Upcoming SlideShare
×

# Help from above bambara

470 views

Published on

0 Likes
Statistics
Notes
• Full Name
Comment goes here.

Are you sure you want to Yes No
• Be the first to comment

• Be the first to like this

Views
Total views
470
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
1
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

### Help from above bambara

1. 1. Nin s=b=n b= di gansan,a t= feereS=b=nnik=laWatson GoodmanSANF+ D+M+LI“Sanf= D=m=li” s=b=nna ka k= s=b=nfuranin ye walisa m¢g¢mana ta y¢r¢ o y¢r¢, a b= se ka a ta a y=r= kun. Ko kelen s=b=nnas=b=nfura o fura kan. O k¢, Ala ka kuma y¢r¢ dow s=b=nna kak=\$= ni o ko kelen ye. O cogo la, Ala ka kuma b= a y=r= j=ya.Ala ka kuma b= b¢ sanf=, ka tilennenya nege di, i n’a f¢ k¢ng¢ni minn¢g¢. Ni m¢g¢ d¢ b= nimisi k’a ka jurumu bila, ka daMatigi Yesu Krisita la ko a ye Kisibaa ye, ni a dusukun b== ye,Ala na A y=r= jira a la ka A ka \$agali ni h=r= bila o tigi dusukunna. O b== sera ne y=r= dusu la san 1937 la. Kabini o tuma la, ne\$agalila nin j=\$¢g¢nya la, ne ni Matigi c=. N b’i deli sisan, kon’i ma i y=r= di Matigi ma f¢l¢, i k’a k= bi y=r=!–Watson GoodmanAla ka Kuma s=b=nnen min b= wele Bible Senuma. Layidu kæræ ni Layidu Kura don AllianceBiblique au Mali, Bamako. La sainte Bible en Bambara dans une nouvelle orthographe ©1996.Ala Ka Kanuya 1Ala ye an kanu cogo min na, a yeo jira nin de f=, ka an jurumut¢ to,Krisita sara an ye. –Rom=kaw 5.8T=m=nkan seli surunyalen, Yesuy’a d¢n ko a ka waati sera ka b¢nin di\$= la ka taa a Fa f=. Ayiwa,a y=r= ka m¢g¢ minnu b= di\$= la,a tun ye minnu kanu, a ye olu kanufo a laban. –Yuhana 13.1“Kanuya si t= yen min ka bon kat=m=n nin kan ko, m¢g¢ ka a ni dia teriw kos¢n.” –Yuhana 15.13Ani Yesu Krisita, Seere Tilennen,suw la kununnen f¢l¢, dugukolo kanmasak=w ka Masak=, olu ka n==mani dususuma di aw ma. Min ye ankanu ka an tila an ka jurumuw lani a y=r= joli ye. –Jirali 1.5Kanuya b= nin de la: A t= ko anye Ala kanu m=n=, nka ale de ye ankanu ka a Denk= ci ka na, a ka k=an ka jurumu juru sara ye.–1 Yuhana 4.10“K’a mas¢r¢ Ala ye di\$= kanuhaali, fo a ye a Denk= kelenpe di,walisa m¢g¢ o m¢g¢ dara a Denk=la, o kana halaki, nka o ka \$=nama-ya banbali s¢r¢.” –Yuhana 3.16Matigi y’i jira an na ka k¢r¢, ako: “Isra=l, ne b= i kanu ni kanuyabanbali ye. O de kos¢n, ne ye ne ka\$umaya to i f=.” –Jeremi 31.3Ala \$=siran gundo ka bonkos=b=, s¢s¢li t= o la. Ala farikolo-ma y’i jira. Jo dira a ma Ni Senuf=. M=l=k=w y’a ye. Waajuli k=ra ako la siyaw c=ma. Dannaya k=ra ala di\$= la. A k¢r¢tara ka taa n¢¢r¢la. –1 Timote 3.16F¢l¢f¢l¢, sani di\$= ka da, min b=wele Kuma, o tun b= yen. O Kumatun b= Ala da f=, o Kuma tun yeAla de ye. O Kuma k=ra m¢g¢ yeka sigi an c=ma. An y’a n¢¢r¢laj=,...a falen b= n==ma ni ti\$= la.–Yuhana 1.1, 14O kow b== k=ra ten walisaMatigi tun ye min f¢ kira d¢ da la,o ka dafa, ko: “A fil=, npogotigi c=d¢nbali na k¢n¢ ta ka denk=bange, o t¢g¢ na da ko Emanu=l,”o k¢r¢ ko Ala b= an c=ma.–Matiyu 1.22, 23“Ne ni ne Fa ye kelen de ye.”–Yuhana 10.30Yesu y’a jaabi ko: “Filipe, bi mane ni aw bila \$¢g¢n f=, halibi i mane d¢n wa? Min \$= dara ne kan, o\$= dara ne Fa kan. I dun b’a f¢ co-go di ko ne ka ne Fa jira aw la? Ima da a la ko ne b= ne Fa la, ko neFa b= ne la wa? Ne b= kuma minnuf¢ aw ye, ne t= olu f¢ ne y=r= ma,nka ne Fa min b= ne la, o de b= a kak=walew k=.” –Yuhana 14.9, 102 Yesu Krisita ka Alamaya Yesu Ala Denk= 3M¢g¢ o m¢g¢ b’a f¢ ko Yesu yeAla Denk= ye, Ala tolen b= o la, ofana tolen b= Ala la. –1 Yuhana 4.15M=l=k= y’a jaabi ko: “Ni Senu b=na i kan, Ala K¢r¢talenba ka se-baaya na biri i kun na. O de kos¢ni b=na den senuma min bange, o nawele Ala Denk=.” –Luka 1.35K’a mas¢r¢ den bangera an ye.Denk= dira an ma. Kuntigiya na daa kaman na. A t¢g¢ na da ko: “Ka-bako, %= Jirabaa, Sebaayatigi Ala,Badaa Fa, H=r= Kuntigi.”–Esayi 9.5Ka a to o kuma la, sankaba ma-namanat¢ d¢ nana u datugu. Ku-makan d¢ b¢ra o sankaba la ko:“Nin ye ne Denk= kanulen ye, a koka di ne ye haali. A’ ye a lam=n.”–Matiyu 17.5Yesu y’a m=n k’u ye o fiyent¢k¢r¢ g=n. Yesu y’a kunb=n k’a f¢ aye ko: “I dara M¢g¢ Denk= la wa?”A y’a jaabi ko: “J¢ni don, Matigi,walisa ne ka da a la?” Yesu y’a f¢a ye ko: “I \$= b= min na, ni a b=kuma i f=, o [Ala Denk=] don.”–Yuhana 9.35-37Alaya ka dafalenya farisogomasigilen b= ale [Krisita Yesu] la.–Kolosekaw 2.9Sanf=D=m=li
2. 2. Yesu ye u jaabi ko: “Aw yeduguma taw ye, ne k¢ni ye sanf= taye. Aw ye nin di\$= taw ye, nka ne t=nin di\$= ta ye.” Yesu ye u jaabi ko:“Ti\$= ti\$= la ne b’a f¢ aw ye ko:Sani Ibrahima ka bange, o y’a s¢r¢ne b= yen.” –Yuhana 8.23, 58Yesu y’a f¢ u ye ko: “Ne de ye\$=namaya dumunif=n ye. M¢g¢min nana ne ma, k¢ng¢ t=na o min=fewu. Min dara ne la, minn¢g¢ t=-na o min= abada.” –Yuhana 6.35“Ka ne to di\$= la, ne ye di\$= kak=n= de ye.” –Yuhana 9.5Yesu y’a f¢ ko kura ko: “Ti\$= ti-\$= la ne b’a f¢ aw ye ko: Ne ye sa-gabon da ye.” –Yuhana 10.7Yesu y’a f¢ a ye ko: “Ne de ye sukununni ni \$=namaya ye. Min da-ra ne la, hali ni o sara, a na \$=na-maya.” –Yuhana 11.25“Aw b= ne wele Karam¢g¢ aniMatigi, aw ye ti\$= f¢, katuguni ney’o ye.” –Yuhana 13.13Yesu y’a jaabi ko: “Ne de ye siraye, ani ti\$=, ani \$=namaya. M¢g¢ sit= na ne Fa ma, ni a ma t=m=n nef=.” –Yuhana 14.64 Yesu b’a y=r= ko fæ an ye Yesu ka kabako dæw fil= 5O k¢ Yesu y’a f¢ ko m¢g¢w k’usigi bin kan. A ye o nbuurukun du-uru ni j=g= fila ta, k’a \$= k¢r¢ta sanf= ka barika da Ala ye. O k=len, aye o nbuurukunw karikari k’u di aka kalandenw ma, olu y’u di jamama. U b== ye dumuni k= k’u fa.Dumuni kunkurun minnu tora, ka-landenw ye olu c= ka segi tan ni filafa. O dumunik=law tun ye c= waaduuru \$¢g¢n ye, musow ni denmi-s=nw sen t’o la. –Matiyu 14.19-21Yesu tilalen k¢ kuma la, a y’a f¢Sim¢n ye ko: “I ka kurun madondun na, ka aw ka j¢w fili ji la kam¢nni k=.” Sim¢n y’a jaabi ko:“Karam¢g¢, an sira baara la, anma foyi min=, nka i ka kuma ko-s¢n, ne na j¢w fili ji la.” O k=len k¢u f=, u ye j=g= caman min=, fo u kaj¢w binna tig=li la. –Luka 5.4-6Fiyent¢ fila sigilen tun b= sirada la. U y’a m=n ko Yesu be t=m=n,u p=r=nna ko: “Matigi, DawudaB¢ns¢n, makari an na!” Yesu...ko: “Aw b’a f= ne ka mun de k= awye?” U ko: “Matigi, an \$=w ka yelik=.” U hin= donna Yesu la, a maga-ra u \$=w la, o y¢r¢nin b== u ye yelik=. U tugura Yesu n¢f=.