ruħhom b’mod goff maʼ dawk li kienu maʼ Ġuda, jgħajtu u dagħa, u jgħidu kliem li ma kellux jingħad. 15 Għalhekk Ġuda mal-kumpanija tiegħu, sejjaħ lill- Mulej il-kbir tad-dinja, li mingħajr imtaten jew magni tal-gwerra waqqa’ lil Ġeriko fi żmien Ġożwè, ta attakk ħarxa kontra l-ħitan, 16 U ħadu l-belt bir-rieda t’Alla, u għamlu qtil li ma jistgħux jitfissru, tant li għadira wiesgħa żewġ stadji qrib maġenbha, mimlija mimlija, dehret għaddejja bid-demm. 17 Imbagħad telqu minn hemm sebaʼ mija u ħamsin stadju, u waslu Ħaraka għand il- Lhud li jissejħu Tubieni. 18 Imma għal Timoteu, ma sabuhx fil-postijiet, għax qabel ma kien bagħat xi ħaġa, telaq minn hemm, wara li ħalla gwarniġġjon b’saħħtu ħafna f’ċertu istiva. 19 Madankollu, Dożitew u Sosipater, li kienu mill- kaptani tal-Makkabew, ħarġu u qatlu lil dawk li Timotew kien ħalla fil-fortizza, iktar minn għaxart elef raġel. 20 U l-Makkabew qassam l-armata tiegħu bil-meded, u poġġihom fuq il-meded, u mar kontra Timoteju, li kellu madwaru mija u għoxrin elf sieq, u elfejn u ħames mitt żiemel. 21 Issa, meta Timoteu kien jaf bil-miġja taʼ Ġuda, bagħat lin-nisa u t-tfal u l-bagalji l-oħra f’fortizza jisimha Karnion, għax il-belt kienet diffiċli biex tiġi assedjata, u ma kinitx faċli biex tasal, minħabba l-istretti tal-postijiet kollha. . 22 Imma meta Ġuda l-ewwel banda tiegħu dehret, l- għedewwa, maħkuma bil-biżaʼ u t-terrur permezz tad- dehra taʼ dak li jara kollox, ħarbu għal darb’oħra, wieħed jiġri minn din il- triq, ieħor ’l hemm, tant li spiss kienu jweġġgħu tal-irġiel tagħhom stess, u midruba bil- punti tax-xwabel tagħhom stess. 23 23 Ġuda wkoll kien ħerqan ħafna biex isegwihom, u qatel lil dawk il-​ ħżiena, li minnhom qatel madwar tletin elf raġel. 24 Barra minn hekk, Timotew innifsu waqa’ f’idejn Dożitew u Sosipater, li b’ħafna sengħa talabhom biex iħalluh imur b’ħajtu, għax kellu ħafna mill-ġenituri tal- Lhud, u ħut xi wħud minnhom, li jekk ipoġġuhom. lilu għall-mewt, m'għandux jitqies. 25 Għalhekk, meta kien assigurahom b’ħafna kliem li kien se jreġġagħhom bla ħsara, skond il-ftehim, ħallewh imur biex isalva lil ħuthom. 26 Imbagħad il-Makkabew telaq lejn Karnion, u lejn it- tempju taʼ Atargatis, u hemmhekk qatel ħamsa u għoxrin elf persuna. 27 U wara li ħarab u qeridhom, Ġuda neħħa l-armata lejn Efron, belt b’saħħitha, li fiha kien joqgħod Lisija, u għadd kbir taʼ ġnus diversi, u ż-żgħażagħ b’saħħithom żammew il-ħitan u ddefendewhom bis-saħħa; kien ukoll provvista kbira ta 'magni u darts. 28 Imma meta Ġuda u l-​ kumpanija tiegħu sejħu lil Alla li Jistaʼ Kollox, li bil-​ qawwa tiegħu jkisser il- ​ qawwa tal-​ għedewwa tiegħu, rebħu l-​ belt u qatlu ħamsa u għoxrin elf minnhom li kienu ġewwa, 29 Minn hemm telqu lejn Scythopolis, li tinsab sitt mitt stadju minn Ġerusalemm, 30 Imma meta l- Lhud li kienu joqogħdu hemmhekk kienu xehdu li s- Scythopolitans ittrattawhom bi mħabba, u talbuhom bil- qalb fiż- żmien tad- diffikultajiet tagħhom; 31 Huma raddhom ħajr, u xtaqu li jkunu għadhom ħbiberija magħhom: u għalhekk waslu Ġerusalemm, il- festa tal-ġimgħat toqrob. 