Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Značaj vode za život biljaka
Kako biljka prima vodu?
• Biljke koje žive u vodenoj sredini primaju vodu
celom svojom površinom.
• Kod kopnenih biljaka o...
Kretanje vode iz zemljišta u korenske dlačice odvija se
na osnovu osmoze, tj. difuzije kroz polupropustljive
biološke memb...
Šta je sila usisavanja ?
• To je sila kojom biljna ćelija upija vodu (iz
podloge ili druge žive ćelije)
• Jednaka je razli...
Kako se voda kreće od korenske
dlačice do ksilema?
• Kretanje vode od korenske dlake do
centralnog cilindra izazvano je ve...
Poprečni presek mladog korena
Kako se voda kreće od korenske
dlačice do ksilema?
Kako se voda kreće od korenske
dlačice do ksilema?
Šta je korenov pritisak?
• To je sila koja vodu potiskuje naviše iz
parenhima korena u ksilem
• Dokazi postojanja korenovo...
• Šta je korenov pritisak?
Šta je korenov pritisak ?
• Problem : ksilemski elementi, traheje i traheide,
kao mrtve ćelije bez vakuole nemaju silu
usi...
Dalje kretanje vode
kroz ksilemske
elemente
stabla u listove ?
Na taj tok vode
uglavnom utiče sila
koja se razvija
usled t...
Transpiracija
To je pojava odavanja vode
u obliku vodene pare
u atmosferu preko
nadzemnih delova biljke
• Intenzitet trans...
Gradja stominog aparata
Gradja stominog aparata
Stome su intercelulari u listovima biljaka
• Stomin aparat čine:
1. Ćelije zatvaračice pasuljastog...
Stome
•
1.
3.
4.
6.

Uticaji spoljašnje sredine na intenzitet
transpiracije :
Svetlost
2. Količina vode u biljci
Zasićenost vazd...
PITANJA
1. Koji biljni organi sadrže najviše vode, a
koji najmanje ?
2. Šta omogućava kretanje vode iz
zemljišta u koren ?...
Provera znanja
1. Šta su stome ?
2. Kako se reguliše otvaranje i zatvaranje stoma ?
3. Kojim veličinama može da se okarakt...
1. Intenzitet transpiracije, produktivnost transpiracije,
koeficijent transpiracije.
2. Promenom turgorovog pritiska u ćel...
5. Kako nastaje korenov pritisak ?
6. Šta su eksudacija i gutacija ?
7. Na osnovu čega se voda kreće iz zemljišta u
korens...
1. Kapljice tečnosti na preseku stabla odmah iznad
korena. Izlučivanje vode u kapima sa oboda
listova
2. Tako što parenhim...
Fotosinteza
• Fotosinteza je proces u kojem biljke
sintetišu organska jedinjenja (hranu) iz
neorganskih jedinjenja (ugljen...
Fotosinteza
• Fotosinteza je proces u kojem biljke
sintetišu organska jedinjenja (hranu) iz
neorganskih jedinjenja (ugljen...
Fotosintetički pigmenti
• Apsorbuju odredjene talasne dužine
vidljivog dela spektra izmedju 380nm i
760nm !
• Tri grupe pi...
Molekul hlorofila
• Hlorofil je složen molekul
građen od porfirinskog
prstena sa atomom Mg u
centru i alkohola metanola
i ...
Fotosintetički pigmenti
1. Hlorofili imaju dve zone apsorpcije: u
plavom i crvenom delu spektra. Zelenu
svetlost ne apsorb...
Hloroplasti
• Organele u kojima su smešteni fotosintetički
pigmenti
• Kod različitih vrsta se razlikuju po obliku, veličin...
Svetla faza fotosinteze
• Odigrava se u
tilakoidima hloroplasta
• Vrši pretvaranje
svetlosne u hemijsku
energiju ATP-a
• S...
Tamna faza fotosinteze (Kalvinov ciklus)
•

Suština: od CO2, koji ulazi
u ćelije lista preko stoma,
obrazuju se šećeri fru...
Svetla i tamna faza fotosinteze (primarne-1 i
sekundarne-2 reakcije)
•