–Matiyu 20.30, 32-34K’a mas¢r¢ ale [Krisita] de laf=n b== dara, sankolola f=nw anidugukolo kan f=nw, f=n yetaw nif=n yebaliw, masayaw ni ma-tigiyaw ni kuntigiyaw ani fangaw.U b== dara a f= ani a ye.Kolosekaw 1.16F=n b== dara ale de f=. F=n o f=ndara, o si ma da ni ale n¢ t=.Yuhana 1.3...N=nkunw b== ka j¢ a la ko Ye-su Krisita ye Matigi ye. O na n¢¢r¢da Fa Ala kan. –Filipekaw 2.11Ala...kumana an f= nin labandonw na a Denk= da la. Ala ye osigi ka k= f=n b== ciy=ntala ye. A yedi\$=w da fana o barika la.–Heburuw 1.1, 2“O de y’a to Isra=l b== k’a d¢nk’a j=ya ko aw ye nin Yesu mingengen jiri la, Ala ye o k= Matigi niKrisita ye.” –K=walew 2.36Nin de y’a to Krisita sara ka\$=namaya ko kura, walisa a ka k=m¢g¢ salenw ni m¢g¢ \$=namaw b==Matigi ye. –Rom=kaw 14.9Ala ye kantigi ye. Ale de ye awwele ka k= a Denk= an Matigi YesuKrisita j=\$¢g¢nw ye.–1 K¢r=ntekaw 1.96 Yesu Krisita ye Dabaa ani Matigi ye“Ne de ye da ye. Ni min donna nef=, o na kisi. A na don ka b¢ ka du-munik= y¢r¢ s¢r¢.” –Yuhana 10.9Yesu y’a jaabi ko: “Ne de ye siraye, ani ti\$=, ani \$=namaya. M¢g¢ sit= na ne Fa ma, ni a ma t=m=n nef=.” –Yuhana 14.6“O de y’a to ne y’a f¢ aw ye ko,aw na sa ka aw to aw ka jurumuwla. ¼w¢, ni aw ma da a la ko: ‘Neye ale de ye’, aw na sa ka aw to awka jurumuw la.” –Yuhana 8.24O de kos¢n fana, minnu b= g=r=Ala la ale [Yesu] bolo, a b= se kaolu kisi fo a laban, k’a mas¢r¢ a\$=nama don badaa-badaa ka delilik= u ye. –Heburuw 7.25A dafalen k¢, a k=ra badaa kisilidab¢baa ye a kan min=baaw b== ye–Hebu ruw 5.9Faranfasi si t=, m¢g¢w b== ye ju-rumu k=, u b== d=s=ra Ala n¢¢r¢ la.Jo b= di u ma gansan Ala ka n==mabarika la, Krisita Yesu ka kunma-b¢li f=. –Rom=kaw 3.23, 24“Kisili t= s¢r¢ d¢ w=r= si la Yesuk¢, katuguni an ka kan ka kisi t¢g¢min f=, o d¢ w=r= ma di m¢g¢w masankolo juk¢r¢ ale t¢g¢ k¢.”–K=walew 4.12Ala ma a latig= ko an ka dimi-nya s¢r¢, f¢ kisili, an Matigi YesuKrisita barika la.–1 Tesalonikekaw 5.98 Kunmabæli b= særæ Yesu Krisita kelenpe de f= Kunmabæli b= særæ Yesu Krisita kelenpe de f= 9Nka Ala de barika la aw b= Kri-sita Yesu la. Ala ye Yesu k= an kahakilitigiya ni an ka tilennenya ye.An b= saniyali ni kunmab¢li fanas¢r¢ ale la. –1 K¢r=ntekaw 1.30Yesu Krisita ye a y=r= di an ko-s¢n, walisa a ka an kunmab¢ kojuguw b== ma, ka m¢g¢ d¢w saniyaka u k= a y=r= kelenpe taw ye, u ji-jalen k=wale \$umanw b== k=li la.–Tite 2.14A’ ye barika da Fa Ala ye ni \$a-gali ye, ale min ye se di aw ma kaaw niy¢r¢ s¢r¢ a ka m¢g¢ senumawka ciy=n na k=n=yeelen na. A ye antila ka b¢ dibi fanga la ka an ladona Denk= kanulen ka masaya la. Anye kunmab¢li s¢r¢ ale de la, juru-muw yafa k¢ni.–Kolosekaw 1.12-14U b= d¢nkili kura da ko: “E deka kan ni o kitabu min=li ye ka ataamashy=nw wuli, katuguni ifagara, i ye m¢g¢ d¢w kunmab¢Ala ye ni i joli ye, ka b¢ b¢ns¢nwb== ni kanw b== ni m¢g¢w b== anisiyaw b== la.” –Jirali 5.9...Taama kanuya la, i ko Krisitafana ye an kanu ka a y=r= di ankos¢n ka k= s¢nni f=n ni saraka yeAla ye, suma diyalan \$uman.–Efesekaw 5.2Yesu Krisita ye mægæ b== ka Kiritig=la de ye 7E k¢ni, mun y’a to i b= i balimajalaki? E fana, mun y’a to i b= i ba-lima mafi\$=ya? An b== na j¢ Ala kakiritig= y¢r¢ la. –Rom=kaw 14.10...Krisita Yesu...b=na kiri tig=m¢g¢ \$=namaw ni suw kan, . . .Krisita nali ni a ka masaya kos¢n.–2 Timote 4.1“M¢g¢ Denk= mana na ni an¢¢r¢ ni a ka m=l=k=w b== ye, a nasigi a ka masasigilan n¢¢r¢ma kan.Siyaw b== na laj= a \$= k¢r¢. A na ufara ka b¢ \$¢g¢n na, i ko bagan-g=nna b= a ka sagaw ni a ka bawfara ka u b¢ \$¢g¢n na cogo minna.” –Matiyu 25.31, 32“Fa Ala t= kiri tig= m¢g¢ si kan,nka a ye kiri ko b== di a Denk=ma.” –Yuhana 5.22O na jira ni Ala b= m¢g¢w ka kodogolenw kiri tig= Krisita Yesubolo don min na ka k=\$= ni ne kaKibaru Duman f¢len ye.–Rom=kaw 2.16“Yesu y’a f¢ an ye ko an ka m¢-g¢w waaju k’a jira u la k’a j=ya koAla ye min sigi ka k= \$=namaw nisuw kiritig=la ye, o ye ale de ye.”–K=walew 10.42
3. 3. Janko jo dilen k¢ an ma Yesujoli barika la, an na kisi Ala kadiminya ma ale barika la.–Rom=kaw 5.9“Sabu nin ye ne joli ye, Ala kalayidu sigili joli. A b¢nna m¢g¢ ca-man ka jurumuw yafa kama.”–Matiyu 26.28K’a mas¢r¢ aw b’a d¢n ko awma kunmab¢ ni f=n tolitaw ye, i kowari ni sanu, ka b¢ aw taama cogofufafu la, aw kalanna o min na awfaw f=. Nka aw kunmab¢ra niKrisita joli ye, o ka fisa f=n b== ye.Ale k=ra i ko sagaden, n¢ si t’a la,n¢g¢ y¢r¢ t’a la –1 Pi=r= 1.18, 19Nka ni an b= taama k=n= la, i koAla y=r= b= k=n= la cogo min na, anye j=\$¢g¢nw ye, a Denk= Yesu jolib= an saniya jurumuw b== ma.–1 Yuhana 1.7Nka Krisita joli b= saniyali k= kat=m=n o kan kos=b=! A y’a y=r= diAla ma saraka fi\$=ntan ye, badaaNi barika la. Ale joli na an dusu-kunw saniya k=wale salenw ma,walisa an ka baara k= Ala \$=namaye. –Heburuw 9.14An b= \$agali kos=b= Ala la anMatigi Yesu Krisita barika la, omin ye an ni Ala c= b=n sisan.–Rom=kaw 5.1110 Yafali b= særæ Krisita joli la Kisili b= særæ dannaya de f=, Krisita la 11Aw kisilen b= n==ma de barika ladannaya f=, o ma b¢ aw y=r=w lad=, Ala ka nilif=n don. O t= k=wa-lew n¢ ye, walisa m¢g¢ si kana a y=-r= bonya. –Efesekaw 2.8, 9Jo dira an ma dannaya barikala. O de kos¢n h=r= donna an ni Alac= an Matigi Yesu Krisita barikala. –Rom=kaw 5.1“Da Matigi Yesu la, i nakisi....” –K=walew 16.31K’a mas¢r¢ min bangera Ala f=,o b= se s¢r¢ di\$= kan. Se min b=s¢r¢ di\$= kan, o ye nin de ye, an kadannaya. –1 Yuhana 5.4K’a mas¢r¢ Krisita Yesu la, bo-lokoli wo, bolokobaliya wo, nafa t=o si la. Dannaya min b= baara k=kanuya barika la, nafa b= o de la.–Galasikaw 5.6U y’a \$ininka ko: “An ka kan kamun k= walisa ka Ala sago k=?Yesu ye u jaabi ko: “Ala sago yenin de ye, ko Ala ye min ci, aw kada o la.” –Yuhana 6.28, 29Nka nin kow s=b=nna walisa awka da a la ko Yesu ye Krisita ye,Ala Denk=, ani walisa aw ka \$=na-maya s¢r¢ ale t¢g¢ la o dannaya f=.–Yuhana 20.31An Matigi Yesu Krisita Fa Alaka tanu, o min ye makari Fa nidusu saaloli b== tigi Ala ye.–2 K¢r=ntekaw 1.3Ala w=r= jum=n b= tilenbaliyakow yafa ka \$in= a ka m¢g¢w t¢tolenw ka jurumu k¢, i ko e? Ma-tigi diminnen t=na to badaa k’amas¢r¢ makari ka di a ye haali.