32 U wara l-festa, imsejħa Pentekoste, ħarġu kontra Gorgias, il-gvernatur tal-Idumea, 33 Li ħareġ bi tlett elef raġel sieq u erbaʼ mitt żiemel. 34 U ġara li fil-ġlied tagħhom flimkien inqatlu ftit mil- Lhud. 35 F’dak iż-żmien Dositju, wieħed mill-kumpanija ta’ Baċenor, li kien fuq iż-żiemel, u raġel b’saħħtu, kien għadu fuq Gorgias, u ħakmu l-kisja tiegħu ġibdu bil- forza; u meta kien jieħu lil dak ir-raġel misħut ħaj,
  • 14. żiemel ta’ Thracia li ġie fuqu qatlulu minn fuq spalltu, biex Gorgias ħarab lejn Marisa. 36 Issa meta dawk li kienu maʼ Gorgia ilhom iġġieldu, u kienu għajjenin, Ġuda sejjaħ lill- Mulej biex juri lilu nnifsu bħala l- għajnuna tagħhom u l- mexxej tal- battalja. 37 U b’dan beda bil-lingwa tiegħu stess, u kanta s-salmi b’leħen għoli, u ġera bla ħsieb fuq l-irġiel taʼ Gorgias, ħarbahom. 38 Allura Ġuda ġabar l-ospitanti tiegħu, u daħal fil-belt ta 'Odollam, U meta wasal is-seba' jum, ippurifikaw lilhom infushom, kif kienet id-drawwa, u żammew is- Sibt fl-istess post. 39 U fil- jum taʼ wara, kif kien ġie użat, Ġuda u l- kumpanija tiegħu ġew biex jaqbdu l- iġsma taʼ dawk li nqatlu, u jidfnuhom maʼ qrabahom fl- oqbra taʼ missirijiethom. 40 Issa taħt l-​ ilbies taʼ kull min kien maqtul sabu affarijiet ikkonsagrati lill-​ idoli tal-​ Ġamniti, li hu projbit mil-​ Lhud mil-​ liġi. Imbagħad kull bniedem ra li din kienet il-kawża għaliex inqatlu. 41 Għalhekk il-bnedmin kollha jfaħħru lill-Mulej, l- Imħallef ġust, li kien fetaħ l-affarijiet li kienu moħbija, 42 Għamlu lilhom infushom għat-talb, u talbu biex id- dnub li sar jitneħħa għal kollox mit-tifkira. Barra minn hekk, dak Ġuda nobbli ħeġġeġ lin-nies biex iżommu lilhom infushom mid-dnub, għax raw quddiem għajnejhom dak li ġara għad-dnubiet ta’ dawk li nqatlu. 43 U meta għamel ġabra madwar il-kumpanija għal somma taʼ elfejn drakm tal-fidda, bagħatha Ġerusalemm biex joffri offerta għad-dnub, u għamel fiha tajjeb ħafna u b’mod onest, billi fakkar fl-irxoxt: 44 Għax kieku ma ttamax li dawk li nqatlu jkunu qam mill-ġdid, kien superfluwu u għalxejn li jitlob għall- mejtin. 45 U wkoll billi nduna li kien hemm favur kbir għal dawk li mietu b’mod divin, kien ħsieb qaddis u tajjeb. Għalhekk għamel rikonċiljazzjoni għall-mejtin, biex ikunu meħlusin mid-dnub. KAPITOLU 13 1 Fil-mija disgħa u erbgħin sena ġie mgħarraf lil Ġuda, li Antjoku Eupator kien ġej b’qawwa kbira fil-Lhudija, 2 U miegħu Lisija protettur tiegħu, u ħakkiem taʼ l- affarijiet tiegħu, li għandu kull wieħed minnhom setgħa Griega taʼ qaddejja, mija u għaxar elef, u ħames elef u tliet mija żiemel, u għoxrin u għoxrin iljunfanti, u tliet mitt karru armati b’ ganċijiet. 