Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Καθιερωμένα Δεδομένα, Μουσικά Έργα και
Δημιουργοί
Εφαρμογή του προτύπου Resource
Description and Access (RDA) στο πρότυπο
...
Αντικείμενο έρευνας - Γενικά
• Η συγκεκριμένη μελέτη αποτελεί μέρος της μεταδιδακτορικής
έρευνας με τίτλο:
o «Μουσική Βιβλ...
Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα
• Ο όρος “musical work” χρησιμοποιείται ευρέως και η
σημασία του διαμορφώνεται σε με...
Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα
• Δεν είναι πάντα εύκολο να καθοριστεί:
 τι συνιστά μουσικό έργο,
 που βρίσκονται ...
Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα
• Το «έργο» ως έννοια διαφέρει από πολιτισμό σε
πολιτισμό, ακόμη και εντός της ίδιας...
Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα
• Η καθαρά «εργο-κεντρική» ωστόσο προσέγγιση μπορεί να
οδηγήσει σε «παρεξηγήσεις» αν...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική
• Οι στόχοι των σύγχρονων πληροφοριακών συστημάτων δεν διαφέρουν πολύ
σε σχέση ...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική
• Η ορολογία που πλαισιώνει τα καθιερωμένα δεδομένα γενικά ποικίλλει
και εξελίσ...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική και
πληροφοριακές ανάγκες
• Τα πιο συνηθισμένα πληροφοριακά ερωτήματα ειδικά
γι...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική και
πληροφοριακές ανάγκες
• Εξίσου σημαντικά, ειδικά για τα μουσικά έργα, στοιχ...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική και
πληροφοριακές ανάγκες
• Σε επίπεδο δημιουργού τα πιο συνηθισμένα πληροφορια...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων - RDA & FR εννοιολογικά
μοντέλα
• 1997 → IFLA (International Federation of Library
Associat...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων - RDA & FR εννοιολογικά
μοντέλα
• To RDA δεν παρέχει ειδικά κεφάλαια ή κατευθυντήριες
οδηγί...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων - RDA &
Οντότητες
• Γενικά:
o Βιβλιογραφικοί πόροι → σύνολα οντοτήτων (για τους σκοπούς αυτ...
• Group 1 (WEMI) & GROUP 2 (PFC)
Θεμέλιο του εννοιολογικού μοντέλου FRAD
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων & UNIMARC
Authorities
• UNIMARC Authorities Format, 3rd edition, Updates 2012
and Updates 2...
Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων & UNIMARC
Authorities
• Η εναρμόνιση της 3ης έκδοσης του προτύπου με το FRAD έχει ξεκινήσει...
Χαρτογράφηση μεταξύ προτύπων
RDA – FRAD – UNIMARC Authorities
• Στη χαρτογράφηση μεταξύ των προτύπων λήφθηκαν υπόψη 2 βασι...
Χαρτογράφηση μεταξύ προτύπων
RDA – FRAD – UNIMARC Authorities
• Στη χαρτογράφηση χρησιμοποιήθηκαν τα κεφάλαια RDA 5-32 (στ...
Χαρτογράφηση μεταξύ προτύπων
RDA – FRAD – UNIMARC Authorities
• Τμήμα 5 → Κύριες σχέσεις μεταξύ των WEMI οντοτήτων
→ Κεφάλ...
Χαρτογράφησης συνέχεια: RDA Τμήματα και Κεφάλαια που
χρησιμοποιήθηκαν έμμεσα ή καθόλου
• Στη χαρτογράφηση χρησιμοποιήθηκαν...
Χαρτογράφηση
• 1ο βήμα: RDA Κεφάλαια 5, 6, 8, 9, 10, 11 [αντίστοιχα προς οντότητες Work/PFC] →
UNIMARC Authorities. Παράδε...
Παράδειγμα Χαρτογράφησης Φυσικού Προσώπου ως
Δημιουργός – RDA Κεφάλαιο 9
Chapter 9 Identifying
Persons
UNIMARC FIELD TAG U...
Παράδειγμα Χαρτογράφησης Συλλογικού Οργάνου ως
Δημιουργός – RDA Κεφάλαιο 11
Chapter 11 Identifying
Corporate
Bodies
UNIMAR...
Υλοποίηση σε UNIMARC / NAR/
Ονόματος Φυσικού Προσώπου ως Δημιουργός [Chapter 9 RDA]
000 Record Label 00595cx a2200145# 450...
400 #1 $a Ξανθουδάκης $b Χαράλαμπος $f 1950-
510 01 $0 Corporate body $a Ιόνιο Πανεπιστήμιο $b Τμήμα Μουσικών Σπουδών
700 ...
UNIMARC - NAR/ Chapters 9 & 6 RDA
Name / Title (το αρχείο δομείται βάσει Standards Subfield Technique, structured title -
...
500 #1 $3 Authority entry record number $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883-
1962 $5xxxxa $4 role
501 #1 $3 Authority entry r...
UNIMARC - NAR/ Name / Title πεδίο 241
• 122 0# $a d1935
• 128 ## $a qua‫‏‬
• 241 #1 $a Σκαλκώτας $b Νίκος $f 1904-1949 $t ...
Συμπεράσματα
• Μέσα από τη χαρτογράφηση του προτύπου κωδικοποίησης για τα
καθιερωμένα δεδομένα UNIMARC Authorities με το R...