–Mise 7.18K’a mas¢r¢ i ka \$umaya y=l=nnafo sankolo la, i ka kantigiya sera fosankabaw ma. –Zaburuw 108.5Matigi ka makariba kos¢n, anma halaki ka ban, a ma a ka hin=-ba mab¢ an na fewu. Olu b= kura-ya s¢g¢ma o s¢g¢ma. A ka kantigi-ya t= ban abada.–Jeremi ka ma\$umat¢kan 3.22, 23A b= makari min k= a \$=siran-baaw la, o ka bon, o b= sankolo nidugukolo c= janya b¢. Nka Matigika \$umaya b= to a \$=siranbaawkan, tuma b== ni waati b== la. A katilennenya b= to u denw ta denwkan. –Zaburuw 103.11, 17An y=r=w ye k=wale \$uman min-nu k=, olu n¢ t= d=, a y=r= ka makarin¢ don, o k=ra bange ko kura koliani Ni Senu ka kurayali f=.–Tite 3.512 Ala ka Makari Ala b= an wele ka na a ma 13Ayiwa Matigi ko: “Aw ka na, anka \$¢g¢n faamu. Hali ni aw ka ju-rumuw bilenna kos=b=, u na j=ya iko neje. Hali ni u bilenna fo ka fin,u na j=ya i ko sagasi j=man.”–Esayi 1.18Yesu ye o ye mink=, a diminna.A y’a f¢ a ka kalandenw ye ko:“A’y’a to denmis=nw ka na ne ma,aw kana u bali, katuguni Ala kamasaya ye olu b¢\$¢g¢nkow de taye.” –Marka 10.14Ni Senu ni k¢\$¢muso b’a f¢ ko:“Na!” Min b’a m=n, o k’a f¢ fanako: “Na!” Minn¢g¢ b= min na, o kana. Min b’a f=, o ka \$=namaya jimin gansan. –Jirali 22.17Minn¢g¢t¢w, aw b== ka na ji bo-yi da la. Wari t= minnu f=, a’ ye nasanni k= ka dumuni k=. A’ ye nadiw=n ni n¢n¢ san ni wari t=, s¢ng¢t’a la. –Esayi 55.1Seli laban don na, seli donba k¢-ni, Yesu y’i j¢ jama c=ma ka p=r=nko: “Minn¢g¢ b= min na, o ka nane ma k’i min.” –Yuhana 7.37“A’ ye na ne ma, aw minnu b==s=g=nnen b=, ni aw doninen b=, nena lafiya di aw ma.” –Matiyu 11.28Ala denw ni Sitan= denw b= d¢nka b¢ \$¢g¢n na nin de la: Min t= toka tilennenya kow k=, o ma b¢ Alala, ani min t= a balima kanu fana.–1 Yuhana 3.10Ala Ni Senu b= minnu \$=min=,olu b== ye Ala denw ye. Aw ye Nimin s¢r¢, o t= j¢nya ni ye, fo aw kasiran tun, nka aw ye denya Ni s¢r¢.O de barika la, an b= p=r=n ko:“Aba, an Fa!”–Rom=kaw 8.14, 15Walisa aw ka k= jalakibalij=lenw ye, Ala den jalakibaliw,m¢g¢ tulo g=l=nw c=ma, k’a s¢r¢ awb= yeelen b¢ u c=ma i ko lanpa b=yeelen b¢ di\$= la cogo min na.–Filipekaw 2.15O de kos¢n Matigi ko: “A’ ye b¢u c=ma ka fara u la. Aw kana ma-ga f=n saniyabali si la. Ni aw ye ok=, ne na s¢n aw ma. Ne na k= awfa ye, aw na k= ne denk=w ni nedenmusow ye. Matigi Sebaaya-b==tigi ye o f¢.”–2 K¢r=ntekaw 6.17, 18O b== n’a ta, minnu s¢nna a maka da a la, a ye fanga di olu b== maka k= Ala denw ye. –Yuhana 1.1214 Mægæ b== t= Ala den ye Ala b= kuma minnu fæ dælæ ko la 15Farisogo ka k=walew jirala, olufil=: jat¢ya, n¢g¢lenya, kakalaya,boli batoli, subaaya, juguya, s¢s¢-li, k=l=, keleya, diminya, bila \$¢g¢nna kow, farali, kan tilali, koniya,d¢l¢t¢ya ni ko kolonya ani olub¢\$¢g¢nkow. Ne b= aw las¢mi i kone tun y’a f¢ aw ye ka ban cogomin na ko minnu b= o kow k=, olut=na don Ala ka masaya la fewu.–Galasikaw 5.19-21Ni diw=n \$= bilennen b= kangajifilen k¢n¢, ni a b= furufuru tumamin na, i kana a fil=. A laban na, ab= m¢g¢ cin i ko sa, ka s¢g¢li k= iko sa jugu –Ntalenw 23.31, 32An ka taama s=b=ya la i ko tilef=-la cogo. An ka an y=r=w tanga ju-guya ni d¢l¢t¢ya ni jat¢ya ni ka-kalaya ni k=l=w ni keleya ma. Awka Matigi Yesu Krisita don aw kanna i ko dul¢ki. Aw kana aw fariso-go nege kow \$=sigi.–Rom=kaw 13.13, 14M¢g¢ minnu b= soli ka wuli kataa minnif=n farinma min ka m=nu \$= na su f= ka u \$=namini, b¢n=b= olu ye. –Esayi 5.11D¢l¢ ye mafi\$=ya f=n ye, min-nif=n farinma b= balawu lawuli,m¢g¢ o m¢g¢ b= a caman min, o yehakilintan ye. –Ntalenw 20.1
4. 4. Yesu y’a jaabi ko: “I ka i MatigiAla kanu ni i dusukun b== ye, ani ini b== ni i hakili b==. O ye ci f¢lenf¢l¢f¢l¢ ni ciw b== la belebele de ye.A filanan b¢len b= o f= ko, i ka im¢g¢ \$¢g¢n kanu i ko i y=r=.”–Matiyu 22:37-39Yesu taat¢ sira f=, c= d¢ bolila kai \$¢ngiri a k¢r¢, k’a \$ininka ko:“Karam¢g¢ \$uman, ne ka kan kamun k= walisa ne ka \$=namayabanbali s¢r¢?” Yesu y’a f¢ a ye ko:“Mun na i b= ne wele \$uman?%uman si t=, Ala kelen k¢. I b= cif¢lenw d¢n ko: ‘I kana m¢g¢ faga.I kana jat¢ya k=. I kana sonyali k=.I kana nkalon da i m¢g¢ \$¢g¢n na.I kana m¢g¢ si t¢\$¢. I ka i fa ni i babonya.’ ” O c= ko: “Karam¢g¢, neye o ci f¢lenw b== mara kabini nedenmis=nma.” Yesu y’a mafil= nikanuya ye k’a f¢ a ye ko: “F=n ke-len b’i j=. Taa i bolof=nw b== feereka o wari di faantanw ma. O tumala, i na nafoloba s¢r¢ sankolo la. Ok¢, na tugu ne la.” O c= \$= kumunao kuma kos¢n. A \$=nasisilen taarak’a mas¢r¢ nafoloba tun b’a f=.–Marka 10:17-22Sira d¢ tilennen b= m¢g¢ \$= na,nka o laban ye saya sira ye.–Ntalenw 16:2516 Dusu s=b= t’a bæ l kana i y=r= lafili 17Aw kana aw y=r=w lafili. M¢g¢ t=y=l= b¢ Ala ma. M¢g¢ mana f=n of=n dan, a b= o de suman tig=.–Galasikaw 6.7Denmis=nw, m¢g¢ si kana aw la-fili. Min b= to ka tilennenya kowk=, o tilennen b= i ko Krisita y=r=tilennen b= cogo min na. Min b= toka jurumu k=, o b¢ra Sitan= de la,katuguni Sitan= b= jurumu k=kabini f¢l¢f¢l¢. –1 Yuhana 3.7, 8Aw m’a d¢n ko kojuguk=lawt=na Ala ka masaya s¢r¢ wa? Awkana aw y=r=w lafili. Kakalaw wo,bolis¢nnaw wo, jat¢w wo, c=\$¢g¢n\$ininaw wo, sonyalik=law wo,wasabaliw wo, d¢l¢t¢w wo, nenili-k=law wo, binkannik=law wo, olu sit=na Ala ka masaya s¢r¢.–1 K¢r=ntekaw 6.9, 10Aw kana to m¢g¢w ka aw lafilini kuma fu ye, k’a mas¢r¢ o kowde b’a to Ala ka diminya b= se kanbilali denw ma. –Efesekaw 5.6Aw ka k= Ala ka kuma k=baawye, aw kana k= a m=nbaaw ye d¢r¢n,ka aw y=r=w lafili. –Yakuba 1.22“M¢g¢ caman b=na na ne t¢g¢ lak’a f¢ ko u y=r=w ye Krisita de ye.U na m¢g¢ caman lafili.”–Matiyu 24.5Jurumu donna di\$= la m¢g¢ ke-len barika la, saya fana donna ju-rumu barika la. Saya sera Hada-madenw b== ma ten, k’a mas¢r¢ ub== ye jurumu k=. –Rom=kaw 5.12Nege dun mana k¢n¢ ta, a b=jurumu bange. Ni jurumu k¢g¢ra, ab= saya bange. –Yakuba 1.15Farisogo kow miirili ye saya deye nka Ni Senu ko miirili ye \$=na-maya ni h=r= de ye: Farisogo kowmiirili ye Ala juguya ye, sabu akololen t= Ala ka sariya ye. A t= seka o k= fana. –Rom=kaw 8.6, 7“M¢g¢ min b= jurumu k=, o dena sa. Fa ka tilenbaliya doni t=nada a denk= kan, denk= ka tilen-baliya doni t=na da a fa kan. M¢g¢tilennen ka tilennenya na jate ay=r= kun. M¢g¢ jugu ka juguya nada a y=r= kun.” –Ezeki=l 18.20“ ‘ Nka an ka kan ka \$agali kaan \$=naj=, k’a mas¢r¢ i d¢g¢k= minfil= nin ye, o salen tun b=, a \$=na-mayara. A tun tununna, a yera.’ ”–Luka 15.32Tilennenya b= m¢g¢ \$=namaya,nka m¢g¢ min b= tugu ko jugu n¢f=,o b= taa saya la. –Ntalenw 11.19Jurumu sara ye saya ye.–Rom=kaw 6:2318 Jurumu b= na ni saya ye Krisita ye se særæ saya kan 19A kununni ka b¢ suw c=ma, o y’ajira ko Ala Denk= don ka k=\$= nisenuya Ni ye, ko sebaayaba b’a f=,Yesu Krisita an Matigi.–Rom=kaw 1.4O kumaw f¢len k¢, a p=r=nna nikanba ye ko: “Lazar=, b¢ k=n=ma.”Su b¢ra, a senw ni a bolow meleke-len tun don ni fini ye, kunnasiritun b= a \$=da la. Yesu y’a f¢ u yeko: “A’ y’a foni, k’a bila ka taa.”–Yuhana 11.43, 44“Ne Fa b= ne kanu, katuguni neb= ne ni di walisa k’a ta ko kura.M¢g¢ si t= ne ni min= ne la, nka ney=r= b’a di. Se b= ne ye ka ne ni di,se b= ne ye ka a ta ko kura. O ci def¢ra ne ye ne Fa f=.”–Yuhana 10.17, 18A g=r=la u la k’a bolo da su talankan, su tabaaw y’u j¢. Yesu ko:“Kamalen, ne b’a f¢ i ye, wuli!” Awulila k’i sigi ka kuma damin=.–Luka 7.14, 15“Ne \$=nama don, ne tun sara, afil=, ne \$=nama b= to badaabadaa.Saya ni Had=si konn=g=w b= nebolo.” –Jirali 1.18An jugu min na ban f=n b== k¢, oye saya de ye. –1 K¢rentekaw 15.26Matigi ko, . . . ‘I kana batof=nw=r= si k= i f= ne k¢.‘I kana ja d=s=nen si dila i y=r=ye, wala f=n si bisigi, sankolola f=nwo, dugukolo kan f=n wo, duguko-lo juk¢r¢ ji la f=n wo. I kana i biriu k¢r¢, i kana baara k= u ye ....‘I kana Matigi i ka Ala t¢g¢ f¢fu, k’a mas¢r¢ min b= Matigi t¢g¢f¢ fu, Matigi t=na o tigi jalakibalito.‘I hakili to lafi\$= don na k’a sa-niya, i ko Matigi i ka Ala y’a f¢ iye cogo min na. I ka baara k= tilew¢¢r¢ k¢n¢ ka i ka baara b== k=.‘I ka i fa ni i ba bonya, i ko Ma-tigi i ka Ala y’a f¢ i ye cogo minna....‘I kana m¢g¢ faga.‘I kana jat¢ya k=.‘I kana sonyali k=.‘I kana nkalon da i m¢g¢ \$¢g¢nna.‘I \$= kana b¢ i m¢g¢ \$¢g¢n musof=. I \$= kana b¢ i m¢g¢ \$¢g¢n ka sof=, wala a ka foro, wala a ka j¢nk=,wala a ka j¢nmuso, wala a ka misi,wala a ka fali f=. I \$= kana b¢ im¢g¢ \$¢g¢n ka f=n si f=.’ ”– Dut=r¢n¢m= 5.7-2120 Ala ka sariya tan I t= se k’i y=r= dogo Ala la 21“K’a mas¢r¢ Ala \$=w y=l=lendon ka m¢g¢ fil=, a b= m¢g¢ sendakow b== k¢l¢si. Dibi wala sayasuma t= yen ka k= tilenbaliya k=-baaw dogo y¢r¢ ye.” –Job 34.21, 22“M¢g¢ d¢ b= se ka i dogo y¢r¢ d¢la ni ne t= a ye wa? Yala ne t= san-kolo ni dugukolo fa wa?” Matigiko ten. –Jeremi 23.24Ne na taa min ka mab¢ i la, nena boli ka taa min, ni i t= yen? Nine y=l=nna sankolo la, i b= yen, nine ye ne da kaburu k¢n¢, a fil=, i b=yen. Dibi t= ye i \$= na, su b= yeelenb¢ i ko tile, su ni k=n= ka kan i \$=na. –Zaburuw 139.7, 8, 12Matigi \$= b= y¢r¢ b== ka m¢g¢juguw ni m¢g¢ \$umanw k¢l¢si.–Ntalenw 15:3Daf=n si dogolen t= Ala ma. Anka kan ka an ka ko\$=w f¢ min ye,f=n b== lankolon don, u day=l=lenb= o \$= k¢r¢. –Heburuw 4.13“F=n si dogolen t= min t=na b¢k=n= kan. Gundo si t= ni a t=nad¢n.” –Luka 8.17A b’a f= u ka Ala \$ini, ni u m¢-m¢li k=t¢ b= se ka a s¢r¢, hali k’as¢r¢ a y¢r¢ man jan an si la.–K=walew 17.27
5. 5. “M¢g¢ Denk= na a ka m=l=k=wci. F=n o f=n b= m¢g¢ kunnati\$=ani minnu b= ko juguw k=,m=l=k=w na olu lab¢ a ka masayala. U na olu fili gantugu tasuma la,u na kasi k’u \$inw \$imi yen.”–Matiyu 13.41, 42M¢g¢ juguw b= taa lahara, anisiya minnu b== b= \$in= Ala k¢.–Zaburuw 9.18“Olu na taa t¢¢r¢ banbali la,m¢g¢ tilennenw na taa \$=namayabanbali la.” –Matiyu 25.46Nka sankolo ni dugukolosisanlama maralen b= halakilikama ni tasuma ye Ala ka o kumakelen barika la. Kiri na tig= Ala\$=siranbaliw kan ka u halaki donmin na, u maralen b= o don kama.–2 Pi=r= 3.7Olu ka t¢¢r¢ na k= halakili banbaliye. U na g=n ka b¢ Matigi ni a kasebaaya n¢¢r¢ k¢r¢ a na tuma la.–2 Tesalonikekaw 1.9“Ni i bolo wala i sen b= k= saba-bu ye ka jurumu lase i ma, a tig=ka a fili. I sen kelen tigi wala i bo-lo kelen tigi ka don \$=namaya la, oka fisa i ma i sen fila tigi ni i bolofila tigi fililen ye tasuma banbalila.” – Matiyu 18.822 Ala ÿ=siranbaliw na tææræ særæ abada Laban don na, kiri na tig= 23K’a mas¢r¢ a ye don d¢ sigi, a nakiri tig= di\$= b== kan ni tilennenyaye a ka c= \$=nat¢m¢len bolo. A yetaamashy=n j=len k= o la m¢g¢wb== ye, katuguni a y’a lakunun kab¢ suw c=ma.” –K=wal=w 17.31O b== b’a jira ko Matigi b= se kaAla \$=siranbaaw tila k¢r¢b¢li la,ka kojuguk=law mara kiri don \$=t¢¢r¢ kama. –2 Pi=r= 2.9Ne ye suw b== ye, kunbabaw nid¢g¢manninw, u j¢len b= masasi-gilan \$= k¢r¢. Kitabuw day=l=la,kitabu w=r= day=l=la, o ye \$=na-maya kitabu ye. Kiri tig=ra suwkan ka k=\$= ni u ka k=walew ye.–Jirali 20.12Kanuya b= dafa an f= nin de la,walisa an ja ka g=l=ya kiri tig= donna, katuguni ale b= cogo min na,an fana b= di\$= la o cogo de la.–1 Yuhana 4.17A latig=ra ko m¢g¢w ka sa si\$=kelenpe. O k¢, kiri na tig=.–Heburuw 9.27Katuguni wajibi don an b== kaj¢ Krisita \$= k¢r¢ a ka kiri tig=y¢r¢ la, walisa m¢g¢w b== kelen-kelen ye min k= k’a to farikolo la,ko \$uman wo, ko jugu wo, a ka osara s¢r¢. –2 K¢r=ntekaw 5.10O cogo la an b== kelen-kelen naan y=r=w ka ko\$=w jate Ala \$=k¢r¢. –Rom=kaw 14:12Nka o hak= ko ni Ala ka nilif=nt= cogo kelen na. Ni m¢g¢ kelen kahak= y’a to m¢g¢ caman sara, aj=len don ko Ala ka n==ma ni ni-lif=n min b= b¢ m¢g¢ kelen ka n==-ma la, Yesu Krisita k¢ni, olu jigin-na m¢g¢ caman kan ka caya ka t=-m=n o hak= ko kan. –Rom=kaw 5.15O de kos¢n, a t= k= ka k=\$= nim¢g¢ sago ye wala a boli cogo. Ab= k= ka k=\$= ni makarik=la Alasago ye. –Rom=kaw 9.16“Ala b= kunc=baaw k=l=, nka ab= n==ma di y=r=majiginlenw ma.”–1 Pi=r= 5.5K’a mas¢r¢ aw b= an MatigiYesu Krisita ka n==ma d¢n, ko aletun ye f=ntigi ye, nka a y’a y=r= k=faantan ye aw kos¢n, walisa aw kaf=ntigiya a ka faantanya f=.–2 K¢r=ntekaw 8.9Hak=w cayara y¢r¢ min na, Alaka n==ma cayara yen ka t=m=n okan kos=b=, walisa jurumu ye kun-tigiya k= saya barika la cogo minna, o cogo la Ala ka n==ma ka kun-tigiya k= tilennenya barika la\$=namaya banbali kama, Yesu Kri-sita an Matigi barika la.–Rom=kaw 5.20b, 21Cidenw tun b= seereya k= MatigiYesu kununni ko la ni sebaayabaye. N==maba tun b= u b== kan.–K=walew 4.3324 Yesu Krisita ka n==ma Nimisili 25“Ne b’a f¢ aw ye ko ayi d=r=, nkani aw ma nimisa aw ka jurumuwla, aw b== na halaki ten.”–Luka 13.3A tun b= welewele da ko: “A’ yenimisa aw ka jurumuw la, katugu-ni sankolo masaya surunyara.”