3 Menelaws ingħaqad magħhom ukoll, u b’dissimulazzjoni kbira ħeġġeġ lil Antjoku, mhux għall- ħarsien tal-pajjiż, imma għax ħaseb li sar gvernatur. 4 Imma s-sultan tas-slaten qanqal moħħ Antjoku kontra dan il-ħażin, u Lisija għarraf lis-sultan li dan ir-raġel kien il-kawża taʼ kull ħażen, u għalhekk is-sultan ordna biex iġibu f’Berea u joqtluh, mod ikun f’dak il-post. 5 Issa kien hemm f’dak il-post torri għoli taʼ ħamsin kubitu, mimli rmied, u kellu strument tond li minn kull naħa kien imdendel fl-irmied. 6 U kull min kien ikkundannat għal sagrileġġ, jew kien wettaq xi reat gravi ieħor, hemm il-bnedmin kollha tefgħuh għall-mewt. 7 Tali mewt ġara li l- bniedem mill- agħar miet, ma kellux daqstant difna fl- art; u li bl-aktar mod ġust: 8 Għax peress li kien wettaq ħafna dnubiet dwar l-artal, li n-nar u l-irmied tiegħu kienu qaddis, hu rċieva l-mewt tiegħu fl-irmied. 9 Issa s-sultan ġie b’moħħ barbaru u kburin biex jagħmel lil-Lhud ħafna agħar milli kien sar fi żmien missieru. 10 Liema ħwejjeġ meta nduna Ġuda, ordna lill-folla biex isejħu lill-Mulej lejl u nhar, biex jekk qatt f’xi ħin ieħor, issa jgħinhom ukoll, billi kien fil-punt li jitneħħew mil- liġi tagħhom, minn pajjiżhom, u mit-tempju qaddis: 11 U li ma kienx iħalli lill-poplu, li kien għadu kemmxejn imġedded, li jkun suġġett għall-ġnus blasfemi. 12 Għalhekk, meta lkoll għamlu dan flimkien, u talbu lill-Mulej ħanin bil-biki u s-sawm, u mimdudin fl-art għal tliet ijiem, Ġuda, wara li ħeġġeġhom, ordna li jkunu lesti. 13 U Ġuda, li kien separat max-xjuħ, iddeċieda, qabel ma l-armata tas-sultan tidħol fil-Lhudija, u tieħu l-belt, biex joħroġ u jipprova l-kwistjoni fil-ġlieda bl-għajnuna tal-Mulej. 14 Għalhekk, meta qabad kollox f’idejn il-Ħallieq tad- dinja, u ħeġġeġ lis-suldati tiegħu biex jiġġieldu bil- bniedem, saħansitra sal-mewt, għal-liġijiet, it-tempju, il- belt, il-pajjiż, u l-komunitajiet, hu kkampja ħdejn Modin: 15 U wara li taw il-kelma taʼ l-għassa lil dawk li kienu madwaru, Ir-rebħa hi taʼ Alla; mal-iżjed żagħżugħ qalbiena u għażla, daħal fit-tinda tas-sultan bil-lejl, u qatel fil-kamp madwar erbat elef raġel, u l-kap tal- iljunfanti, ma’ dak kollu li kien fuqu. 16 U fl-​ aħħar imlew il-​ kamp bil-​ biżaʼ u t- ​ taqlib, u telqu b’suċċess kbir. 17 Dan sar fil-​ ħabta tal-​ ġurnata, għax il- ​ protezzjoni tal-​ Mulej għenitlu. 18 Issa, meta s-sultan kien ħa togħma mill-irġiel tal- Lhud, mar biex jieħu l-istivi bil-politika, 19 U mar lejn Betsur, li kienet qasma b’saħħitha tal- Lhud, imma tħarreġ, falla, u tilef mill-irġiel tiegħu. 20 Għax Ġuda kien wassal lil dawk li kienu fih dak li kien meħtieġ. 