Wederopbouwarchitectuur in Leuven
Bondgenotenlaan

Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven
Infovergadering 08.01.2014
Programma
Inleiding
Inventarisatie & werkwijze
Historische schets
Selectie
Beschermingsprocedure

Beheer van monumenten en...
Inleiding
Agentschap Onroerend Erfgoed
(Vlaamse Overheid)
Inventariseren
↓
selecteren
Beschermen
↓
vrijwaren
Beheren

Besc...
Herinventarisatie binnenstad Leuven
afgerond eind 2009
↓
prioriteitenlijst (jan. 2010)
↓
doorkoppeling beschermingen
- opp...
Werkwijze
Contextueel onderzoek rond wederopbouw in Leuven
↓
algemene inleiding
aftoetsing aan de inventaris bouwkundig er...
Historische schets
Oostelijke stadsuitbreiding (1839)
- tracé volgens plan Laenen (1839)

- verbinding tussen station (°18...
- resultaat: een typisch 19de-eeuws ensemble met bepleisterde lijstgevels
en een mix van functies

Beschermingen Bondgenot...
De ‘Groote Brand’ (25-26 augustus 1914)

- Duitse inval
- brandstichting om vermeende “franc-tireurs”
- Statiestraat nagen...
Herstel en wederopbouw
Eerste zorg stadsbestuur:
- voedselvoorziening
- (nood)huisvesting
- puin ruimen

Wederopbouw
- bes...
De ‘Statiestraat’ wordt ‘Bondgenotenlaan’
Bondgenotenlaan na de wederopbouw:

- Relicten van de 19de-eeuwse basisbebouwing...
Selectie
De Bondgenotenlaan: 1 stadsgezicht, 7 monumenten

Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven
Infovergadering 08.01.2014
Bescherming omwille van historische en socio-culturele
waarde
→ monument: een onroerend goed dat van algemeen belang is om...
Stadsgezicht Bondgenotenlaan
Historische waarde:
- getuige stadsuitbreiding Laenen
- getuige van een belangrijke fase in h...
Bondgenotenlaan 81, Huis Delsart

Historische waarde:
- 1915, Georges Decock
- winkelpand met woonst en
leerverwerkingsate...
Bondgenotenlaan 99, herenhuis Crabbeels
Historische waarde:
- representatieve getuige 19de-eeuwse
basisbebouwing
- bij wij...
Bondgenotenlaan 104, herenwoning Donckers

Historische waarde:
- Als wederopbouwpand, indirecte getuige
van de brandsticht...
Bondgenotenlaan 106, woning De Moor

Historische waarde:
- Als wederopbouwpand, indirecte getuige
van de brandstichting in...
Bondgenotenlaan 116, architectenwoning Bosmans
Historische waarde:
- representatieve getuige 19de-eeuwse
basisbebouwing
- ...
Bondgenotenlaan 136, herenwoning Vander Elst

Historische waarde:
- Als wederopbouwpand, indirecte getuige
van de brandsti...
Bondgenotenlaan 140, herenwoning Bauchau
Historische waarde:
- Als wederopbouwpand, indirecte getuige
van de brandstichtin...
Beschermingsprocedure
Beschermingsvoorstel
Ministerieel besluit & afbakeningsplan

Ontwerp van lijst

Definitieve bescherm...
Beschermingsvoorstel

Ontwerp van lijst of voorlopige bescherming
Betekening eigenaars, openbare besturen
Publicatie in Be...
Beschermingsvoorstel

Ontwerp van lijst

Definitieve bescherming
Ministerieel besluit
Betekening eigenaars, openbare bestu...
Beheer van beschermd erfgoed
D

Doel = beheer van onroerend erfgoed ondersteunen

Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven
Inf...
Gevolgen van de bescherming
• Doel bescherming = behoud
• Decreet van 3 maart 1976: onderhoudsplicht
• ‘De eigenaars of vr...
Wat houdt onderhoudsplicht concreet in ?
• ‘als een goede huisvader’
• instandhouding
- bescherming tegen alle weersomstan...
Vereiste adviezen en vergunningen voor werken en/of
herbestemmingen
• Monument
 Stedenbouwkundige vergunning via gemeente...
Adviezen en vergunningen voor werken of herbestemmingen
Beoordeling
• Criteria
– Erfgoedwaarden behouden
– Historisch bela...
Adviezen en vergunningen voor werken of herbestemmingen
Beoordeling
• Richtlijnen omtrent publiciteit
– Elke vorm van publ...
• Bescherming sluit verbouwing, verbetering of aanpassing aan
nieuwe comforteisen niet uit
• Garanties ‘kernwinkelgebied’ ...
Financiële stimuli
Monument

