Deprem

1,540 views

Published on

Depreme hazırlıkla ilgili bilgiler.

Published in: Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,540
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
24
Actions
Shares
0
Downloads
13
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Deprem

  1. 1. Deprem ve Yapılması Gerekenler Depremden Önce Bir deprem meydana geldiğinde eğer bina içindeyseniz sallanma ve ani bir gürültü duyarsınız. Sonradan, hızlı, şiddetli ardarda çalkantılı sarsıntılar meydana gelir. Bu, çok korkutucu olacaktır. Panik, sağlıklı düşünmenizi engelleyecek, hatalı, bilinç dışı hareket etmenize yol açacaktır. Bu aşamada daha önceden yaptığınız ve belli aralıklarla tekrarladığınız tatbikatlar tepkilerinizi otomatikleştirmiş olacağı için paniğe kapılmaya zaman kalmadan harekete geçmeniz ve ne yapacağınızı bilmeniz depremin vereceği zararı en aza indirgeyecektir. Bilinçli düşünebilmek, hazırlıklarınızı felaket anında değil, daha önce yapmanıza ve planlamanıza bağlıdır. Deprem geldiğinde bulunma olasılığınız olan mekanlarda, Zemin veya 1.katta iseniz ve ilk 10-15 sn.de çıkma imkanınız varsa deprem anında kaçacağınız yolu belirleyiniz ve zaman tutarak kaçış tatbikatı yapınız. Bulunduğunuz mekanı terk etme imkanınız yoksa kendinize deprem anında sığınabileceğiniz yaşam üçgenleri oluşturacak yerler tespit ediniz ve buralara sığınma tatbikatı yapınız. Bunlar; o çelik dolaplar, o para kasaları, o çamaşır ve bulaşık makinaları o içi kitap ile doldurulmuş çeyiz sandıkları o bina kolonlarının dipleri (yan binanın çarpma ihtimalini de hesaba katınız) gibi dayanıklı yapıların yanlarında oluşacak boşluklardır. Binanızdaki kolon, perde gibi “düşey taşıyıcı” yapı elemanlarını tespit edin. Birbirine en yakın düşey taşıyıcılar arasındaki bölge diğer bölgelerden daha güvenlidir. Eğer bulunduğunuz bina depreme dayanıklı ve bulunduğunuz mekandaki masa çelik veya kalın masif ahşap malzemeye sahipse başınıza düşebilecek eşyalardan sizi koruyabilir. Ama tavan çökmesi halinde hiçbir koruyucu özelliği olmayacaktır. Bulunmamanız gereken bir yer de kapı pervazlarıdır. Beton perde içine inşa edilmemişse (genelde tuğla duvar içine inşa edilir) kapı pervazlarının koruyucu hiçbir özelliği yoktur. Çelik kapılara da güvenmeyin. Bunların da taşıyıcı özelliği olmadığı gibi, hem tehlike anında kırılması mümkün değildir, hem de üzerinize devrilme riski bulunmaktadır. Ayrıca mutfak ve banyolar yaşam üçgenlerinin oluştuğu en uygun mekanlardır; aynı zamanda kurtarma ekiplerinin öncelikle baktığı mekanlardır. Ancak deprem anında fayansların patlayabileceğini de göz önünde tutun.
  2. 2. Binanın taşıyıcı sisteminde yan şekilde görülen tipte düzensizlikler 2007 deprem yönetmeliğinde kesin olarak yasaklanmıştır. Daire alanlarını büyütmek için, veya geniş hacimli odalar (oto galerisi, toplantı salonu gibi) yaratmak için geçmiş yıllarda kullanıldığı görülen bu yöntemin binanızda uygulanıp uygulanmadığını tespit ediniz. Binanın kolonlarında bu tip süreksizlikler görürseniz saklanma yerinizi bu bölgelerden uzakta, kolonların sürekli olduğu kısımlardan seçiniz. Depreme uykuda yakalandığınız takdirde, kullanmanız gereken 10-15 saniyelik süre bir hayli azalacaktır. Bunun için yatağınızın iki yanına 1 m3’lük masif tahta sandıklar yaptırmanız ve içlerini tıka basa kitaplarla doldurduktan sonra, kalın bir iple çevresini sarmanız yararlı olabilir. Kitaplar büyük bir ağırlık altında ezilmeyecek, sardığınız kalın ip ise sandığın patlamasına engel olacaktır. Sandığın içine doldurulan kitaplar kırılmaz, parçalanmaz, ezilmez. Deprem anında sandığın yanına sığının. Sandığın üzerine devrilecek bir kolon ya da beton plaka sandığı en fazla 10-15 santim ezebilir. Sandığın yanında her durumda depremzedeye yetebilecek bir yaşama alanı kalır. Sandığı daha sağlam olur diye