21 Imma Rodoku, li kien fl-armata tal-Lhud, żvela s- sigrieti lill-għedewwa; għalhekk ġie mfittex, u meta ħaduh, tefgħuh il-ħabs. 22 Is-sultan ttratta magħhom f’Bethsum it-tieni darba, ta idu, ħa tagħhom, telaq, iġġieled maʼ Ġuda, ġie megħlub; 23 Smajt li Filippu, li kien fadal fuq l-affarijiet f’Antjokja, kien iddisprat mgħawweġ, imħawwad, talab lil-Lhud, ssottometta ruħu, u ħalef għall-kundizzjonijiet ugwali kollha, qabel magħhom, u offra sagrifiċċju, onora t-tempju, u ttratta b’qalb tajba. il-post, 24 U aċċetta sew il-Makkabew, għamlu gvernatur prinċipali minn Ptolemajda sal-Gerrenjani; 25 Waslet għand Ptolemajda: in-nies taʼ hemmhekk kienu mnikktin għall-patti; għax daħlu, għax kienu se jagħmlu l-patti tagħhom nulli:
  • 15. 26 Lisija telaʼ fuq is- sede tal- ġudizzju, qal kemm setaʼ fid- difiża tal- kawża, ikkonvinċa, paċifiku, għamilhom milquta tajjeb, reġaʼ lura Antijokja. Għalhekk mar jmiss il-miġja u t-tluq tas-sultan. KAPITOLU 14 1 Wara tliet snin Ġuda ġie mgħarraf li Demetriju, bin Selewku, daħal mill-ponta ta’ Tripolis b’qawwa kbira u navali, 2 Kien ħa l-pajjiż, u qatel lil Antjoku, u lil Lisija l- protettur tiegħu. 3 Issa wieħed Alċimu, li kien il-qassis il-kbir, u kien imniġġes lilu nnifsu volontarjament fi żmien it-taħlita tagħhom mal-Ġentili, billi ma setax isalva lilu nnifsu, u lanqas ikollu aktar aċċess għall-artal qaddis, 4 Wasal għand is-sultan Demetriju fil-mija u waħda u ħamsin sena, u ppreżentalu kuruna tad-deheb, u palma, u wkoll tal-bwieg li kienu jintużaw b’mod solenni fit- tempju; 5 Madankollu, wara li kiseb l-opportunità biex ikompli jsaħħaħ l-intrapriża bluha tiegħu, u ġie msejjaħ għal parir minn Demetriju, u staqsa kif kienu affettwati l- Lhud, u x’riedu kellhom, hu wieġeb: 6 Dawk mil-Lhud li hu sejjaħ l-Assidan, li l-kap tagħhom huwa Ġuda l-Makkabeu, irawmu l-gwerra u huma sedizzjużi, u ma jħallux lill-bqija jkunu fil-paċi. 7 Għalhekk, jien, billi jien mċaħħad mill-unur tal- antenati tiegħi, ngħid is-saċerdozju l-kbir, issa ġejt hawn: 8 L-ewwel, tassew għall-kura bla finta li għandi ta’ affarijiet li għandhom x’jaqsmu mas-sultan; u t-tieni, anke għal dak jien intenzjonat il-ġid tal-pajjiż tiegħi stess: għax in-nazzjon kollu tagħna jinsab f'miżerja mhux żgħira minħabba t-trattament bla parir tagħhom imsemmi qabel. 9 Għalhekk, O sultan, peress li taf dawn l-affarijiet kollha, oqgħod attent għall-pajjiż, u n-nazzjon tagħna, li hu mgħaffeġ minn kull naħa, skond il-clemenza li inti malajr turi lil kulħadd. 10 Sakemm jibqaʼ ħaj Ġuda, mhux possibbli li l- istat ikun kwiet. 11 Dan hekk kif tkellmu dwaru, imma oħrajn mill- ħbieb tas- sultan, li kienu malizzjużi kontra Ġuda, għamlu aktar inċens lil Demetriju. 12 U minnufih sejjaħ lil Nikanor, li kien kaptan taʼ l- iljunfanti, u għamillu gvernatur fuq il- Lhudija, bagħtu, 13 Ikmandah biex joqtol lil Ġuda, u jxerred lil dawk li kienu miegħu, u jagħmel lil Alċimu qassis il-kbir tat- tempju l-kbir. 14 Imbagħad il-​ pagani, li kienu ħarbu mill-​ Lhudija minn Ġuda, waslu għand Nikanor bil-​ merħliet, u ħasbu li l-​ ħsara u l-​ diżastri tal-​ Lhud kienu l- ​ ġid tagħhom. 