Stadsgezicht

• Belastingvermindering

• Belastingvermindering
mits toelating

• Restauratiep...
Belastingvermindering
•

Helft van het eigen aandeel in de uitgaven voor werken kan voor
30% in mindering worden gebracht ...
Monument: Restauratiepremie
• Beschermd monument
• Verregaand restauratief ingrijpen
• Premie van 40%, bedrag niet gelimit...
Monument: Onderhoudspremie
• Werken voor onderhoud en instandhouding
Bvb. - herstel of vernieuwen dak, goten, …
- herstel ...
Stadsgezicht: Onderhoudspremie
mits herwaarderingsplan
WAT

Een herwaarderingsplan is een beleidsinstrument om de toekomst...
OPMAAK
Indien de stad Leuven initiatiefnemer is →
premie voor de opmaak van het plan = max. 5.000 Euro

GELDIGHEIDSDUUR
10...
Contactgegevens
Vragen rond beschermingsprocedure ?
Claartje Verloove, teamverantwoordelijke bescherming bouwkundig erfgoe...
Onroerend Erfgoed Vlaams-Brabant
Diestsepoort 6, bus 94, 3000 Leuven
vlaams-brabant@onroerenderfgoed.be
T. 016 66 59 00

I...
Vragen

Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven
Infovergadering 08.01.2014
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Info bescherming Leuven bondgenotenlaan

1,287 views

Published on

Presentatie over de voorlopige bescherming van de Bondgenotenlaan in Leuven als stadgezicht en de bescherming van zeven wederopbouwpanden aan de Bondgenotenlaan als monument. De presentatie werd op 8 januari gegeven.

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,287
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
9
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Info bescherming Leuven bondgenotenlaan