–Matiyu 3.2Pi=r= y’a f¢ u ye ko: “A’ ye nimi-sa aw ka jurumuw la, aw b== ke-len-kelen ka batise Yesu Krisitat¢g¢ la, walisa aw ka jurumuw ya-fa s¢r¢. Ala na Ni Senu di aw ma.O de y’a to a’ ye nimisa aw ka ju-rumuw la ka segin Ala ma walisaaw ka jurumuw ka j¢si ka b¢ yen,walisa Matigi ka dususuma waatidi aw ma.” –K=walew 2.38; 3.19, 20“Aw ye sariya ti\$= ko minnu k=ka aw y=r=w jalaki, a’ ye olu filiy¢r¢ jan.” –Ezeki=l 18.31M¢g¢ min b= a ka hak=w dogo, oka k=taw t= \$=, nka min b= i j¢ u laka u dabila, makari na k= o la.–Ntalenw 28.13K’a mas¢r¢ \$=nasisi min b= b=nAla sago ma, o de b’a to m¢g¢ b=k¢segin k’a cogo y=l=ma ka kisilis¢r¢, a t= nimisa o la, nka di\$= ka\$=nasisi b= na ni saya ye.–2 K¢r=ntekaw 7.10“Ni m¢g¢ jugu y=l=mana ka a kajurumu dabila, ni a ye ne ka ko la-tig=lenw sira taama ka ti\$= f¢ katilennenya kow k=, siga t’a la a \$=-nama na to, a t=na sa.”–Ezeki=l 18.21M¢g¢ jugu ka a ka sira jugubila, m¢g¢ tilenbali ka a ka miirilijuguw bila. A ka k¢segin Matigi, anka Ala ma, o na makari a la, k’amas¢r¢ ale b= yafali k= ka caya.–Esayi 55.7“Ko waajuli na k= a t¢g¢ la si-yaw b== c=ma k’a damin= Jeru-sal=m, ko m¢g¢w ka nimisa u kajurumuw la walisa u ka jurumuyafa s¢r¢.” –Luka 24.47“Balimaw, aw k’a d¢n ko juru-muw yafa ko b= f¢ aw ye Yesu la.Ala y’a k¢r¢ta k’a sigi a kinin f=ka a k= Masak= ni Kisibaa ye, wa-lisa Isra=l ka se ka nimisa ka juru-muw yafa s¢r¢.”–K=walew 13.38; 5.31“Ne j¢len fil= da la ka dak¢nk¢n. Ni m¢g¢ d¢ ye ne kan m=nka da y=l= ne ye, ne na don o y¢r¢ka dumuni k= o f=, a na dumuni k=ne f=.” –Jirali 3.20Yesu ye o m¢g¢w ka dannaya yemink=, a y’a f¢ c= fanfilasalen yeko: “Ne denk=, i ka jurumuw ya-fara i ma.” –Marka 2.526 Jurumu yafali Farali diÿ= ko la 27Ala ka n==ma y’i jira m¢g¢w b==kisili kos¢n. O n==ma b= an kalanko an ka ban Ala \$=siranbaliya ninin di\$= nege juguw ma, ka taamanin waati la ni hakili sigilen nitilennenya ni Ala \$=siran ye.–Tite 2.11, 12A’ ye miiri sanf= f=nw na, aw ka-na miiri dugukolo kan f=nw na.–Kolosekaw 3.2Aw kana di\$= kanu, aw kana di-\$= k¢n¢ f=nw kanu. Ni m¢g¢ d¢ b=di\$= kanu, Fa Ala kanuya t= o tigik¢n¢ fewu. Katuguni f=n minnub== b= di\$= la, farisogo nege, \$= ne-ge, ani di\$= ka y=r=jiranciya, olu sit= b¢ Fa Ala la, u b= b¢ di\$= de la.–1 Yuhana 2.15, 16Aw ni dibi la k=wale nafantanwkana j=, nka aw ka u k¢r¢f¢ y=r=.–Efesekaw 5.11Jat¢w! Aw m’a d¢n ko di\$= teri-ya ye Ala juguya de ye wa? Minb’a f= ka k= di\$= teri ye, o b= a y=r=k= Ala jugu de ye. –Yakuba 4.4“Aw ka aw ko ka aw saniya. Aw kaaw ka k=wale juguw b¢ ne \$= k¢r¢ka ko jugu k=li dabila.” –Esayi 1.16
6. 6. “Ne na dusukun kura di aw maka ni kura don aw la. Dusukun g=-l=n min b= aw k¢n¢ i ko kabaku-run, ne na o b¢ yen ka dusukun\$uman di aw ma.” –Ezeki=l 36.26Aw y’a d¢n ko Krisita tilennendon, o de kos¢n, aw ka kan k’a d¢nko m¢g¢ o m¢g¢ b= tilennenya kowk=, o bangera ale de f=. An y’a d¢nko m¢g¢ o m¢g¢ bangera Ala f=, osi t= to ka jurumu k=, katuguni AlaDenk= b= o mara, Sitan= t= maga ala. –1 Yuhana 2.29; 5.18Aw bilara aw dan na ka k= Ala kasenumaw ye, aw jatera tilennenwye Matigi Yesu Krisita t¢g¢ la anian ka Ala Ni barika la.–1 K¢r=ntekaw 6.11Yesu y’a jaabi ko: “Ti\$= ti\$= lane b’a f¢ i ye ko: Ni m¢g¢ ma ban-ge ko kura, a t= se ka Ala ka ma-saya ye.” –Yuhana 3.3O de y’a to ni m¢g¢ d¢ b= Krisitala, a k=ra daf=n kura ye. F=n k¢r¢wt=m=nna. A fil=, f=n b== k=ra kuraye. –2 K¢r=ntekaw 5.17K’a mas¢r¢ aw bangera kokura, nka o ma k= ni si tolita ye, fosi tolibali, Ala ka kuma \$=namabanbali barika la. –1 Pi=r= 1.2328 Bange ko kura Saya Jurumu ta fan f=, kununni ka ÿ=namaya Krisita la 29A ye an lakunun \$¢g¢n f= fanaka an sigi \$¢g¢n f= sankolo y¢r¢wla Krisita Yesu la. –Efesekaw 2.6Krisita y=r= ye an ka jurumuwta a farikolo la gengenjiri kan,walisa an ka k= salenw ye jurumuta fan f=, ka \$=namaya tilennenyakama. Aw k=n=yara a gosili n¢w f=.–1 Pi=r= 2.24Ayiwa ni aw ni Krisita kununna\$¢g¢n f=, aw ka to ka sanf= f=nw\$ini, Krisita sigilen b= Ala kinin f=yen. A’ ye miiri sanf= f=nw na, awkana miiri dugukolo kan f=nw na.Aw sara, aw ka \$=namaya niKrisita dogolen b= \$¢g¢n f= Ala f=.Krisita ye aw ka \$=namaya ye. Nia y’i jira tuma min na, aw ni ale najira \$¢g¢n f= n¢¢r¢ la.–Kolosekaw 3.1-4Minnu ye Krisita Yesu taw ye, o-lu ye farisogo ni a negela kow ni asagola kow gengen jiri la ka u faga.An \$=nama don Ni Senu barika la,o de kos¢n an ka taama Ni Senubarika la. –Galasikaw 5.24, 25An minnu sara jurumu ta fan f=,an na to ka jurumu k= cogo di? Ocogo la aw fana ka aw y=r=w jatesuw ye jurumu ta fan f=, ka aw jate\$=namaw ye Ala ta fan f= KrisitaYesu la. –Rom=kaw 6.2, 11Min ye danni k= a farisogo ye, ona tolilenya s¢r¢ ka b¢ farisogo la.Min ye danni k= Ni Senu ye, o na\$=namaya banbali suman tig= kab¢ Ni Senu f=. –Galasikaw 6:8“Musa ye nsiran=g= sa k¢r¢tajiri la kungokolon k¢n¢ cogo minna, wajibi don M¢g¢ Denk= kak¢r¢ta ten d=, walisa m¢g¢ o m¢g¢dara a la, o ka \$=namaya banbalis¢r¢.” –Yuhana 3.14, 15“%=namaya banbali ye nin de yeko, u b= e d¢n ko i ye Ala s=b= ke-lenpe ye, ka Yesu Krisita d¢n, i yeo min ci.” –Yuhana 17.3Min dara a Denk= la, \$=namayabanbali b= o tigi f=. Min t= s¢n kaDenk= kan min=, o t=na \$=namayas¢r¢, nka Ala ka diminya tolen b=o kan. –Yuhana 3:36Ala ka nilif=n ye \$=namaya ban-bali de ye Yesu Krisita an Matigila. –Rom=kaw 6.23“Ti\$= ti\$= la ne b’a f¢ aw ye ko:Min ye ne ka kumaw lam=n ka dane cibaa la, \$=namaya banbali b= otigi f=. O sen t= kiri la, nka a b¢rasaya la ka don \$=namaya la.”–Yuhana 5.24An Kisibaa Krisita Yesu ye on==ma jira sisan, katuguni ale deye saya barika ban, ka \$=namayani tolibaliya jira k=n= kan KibaruDuman f=. –2 Timote 1.1030 ©=namaya banbali Siga t= Kisili min na 31Ala Ni ka seereya ani an ni kaseereya b= b=n \$¢g¢n ma ko an yeAla denw ye. –Rom=kaw 8.16O seereya fil= nin ye, ko Ala ye\$=namaya banbali di an ma, o \$=-namaya b= s¢r¢ a Denk= la. O Den-k= b= min f=, \$=namaya b= o f=. AlaDenk= t= min f=, \$=namaya t= o f=fewu. Aw minnu dara Ala Denk=t¢g¢ la, ne b= nin kow s=b=n ka ciaw ma. –1 Yuhana 5.11-13a“Ne ka ci f¢lenw b= min k¢n¢ nia b= u k=, o de b= ne kanu. Min b=ne kanu, ne Fa na o kanu, ne fanana o kanu, ka ne y=r= jira a la.”–Yuhana 14.21Tilennenya na h=r= bange, tilen-nenya den na k= lafiya ni marako\$uman ye tuma b==.”