15 Issa meta l-Lhud semgħu bil-miġja ta’ Nikanor, u li l- ġnus kienu qamu kontrihom, tefgħu l-art fuq rashom, u talbu lil dak li kien stabbilixxa lill-poplu tiegħu għal dejjem, u li dejjem jgħin il-porzjon tiegħu b’manifestazzjoni tal-preżenza tiegħu. . 16 Għalhekk, fuq kmandament tal-kaptan telqu minnufih minn hemm, u resqu qrib tagħhom fil-belt taʼ Dessau. 17 Issa Xmun, ħu Ġuda, kien ingħaqad maʼ Nikanor, imma kien xi ftit skomdu minħabba s-skiet f’daqqa taʼ l- għedewwa tiegħu. 18 Madankollu, Nikanor, meta semaʼ bl- irġiel li kienu maʼ Ġuda, u l- kuraġġ li kellhom biex jiġġieldu għal pajjiżhom, ma darax jipprova l- kwistjoni bis- sejf. 19 Għalhekk bagħat lil Posidonju, u Teodotu u Mattatija biex jagħmlu l-paċi. 20 Għalhekk, meta ħadu parir twil dwar dan, u l-kaptan għarraf lill-kotra, u deher li kienu kollha f’moħħu wieħed, aċċettaw il-patti, 21 U ffissat jum biex jiltaqgħu flimkien waħedhom: u meta wasal il-jum, u tpoġġi l-ippurgar għal kull wieħed minnhom, 22 Ludas poġġa rġiel armati lesti f’postijiet konvenjenti, biex ma jsirx xi tradiment f’daqqa mill-għedewwa, u għalhekk għamlu konferenza paċifika. 23 Issa Nikanor baqaʼ f’Ġerusalemm, u ma weġġax, imma bagħat lin-​ nies li ġew jiġru lejh. 24 U ma riedx ineħħi lil Ġuda minn quddiemu, għax iħobb lir-raġel minn qalbu 25 Hu talab lilu wkoll biex jieħu mara, u jnissel l-ulied: allura żżewweġ, kien kwiet, u ħa sehem minn din il- ħajja. 26 Imma Alċimu, meta nduna l-imħabba li kien hemm bejniethom, u qies il-patti li saru, mar għand Demetriju, u qallu li Nikanor ma kienx affettwat sew lejn l-istat; għal dan kien ordna lil Ġuda, traditur għall-isfera tiegħu, biex ikun is-suċċessur tas-sultan. 27 Imbagħad is-sultan kien irrabjat, u pprovokat bl- akkużi tal-iktar raġel mill-agħar, kiteb lil Nikanor, u wera li kien dispjaċir ħafna bil-patti, u kkmandalu li għandu jibgħat il-Makkabew priġunier b’għaġġla kollha lejn Antijokja. 28 Meta Nikanor semaʼ dan, hu kien imħawwad ħafna fih innifsu, u ħa bil- ħrara li jħassar l- artikoli li kienu miftiehma dwarhom, billi r- raġel ma kellu ebda tort. 29 Imma peress li ma kienx hemm trattament kontra s- sultan, hu ħares il-ħin tiegħu biex iwettaq din il-ħaġa bil- politika. 30 Minkejja dan, meta l-Makkabew ra li Nikanor beda jkun qarrieqi miegħu, u li talab iktar aħrax milli kien soltu, billi nduna li mġiba qarsa bħal din ma kinitx taʼ ġid, ġabar mhux ftit mill-irġiel tiegħu, u rtira lilu nnifsu. minn Nicanor. 31 Imma l-ieħor, billi kien jaf li kien imfixkel b’mod partikolari mill-politika taʼ Ġuda, daħal fit-tempju l-kbir u qaddis, u ordna lill-qassisin, li kienu qed joffru s- sagrifiċċji tas-soltu tagħhom, biex jeħilsu lir-raġel. 