  1. 1. Wederopbouwarchitectuur in Leuven Bondgenotenlaan Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  2. 2. Programma Inleiding Inventarisatie & werkwijze Historische schets Selectie Beschermingsprocedure Beheer van monumenten en dorpsgezichten Contactgegevens Vragen Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  3. 3. Inleiding Agentschap Onroerend Erfgoed (Vlaamse Overheid) Inventariseren ↓ selecteren Beschermen ↓ vrijwaren Beheren Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  4. 4. Herinventarisatie binnenstad Leuven afgerond eind 2009 ↓ prioriteitenlijst (jan. 2010) ↓ doorkoppeling beschermingen - opportuniteiten OE - beleidsnota minister Bourgeois ↓ thema-onderzoek wederopbouw in Leuven - gelijkaardige trajecten Dendermonde, Diksmuide, Aarschot, Lier Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  5. 5. Werkwijze Contextueel onderzoek rond wederopbouw in Leuven ↓ algemene inleiding aftoetsing aan de inventaris bouwkundig erfgoed interieurbezoeken aftoetsing aan decretale waarden en criteria aftoetsing aan stedelijke verordeningen (kernwinkelgebied), vergunningen ↓ selectie & afbakening bijkomend literatuur- en archiefonderzoek historiek ↓ beschrijving evaluatie beschermingsbesluit Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  6. 6. Historische schets Oostelijke stadsuitbreiding (1839) - tracé volgens plan Laenen (1839) - verbinding tussen station (°1839) en stadscentrum - realisatie in verschillende fasen Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  7. 7. - resultaat: een typisch 19de-eeuws ensemble met bepleisterde lijstgevels en een mix van functies Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  8. 8. De ‘Groote Brand’ (25-26 augustus 1914) - Duitse inval - brandstichting om vermeende “franc-tireurs” - Statiestraat nagenoeg volledig in as gelegd (1/6 basisbebouwing gespaard) De Statiestraat ca, 1918 Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  9. 9. Herstel en wederopbouw Eerste zorg stadsbestuur: - voedselvoorziening - (nood)huisvesting - puin ruimen Wederopbouw - beschadigde panden: onmiddellijk herstel zonder bouwvergunning - verwoeste panden: wederopbouw enkel mits bouwvergunning → binnen de „kernzone‟ - wederopbouw vanaf 1919 (rooilijnplan) → buiten de „kernzone‟ - wederopbouw tijdens WO I Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  10. 10. De ‘Statiestraat’ wordt ‘Bondgenotenlaan’ Bondgenotenlaan na de wederopbouw: - Relicten van de 19de-eeuwse basisbebouwing - Wederopbouwpanden opgetrokken tijdens WO I - Wederopbouwpanden opgetrokken na WO I Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  11. 11. Selectie De Bondgenotenlaan: 1 stadsgezicht, 7 monumenten Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  12. 12. Bescherming omwille van historische en socio-culturele waarde → monument: een onroerend goed dat van algemeen belang is omwille van zijn erfgoedwaarde, met inbegrip van de cultuurgoederen die er integrerend deel van uitmaken, in het bijzonder de bijhorende uitrusting en de decoratieve elementen. individuele waarde exterieur en interieur zijn beschermd → stadsgezicht: een groepering van één of meer monumenten en/of onroerende goederen met omgevende bestanddelen (bv. beplantingen, straten, pleinen, etc) die vanwege haar erfgoedwaarde van algemeen belang is. contextuele waarde enkel exterieur is beschermd Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  13. 13. Stadsgezicht Bondgenotenlaan Historische waarde: - getuige stadsuitbreiding Laenen - getuige van een belangrijke fase in het uitbreken van WO I Architectuurhistorische waarde: - kwalitatief ensemble van - schaarste relicten van de basisbebouwing - wederopbouwpanden Socio-culturele waarde: - geheel herinnert aan vernielingen van 25 en 26 augustus 1914 - geheel symboliseert „wederopstanding‟ van Leuven (cf. „wederopbouwsteen‟) Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  14. 14. Bondgenotenlaan 81, Huis Delsart Historische waarde: - 1915, Georges Decock - winkelpand met woonst en leerverwerkingsatelier - getuige van de luxe-detailhandel die Statiestraat typeerde voor WO I Architectuurhistorische waarde: - Winkel-woonhuis met neoclassicistische lijstgevel en neobarok dakvenster - Hoge ensemblewaarde door behouden planindeling, interieurafwerking, winkelinrichting en leerverwerkingsatelier Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  15. 15. Bondgenotenlaan 99, herenhuis Crabbeels Historische waarde: - representatieve getuige 19de-eeuwse basisbebouwing - bij wijze van „relict‟ geïntegreerd in de wederopbouw en daardoor hoge contextwaarde Architectuurhistorische waarde: - 1869, Vital Vingeroedt - gaaf bewaarde gevel, rijkelijk uitgewerkt in neoclassicistische stijl - hoge ensemblewaarde door goed bewaarde planindeling en interieurafwerking met weelderige stucplafonds - authentieke getuige van de rijke woonsfeer aan de vroegere Statiestaat Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  16. 