–Esayi 32.17Aw ye Ala denk=w ye, o de kos¢nAla ye a Denk= Ni ci ka na don andusukunw na. O Ni b= p=r=n ko:“Aba, an Fa.” –Galasikaw 4.6Nin de y’a to an b’a d¢n ko antolen b= ale la ani ale tolen b= anna, katuguni a ye a Ni d¢ di an ma.–1 Yuhana 4.13Ni an b= a ka ci f¢lenw mara, anb’a d¢n o de la ko an b= ale d¢n.–1 Yuhana 2.3“Nka sisan, ne b= taa i f=, ne b=nin kow f¢ ka ne to di\$= la f¢l¢,walisa ne ka \$agali dafalen ka s¢-r¢ u k¢n¢.” –Yuhana 17.13K’a mas¢r¢ Ala ka masaya t=dumuni ni minni ko ye, f¢ tilen-nenya ni dususuma ni \$agali NiSenu barika la. –Rom=kaw 14.17“Aw \$agalilen na ji b¢ kisilik¢l¢nw k¢n¢.” –Esayi 12.3Ne ni Krisita gengenna jiri la\$¢g¢n f=. Ne \$=nama don, ne y=r=t= m=n=, Krisita de b= \$=namayane k¢n¢. Ne b= \$=namaya min nasisan, ne b= taama o la Ala Denk=dannaya barika la. Ale de ye nekanu k’a y=r= di ne kos¢n.–Galasikaw 2.20“Ne ye o kow f¢ aw ye walisa neka \$agali ka k= aw k¢n¢, ani aw ka\$agali ka dafa.” –Yuhana 15.11I na \$=namaya sira jira ne la. Nefalen b= \$agali la i \$= k¢r¢, nis¢n-diya kow b= i kinin f= badaa.–Zaburuw 16.11Aw ma ale ye f¢l¢, o b== n’a ta awb’a kanu. Hali ni aw \$=w t’a la si-san, aw dalen b= a la. O de kos¢naw b= \$agali ni \$agaliba n¢¢r¢maye, o dan t= se ka f¢. –1 Pi=r= 1.832 Krisita min b= sigi i kænæ, o b= ÿagali di Wajibi don i ka Matigi kan min= 33“Nka ni aw ma Matigi kan min=,ni aw j=ng=na ka mab¢ a ka cif¢len la, Matigi bolo na aw k=l= iko a ye aw b=nbaw k=l= cogo minna.” –1 Samu=l 12.15Aw b= aw y=r=w don min bolo kak= o ka j¢n ye ka o kan min=, aw b=min kan min=, aw m’a d¢n ko awye o tigi ka j¢n ye wa? Ni jurumuka j¢nya don, o laban ye saya ye.Ni kan min=li ta don, o laban ye ti-lennenya de ye. –Rom=kaw 6.16Ka lafiya di aw ma an f=, awminnu t¢¢r¢len b=. O na k= ni Ma-tigi Yesu y’i jira ka b¢ sankolo lani a ka sebaaya m=l=k=w ani tasu-ma manaba ye tuma min na, kahak= b¢ Ala d¢nbaliw ni an MatigiYesu Kibaru Duman kan min=ba-liw la. Olu ka t¢¢r¢ na k= halakilibanbali ye. U na g=n ka b¢ Matigini a ka sebaaya n¢¢r¢ k¢r¢ a na tu-ma la. –2 Tesalonikaw 1.7-9“A fil=, ne b= duba ni danga bilaaw \$= k¢r¢ bi. Ne b= Matigi aw kaAla ka ci minnu f¢ aw ye bi, ni awye olu mara, aw na duba s¢r¢. Nkani aw ma Matigi aw ka Ala ka ciwmara...aw na danga s¢r¢.”–Dut=r¢n¢m= 11.26-28Ala ka Kibaru Duman kan min=-baliw laban na k= di? –1 Pi=r= 4.17
7. 7. Ani n=nkunw b== ka j¢ a la koYesu Krisita ye Matigi ye. O nan¢¢r¢ da Fa Ala kan.–Filipekaw 2.11“M¢g¢ o m¢g¢ mana j¢ a la m¢-g¢w \$= na ko a ye ne ta ye, ne fanana j¢ a la ne sankolola Fa \$= k¢r¢ko o tigi ye ne ta ye. Nka min b= idalac= ne la m¢g¢w \$= na, ne fanana ne dalac= o tigi la ne sankololaFa \$= k¢r¢.” –Matiyu 10.32, 33M¢g¢ o m¢g¢ b’a f¢ ko Yesu yeAla Denk= ye, Ala tolen b= o la, ofana tolen b= Ala la.–1 Yuhana 4.15Ni i b= i j¢ a la i da la ko Yesu yeMatigi ye, ka da a la fana i dusu lako Ala y’a lakunun ka b¢ suw c=ma,i na kisi. K’a mas¢r¢ m¢g¢ b= dan-naya k= a dusukun na ka tilenne-nya s¢r¢, a b’i j¢ a la a da la ka ki-sili s¢r¢. –Rom=kaw 10.9, 10Min b= ban Denk= la, o b= ban aFa fana la. Min b= s¢n Denk= ma, ob= s¢n a Fa fana ma. –1 Yuhana 2.23“Ni m¢g¢ min maloyara ne ni neka kumaw ma, M¢g¢ Denk= namaloya o tigi ma, ni a nana ni a y=-r= n¢¢r¢ ye tuma min na, ani a Fan¢¢r¢, ani m=l=k= senumaw n¢¢r¢.”–Luka 9.2634 K’i jæ Krisita la i da la, o ye wajibi ye Sitan= — an juguba don 35A’ ye aw hakili sigi ka to aw \$=na! K’a mas¢r¢ aw jugu Sitan= b=yaalayaala i ko waraba konbot¢. Ab= se ka min s¢r¢ k’a dun, a b= o de\$ini. Aw ka a k=l= ka aw sinsinnento dannaya la. –1 Pi=r= 5.8, 9O k¢, Ni Senu ye Yesu \$=min= kataa kungokolon k¢n¢ walisa Sitan=k’a k¢r¢b¢. Nka Yesu ko: “Taa kab¢ yan, Sitan=, katuguni a s=b=n-nen b= fana ko: ‘I ka i Matigi Alabato ka baara k= o kelenpe ye.’” Ok¢, Sitan= taara. M=l=k= d¢w nanaYesu mago \$=. –Matiyu 4.1, 10, 11O b== k¢, a’ ye aw barika bonyaMatigi ni a ka sebaaya fangama la.A’ ye Ala ka k=l=k= min=nw b==don aw la, walisa aw ka se ka j¢ kaSitan= ka nanbaraw kunb=n.–Efesekaw 6.10, 11An ka k=l=k= min=nw t= nin di\$=taw ye, nka min=n barikamaw donAla f=, ka k=l= kunb=n kogow ci.–2 K¢r=ntekaw 10.4Ale [Sitan=] k=ra m¢g¢fagala yekabini f¢l¢f¢l¢. A ma to ti\$= kan,katuguni ti\$= si t’a k¢n¢...katu-guni nkalontig=la don, nkalon fay=r= don. –Yuhana 8.44Ne ye o yafa... walisa Sitan= kanase s¢r¢ an kan, k’a mas¢r¢ an b= aka ko k=taw kala ma.–2 K¢r=ntekaw 2.10b, 11Denw ye kelen ye farisogo ni jolila cogo min na, Yesu y=r= fanak=ra u b¢\$¢g¢nko ye ka niy¢r¢ taHadamadenya la ten. A y’o k= wa-lisa saya fanga b= min bolo, Sitan=k¢ni, a ka o fanga ti\$= ni a y=r=saya ye. –Heburuw 2.14Min b= to ka jurumu k=, o b¢raSitan= de la, katuguni Sitan= b= ju-rumu k= kabini f¢l¢f¢l¢. Ala Denk=y’i jira nin de kos¢n, walisa a kaSitan= ka k=walew ti\$=.–1 Yuhana 3.8“Ko a na ne ci olu ma walisa u\$=w ka y=l= ka b¢ dibi la ka nak=n=yeelen na. U ka b¢ Sitan= boloka na Ala ma, walisa u ka jurumuwyafa s¢r¢ ka sigi y¢r¢ s¢r¢ danna-baaw c=ma, olu minnu saniyara uka dannaya f= ale la.”–K=walew 26.18J¢ni na an fara ka b¢ Krisita kakanuya la? B¢n=ba, wala \$=ni, walam¢g¢ ka t¢¢r¢, wala k¢ng¢ba, walaf==r=, wala siran kow wala fagaliwa? Nka o kow b== la, an t=m=nnase s¢r¢baaw b== kan an kanubaabarika la. –Rom=kaw 8.35, 37O de kos¢n, a’ ye kolo Ala ye.A’ye j¢ Sitan= \$= ka a k=l=, n’ok=ra, a na boli k’i mab¢ aw la. A’ye g=r= Ala la, ale fana na g=r= awla. –Yakuba 4.7, 836 Se særæli Sitan= kan Kanuya ye Yesu ka cidenw ka s=g=s=g=li ye 37Hali ni ne b= m¢g¢w kanw nim=l=k=w kanw f¢, k’a s¢r¢ kanuyat= ne k¢n¢, ne kumakan na k= i kontanan mankan wala weleninw.–1 K¢r=ntekaw 13.1Nka Ni Senu den ye kanuya ye,ani \$agali, h=r=, mu\$uli, hin=, \$u-maya, dannam¢g¢ya, sabali, y=r=-min=li. –Galasikaw 5.22, 23aA y’a f¢ a ye a si\$= filanan la ko:“Yuhana denk= Sim¢n, i b= ne ka-nu wa?” Pi=r= y’a jaabi ko. “¼w¢,Matigi, i y’a d¢n ko ne b’i kanu.”Yesu y’a f¢ a ye ko: “Ne ka sagawk¢l¢si.” –Yuhana 21.16“Ni aw b= ne kanu, aw na ne kaci f¢lenw mara.” –Yuhana 14.15Ni m¢g¢ d¢ y’a f¢ ko a b= Ala ka-nu, k’a s¢r¢ a b= a balima koniya, oye nkalontig=la ye. Katuguni a\$= b= a balima min na, ni a t= okanu, a \$= t= Ala min na, a b= se kao kanu cogo di? –1 Yuhana 4.20“Ni aw b= \$¢g¢n kanu, m¢g¢wb== n’a d¢n o de f= ko aw ye ne kakalandenw ye.” –Yuhana 13.35An y’a d¢n ko an b¢ra saya la kadon \$=namaya la, katuguni an b=balimaw kanu. Min t= a balimakanu, o tolen b= saya la.