çivi yada benzeri malzemelerle sağlamlaştırmaya çalışmayın. Çiviler, sandığın üzerine bir şey düştüğünde basınçla tahtadan fırlar ve depremzedeyi yaralayabilir. Kalın çamaşır ipi kullanın. Saklandığınız yerde dizlerinizi karnınıza çekerek ve başınızı da dizlerinize dayayarak cenin pozisyonu alın. Herhangi bir şekilde enkaz altında ezilme durumu olduğunda vücudunuz bu şekilde azami korunma olanağına sahiptir. İç organlarınızın büyük bir bölümünü ve böbreklerinizden birini çalışır durumda tutabilmek için en ideal şekildir. Bu alanları önceden seçip deprem çantanızı, içme suyu şişelerinizi (72 saat için en az 3 adet 1,5 litrelik şişe) ve kaskınızı önceden koymanız, en uygunsuz koşullarda hayatınızı kurtarabilir.
  3. 3. Depremden önce, o yiyecek, o içecek, o düdük o fener, o yedek piller, (cep telefonunuz için de yedek pil) o ilkyardım çantası, (ilkyardım kılavuzunu dikkatle okuyunuz ve 3 ayda bir tatbikatınız esnasında bilgilerinizi pekiştiriniz) hafif yara bereler için oksijenli su, tentürdiyot ve sargı bezi makas yara bandı ciddi kanamalar için turnike lastiği (uzun bir pipet olarak düşünüldüğünde enkaz altında ulaşamadığınız su kaynaklarına ulaşmanızı da sağlayabilir) o özel ilaçlarınız, o toz maskesi o giysi, o el radyosu, o sıhhi malzemeler gibi hazırlıklarınızı içeren bir çanta hazırlamanız ve bu çantayı deprem başladığında kolayca ulaşabileceğiniz bir konumda tutmanız, size olası bir depremde çok fayda sağlayacaktır. Enkaz altında öncelikle böbreklerin iflas ettiği bilinmelidir. Depremzedenin kurtarılması halinde bile, vücudunda onanamaz hasarların oluştuğu ve bu nedenle ölüm olaylarının yaşandığı saptanmıştır. Saklanma yerinizde içme suyuna erişiminizin olması bu açıdan hayati önem taşımaktadır. Bunlara ilaveten; o Önemli evrakların tercihen noter onaylı fotokopileri ve diğer değerli eşyalarınızı o Bir miktar nakit paranızı Bu çantada bulundurmanız faydalı olacaktır. Evinizdeki elektrik, gaz, su ana şalter, vanaların yerlerini ve nasıl kapatacağınızı öğreniniz. Gerekiyorsa bu vanaları kapatmak için kullanacağınız bir tornavidayı ya da kurbağacık anahtarı bu vanaların yanına selobantlayınız veya deprem çantanıza koyunuz. Tüpgazla çalışan beyaz eşya kullanıyorsanız gaz ileten hortumun depremde kesilebilme ihtimaline karşı tüpü kullanmadığınız zamanlarda vanasını kapatma alışkanlığını geliştiriniz. Günlük yaşam içerisinde cep telefonunuzu deprem anında hemen ulaşabileceğiniz konumlarda ve şarjlı tutma alışkanlığını geliştiriniz. Tercihen deprem çantanızda yedek pil bulundurunuz. Acil servis numarası olan 112 depremden sonra kilitlenebilir. Yakınınızdaki başka bir hastanenin telefonunu cep telefonunuza kaydetmenizde büyük fayda olabilir. Kitaplık, yüksek mobilya gibi kolay devrilebilecek ağır eşyaları duvara veya döşemeye sabitleyiniz. Su ısıtıcılarını duvara bağlayınız.(Örneğin; Sobayı sağlam zincir veya benzeri yanıcı olmayan malzeme ile duvara bağlayınız ve ayaklarını döşemeye sabitleyiniz). Gazlı ısıtıcıların yakıt girişini esnek bırakınız.
  4. 4. Deprem planınız çerçevesinde depremden sonra yakınlarınızla buluşabileceğiniz bir mekan tespit ediniz. Şehir dışında yaşayan, ailenizin irtibat kurabileceği bir akrabanızın veya bir arkadaşınızın adını, telefon numarasını ve adresini belirleyiniz ve ailedeki herkese veriniz. Depremden sonraki yaşantınızı senaryolar halinde tasarlayınız. 3 ayda bir deprem tatbikatı yaparak tepkilerinizi otomatikleştiriniz. Deprem Anında Gelen sarsıntılar birkaç saniye veya birkaç dakika sürebilir. Deprem ağzını açıp sizi yutmayacaktır; fakat kırılan bir cam, düşen nesneler, çevreye yuvarlanan ya da fırlayan ağır şeyler sizi hayati tehlikeler yaratacak biçimde yaralayabilir. Deprem anında önceden yaptığınız zamanlı tatbikatlara göre ilk 10 - 15 sn.