16. Bondgenotenlaan 104, herenwoning Donckers Historische waarde: - Als wederopbouwpand, indirecte getuige van de brandstichting in Leuven op 25 en 26 augustus 1914 Architectuurhistorische waarde: - 1931, Joseph Leroy - herenwoning met een bij de art deco aanleunende gevelfront - voorbeeld van een op de eigentijdse vormentaal geïnspireerd wederopbouwpand met goed bewaarde interieurelementen Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  17. 17. Bondgenotenlaan 106, woning De Moor Historische waarde: - Als wederopbouwpand, indirecte getuige van de brandstichting in Leuven op 25 en 26 augustus 1914 Architectuurhistorische waarde: - 1926, Paul Stevens - Bel-etagewoning in met art deco-inslag - conceptueel vernieuwend en atypisch door inpandige garage - goed bewaarde planindeling en behouden art deco-interieurafwerking - gehandhaafde woonfunctie Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  18. 18. Bondgenotenlaan 116, architectenwoning Bosmans Historische waarde: - representatieve getuige 19de-eeuwse basisbebouwing - bij wijze van „relict‟ geïntegreerd in de wederopbouw en daardoor hoge contextwaarde Architectuurhistorische waarde: - 1868, L. Bosmans - 19de-eeuwse architectenwoning - gave, rijkelijk uitgewerkte lijstgevel in Second-Empirestijl stijl - goed bewaarde planindeling en interieur - ruime tuin met 19de-eeuwse tuinaanleg - authentieke getuige van de rijke woonsfeer aan de vroegere Statiestaat Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  19. 19. Bondgenotenlaan 136, herenwoning Vander Elst Historische waarde: - Als wederopbouwpand, indirecte getuige van de brandstichting in Leuven op 25 en 26 augustus 1914 Architectuurhistorische waarde: - 1922, René Notéris - voor Leuven unieke art deco-herenwoning - verzorgd en gedetailleerd uitgewerkt geometrisch gevelfront - representatieve getuige van de prestigieuze woonsfeer aan de wederopgebouwde Bondgenotenlaan Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  20. 20. Bondgenotenlaan 140, herenwoning Bauchau Historische waarde: - Als wederopbouwpand, indirecte getuige van de brandstichting in Leuven op 25 en 26 augustus 1914 Architectuurhistorische waarde: - 1921, Alphonse Stevens - ruime herenwoning met gaaf bewaarde neorococo-lijstgevel - behouden planindeling en oorspronkelijke interieurafwerking in Lodewijk XVI-stijl - representatieve getuige van de prestigieuze woonsfeer aan de wederopgebouwde Bondgenotenlaan Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  21. 21. Beschermingsprocedure Beschermingsvoorstel Ministerieel besluit & afbakeningsplan Ontwerp van lijst Definitieve bescherming Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  22. 22. Beschermingsvoorstel Ontwerp van lijst of voorlopige bescherming Betekening eigenaars, openbare besturen Publicatie in Belgisch Staatsblad Opmerkingen eigenaars Openbaar onderzoek: - duur: 30 dagen - PV naar OE Advisering administratieve overheid Dossier beëindigd onderzoek (DBO) Advies K.C.M.L. 1ste afdeling Termijn: 1 jaar, éénmalig verlengbaar met 6 maanden Definitieve bescherming Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  23. 23. Beschermingsvoorstel Ontwerp van lijst Definitieve bescherming Ministerieel besluit Betekening eigenaars, openbare besturen Publicatie in Belgisch Staatsblad Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  24. 24. Beheer van beschermd erfgoed D Doel = beheer van onroerend erfgoed ondersteunen Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  25. 25. Gevolgen van de bescherming • Doel bescherming = behoud • Decreet van 3 maart 1976: onderhoudsplicht • ‘De eigenaars of vruchtgebruikers van een beschermd monument of van een in een beschermd stads- of dorpsgezicht gelegen onroerend goed, zijn ertoe gehouden, door de nodige instandhoudings- en onderhoudswerken, het in goede staat te behouden en het niet te ontsieren, te beschadigen of te vernielen’. Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  26. 26. Wat houdt onderhoudsplicht concreet in ? • ‘als een goede huisvader’ • instandhouding - bescherming tegen alle weersomstandigheden (dak, gebroken en gebarsten ruiten herstellen, tijdig vensters sluiten) - beschermen tegen dierlijke vervuiling … • onderhoud - reinigen van dakgoten - ontstoppen van afvoerleidingen - schilderen schrijnwerk (deur, vensters, dakgoot) - snoeien van bomen … Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  27. 27. Vereiste adviezen en vergunningen voor werken en/of herbestemmingen • Monument  Stedenbouwkundige vergunning via gemeente, machtiging OE door middel van een advies binnen de stedenbouwkundige vergunningsprocedure  Toelating of machtiging via Onroerend Erfgoed voor werken waarvoor geen stedenbouwkundige vergunning vereist is • Stadsgezicht  Stedenbouwkundige vergunning via gemeente, machtiging Onroerend Erfgoed door middel van een advies binnen de stedenbouwkundige vergunningsprocedure  Toelating nodig voor werken vrijgesteld van een stedenbouwkundige vergunning. De toelating wordt verkregen via de meldingsplicht aan de stad Formulieren op www.onroerenderfgoed.be Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  28. 