Tok asimilata (= organske materije stvorene u
fotosintezi): kroz floem u oba pravca, naviše u
vršne pupoljke i naniže u...
Proverite svoje znanje!
• Kakva je razlika izmedju autotrofne i
heterotrofne ishrane ?
• Kojim putevima se u biljci prenos...
• Kako se izražava intenzitet fotosinteze ?
• U kojoj reakciji nastaje ATP, a u kojoj se troši ?
• Koji faktori spoljne sr...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Značaj vode za život biljaka,transpiracija i fotosinteza

19,633 views

Published on

  • Be the first to comment

Značaj vode za život biljaka,transpiracija i fotosinteza

  1. 1. Značaj vode za život biljaka
  2. 2. Kako biljka prima vodu? • Biljke koje žive u vodenoj sredini primaju vodu celom svojom površinom. • Kod kopnenih biljaka obično je samo koren u dodiru sa vodom, pa je tokom evolucije postao posebno prilagodjen za obavljanje te funkcije. • PITANJE: 1) Zašto je koren, ponekad, razvijeniji od nadzemnog dela biljke ?
  3. 3. Kretanje vode iz zemljišta u korenske dlačice odvija se na osnovu osmoze, tj. difuzije kroz polupropustljive biološke membrane: • PITANJE: Šta predstavljaju A, B, C, D i E na crtežu korenske dlačice ?
  4. 4. Šta je sila usisavanja ? • To je sila kojom biljna ćelija upija vodu (iz podloge ili druge žive ćelije) • Jednaka je razlici izmedju osmotskog pritiska ćelijskog soka (OP) u vakuoli i zidnog pritiska (ZP) (ili turgorovog pritiska ): S = OP - ZP • Turgorov pritisak (TP) je pritisak ćelijskog sadržaja na zid, a zidni pritisak (ZP) je pritisak zida na ćelijski sadržaj • Pritisak zida jednak je po veličini turgorovom pritisku, ali je suprotnog smera
  5. 5. Kako se voda kreće od korenske dlačice do ksilema? • Kretanje vode od korenske dlake do centralnog cilindra izazvano je većom silom usisavanja ćelija unutrašnjih tkiva korena od one u perifernim ćelijama (korenskim dlačicama). • PITANJE: Koliko a) ima vode i b) koliki je osmotski pritisak u vakuolama unutrašnjih ćelija u odnosu na vakuole korenskih dlačica ?
  6. 6. Poprečni presek mladog korena
  7. 7. Kako se voda kreće od korenske dlačice do ksilema?
  8. 8. Kako se voda kreće od korenske dlačice do ksilema?
  9. 9. Šta je korenov pritisak? • To je sila koja vodu potiskuje naviše iz parenhima korena u ksilem • Dokazi postojanja korenovog pritiska je pojava kapi tečnosti na: - preseku stabla odmah iznad korena (eksudacija), - na presečenim granama vinove loze (plač ili suzenje) i - po obodu listova kod mladih zeljastih biljaka (gutacija)
  10. 10. • Šta je korenov pritisak?
  11. 11. Šta je korenov pritisak ? • Problem : ksilemski elementi, traheje i traheide, kao mrtve ćelije bez vakuole nemaju silu usisavanja !!! Kako onda upijaju vodu iz živih ćelija korena ? • Rešenje : Smatra se da žive parenhimske ćelije korena aktivnim transportom prenose jone u unutrašnjost ksilemskih sudova pa rastvor u sudovima postaje koncentrovaniji od ćelijskog soka u vakuolama parenhimskih ćelija. Ta razlika omogućuje da voda osmotskim putem prelazi iz parenhima u ksilemske sudove korena i penje se u njima !!!
  12. 12. Dalje kretanje vode kroz ksilemske elemente stabla u listove ? Na taj tok vode uglavnom utiče sila koja se razvija usled transpiracije !