Ενδεικτική βιβλιογραφία
• Anderson, C. James, “Musical identity”, The Journal of Aesthetics and Art Criticism
40, no. 3 (1...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Καθιερωμένα δεδομένα, μουσικά έργα και δημιουργοί: εφαρμογή του προτύπου Resource Description and Access (RDA) στο πρότυπο κωδικοποίησης δεδομένων καθιερωμένου τύπου UNIMARC Authorities / Μαρία Ασλανίδη

93 views

Published on

Presentation at 1st Conference on Music Libraries, Archives & Documentation Centres (IAML GR, April 2017)

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Καθιερωμένα δεδομένα, μουσικά έργα και δημιουργοί: εφαρμογή του προτύπου Resource Description and Access (RDA) στο πρότυπο κωδικοποίησης δεδομένων καθιερωμένου τύπου UNIMARC Authorities / Μαρία Ασλανίδη

  1. 1. Καθιερωμένα Δεδομένα, Μουσικά Έργα και Δημιουργοί Εφαρμογή του προτύπου Resource Description and Access (RDA) στο πρότυπο κωδικοποίησης δεδομένων καθιερωμένου τύπου UNIMARC Authorities Εισηγήτρια: Μαρία Ασλανίδη Μέλος Ε.ΔΙ.Π - Τμήμα Μουσικών Σπουδών – Ι.Π.
  2. 2. Αντικείμενο έρευνας - Γενικά • Η συγκεκριμένη μελέτη αποτελεί μέρος της μεταδιδακτορικής έρευνας με τίτλο: o «Μουσική Βιβλιοθηκονομία: Ελληνική Μουσική, Έλληνες Μουσικοί και Μουσικά Έργα» o Εκπονείται στον Φορέα «Εργαστήριο Ελληνικής Μουσικής» του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Ι.Π. o Εξετάζονται: • α) η εφαρμογή του νέου κώδικα Resource Description and Access (RDA) στη διάταξη για τα δεδομένα καθιερωμένου τύπου UNIMARC Authorities, αναφορικά με τη δόμηση καθιερωμένων εγγραφών που αφορούν στο έργο και τον δημιουργό ως οντότητες στην ελληνική μουσική. • β) η εναρμόνιση της διάταξης UNIMARC Authorities αφενός με τoν νέο κώδικα περιγραφής πόρου και πρόσβασης Resource Description and Access (RDA) αφετέρου δε με τα εννοιολογικά μοντέλα Functional Requirements for Bibliographic Records (FRBR) και Functional Requirements for Authority Data (FRAD) και τέλος, • γ) οι δυνατότητες ισοδύναμης χαρτογράφησης τόσο σε επίπεδο δομής όσο και σε σημασιολογικό επίπεδο μεταξύ της διάταξης για τα δεδομένα καθιερωμένου τύπου UNIMARC Authorities και τον κώδικα περιγραφής πόρου και πρόσβασης RDA αναφορικά με τις οντότητες Έργο και Δημιουργός.
  3. 3. Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα • Ο όρος “musical work” χρησιμοποιείται ευρέως και η σημασία του διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό από την κοινότητα που κάνει κάθε φορά χρήση του όρου. • Οι μουσικολόγοι και αισθητικοί της μουσικής αναφορικά με τη φύση του μουσικού έργου έχουν αποδεχτεί την ηχητική δομή του μουσικού έργου, διαφωνούν ωστόσο ή προσεγγίζουν διαφορετικά την έννοια «μουσικό έργο». • Ενδεικτικά αναφέρονται κάποιες από τις διαφορές ή/και διενέξεις, οι οποίες συνοψίζονται στα εξής: o Τι είναι ή/και τι συνιστά ένα μουσικό έργο; o Αν τα μουσικά έργα είναι ενός είδους; o Αν υπάρχει περίπτωση δύο συνθέτες που εργάζονται σε διαφορετικό τόπο/χρόνο/συνθήκες ή άλλο να δημιουργήσουν το ίδιο έργο; o Αν οι συνθέτες ανακαλύπτουν/επινοούν ή δημιουργούν τις συνθέσεις τους;
  4. 4. Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα • Δεν είναι πάντα εύκολο να καθοριστεί:  τι συνιστά μουσικό έργο,  που βρίσκονται τα όρια, προκειμένου αυτό να δηλώνεται ως μια διακριτή οντότητα ή όχι  και πόση πληροφορία (ιδιότητες, σχέσεις) χρειάζεται να καταγραφεί κάθε φορά κατά την επεξεργασία του (Pietras and Robinson, 2012). • Τα μουσικά έργα – είτε θεωρούνται αφηρημένες οντότητες είτε όχι – συνδέονται:  τόσο με όλους τους πιθανούς τρόπους ερμηνείας και υλοποίησης (εκτέλεση/ερμηνεία) όσο και  με την επίδραση που η εκτέλεση/ερμηνεία έχει στη φύση του πόρου (μουσική σημειογραφία, ήχος κ.λπ.). • Πρωταρχικής σημασίας είναι η αναγνώριση εκ μέρους των μουσικών βιβλιοθηκονόμων της φύσης του μουσικού έργου, δηλαδή τι είδους «πράγμα» είναι το μουσικό έργο. Αυτό προϋποθέτει βαθιά γνώση της φιλοσοφίας της μουσικής, όπως αυτή αντανακλάται στην οντολογία της μουσικής, προκειμένου να μπορέσει να αποτυπωθεί [η αναγνώριση της ταυτότητας του μουσικού έργου] στον βιβλιογραφικό έλεγχο του μουσικού έργου.
  5. 5. Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα • Το «έργο» ως έννοια διαφέρει από πολιτισμό σε πολιτισμό, ακόμη και εντός της ίδιας γεωγραφικής περιοχής. • Το μουσικό έργο ως έννοια έχει επηρεαστεί σε μεγάλο βαθμό από o την εκτελεστική πρακτική, o την οικονομικο-κοινωνική, καθώς και o την καλλιτεχνική ανάπτυξη. • Δύο τάσεις προσέγγισης – με κυριότερη εξ αυτών την πρώτη – αφορούν σε : o εκείνη που έχει ως επίκεντρο το έργο (work-centered approach) και o σε εκείνη που έχει ως επίκεντρο την εκτέλεση (performance- centered approach).