28. Adviezen en vergunningen voor werken of herbestemmingen Beoordeling • Criteria – Erfgoedwaarden behouden – Historisch belangrijke erfgoedkenmerken of erfgoedelementen in stand houden – Specifiek: het optimale behoud van de waardevolle gevelwanden en volumes van de uit de 19de eeuw stammende basisbebouwing en de 20ste-eeuwse wederopbouwpanden. bijzondere aandacht voor o.m. oorspronkelijke gevelordonnantie, -ritmiek en gabarit, gevelafwerking en -detaillering, oorspronkelijke materialen, (winkel)puien, schrijnwerk, kroonlijsten, dakvensters en dakkapellen. Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  29. 29. Adviezen en vergunningen voor werken of herbestemmingen Beoordeling • Richtlijnen omtrent publiciteit – Elke vorm van publiciteit moet geïntegreerd zijn in het architecturale geheel van de gevel en wordt beperkt tot het gelijkvloers. – Het gebruik van storende neonletters en (licht)bakken is niet toegestaan. Onze dienst schrijft het gebruik van letters of karakters, zonder gebruik te maken van een paneel voor. – Vlakke panelen met opschriften en publiciteit mogen de verticale geleding van de gevel niet ondermijnen. – Haakse panelen en vaandels mogen niet hoger komen dan de onderdorpels van de vensters op de eerste verdieping en blijven beperkt in aantal. – Ramen en deuren mogen niet afgedekt worden Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  30. 30. • Bescherming sluit verbouwing, verbetering of aanpassing aan nieuwe comforteisen niet uit • Garanties ‘kernwinkelgebied’ verankerd in bescherming • Neem vooraf contact op met Onroerend Erfgoed voor raad en advies Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  31. 31. Financiële stimuli Monument Stadsgezicht • Belastingvermindering • Belastingvermindering mits toelating • Restauratiepremie • Onderhoudspremie • Onderhoudspremie mits herwaarderingsplan Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  32. 32. Belastingvermindering • Helft van het eigen aandeel in de uitgaven voor werken kan voor 30% in mindering worden gebracht van de netto te betalen belastingen (max. 37.640 euro). • Voorwaarden  Werken van onderhoud, herstel, restauratie aan de delen zichtbaar van op de openbare weg (niet voor nieuwe delen)  Personenbelasting  Niet verhuurd  Attest ‘publieke toegankelijkheid’ (FOD Financiën)  Attest ‘uitgevoerde werken’ (OE) Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  33. 33. Monument: Restauratiepremie • Beschermd monument • Verregaand restauratief ingrijpen • Premie van 40%, bedrag niet gelimiteerd • Aanstelling architect noodzakelijk • Opmaak restauratiedossier Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  34. 34. Monument: Onderhoudspremie • Werken voor onderhoud en instandhouding Bvb. - herstel of vernieuwen dak, goten, … - herstel schrijnwerk of vernieuwen naar oud model - herstel metselwerk • Wie? Private eigenaar, houder zakelijke rechten of huurder • Jaarlijks • Premie van 40% op uitgaven 1.000 – 30.000 euro (+ BTW) • Vastgelegd op offerte/ raming, voorafgaand aan de werken • Beperkte dossiersamenstelling Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  35. 35. Stadsgezicht: Onderhoudspremie mits herwaarderingsplan WAT Een herwaarderingsplan is een beleidsinstrument om de toekomstige werken in het stadsgezicht te begeleiden: • omschrijft de erfgoedwaarden. • geeft aan hoe deze erfgoedwaarden in stand gehouden/hersteld/ geherwaardeerd worden met als doel VERSTERKING van de erfgoedwaarden. • bevat een lijst van werken waarvoor een onderhoudspremie kan worden verkregen. • biedt rechtszekerheid aan de eigenaar. Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  36. 36. OPMAAK Indien de stad Leuven initiatiefnemer is → premie voor de opmaak van het plan = max. 5.000 Euro GELDIGHEIDSDUUR 10 jaar Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  37. 37. Contactgegevens Vragen rond beschermingsprocedure ? Claartje Verloove, teamverantwoordelijke bescherming bouwkundig erfgoed clara.verloove@rwo.vlaanderen.be T. 02-553 16 06 Vragen rond beheer van beschermd erfgoed ? Onroerend Erfgoed Vlaams-Brabant Diestsepoort 6, bus 94, 3000 Leuven vlaams-brabant@onroerenderfgoed.be T. 016 - 66 59 00 Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  38. 38. Onroerend Erfgoed Vlaams-Brabant Diestsepoort 6, bus 94, 3000 Leuven vlaams-brabant@onroerenderfgoed.be T. 016 66 59 00 Info, brochures en formulieren: www.onroerenderfgoed.be Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014
  39. 39. Vragen Beschermingen Bondgenotenlaan Leuven Infovergadering 08.01.2014

×