–1 Yuhana 3.14Ka Ala kanu, o ye nin de ye, ka aka ci f¢lenw mara. A ka ci f¢lenwman g=l=n. –1 Yuhana 5.3Yesu kununnen k¢ ka b¢ suw c=-ma, d¢g¢kun don f¢l¢ s¢g¢ma dajoona f=, a y’i jira Magadala Mari-yama f¢l¢ la. A tun ye jin= wolon-wula g=n ka b¢ o de la.–Marka 16.9Ale donna kiri la fo ka sa an kahak=w kos¢n, a kununna an jo s¢r¢likos¢n. –Rom=kaw 4.25“Yesu ye ko minnu k= Yahutuwka jamana la ani Jerusal=m, an yeo kow b== seerew ye. U y’a gengenjiri kan k’a faga. Ala y’a lakununa tile sabanan don k’a to a k’i jiram¢g¢ d¢w la. A ma i jira m¢g¢wb== la, fo seere minnu \$=nat¢m¢lentun b= Ala f= ka k¢r¢, anw k¢niminnu ye dumuni k= ka minni k= af= a kununnen k¢ ka b¢ suw c=ma.”–K=walew 10.39-41O don kun\$¢g¢n, Yesu ka kalan-denw laj=len tun b= so k¢n¢ ko ku-ra, T¢ma tun b= u f= yen. So daw s¢-g¢len tun don, nka Yesu nana k’i j¢u c=ma k’a f¢ ko: “H=r= ka k= awye!” O k¢, a y’a f¢ T¢ma ye ko: “Ibolonk¢ni don yan ka ne t=g=w fil=,i bolo m¢¢n¢b¢ k’a da ne k=r= la. Ika fara dannabaliya la ka dannayak=.” T¢ma y’a jaabi ko: “Ne Matigini ne ka Ala!” –Yuhana 20.26-2838 Yesu Krisita su kununni Su kununni — an jigi nææræma don 39“Waati b= na, o waati ye sisan deye, m¢g¢ salenw na Ala Denk= kanm=n, a m=nbaaw na \$=namaya. Awkana kabakoya o la, katuguni waa-ti b= na, m¢g¢ salen minnu b= ka-buruw k¢n¢, olu n’a kan m=n. U nab¢ yen. Ko\$umank=law na kunun\$=namaya kama, kojuguk=law nakunun kiri kama.”–Yuhana 5.25b, 28, 29Aw m’a d¢n ko an minnu bati-sera Krisita Yesu la, ko an b== ba-tisera a saya de la wa? Ayiwa an niale su donna \$¢g¢n f= batiseli f=saya la, walisa Krisita kununna kab¢ suw c=ma a Fa n¢¢r¢ barika lacogo min na, o cogo la an fana kataama \$=namaya kuraya la. Ni anni ale k=ra kelen ye a saya bisigi la,a j=len don ko an ni ale na k= kelenye a kununni fana bisigi la.–Rom=kaw 6.3-5Ni Krisita b= aw la, hali ni awfarikolow salen don jurumu kos¢n,aw niw \$=nama don tilennenya ko-s¢n. Ala min ye Yesu lakunun kab¢ suw c=ma, ni o Ni sigilen b= awk¢n¢, ale min ye Krisita Yesu la-kunun ka b¢ suw c=ma, o na aw fari-kolo sataw \$=namaya a Ni barikala, o min sigilen b= aw k¢n¢.–Rom=kaw 8.10, 11
8. 8. “A [Ala] ye a \$= da a ka m¢g¢wkan ka u kunmab¢....Ko a na antila ka b¢ an juguw bolo, walisa anja g=l=yalen ka baara k= ale ye,walisa an ka k= senumaw tilen-nenw ye a \$= k¢r¢ an si tilew b==la.” –Luka 1.68, 74, 75O layiduw tara an ye, balimakanulenw. O de y’a to an ka ansaniya farisogo n¢g¢lenya anidusukun n¢g¢lenya b== ma, kasaniyali dafa ni Ala \$=siran ye.–2 K¢r=ntekaw 7.1Ayiwa balimaw, aw ka kan kataama cogo min na ka aw ko diyaAla ye, an ye aw kalan o la. Ti\$=don, aw b= taama ten. Nka an b=aw deli ka aw laadi Matigi Yesut¢g¢ la ko aw ka jiidi o la ka taa \$=.An ye ci minnu f¢ aw ye MatigiYesu barika la, aw b= olu d¢n. Alasago ye aw saniyali de ye, ko awkana jat¢ya k=. Aw b== kelen-kelenka se ka a farikolo min= senuya nibonyali la. Ala ma an wele n¢g¢-lenya kama, f¢ saniyali.–1 Tesalonikekaw 4.1-4, 7Nka aw ka k= senumaw ye awtaama cogo b== la i ko aw welebaaAla ka senu cogo min na, k’a mas¢-r¢ a s=b=nnen b= Kitabu la ko: “Awka k= senumaw ye, katuguni ne kasenu.” –1 Pi=r= 1.15, 1640 Senumaya Matigi ta fan f= Senumaya Matigi ta fan f= 41O de kos¢n Yesu fana t¢¢r¢la kasa dugu k¢f=, walisa a ka m¢g¢wsaniya ni a y=r= joli ye.–Heburuw 13.12Ala ye an \$=nat¢m¢ Krisita lasani di\$= ka da, walisa an ka k=senumaw ni jalakibaliw ye ale \$=k¢r¢....Ka jogo kura don aw la, omin dara Ala bisigi la, ti\$= katilennenya ni a ka senumaya la.–Efesekaw 1.4; 4.24Siraba na k= yen, o sira na weleko “Senuya sira.” M¢g¢ n¢g¢len sit=na t=m=n o sira f=, f¢ m¢g¢ sani-yalenw dama. M¢g¢ minnu b= taa-ma o sira f=, hali ni hakilintanwdon, u t=na fili. –Esayi 35.8Ni an b’an j¢ an ka jurumuw la,ale ye kantigi ye, a tilennen b= kaan ka jurumuw yafa an ma, ani k’ansaniya tilenbaliya b== ma.–1 Yuhana 1.9Ni o f=nw b== na yeele ten, aw kakan ka k= mun sifa m¢g¢ ye taamasenuma ni Ala \$=siran na?–2 Pi=r= 3.11Aw ka h=r= \$ini aw ni m¢g¢w b==c=, ka tugu senumaya n¢f= k’a ma-s¢r¢ m¢g¢ si t=na Matigi ye ni sani-yali t=. –Heburuw 12.14A’ ye bonya da Matigi t¢g¢n¢¢r¢ma kan. A’ ye aw \$¢ngiri Ma-tigi \$= k¢r¢ ka a bato, aw masir-ilen ni senuya ye. –Zaburuw 29.2“Aw minnu ka jugu, ni aw b= f=n\$umanw di cogo d¢n aw denw ma,aw sankolola Fa t=na Ni Senu di adelibaaw ma ka t=m=n aw ta cogokan kos=b= wa?” –Luka 11.13U tilara Ala delili la tuma minna, u laj=len tun b= y¢r¢ min na, oy=r=y=r=la, u b== fara Ni Senu la kaAla ka kuma f¢ ni ja g=l=ya ye.–K=walew 4.31“Ne na ne Ni don aw la walisaaw ka ne ka ko latig=lenw sirataama ka ne ka sariyaw mara ka uk=.” –Ezeki=l 36.27Aw k¢ni t= taama farisogo diya-\$ekow sira f=, nka aw b= taama NiSenu barika la, ni a y’a s¢r¢ Ala Nisigilen b= aw k¢n¢. Krisita Ni t= mink¢n¢, o tigi t= Krisita ta ye fewu.–Rom=kaw 8.9“Nka aw na sebaaya s¢r¢ ni NiSenu jiginna ka na aw kan tumamin na, aw na k= ne seerew ye.”–K=walew 1.8Barnabasi tun ye m¢g¢ s=b= ye, afalen tun b= Ni Senu ni dannaya la.–K=walew 11.24Dannabaaw k¢ni fara \$agali niNi Senu la. –K=walew 13.52Aw kana aw \$=namini ni diw=nye, kakalaya b= o la d=, nka aw kafa Ni Senu la. –Efesekaw 5.1842 Mægæ falen Ni Senu la Layidu ÿumanw b= Dannabaaw f= 43Matigi ka surun m¢g¢ dusu ka-silenw na, a b= m¢g¢ dusu nimisi-baat¢ kisi. –Zaburuw 34.19“F=n o f=n b= yen, ne ye olu b==da. U b== b= yen ne de barika la.”Matigi ko ten. “Nka min ka di neye, o ye m¢g¢ majiginnen nimisa-baat¢ ye, min b= siran ne ka kuma\$=.” –Esayi 66.2Ne balima kanulenw, k¢r¢b¢lig=l=nma min b= aw c=ma, i n’a f¢aw b= tasuma c=tig=, aw kanakabakoya o la, i n’a f¢ kabako f=nye aw s¢r¢, nka aw ka \$agali k’amas¢r¢ aw ye niy¢r¢ s¢r¢ Krisitaka t¢¢r¢w la, walisa ni ale n¢¢r¢fana y’i jira tuma min na, aw kanis¢ndiya ka \$agali kos=b=.–1 Pi=r= 4.12, 13“A na \$=ji b== c= ka b¢ u \$= la.Saya t=na k= tun, su kasi fana t=nak= tun, wala kasikan wala dimin,k’a mas¢r¢ f=n f¢l¢w t=m=nna.”–Jirali 21.4I jigi da Matigi kan ka ko \$umank=. I sigilen ka to h=r= la jamanak¢n¢ ka tilennenya sira taama.