  13. 13. Transpiracija To je pojava odavanja vode u obliku vodene pare u atmosferu preko nadzemnih delova biljke • Intenzitet transpiracije se meri količinom vode odate sa jedinice površine lista u jedinici vremena (grami vode / dm2 / sat) • Vrste transpiracije: 1) kroz kutikulu lista 2) kroz otvore na stablu - lenticele 3) kroz stome - može se delimično regulisati
  14. 14. Gradja stominog aparata
  15. 15. Gradja stominog aparata Stome su intercelulari u listovima biljaka • Stomin aparat čine: 1. Ćelije zatvaračice pasuljastog oblika sa tankim spoljašnjim i debelim unutrašnjim zidovima 2. Ćelije pomoćnice (susedne ćelije sa kojima se dodiruju zatvaračice svojim tankim zidovima) 3. Intercelular ispod zatvaračica - stomina komora • • • Otvaranje i zatvaranje stoma reguliše se promenom turgorovog pritiska u zatvaračicama i pomoćnicama Na svetlosti zatvaračice uzimaju jone kalijuma iz okolnih pomoćnica što ima za posledicu porast njihove sile usisavanja i otvaranje stoma Kod većine biljaka stome su noću zatvorene
  16. 16. Stome
  17. 17. • 1. 3. 4. 6. Uticaji spoljašnje sredine na intenzitet transpiracije : Svetlost 2. Količina vode u biljci Zasićenost vazduha vodenom parom Temperatura vazduha 5. Brzina vetra Koncentracija CO2 u biljci • Značaj transpiracije: - ona deluje kao pumpa koja omogućava da se protok vode neprekidno odvija od korena do lista - biljka se hladi isparavanjem vode kroz stome
  18. 18. PITANJA 1. Koji biljni organi sadrže najviše vode, a koji najmanje ? 2. Šta omogućava kretanje vode iz zemljišta u koren ? 3. Šta su to gutacija i eksudacija ? Na koju pojavu ukazuju ? 4. Kakve oblike transpiracije poznaješ ? 5. Šta utiče na intenzitet transpiracije ? 6. Kakav značaj ima transpiracija za biljku ?
  19. 19. Provera znanja 1. Šta su stome ? 2. Kako se reguliše otvaranje i zatvaranje stoma ? 3. Kojim veličinama može da se okarakteriše sila transpiracije ? 4. Kakav je značaj transpiracije za biljku ?
  20. 20. 1. Intenzitet transpiracije, produktivnost transpiracije, koeficijent transpiracije. 2. Promenom turgorovog pritiska u ćelijama zatvaračicama i ćelijama pomoćnicama. 3. Crpka koja omogućava da se protok vode od korena do lista neprekidno odvija i voda iz korena izvuče kroz mrtve ksilemske elemente sve do listova. Biljka se hladi isparavanjem vode kroz stome. 4. Intercelulari u listovima biljaka.
  21. 21. 5. Kako nastaje korenov pritisak ? 6. Šta su eksudacija i gutacija ? 7. Na osnovu čega se voda kreće iz zemljišta u korenske dlačice ? 8. Šta omogućava kretanje vode od korenske dlake kroz ćelije tkiva korena do ksilemskih elemenata korena ? 9. Od čega zavisi otvaranje i zatvaranje stoma ?
  22. 22. 1. Kapljice tečnosti na preseku stabla odmah iznad korena. Izlučivanje vode u kapima sa oboda listova 2. Tako što parenhimske ćelije korena prenose jone do ksilemskih elemenata korena protiv gradijenta koncentracije. 3. Rastuća sila usisavanja. 4. Na osnovu osmoze tj. difuzije kroz polupropustljive biološke membrane. 5. Od svetlosti, količine vode u biljci, od temperature, koncentracije ugljen-dioksida i drugih faktora spoljašnje sredine.
  23. 23. Fotosinteza • Fotosinteza je proces u kojem biljke sintetišu organska jedinjenja (hranu) iz neorganskih jedinjenja (ugljen-dioksida i vode) pomoću Sunčeve energije ! • Opšta jednačina fotosinteze : svetlost 6CO2 + 6H2O C6H12O6 + 6O2 hlorofil Glukoza
  24. 24. Fotosinteza • Fotosinteza je proces u kojem biljke sintetišu organska jedinjenja (hranu) iz neorganskih jedinjenja (ugljen-dioksida i vode) pomoću Sunčeve energije ! • Opšta jednačina fotosinteze : svetlost 6CO2 + 6H2O C6H12O6 + 6O2 hlorofil Glukoza