  6. 6. Το Μουσικό έργο – Φιλοσοφικά ζητήματα • Η καθαρά «εργο-κεντρική» ωστόσο προσέγγιση μπορεί να οδηγήσει σε «παρεξηγήσεις» αναφορικά με τα μουσικά έργα, τα οποία παράγονται σε πολιτισμούς εκτός του λεγόμενου «Δυτικού Κανόνα», (π.χ., jazz, pop, κ.λπ.) • Ιστορικά μιλώντας, τα δεδομένα των βιβλιοθηκών και τα πρότυπα κωδικοποίησης – το UNIMARC δεν αποτελεί εξαίρεση ως πρότυπο επικοινωνίας – έδιναν πάντα βάρος στην περιγραφή έργων του Δυτικού κανόνα (Western music, Western art). • Η συγκεκριμένη «μεροληπτική» προσέγγιση (biased approach) εξηγείται και αιτιολογείται σχετικά εύκολα∙ αρκεί να θεωρήσει κάποιος το είδος της βιβλιογραφίας που απαρτίζει τον πυρήνα των μουσικών συλλογών στον χώρο των βιβλιοθηκών και σε ποια κατ’ επέκταση είδη μουσικής ή/και μουσικές μορφές έχει δοθεί έμφαση στο στάδιο της ανάπτυξης των συλλογών τους.
  7. 7. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική • Οι στόχοι των σύγχρονων πληροφοριακών συστημάτων δεν διαφέρουν πολύ σε σχέση με το παρελθόν. Στην πράξη ο χρήστης της μουσικής πληροφορίας, εκτελώντας αναζητήσεις στους καταλόγους των βιβλιοθηκών πρέπει να μπορεί να ανακτά: o Τα [μουσικά] έργα τα οποία σχετίζονται με ένα πρόσωπο [συνθέτης/εκτελεστής/άλλο]. o Τις εκφράσεις του ίδιου [μουσικού] έργου. o Τις εκδηλώσεις/υλοποιήσεις της ίδιας έκφρασης [ενός μουσικού έργου]. o Τα αντίτυπα ή αντίγραφα της ίδιας εκδήλωσης/υλοποίησης [μιας έκφρασης ενός μουσικού έργου]. o Τα σχετιζόμενα [μουσικά] έργα. Ο έλεγχος καθιερωμένων τύπων/δεδομένων → Authority control καθιστά: • Εφικτή την ταύτιση των μουσικών έργων ενός δημιουργού εκ μέρους του χρήστη • Εφικτή τη συγκέντρωση όλων των μουσικών έργων του δημιουργού • Π.χ., φυσικό πρόσωπο, όπως συνθέτης, λιμπρετίστας, κ.λπ. • Π.χ., συλλογικό όργανο, όπως band / ensemble / orchestra / group / duo κ.λπ. • Εφικτή τη σύνδεση του δημιουργού που φέρει την ευθύνη για το πνευματικό περιεχόμενο των έργων του με το σύνολο των έργων του (“created by” relationships). • Εφικτή την τήρηση ενός συνεπούς αρχείου καθιερωμένων δεδομένων το οποίο αντιστοιχεί σε συγκεκριμένα προτιμώμενα σημεία πρόσβασης (ελεγχόμενο λεξιλόγιο).
  8. 8. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική • Η ορολογία που πλαισιώνει τα καθιερωμένα δεδομένα γενικά ποικίλλει και εξελίσσεται όσο εξελίσσεται η τεχνολογία της πληροφορίας: o → επικεφαλίδες (Headings - AACR2) ή o → προτιμώμενα σημεία πρόσβασης (Preferred Access Points – RDA) ή κοινώς o → καθιερωμένα σημεία πρόσβασης (Authorized Access Points – AAPs - AACR2 & RDA) o κ.λπ. • Ανεξάρτητα με την ορολογία με την οποία εμφανίζονται, τα καθιερωμένα δεδομένα/μεταδεδομένα ή αλλιώς ελεγχόμενο λεξιλόγιο στο στάδιο της δόμησής τους: o πρέπει να πληρούν και να προωθούν: • την χρηστο-κεντρική προσέγγιση → κατανοητή, εύληπτη δόμηση. o και πρέπει να συμβάλλουν: • στη συγκέντρωση όλων των μουσικών έργων μιας PFC (Person, Family, Corporate body) οντότητας. • στον έλεγχο και την ανάκτηση όλων των εναλλακτικών μορφών/παραλλαγών της μορφής ονόματος μιας PFC οντότητας. • στον έλεγχο και τη δήλωση της σύνδεσης/σχέσης μεταξύ των οντοτήτων. o Με ποιον τρόπο μια οντότητα PFC σχετίζεται/συνδέεται με τη διαδικασία της δημιουργίας, παραγωγής, διασκευής, εκτέλεσης/ερμηνείας κ.λπ., ενός μουσικού έργου].
  9. 9. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική και πληροφοριακές ανάγκες • Τα πιο συνηθισμένα πληροφοριακά ερωτήματα ειδικά για τα μουσικά έργα τα οποία εντοπίζονται στις καθιερωμένες εγγραφές Ονόματος/Τίτλου (NARs) και τα οποία ανακτώνται από τους περισσότερους καταλόγους βιβλιοθηκών σήμερα αναφέρονται σε: o Ονόματα φυσικών προσώπων, οικογενειών και συλλογικών οργάνων (PFC) τα οποία για τον τομέα της μουσικής περιλαμβάνουν συνθέτες, εκτελεστές, σύνολα, ορχήστρες, μπάντες, ντουέτα κ.λπ. o Όρους-ουσιαστικά, όπως instrumentation, orchestration, arrangement, transcription κ.λπ.