–Zaburuw 37.3“A’ ye Ala ka masaya ni a ka ti-lennenya \$ini f¢l¢. O mana k=, Alana o f=nw b== di aw ma ka fara olukan.” –Matiyu 6.33A b= se ka k¢r¢b¢lenw d=m= si-san, k’a mas¢r¢ a y=r= t¢¢r¢la k¢-r¢b¢li f=. –Heburuw 2.18H=r=tigi Ala na Sitan= c¢ng¢ awsenw k¢r¢ s¢¢ni. –Rom=kaw 16.20Ni i b= jiw c=tig= tuma min na,ne na k= i f= yen. Ni i b= bajiwc=tig= tuma min na, u t=na i tunun.Ni i b= tasuma c=tig=, a t=na i jeni,tasuma mana t=na i jeni.–Esayi 43.2K¢r¢b¢li si ma aw s¢r¢ min madeli ka m¢g¢ s¢r¢. Ala ye kantigi ye.A t=na s¢n aw k¢r¢b¢li ka t=m=naw barika dan y¢r¢ kan. Nka k¢r¢-b¢li mana se, a na b¢ y¢r¢ jira wa-lisa aw ka se ka o k¢r¢b¢li mu\$u.–1 K¢r=ntekaw 10.13M¢g¢ tilennen degun kow ka ca,nka Matigi b’a tila u b== la.–Zaburuw 34.20An y’a d¢n ko f=n b== b= baara k=\$¢g¢n f= ka ko \$uman k= Ala kanu-baaw ye, olu minnu welela ka k=\$=ni a ka ko latig=len ye.–Rom=kaw 8.28Sarakalasebaaw kuntigi min t=se ka hin= an na an ka barika-ntanya kow la, o t= an f=. Nka anka sarakalasebaa kuntigi k¢r¢b¢raf=n b== la i ko an y=r=w, jurumuk¢ni sen t’a la. –Heburuw 4.1544 Layiduw, kæræbælenw ta fan f= Layiduw, se særæbaaw ta fan f= 45“Min mana se s¢r¢, o na k= ninkow ciy=ntala ye. Ne na k= o kaAla ye, a na k= ne den ye.”–Jirali 21.7“Min mana se s¢r¢, ne na o k=samasen ye ne ka Ala batosoba k¢-n¢, a t=na b¢ yen tun abada. Ne nane ka Ala t¢g¢ s=b=n a kan ani neka Ala ka dugu Jerusal=m kura t¢-g¢, o b= jigin ka b¢ sankolo la neka Ala y¢r¢. Ne na ne t¢g¢ kurafana s=b=n a kan.” –Jirali 3.12“Min mana se s¢r¢ ka ne ka k=-walew mara fo a laban, ne na fan-ga di o ma siyaw kun na.”–Jirali 2.26“Min mana se s¢r¢, fini j=manwna don o kan na. Ne t=na a t¢g¢j¢si ka b¢ \$=namaya kitabu la. Nen’a f¢ ne Fa ni a ka m=l=k=w \$=k¢r¢ ko o tigi ye ne ta ye.”–Jirali 3.5“Min mana se s¢r¢, ne na o lasi-gi ne f= ne ka masasigilan kan, i kone fana ye se s¢r¢ ka sigi ne Fa f=a ka masasigilan kan cogo minna.” –Jirali 3.21“Ni Senu b= min f¢ egilisiw ye,tulo b= min f=, o ka o lam=n! Minmana se s¢r¢, \$=namaya jiri minb= Ala ka alij=n= la, ne na o den d¢di o ma, a k’a dun.” –Jirali 2.7
9. 9. 46 Ala b= kuma an f= furu so ko laDannabaa minnu furulen don,ne b’a f¢ olu ye k’a g=l=ya, ne kant=, Matigi kan don, ko: Muso kanafara a c= la. Ni a farala a c= la, a fu-rubali ka to, wala a ka k¢segin a c=ma. C= fana kana a muso bila. Mu-so min furulen b=, o sirilen b= a c=la ka a c= \$=nama to, nka ni a c=sara, a h¢r¢nyara. C= min ka di aye a b= se ka furu o ma, nka o ka k=dannabaaw c=ma d¢r¢n.–1 K¢r=ntekaw 7.10, 11, 39O cogo la muso min furulen don,o sirilen b= a c= la sariya f= k’a c=\$=nama to, nka ni a c= sara, a h¢r¢-nyara a c= ka sariya ma. O de ko-s¢n ni a k=ra c= w=r= muso ye ka ac= \$=nama to, a na wele jat¢muso.Nka ni a c= sara, a h¢r¢nyara o sa-riya ma. O tuma la ni a k=ra c= w=-r= muso ye, a t= jat¢muso ye tun.–Rom=kaw 7.2, 3“M¢g¢ o m¢g¢ b= a muso furu saka d¢ w=r= furu, o b= jat¢ya k=. Minb= muso furu salen furu, o b= jat¢-ya k=.” –Luka 16.18“Nka ne k¢ni b’a f¢ aw ye ko m¢-g¢ o m¢g¢ b= a muso furu sa ni ja-t¢ya sababu t=, o b= a muso bila ja-t¢ya la. C= min b= muso furu salenfuru, o fana b= jat¢ya k=.”–Matiyu 5.32Yesu Krisita na kæsegin diÿ= la 47“Ni ne taara y¢r¢ lab=n aw ye, neb= na ko kura ka aw ta, walisa neb= y¢r¢ min na, aw fana ka k= yen.”–Yuhana 14.3“O tuma la M¢g¢ Denk= ka taa-mashy=n na ye sankolo la. Dugu-kolo kan siyaw b== na kasi. U naM¢g¢ Denk= nat¢ ye sankabaw kanni fanga ni n¢¢r¢ba ye.”–Matiyu 24.30“Ni m¢g¢ min ye ne ni ne kakuma maloya k= a la bi m¢g¢ jat¢wjurumut¢w c=ma, M¢g¢ Denk= fanana o tigi maloya k= a la ni a nana aFa n¢¢r¢ la ni a ka meleke senu-maw ye.” –Marka 8.38Kanulenw, sisan an ye Ala denwye, nka an na k= min ye, o ma jiraf¢l¢. An y’a d¢n ko Krisita mana ijira, an na k= a b¢\$¢g¢nkow ye, k’amas¢r¢ ale b= cogo min na, an n’aye ten. O jigi b= m¢g¢ o m¢g¢ f=Krisita kan, o b= a y=r= saniya i koale ka senu cogo min na.–1 Yuhana 3.2, 3“Aw fana lab=nnen ka to, k’amas¢r¢ aw t= miiri ko M¢g¢ Denk=b= na waati min na, a b= na o waatiy=r= de la.” –Luka 12.40“M¢g¢ Denk= k¢ni b=na na a Fan¢¢r¢ la, a ni a ka m=l=k=w. O ma-na k=, a na m¢g¢w b== kelen-kelensara ka k=\$= ni u ka k=walew ye.”–Matiyu 16.2748 Ala ka Kuma Ala delili ani yafali ÿægæn ma“Sankolo ni dugukolo na t=m=n,nka ne ka kumaw t=na t=m=n aba-da.” –Luka 21.33Katuguni kiraya kuma si ma nam¢g¢ sago la abada, nka Ala ye aka kuma min di m¢g¢w ma, u ku-mana ka o f¢ Ni Senu de barika la.–2 Pi=r= 1.21Kitabu kuma b== k=ra a s=b=nni-k=law k¢n¢ Ala dafi\$= f=. Nafa b’ala kalanni ni k¢r¢f¢li ni latilennikama, ani kololi, tilennenya ko la.–2 Timote 3.16I ka kuma ye fitin= ye ne sen ye,a b= yeelen b¢ ne ka sira la.–Zaburuw 119.105“Aw ka kan ka Ala deli tan ko:‘An Fa min b= sankolo la, i t¢g¢ kasaniya. I ka masaya ka na. I sago kak= dugukolo kan i ko a b= k= sanko-lo la cogo min na. An ka bi dumunidi an ma. An ka hak=w yafa an ma,i ko an fana b= yafa an hak= tabaawma cogo min na. I kana an donk¢r¢b¢li la, nka an kisi Sitan= ma.[Katuguni masaya ni sebaaya nin¢¢r¢ ye e de ta ye badaa-badaa.Amiina.]’ Ni aw b= m¢g¢ t¢w kahak=w yafa u ma, aw sankolola Fana yafa aw ma fana. Nka ni aw t=m¢g¢ t¢w ka hak=w yafa u ma, awsankolola Fa t=na aw ka hak=wyafa aw ma fana.” –Matiyu 6.9-13Ala ka Kisili CogoNe mago b= Kisibaa la.M¢g¢w b== ye jurumu k=, u b==d=s=ra Ala n¢¢r¢ la.–Rom=kaw 3.23Krisita sara ne kosæn.Krisita sara si\$= kelenpe juru-muw kos¢n, tilennen t¢¢r¢la tilen-baliw n¢ na, walisa a ka an laseAla ma. –1 Pi=r= 3.18Wajibi don ne ka nimisi ne kajurumu la.M¢g¢ min b= a ka hak=w dogo, oka k=taw t= \$=, nka min b= i j¢ u laka u dabila, makari na k= o la.–Ntalenw 28.13Ne ka kan ka sæn Yesu madannaya barika la.O b== n’a ta, minnu s¢nna a maka da a la, a ye fanga di olu b== maka k= Ala denw ye. – Yuhana 1.12Ne b= se ka dæn ko nekisilen b=.O Denk= b= min f=, \$=namaya b=o f=. –1 Yuhana 5.12“Ti\$= ti\$= la ne b’a f¢ aw ye ko:Min ye ne ka kumaw lam=n ka dane cibaa la, \$=namaya banbali b= otigi f=. O sen t= kiri la, nka a b¢rasaya la ka don \$=namaya la.”–Yuhana 5.24Published in numerous languages by World Missionary Press as God sup-plies funds in answer to prayer. If you would like more copies for careful dis-tribution, write in English or visit www.wmpress.org.World Missionary Press, Inc.P.O. Box 120New Paris, IN 46553-0120 USA1-07 5 Bambara