32 U meta ħalef li ma setgħux jgħidu fejn kien ir-raġel li fittex, 33 Huwa kabbar idu l-leminija lejn it-tempju, u għamel ġurament b’dan il-mod: Jekk ma teħlisnix Ġuda bħala priġunier, inqiegħed dan it-tempju ta’ Alla mal-art, u nkisser l-artal; u waqqaf tempju notevoli lil Bakku. 34 Wara dan il-kliem telaq. Imbagħad il-qassisin għollew idejhom lejn is-sema, u talbu lil dak li dejjem kien difensur ta’ ġenshom, u qalu b’dan il-mod;
  • 16. 35 Int, Mulej taʼ kollox, li m’għandek bżonn taʼ xejn, għoġbok li t- tempju taʼ l- abitazzjoni tiegħek ikun fostna: 36 Għalhekk issa, O Mulej qaddis ta’ kull qdusija, żomm din id-dar dejjem bla tniġġis, li dan l-aħħar tnaddfet, u waqqaf kull fomm mhux ġust. 37 Issa kien hemm akkużat lil Nikanor wieħed Razis, wieħed mill- anzjani taʼ Ġerusalemm, li kien iħobb lil pajjiżu, u raġel taʼ reputazzjoni tajba ħafna, li minħabba l- qalb tajba tiegħu kien imsejjaħ missier il- Lhud. 38 Għax fiż-żminijiet taʼ qabel, meta ma tħalltux mal- Ġentili, kien akkużat bil-Ġudaiżmu, u bil-qlubija jipperikola ġismu u ħajtu b’kull veemenenza għar- reliġjon tal-Lhud. 39 Għalhekk, Nikanor, lest li jiddikjara l-mibegħda li ġarrab lil-Lhud, bagħat iktar minn ħames mitt raġel tal- gwerra biex jeħduh: 40 Għax hu ħaseb li billi ħadu biex iweġġgħu ħafna lil- Lhud. 41 Issa meta l-kotra ried tieħu t-torri, u b’mod vjolenti daħlet fil-bieb taʼ barra, u ordnat li jinġieb in-nar biex jaħraq, hu lest biex jinqabad minn kull naħa waqaʼ fuq is-sejf tiegħu; 42 Għażel iktar li jmut bil-bniedem, milli jiġi f’idejn il- ħżiena, li jiġi abbużat b’mod ieħor milli ma jidhirx li hu twelidu nobbli: 43 Imma tilef il- daqqa tiegħu minħabba l- għaġla, il- kotra tgħaġġel ukoll ġewwa l- bibien, ġera bil- qlubija lejn il- ħajt, u xeħet ruħu bil- bniedem fost l- iktar ħoxnin minnhom. 44 Imma malajr taw lura, u wara li sar spazju, waqaʼ f’nofs il-post vojt. 45 Madankollu, waqt li kien għad kien hemm nifs ġewwa fih, infjammat bir-rabja, qam; u għalkemm demmu ħarġet qisu ħbiex ta’ ilma, u l-ġrieħi tiegħu kienu koroh, madankollu ġera minn ġo nofs il-ġemgħa; u bilwieqfa fuq blata wieqaf, 46 Meta demmu kien issa għal kollox marret, qatagħlu l- imsaren tiegħu, u ħadhom f’idejh it-tnejn, tefagħhom fuq il-ġemgħa, u sejjaħ lill-Mulej tal-ħajja u l-ispirtu biex jerġa’ jġibu dawk, hekk miet. KAPITOLU 15 1 Imma Nikanor, meta semaʼ li Ġuda u l-​ kumpanija tiegħu kienu fil-​ postijiet b’saħħithom madwar is- ​ Samarija, iddeċieda mingħajr ebda periklu li jpoġġi fuqhom f’jum is-​ Sibt. 2 Madankollu, il-Lhud li kienu mġiegħla jmorru miegħu qalu: O, ma teqredx b’mod daqshekk krudili u barbaru, imma agħti unur lil dak il-jum li hu, li jara kollox, onora bil-qdusija fuq kull ġurnata oħra. 3 Imbagħad l-iżjed diżgrazzjuż talab, jekk kienx hemm Qawwija fis-sema, li kien ikkmanda li jinżamm jum is- Sibt. 4 U meta qalu, Hemm Mulej ħaj u qawwi fis-sema, li ordna li jinżamm is-seba jum. 5 Imbagħad qal l-ieħor, U jien ukoll qawwi fuq l-art, u nikkmanda biex nieħu l-armi u nagħmel ix-xogħol tas- sultan. Madankollu hu kiseb li ma jagħmilx ir-rieda ħażina tiegħu. 