  25. 25. Fotosintetički pigmenti • Apsorbuju odredjene talasne dužine vidljivog dela spektra izmedju 380nm i 760nm ! • Tri grupe pigmenata: 1) hlorofili 2) karotenoidi 3) fikobilini
  26. 26. Molekul hlorofila • Hlorofil je složen molekul građen od porfirinskog prstena sa atomom Mg u centru i alkohola metanola i fitola koji su vezani za prsten estarskim vezama • Svi fotosintetičari imaju hlorofil a • Biljke imaju hlorofil a i hlorofil b • Karotenoidi (karoteni i ksantofili) su pomoćni pigmenti u fotosintezi • Fikobilini se nalaze kod prokariota
  27. 27. Fotosintetički pigmenti 1. Hlorofili imaju dve zone apsorpcije: u plavom i crvenom delu spektra. Zelenu svetlost ne apsorbuju već je propuštaju i zato su zelene boje! 2. Karotenoidi apsorbuju svetlost u ljubičastom i plavom delu spektra 3. Fikobilini apsorbuju zelenu, žutu i narandžastu svetlost
  28. 28. Hloroplasti • Organele u kojima su smešteni fotosintetički pigmenti • Kod različitih vrsta se razlikuju po obliku, veličini i broju • Njihova građa je otkrivena tek upotrebom elektronskog mikroskopa
  29. 29. Svetla faza fotosinteze • Odigrava se u tilakoidima hloroplasta • Vrši pretvaranje svetlosne u hemijsku energiju ATP-a • Svetla faza obuhvata: - oksidaciju vode do O2 koji se oslobađa iz biljke, - redukciju NADP u NADPH2 (2H potiču iz vode!), - fosforilaciju ADP u ATP ( ADP + P + hem.E = ATP )
  30. 30. Tamna faza fotosinteze (Kalvinov ciklus) • Suština: od CO2, koji ulazi u ćelije lista preko stoma, obrazuju se šećeri fruktoza i saharoza, a zatim i polisaharid skrob uz pomoć ATP i NADPH2 koji su nastali u svetloj fazi fotosinteze • Tri ključna procesa: 1. Karboksilacija - vezivanje CO2 za ribulozu-1,5-bifosfat Redukcija 3-fosfo-glicerinske kiseline uz pomoć ATP i NADPH2 Nastaju šećeri i vrši se regeneracija ribuloze-1,5bifosfata čime se zatvara ciklus 2. 3.
  31. 31. Svetla i tamna faza fotosinteze (primarne-1 i sekundarne-2 reakcije)
  32. 32. • Tok asimilata (= organske materije stvorene u fotosintezi): kroz floem u oba pravca, naviše u vršne pupoljke i naniže u podzemno stablo i koren • Spoljašnji činioci koji utiču na fotosintezu: - intenzitet svetlosti i koncentracija CO2 - fotosintezu ograničava onaj činilac koji je u manjku ! • Intenzitet fotosinteze se može meriti količinom usvojenog CO2 ili oslobođenog O2 u jedinici vremena na jedinicu površine lista
  33. 33. Proverite svoje znanje! • Kakva je razlika izmedju autotrofne i heterotrofne ishrane ? • Kojim putevima se u biljci prenose asimilati (šta su asimilati?) ? • Kako se biljka snabdeva vodom i ugljendioksidom koji su potrebni za proces fotosinteze? • Koju ulogu imaju biljni pigmenti u procesu fotosinteze ? • Iz kojeg jedinjenja potiče kiseonik koji se oslobadja u procesu fotosinteze ? • Navedi proizvode svetle faze fotosinteze.
  34. 34. • Kako se izražava intenzitet fotosinteze ? • U kojoj reakciji nastaje ATP, a u kojoj se troši ? • Koji faktori spoljne sredine utiču na intenzitet fotosinteze i kako ? • U kojoj fazi fotosinteze učestvuje voda, a u kojoj ugljendioksid? • Navedi ključne reakcije tamne faze . • Koji molekuli su proizvodi tamne faze fotosinteze ? • Šta su uloge fotosistema I i II ? • Gde se odigrava svetla, a gde tamna faza fotosinteze?

×