  10. 10. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική και πληροφοριακές ανάγκες • Εξίσου σημαντικά, ειδικά για τα μουσικά έργα, στοιχεία/ιδιότητες, τα οποία δεν καταγράφονται συστηματικά στις καθιερωμένες εγγραφές Ονόματος/Τίτλου (NARs) και επομένως δεν ανακτώνται με συνέπεια από τους περισσότερους καταλόγους βιβλιοθηκών , αναφέρονται συνοπτικά σε: o Κλειδί/κλίμακα (key/mode) (major element, minor element, fifths element κ.λπ.), o Μορφή (form) (sonata, symphony, song κ.λπ.) o Eίδος/υποείδος (genre/subgenre) (pop, jazz, folk, soul, heavy metal, rap, bebop, alternative rock κ.λπ.) o Εκφραστικά σύμβολα/δυναμικές (forte, piano κ.λπ.), o Ρυθμός/χρόνος (tempo/time) o Ακουστικές παράμετροι/Ιδιότητες ήχου (Loudness, Pitch, Timbre) o Αντιμετάθεση/Μεταγραφή/Διασκευή (transpose/transcription/arrangement) o Μελωδική έκταση (melodic range) ( o Μελωδική κίνηση (melodic motion) (π.χ., ευρεία vs. περιορισμένη έκταση) o Αρμονικές ιδιότητες (harmonic attributes) (π.χ., dissonant/harsh, consonant/sweet, diatonic/ chromatic, κ.λπ.) o Όροι οι οποίοι υποδηλώνουν έναν αριθμό εκτελεστών/ερμηνευτών (π.χ., duets) o Αριθμός αλλοιώσεων στον οπλισμό (υφέσεις ή διέσεις στον οπλισμό)
  11. 11. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων στη Μουσική και πληροφοριακές ανάγκες • Σε επίπεδο δημιουργού τα πιο συνηθισμένα πληροφοριακά ερωτήματα συνοψίζονται στα εξής: o Υπάρχει δημιουργός; Αν ναι, ποιος είναι; o Ποιο από τα ονόματα που ανακτήθηκαν στη Β.Δ. έχει την ευθύνη για το πνευματικό περιεχόμενο του [συγκεκριμένου] έργου; o Ποια είναι η προτιμώμενη μορφή του ονόματος [καθιερωμένη μορφή] βάσει της οποίας μπορώ να ανακτήσω όλα τα έργα που είναι καταχωρημένα στη Β.Δ.; o Ποια είναι η προτιμώμενη μορφή του ονόματος [καθιερωμένη μορφή] βάσει της οποίας μπορώ να ανακτήσω το όνομα του δημιουργού σε διεθνείς Β.Δ ή εργαλεία ανάκτησης; Οι βασικές διαφοροποιήσεις στη μορφή ενός ονόματος που αναφέρεται σε μια μοναδική (την ίδια) οντότητα εντοπίζονται: o Στην πληρότητα (π.χ., τίτλοι, χρονολογίες κ.λπ.) o Στη γλώσσα γραφής (εμφάνιση του ίδιου ονόματος σε περισσότερες από μία γλώσσες γραφής). o Σε ονόματα που εμφανίζονται σε γραφή μη προτιμώμενη για τον φορέα καταλογογράφησης (γραφή διαφορετική από εκείνην την οποία χρησιμοποιεί ο φορέας στην περιγραφή, π.χ. αραβικό ή άλλο αλφάβητο). Σε αυτή την περίπτωση επιλέγεται συνήθως κάποιο πρότυπο μεταγραμματισμού (βλ. ALA – LC Romanization tables, 2016). o Στην ορθογραφία (διαφορετική ορθογραφία για το ίδιο όνομα). o Αλλαγές στο όνομα της ίδιας οντότητας. o Περισσότερες της μίας ταυτότητες για την ίδια οντότητα (π.χ. ψευδώνυμα)
  12. 12. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων - RDA & FR εννοιολογικά μοντέλα • 1997 → IFLA (International Federation of Library Associations and Institutions) → FRBR (Functional Requirements for Bibliographic Records) → υλοποιήθηκε σταδιακά από το Resource Description and Access (RDA), τον διάδοχο των AACR2 (Anglo-American Cataloging Rules, 2nd edition). • Το RDA είναι πρότυπο περιεχομένου για το ψηφιακό περιβάλλον. Έμφαση δίνεται: o στο περιεχόμενο – όχι στον φορέα αποθήκευσης o στην περιγραφή των μεταδεδομένων σε εννοιολογικό επίπεδο. • Το RDA έχει ως θεμέλιο τa FR εννοιολογικά μοντέλα – 1 εκ των οποίων αποτελεί αντικείμενο της παρούσας μελέτης – Functional Requirements for Authority Data – FRAD. • Η εναρμόνιση του RDA με το FRAD διατυπώνεται στο κεφάλαιο 0 RDA (βλέπε Οδηγίες 0.3.1 Conceptual Models Underlying RDA και 0.3.3 Alignment with FRAD (JSC, 2008). • Το RDA τέθηκε σε εφαρμογή το 2013 από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου μετά από μια σχεδόν δεκαετή δοκιμαστική περίοδο.
  13. 13. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων - RDA & FR εννοιολογικά μοντέλα • To RDA δεν παρέχει ειδικά κεφάλαια ή κατευθυντήριες οδηγίες αναφορικά με τη δόμηση των καθιερωμένων δεδομένων, όπως ο προκάτοχός του Anglo-American Cataloguing Rules – AACR2 (Part 2, Chapters 21-25 – Access Points). • Επομένως, εφόσον έχει ως θεμέλιο το FRAD, υλοποιεί τη δομή του τελευταίου αναφορικά με: o τις λειτουργίες που εκτελούνται από τους χρήστες (user tasks), o τις οντότητες (entities) και o τα στοιχεία (elements) Κατά συνέπεια, το ίδιο ισχύει και για τα καθιερωμένα δεδομένα στη μουσική.