6 Għalhekk, Nikanor, bi kburija u kburija akbar, iddeċieda li jwaqqaf monument pubbliku tar-rebħa tiegħu fuq Ġuda u dawk li kienu miegħu. 7 Imma l-Makkabew dejjem kellu fiduċja ċerta li l- Mulej kien se jgħinh: 8 Għalhekk ħeġġeġ lill-poplu tiegħu biex ma jibżax mill-miġja tal-pagani kontrihom, imma biex jiftakar fl- għajnuna li fi żmien qabel kienu rċevew mis-sema, u issa jistennew ir-rebħa u l-għajnuna, li kellhom jiġu lilhom mingħand Dak li Jistaʼ Kollox. 9 U għalhekk ikfaraġhom mil- liġi u l- profeti, u b’kollox fakkarhom fil- battalji li rebħu qabel, għamilhom aktar ferrieħa. 10 U meta qanqalilhom moħħhom, tahom l-inkarigu tagħhom, u werahom bihom il-falsità kollha tal-pagani, u l-ksur tal-ġuramenti. 11 B’hekk arma lil kull wieħed minnhom, mhux daqshekk b’difiża ta’ tarki u lanez, imma bi kliem komdu u tajjeb: u barra minn hekk, qalilhom ħolma denja li wieħed jemmen, bħallikieku kienet hekk tassew, li għamlet. mhux ftit tifraħ minnhom. 12 U din kienet il-viżjoni tiegħu: Dak Onia, li kien qassis il-kbir, raġel virtuż u tajjeb, reverend fil- konverżazzjoni, ġentili fil-kundizzjoni, mitkellma tajjeb ukoll, u eżerċitat minn tifel f’kull punt taʼ virtù, u jgħolli idejh. talab għall-ġisem kollu tal-Lhud. 13 Dan sar, bl-istess mod deher raġel b’xagħar griż, u glorjuż ħafna, li kien taʼ maestà meraviljuża u eċċellenti. 14 Imbagħad Onias wieġeb, u qal, Dan hu iħobb l-aħwa, li jitlob ħafna għall-poplu, u għall-belt qaddisa, jiġifieri, Ġeremija l-profeta ta Alla. 15 Meta Ġeremija żomm idu l-leminija ’l quddiem ta sejf tad-deheb lil Ġuda, u meta taha qal hekk, 16 Ħu din is-sejf qaddis, rigal mingħand Alla, li biha int ferita lill-avversarji. 17 B’hekk ikkonsidrati sew bil-kliem taʼ Ġuda, li kien tajjeb ħafna, u kapaċi jqanqalhom għall-kuraġġ, u jħeġġu l-qlub taż-żgħażagħ, iddeċidew li ma jtellgħux il- kamp, imma bil-kuraġġ li jtellgħu fuqhom, u bir-raġel biex jipprova l-kwistjoni bil-kunflitt, għax il-belt u s- santwarju u t-tempju kienu fil-periklu. 18 Għax il-kura li ħadu għan-nisa tagħhom, u wliedhom, ħuthom u n-nies, kienet l-inqas kont għalihom: imma l- akbar u l-biżaʼ prinċipali kienet għat-tempju qaddis. 19 Ukoll, dawk li kienu fil-belt ma ħadux l-inqas ħsieb, u kienu mnikkta għall-konflitt barra. 20 U issa, meta kulħadd ħares x’għandha tkun il-prova, u l-għedewwa kienu diġà waslu qrib, u l-armata kienet imqiegħda f’firxa, u l-bhejjem imqiegħda b’mod konvenjenti, u r-rikkieba imqiegħda bil-ġwienaħ, 21 Il-Makkabew ra l-miġja tal-kotra, u t-tħejjijiet diversi tal-armatura, u l-ħarxa tal-bhejjem, kabbar idejh lejn is- sema, u sejjaħ lill-Mulej li jagħmel l-għeġubijiet, billi kien jaf li r-rebħa ma tiġix bl-armi, imma bħalma jidhirlu tajjeb, jagħtiha lil dawk li jistħoqqilhom: 22 Għalhekk fit-talb tiegħu qal hekk; O Mulej, int bgħatt l-anġlu tiegħek fi żmien Eżekija s-sultan tal-Lhudija, u qtilt fl-armata ta’ Sankerib mija u erbgħin u ħames elf.
  • 17. 23 Għalhekk issa wkoll, O Mulej tas-sema, ibgħat anġlu tajjeb quddiemna għal biżaʼ u biżaʼ għalihom; 24 U permezz tal-qawwa ta’ driegħek ħa jintlaqtu bit- terrur, li jiġu kontra l-poplu qaddis tiegħek biex jidgħajfu. U spiċċa hekk. 25 Imbagħad Nikanor u dawk li kienu miegħu resqu ’l quddiem bit- trombi u l- għanjiet. 26 Imma Ġuda u l-​ kumpanija tiegħu ltaqgħu maʼ l- ​ għedewwa b’invokazzjoni u talb. 27 Hekk li ġlied b’idejhom, u talbu lil Alla bi qlubhom, qatlu xejn inqas minn ħamsa u tletin elf raġel, għax permezz tad-dehra t’Alla kienu ferħanin ħafna. 28 Issa meta ntemmet il-battalja, reġgħu lura bil-ferħ, kienu jafu li Nikanor kien mejjet f’xedd. 29 Imbagħad għamlu għajjat kbir u storbju, u faħħru lil Li Jistaʼ Kollox bil-lingwa tagħhom stess. 30 U Ġuda, li dejjem kien id-difensur ewlieni taċ- ċittadini kemm fil-ġisem kif ukoll f’moħħu, u li baqaʼ mħabba lejn pajjiżu ħajtu kollha, ordna biex jaqtaʼ rasu lil Nikanor, u idu bi spalltu, u jġibhom Ġerusalemm. . 31 Għalhekk, meta kien hemm, u sejjaħ lill- ġens tiegħu flimkien, u poġġa lill- qassisin quddiem l- artal, bagħat għal dawk li kienu tat- torri, 32 U wriehom ir-​ ras vili taʼ Nikanor, u l-​ id taʼ dak id-​ dagħa, li b’tiftaħar kburi kien ħarġet kontra t- ​ tempju qaddis taʼ Dak li Jistaʼ Kollox. 33 U meta qataʼ lsien lil dak il- ħżiena Nikanor, hu ordna li jagħtuh b’biċċiet lit- tjur, u jdendlu l- premju tal- ġenn tiegħu quddiem it- tempju. 34 Mela kull bniedem faħħar lejn is-sema lill-Mulej glorjuż, billi qal, Imbierek dak li żamm postu mhux imniġġes. 35 Hu mdendel ukoll ras Nikanor mat-torri, sinjal evidenti u manifest għall-għajnuna kollha tal-Mulej. 36 U huma ordnaw lil kulħadd b’digriet komuni biex fl- ebda każ iħallu dak il-jum jgħaddi mingħajr solennità, imma biex jiċċelebraw it-tlettax-il jum tat-tnax-il xahar, li bl-ilsien Sirjan jissejjaħ Adar, jum qabel jum Mardokeus. 37 Hekk ġara maʼ Nikanor: u minn dak iż-żmien 'l quddiem il-Lhud kellhom il-belt fis-setgħa tagħhom. U hawn se nagħmel tmiem. 38 U jekk għamilt tajjeb, u kif jixraq l-istorja, huwa dak li xtaqt: imma jekk irqaq u meanly, huwa dak li stajt nikseb. 39 Għax kif jagħmel ħsara li tixrob l-inbid jew l-ilma waħdu; u bħalma hu pjaċevoli l-inbid imħallat ma’ l- ilma, u jgħożż it-togħma, hekk ukoll id-diskors inkwadrat fin jogħġob widnejn dawk li jaqraw l-istorja. U hawn għandu jkun it-tmiem.