  14. 14. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων - RDA & Οντότητες • Γενικά: o Βιβλιογραφικοί πόροι → σύνολα οντοτήτων (για τους σκοπούς αυτής της μελέτης εξετάζονται οι εξής 4 οντότητες από τις εξής 3 ομάδες): • Ομάδα 1 οντοτήτων (FRBR Group 1 entities - WEMI): o W=Work [Έργο] [Μόνο το έργο εξετάζεται στη συγκεκριμένη μελέτη] o E=Expression [Έκφραση], o M=Manifestation [Εκδήλωση/Υλοποίηση], I=Item [Αντίτυπο] • Ομάδα 2 οντοτήτων (Group 2 entities - PFC) : o P = Person (Φυσικό πρόσωπο) o F = Family (Οικογένεια) o C = Corporate body (Συλλογικό όργανο)
  15. 15. • Group 1 (WEMI) & GROUP 2 (PFC)
  16. 16. Θεμέλιο του εννοιολογικού μοντέλου FRAD
  17. 17. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων & UNIMARC Authorities • UNIMARC Authorities Format, 3rd edition, Updates 2012 and Updates 2016 → πρότυπη μηχαναγνώσιμη διάταξη για την ανταλλαγή καθιερωμένων δεδομένων που υποστηρίζεται από την IFLA → δημοσιεύθηκε το 2009 → εγκρίθηκε κατά τις περιόδους 2009-2012 και 2013-2016 και επαναδημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο του 2017. • Οι αναθεωρήσεις του προτύπου αντανακλούν: o Tην ανάγκη της εναρμόνισής του με τις τρέχουσες εξελίξεις στην τεχνολογία της πληροφορίας o Την ανάγκη σύγκλισής του με το αντίστοιχό του MARC 21 Format for Authority Data, το οποίο αναπτύσσεται και υποστηρίζεται από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου.
  18. 18. Έλεγχος Καθιερωμένων Δεδομένων & UNIMARC Authorities • Η εναρμόνιση της 3ης έκδοσης του προτύπου με το FRAD έχει ξεκινήσει από το 2001 και συνεχίζεται στο ίδιο πλαίσιο και περισσότερο εντατικά, μέχρι σήμερα. Εντοπίζεται: o Στις έννοιες o Στην ονομασία των οντοτήτων o Στις σχέσεις τους o Στην ορολογία και τις αλλαγές της o Στον ορισμό των πεδίων o Στους δείκτες o Στα υποπεδία Το UNIMARC Authorities έχει επίσης ενσωματώσει τις ιδιότητες των οντοτήτων – για τους σκοπούς της συγκεκριμένης μελέτης έχουν χαρτογραφηθεί οι 4 οντότητες Work /PFC και οι σχέσεις τους. Βλέπε αναλυτικά (UNIMARC Authorities, 3rd edition: UPDATES 2012 and UPDATES 2016 <https://www.ifla.org/publications/unimarc-authorities-3rd-edition- updates-2012> Και την προηγούμενη έκδοση UNIMARC Authorities, 3rd edition. UPDATES 2012 <https://www.ifla.org/node/7950>
  19. 19. Χαρτογράφηση μεταξύ προτύπων RDA – FRAD – UNIMARC Authorities • Στη χαρτογράφηση μεταξύ των προτύπων λήφθηκαν υπόψη 2 βασικές αρχές: o Η αρχή της διαφοροποίησης → κάθε AAP πρέπει να είναι διακριτό μεταξύ AAPs • Αυτή αναφέρεται στη μορφή του μουσικού έργου που έχει επιλεγεί από τον καταλογογράφο γιια να αναπαραστήσει όλες τις εναλλακτικές μορφές εμφάνισης της συγκεκριμένης οντότητας στους πόρους. o Η αρχή των σχέσεων. • Τα στοιχεία που χρησιμοποιούνται για την περιγραφή των πόρων → αντανακλούν → ιδιότητες και σχέσεις → βλέπε FRBR και FRAD → σε σχέση με τις λειτουργίες που εκτελούνται εκ μέρους των χρηστών και διακρίνονται σε: o Στοιχεία υποχρεωτικά → “RDA Core Elements” → μια εγγραφή πληροί τις προϋποθέσεις εκείνες ώστε να θεωρείται έγκυρη (valid) σε εθνικό επίπεδο (national level record). o Στοιχεία υποχρεωτικά υπό προϋποθέσεις/ανά περίπτωση → “RDA Core if Elements” → η εγγραφή περιλαμβάνει τα στοιχεία εκείνα που την καθιστούν έγκυρη σε εθνικό επίπεδο (national level record) σύμφωνα με την αρχή της διαφοροποίησης.
  20. 20. Χαρτογράφηση μεταξύ προτύπων RDA – FRAD – UNIMARC Authorities • Στη χαρτογράφηση χρησιμοποιήθηκαν τα κεφάλαια RDA 5-32 (στα οποία περιέχονται οδηγίες για τις οντότητες W/PFC). Συγκεκριμένα: o RDA Τμήματα 5–10 → Σχέσεις → βλέπε FRBR (Κεφ. 4 (Ιδιότητες) και 5 (Σχέσεις)) και FRAD (Κεφ. 4 (Ιδιότητες) και 5 (Σχέσεις)) o RDA Τμήμα 2 → Ιδιότητες έργων [όχι εκφράσεων εδώ] • Κεφάλαιο 5: “General Guidelines on Recording Attributes of Works and Expressions ” • Κεφάλαιο 6: “Identifying Works and Expressions” [για τον σκοπό αυτής της μελέτης εξετάστηκε μόνο η οντότητα έργο] • RDA Τμήμα 3: “Recording Attributes of Person, Family, and Corporate Body” → Ιδιότητες: • Κεφάλαιο 8: General Guidelines on Recording Attributes of Persons, Families, and Corporate Bodies • Κεφάλαιο 9: Identifying Persons • Κεφάλαιο 10: Identifying Families • Κεφάλαιο 11: Identifying Corporate bodies
  21. 21. Χαρτογράφηση μεταξύ προτύπων RDA – FRAD – UNIMARC Authorities • Τμήμα 5 → Κύριες σχέσεις μεταξύ των WEMI οντοτήτων → Κεφάλαιο 17: “General Guidelines on Recording Primary Relationships between a Work, Expression, Manifestation, and Item” • Τμήμα 6 → Σχέσεις για την εύρεση των έργων → Κεφάλαιο 19: “Persons, Families, and Corporate Bodies Associated with a Work” • Τμήμα 8 → Σχέσεις για την εύρεση των σχετικών έργων → Κεφάλαιο 25 “Related Works” • Τμήμα 9 → Σχέσεις για την εύρεση: o Σχετικών προσώπων [ Related Persons – Κεφάλαιο 30], o Σχετικών οικογενειών [Related Families - Κεφάλαιο 31] και o Σχετικών συλλογικών οργάνων [Related Corporate Bodies - Κεφάλαιο 32].
  22. 22. Χαρτογράφησης συνέχεια: RDA Τμήματα και Κεφάλαια που χρησιμοποιήθηκαν έμμεσα ή καθόλου • Στη χαρτογράφηση χρησιμοποιήθηκαν έμμεσα : o RDA Κεφάλαια 17, 18, 29 → περιέχουν ορολογία (όχι στοιχεία) σχετικά με → Κεφάλαια RDA 6, 9-11, 19-22, 30-32. • Δεν χρησιμοποιήθηκαν από το Τμήμα 4 → Ιδιότητες: o εννοιών [concepts] → Κεφάλαιο13 [υπό ανάπτυξη στο πρότυπο] o αντικειμένων [objects] → Κεφάλαιο 14 [υπό ανάπτυξη στο πρότυπο] o συμβάντων/γεγονότων/περιστατικών [events] → Κεφάλαιο 15) [υπό ανάπτυξη στο πρότυπο] και o τόπων [places] → Κεφάλαιο 16 Καθώς και το γενικότερο κεφάλαιο [12] το οποίο περιλαμβάνει τις γενικές οδηγίες καταγραφής των ιδιοτήτων των ανωτέρων οντοτήτων: o Chapter 12: “General Guidelines on Recording Attributes of Concept, Object, Event, and Place.” • Δεν χρησιμοποιήθηκαν από το Τμήμα 10 → Σχέσεις για την εύρεση: o Σχετικών Εννοιών [Related concepts - Κεφάλαιο 34] o Σχετικών Αντικειμένων [Related objects - Κεφάλαιο 35] o Σχετικών Συμβάντων/γεγονότων [Related events - Κεφάλαιο 36] o Σχετικών Τόπων [Related places - Κεφάλαιο 37 ).
  23. 23. Χαρτογράφηση • 1ο βήμα: RDA Κεφάλαια 5, 6, 8, 9, 10, 11 [αντίστοιχα προς οντότητες Work/PFC] → UNIMARC Authorities. Παράδειγμα χαρτογράφησης Έργου – Κεφάλαιο 6 → Αντιστοίχιση σε πεδία UNIMARC που προορίζονται μόνο για την οντότητα Έργο Chapter 6 Identifying Works and Expressions UNIMARC FIELD TAG UNIMARC FIELD NAME 6.2 Title of Work 6.2.2 Preferred Title for the Work 230 ## $a Entry element $h Number of section or part $i Name of section or part $l Form subdivision Title (Pre-FRBR) 6.2.2 Preferred Title for Work 231 ## $a Title $h Number of section or part $i Name of section or part Authorized Access Point-Title (Work) [Anonymous work] 6.2.2 Preferred Title for Work 241 ## $t Title $h Number of section or part $i Name of section or part $c Form of work Authorized Access Point – Name/Title (Work) (new)
  24. 24. Παράδειγμα Χαρτογράφησης Φυσικού Προσώπου ως Δημιουργός – RDA Κεφάλαιο 9 Chapter 9 Identifying Persons UNIMARC FIELD TAG UNIMARC FIELD NAME 9.2 Name of Person 9.2.2 Preferred Name for Person 200 #1 $a Entry element (Mandatory if field is present) $b Part of name other than entry element, $c Additions to names other than dates $d Roman numerals $f Dates $g Expansion of initials of forename $k Attribution qualifier (new 2016) Authorized Access Point – Personal Name
  25. 25. Παράδειγμα Χαρτογράφησης Συλλογικού Οργάνου ως Δημιουργός – RDA Κεφάλαιο 11 Chapter 11 Identifying Corporate Bodies UNIMARC FIELD TAG UNIMARC FIELD NAME 11.2 Name of Corporate Body 11.2.2 Preferred Name for Corporate Body 210, 510, ind1 0 Corporate name ind1 1 Meeting ind 2 0 Name in inverted form ind 2 1 Name entered under place or jurisdiction ind 2 2 Name entered under name in direct order $a Entry element $b Subdivision Corporate or meeting name
  26. 26. Υλοποίηση σε UNIMARC / NAR/ Ονόματος Φυσικού Προσώπου ως Δημιουργός [Chapter 9 RDA] 000 Record Label 00595cx a2200145# 4500 [η εγγραφή έχει υποβληθεί σε διόρθωση/ενημέρωση, είναι καθιερωμένη εγγραφή φυσικού προσώπου, επίπεδο κωδικοποίησης πλήρες] 001 Record Identifier [Βλέπε RDA 9.18 Identifier for the person] 003 GR-KeIUMS 005 Version Identifier [Βλέπε RDA 9.18 Identifier for the person] 010 ## $a0000000031681268 (ο αριθμός ISNI για τον συνθέτη Χάρη Ξανθουδάκη) [[Βλέπε RDA 9.18 Identifier for person] 033 ## $ahttp:// … (μόνιμος προσδιοριστής εγγραφής, δημιουργείται από τον φορέα καταλογογράφησης) [Βλέπε RDA 9.18 Identifier for person] 035 ## $z (ionio)ionioa10009411 [Βλέπε RDA 9.18 Identifier for person] 100 20150908 afrey0305 ga0 (η εγγραφή είναι καθιερωμένη, έχει επιλεγεί ένα άλλο αναγνωρισμένο σχήμα μεταγραφής, για τους χαρακτήρες έχουν επιλεγεί 2 ISO, ένα για λατινική και ένα για ελληνική γραφή, η κατεύθυνση της γραφής είναι από τα αριστερά προς τα δεξιά) [Βλέπε RDA 8.10.1.3 Status of identification / PFC] 101 ## $a gre [βλέπε RDA 9.14 Language of person] 102 # # $a GR [βλέπε RDA 9.8 Place of birth] 106 ## $a 1 (cannot be used as subject access point if used in VIAF) 0 = may be used as subject access point if used in local ILS) 120 ## $a ba (άρρεν και διαφοροποιημένο όνομα φυσικού προσώπου) [Βλέπε RDA 8.11 Undifferentiated Name Indicator & 9.7 Gender] 152 ## $a rda $ … [Βλέπε N/A in RDA] 200 #1 $a Ξανθουδάκης ‎$b Χάρης‎$f 1950- [ βλέπε RDA 9.2.2, 9.19.1 & 19.2 Preferred name for person, AAP representing a person and creator] 340 ## $cΜουσικολόγος $c Συνθέτης [Βλέπε RDA 9.15 Field of activity for person & 9.16 Profession or occupation] 340 ## $d Μουσικολογία $d Σύνθεση [Βλέπε RDA 9.15 Field of activity for person & 9.16 Profession or occupation] 340 ## $c Musicologists $2lcsh [Βλέπε RDA 9.15 Field of activity for person & 9.16 Profession or occupation] 340 ## $c Καθηγητής θεωρητικών της μουσικής $p Ιόνιο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Μουσικών Σπουδών [Βλέπε RDA 9.15 Field of activity for person & 9.16 Profession or occupation]
  27. 27. 400 #1 $a Ξανθουδάκης $b Χαράλαμπος $f 1950- 510 01 $0 Corporate body $a Ιόνιο Πανεπιστήμιο $b Τμήμα Μουσικών Σπουδών 700 #1 $a Xanthoudakēs $b Charēs‎$2lcna $3 http://id.loc.gov/authorities/names/n94072643 700 #1 $a Xanthoudákis‎‎‡b Cháris‎$2 bnf $3 http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb13559827w 801 $aGR $bKeIUMS $c 20090622 (η χρονολογία είναι ενδεικτική, όχι πραγματική) 810 ## $a Καλογερόπουλος, T. Το λεξικό της Ελληνικής μουσικής, c1998 $b (Ξανθουδάκης, Χάρης· γ. 1950, Πειραιάς· Έλληνας συνθέτης και μουσικολόγος) [Βλέπε RDA 8.12 Source consulted] 810 ## $a New Grove, 2nd ed. www site, Dec 27, 2000‎‎$b (Xanthoudakis, Haris; b. June 18, 1950, Piraeus; Greek composer and musicologist)‎ [Βλέπε RDA 8.12 Source consulted] 810 ## $a Τμήμα Μουσικών Σπουδών, Ιόνιο Πανεπιστήμιο, προσπελάστηκε Νοέμ. 12, 2015 [Βλέπε RDA 8.12 Source consulted] 856 4# $u http://music.ionio.gr/gr/department/staff/xanthoudakis/ 9XX (σταθερό τοπικό πεδίο για τα έργα του συνθέτη σε περίπτωση ενσωμάτωσης του αρχείου σε συνεργατικό σχήμα, όπως VIAF. Στο $a η πληροφορία καταχωρίζεται: ενωμένες λέξεις χωρίς στίξη, μόνο τα αριθμητικά διακρίνονται. Στο $A καταχωρίζεται κανονικά ο τίτλος του έργου χωρίς στίξη. Παρέχεται η δυνατότητα για τη δόμηση επιπλέον υποπεδίων ανά πεδίο, τα οποία διαμορφώνονται σε τοπικό επίπεδο. 910 ## $a μαδριγαλιντιβερτιμεντογιαχαλκινα $A Μαδριγάλι ντιβερτιμέντο για χάλκινα 910 ## $aλειτουργια $A Λειτουργία 910 ## $aμαδριγαλι $A Μαδριγάλι 910 ## $a ίνκας $A Ίνκας 910 ## $aterradove $A Terra dove 910 ## $aorganumII $a Organum II … 9.2.3 Variant name for person 9.3 Date associated with person & 9.3.2 Date of Birth 32.1 Related Corporate Body 32.2 Explanation of relationship 9.18 Identifier for the person & 32.1.1.3.1 Identifier for the Related Corporate Body N/A in RDA 9.3.2.9 Alternative Linguistic Form of Name
  28. 28. UNIMARC - NAR/ Chapters 9 & 6 RDA Name / Title (το αρχείο δομείται βάσει Standards Subfield Technique, structured title - πεδίο 241 000-Record Label 00595cx h2200145# 4500 [η εγγραφή έχει υποβληθεί σε διόρθωση/ενημέρωση, είναι καθιερωμένη εγγραφή ονόματος/τίτλου, επίπεδο κωδικοποίησης πλήρες] 001-Record Identifier 003 GR-KeIUMS … 005-Version Identifier 033 ## $a Other System Persistent Record Identifier 035 ## $a Other System Control Numbers 100 20150908 afrey0305 ga0 (η εγγραφή είναι καθιερωμένη, έχει επιλεγεί ένα άλλο αναγνωρισμένο σχήμα μεταγραφής, για τους χαρακτήρες έχουν επιλεγεί 2 ISO, ένα για λατινική και ένα για ελληνική γραφή, η κατεύθυνση της γραφής είναι από τα αριστερά προς τα δεξιά) 101 ## $a gre 152 ## $a rda $b … 154 ## $a xa 241 #1 $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883-1962 $t Από τον κύκλο των τετράστιχων 441 #1 $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883-1962 $t Aus dem Zyklus "Tetrasticha" (Vierseilige) von Palamas 441 #1 $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883-1962 $t Tetrasticha 441 #1 $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883-1962 $t Kyklos ton tetrastichon 441 #1 $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883-1962 $t Cycle of quatrains 6.7 Original Language of the work N/A in RDA 5.7.1.3 & 8.10.1.3 Status of Identification [Work/PFC] 6.9 identifier for the work 9.18 Identifier for the person 9.2.2., 9.19.1 & 19.2 Preferred Name for the Person, AAP representing a person & Creator 6.15.2. Preferred Title for Musical Work 6.15.3. Variant Title for Musical Work, 6.28.4 Variant Access Point respresenting a musical work or expression
  29. 29. 500 #1 $3 Authority entry record number $a Καλομοίρης $b Μανώλης $f 1883- 1962 $5xxxxa $4 role 501 #1 $3 Authority entry record number $a Παλαμάς $b Κωστής $f 1859-1943 $4 role 741 ## $a Kalomiris $b Manolis $f 1883-1962 $t Apo ton kyklo tōn tetrastichōn $2 lcna $3 http://id.loc.gov/authorities/names/no2006096012 810 ## $a Kalomiris, M. Apo ton kyklo toÌ„n TetrastichoÌ„n, 1953: $b t.p. (Apo ton kyklo ton Tetrastichon = Aus dem Zuklus [i.e. Zyklus] "Tetrasticha" (Vierseilige) von Palamas) cover (Apo ton kyklo toÌ„n TetrastichoÌ„n = Tetrasticha) 810 ## $a Grove Music Online WWW site, June 12, 2006 $b (Kyklos ton tetrastichon = Cycle of quatrains (Palamas); 1v, va, 1943) 856 4 # $u http://viaf.org/viaf/17445040 9ΧΧ … 6.2.3.4 Alternative Linguistic Form of Title for the Work 5.8 Source consulted 6.9 identifier for the work 19.3 Other PFC Associated with a Work
  30. 30. UNIMARC - NAR/ Name / Title πεδίο 241 • 122 0# $a d1935 • 128 ## $a qua‫‏‬ • 241 #1 $a Σκαλκώτας $b Νίκος $f 1904-1949 $t Quartets $r violins (2), viola, cello $s no. 3 • 511 02 $3 Authority entry record number $5 xxxxb $a Dartington String Quartet $4 590 • 810 ## $a String quartet no 3 / Nikos Skalkottas, comp. ; Dartington string quartet. EMI 14C06300310‫‏‬ RDA 6.4 Date of Work RDA 6.3 Form of Work RDA 6.15.2 Preferred Title for a Musical Work & RDA 6.16.1.5 Standard Combinations of Instruments RDA 32.1 Related Corporate Body & $5 Relationship Control (θέσεις 4, τιμή b=contributor to an expression of a work Appendix C: Relator Codes 590 Performer RDA 5.8 Source Consulted [Work] Expression [Έκφραση] & Manifestation Ηχογράφηση (δίσκος βινυλίου, αναλογικός, 33 1/3 rpm, stereo
  31. 31. Συμπεράσματα • Μέσα από τη χαρτογράφηση του προτύπου κωδικοποίησης για τα καθιερωμένα δεδομένα UNIMARC Authorities με το RDA προκύπτουν τα εξής: o Είναι δυνατή η εφαρμογή και η υλοποίηση του RDA από το UNIMARC Authorities. o Κατ’ επέκταση είναι δυνατή η εφαρμογή και η μεταγραφή των στοιχείων/ιδιοτήτων των 4 οντοτήτων του RDA [Work/PFC] οι οποίες αναφέρονται στον τομέα της μουσικής γενικά και της ελληνικής μουσικής ειδικότερα. o Τόσο το UNIMARC Authorities όσο και το RDA αντανακλούν μέσω της συνεχούς εξέλιξής τους: • την ανάγκη της εναρμόνισης και σύγκλισής τους με τις τρέχουσες εξελίξεις στην τεχνολογία της πληροφορίας, • την ανάγκη της διαμόρφωσης ενός σταθερού και πρότυπου πλαισίου δόμησης των καθιερωμένων δεδομένων, όπως αναπτύσσονται στον χώρο των βιβλιοθηκών γενικά και των μουσικών βιβλιοθηκών ειδικά. • Είναι απαραίτητη η περαιτέρω ανάπτυξη και των δύο προτύπων προκειμένου να επιτευχθεί η εναρμόνιση και σύγκλισή τους με τις πληροφοριακές ανάγκες των χρηστών στον τομέα της μουσικής γενικά και της ελληνικής μουσικής ειδικότερα.
  32. 32. Ενδεικτική βιβλιογραφία • Anderson, C. James, “Musical identity”, The Journal of Aesthetics and Art Criticism 40, no. 3 (1982): 285-291. Accessed December 10, 2016, http://www.jstor.org/stable/429685 • Bartel, Christopher. "Music Without Metaphysics?." The British Journal of Aesthetics 51.4 (2011): 383-398. • Davies, Stephen. Musical works and performances: A philosophical exploration (Clarendon Press, 2001). • Kania, Andrew. "Piece for the end of time: In defence of musical ontology." The British Journal of Aesthetics 48.1 (2008): 65-79. • Kishimoto, Kevin, and Tracey Snyder. "Popular Music in FRBR and RDA: Toward User- Friendly and Cataloger-Friendly Identification of Works." Cataloging & Classification Quarterly (2015). • Holden, Christopher, "The Definition of the Work Entity for Pieces of Recorded Sound." Cataloging &Classification Quarterly 53, no. 8 (2015): 873-894. Accessed December 10, 2016, http://dx.doi.org/10.1080/01639374.2015.105788 • Pietras, Monika, and Lyn Robinson. "Three views of the “musical work”: bibliographical control in the music domain." Library Review 61.8/9 (2012): 551-560. • Smiraglia, Richard P. "Musical works and information retrieval." Notes 58.4 (2002): 747-764. • Smiraglia, R. P. 2001. Musical Works as Information Retrieval Entities: Epistemological Perspectives. In ISMIR, pp. 85-91.

×