‟ de binayı terk edebiliyorsanız derhal terk edin. Bazı durumlarda ani bir acil çıkış olanağı yaratabilirsiniz (giriş katındaki camı kırarak dışarı çıkmak gibi). Bu cam kalın ya da sekurit (sağlamlaştırılmış) olabilir. Bunu kırmak için bir yangın söndürme tüpü gibi sağlam bir eşyayı kaçış yolu üzerinde bulundurabilirsiniz. Otomatikleştirilmiş ilk tepkilerden biri de ocakta yanan ateşi derhal söndürmek olmalıdır. Mümkünse hemen evin tüm elektiriğini kesecek olan şalteri kapatın. Kaçma olasılığı yoksa önceden tespit ettiğiniz ve yaşam üçgenlerinin oluşacağına karar verdiğiniz güvenli yerlerde, ana karnındaki cenin pozisyonunda yere yatın ve depremin geçmesini bekleyin. Gözünüz her zaman yukarıdan gelebilecek cisimlerde (sıva parçaları gibi) olmalı. Yan yatarak cenin pozisyonu almanız, ellerinizle başınızı korurken çevreyi görme ve gözlemleme şansı verecektir. Pencerelere doğru bakmayın, deprem anında camların patlayarak 6 metreye kadar cam fırlattığı bilinmekte. Kolon, kiriş veya duvarlar bir anda düşmeyecek, bu hareket belli bir sallantının ardından gerçekleşecektir. Kesinlikle merdivenlerden, merdiven boşluklarından, balkonlardan uzak durunuz. Asansör bir tuzaktır. Yıkılan binalarda en yüksek oranda ölüm bu noktalarda meydana gelmektedir. Birinci kattan daha yüksekteyseniz, atlamayı denemeyiniz. Yaşanan depremlerde ölümle ve ciddi yaralanmalarla sonuçlanan olayların büyük bir bölümü yüksekten atlamayla ilişkilidir. Bunun
  5. 5. yerine yüksek binalarda yapılması zorunlu olan harici yangın merdivenlerini (varsa) kullanınız. Demir konstrüksiyondan inşa edilen bu merdivenler, binadan bağımsız olduğu için yıkım darbesinden daha zor etkilenecek ve bağlı olduğu yerden kopması halinde, çeperlerindeki kuşaklar nedeniyle düşme anında bir koruma alanı oluşturacaktır. Dahili yangın merdivenleri koruyucu bir alan yaratmayacaktır. Bir “Yaşam Üçgeni Alanı” yaratın. Masa, yatak altı gibi yerler yerine, Ağırlık merkezi yere yakın çelik dolaplar (boyu uzunsa ve yapabiliyorsanız yana devirin), para kasaları, çamaşır ve bulaşık makinesi gibi yukarıdaki listeden önceden belirlediğiniz nesnelerin yanına yatın ve cenin pozisyonu alın. Herhangi bir yıkılma anında bu nesneler belki ezilecek ama asla yok olmayacaklardır. Yanlarında yaratacağı alan sizin yaşam üçgeniniz olacaktır. Cenin pozisyonunun bir diğer özelliği ise, kurtarma ekiplerinin kazazedenin bulunduğu bölüme en küçük bir gedikten de olsa ulaşması halinde, onu bulunduğu yerden çıkartamazsa bile, elini tutmasına izin vermesidir. Saatler sonra bir dış yardımın eline dokunması sayesinde, kazazedenin beyni hızla adrenalin pompalamaya başlayacak ve onu yeniden hayata bağlayacak çok önemli bir köprü kurulmuş olacaktır. Yaşanan depremlerden elde edilen veriler, mutfak ve banyoların en uygun yerler olduğunu göstermektedir. Çünkü enkaz altında kalındığı takdirde, bu bölümlerde hem yaşam üçgeni yaratabileceğiniz unsurlar vardır, hem de patlayan borulardan sızan suyu içerek vücudunuzu crash sendromundan koruyabilme olanağı mevcuttur. Enkaz altında kalan kişileri bekleyen en ciddi tehlike böbrek yetmezliği nedeniyle ortaya çıkan sendromlardır.
  6. 6. Deprem zararları farklıdır. Kimi yapıların taşıyıcı elemanları sağlam kalır, ancak zeminde gerekli önlemler alınmamışsa binanın kayma, hatta devrilme olasılığı vardır. Gerek sarsıntıların salınımları sebebiyle olsun, gerek binanın düşeyden belli bir açıyla sapması sebebiyle olsun, korunduğunuz yerde bir cisme tutunun ve onunla birlikte hareket etmeye hazır olun. Büyük bir depremden sonra artçı sarsıntıların olacağı unutulmamalıdır; mümkün olan en kısa sürede gerekli emniyet tedbirleri alınıp ev sakin bir şekilde terk edilmeli, durumu belirten bir not bırakılarak önceden belirlenen buluşma noktasına gidilmelidir. TOPLU MEKANLARDA DEPREM Metro istasyonları, büyük iş ve alışveriş merkezleri, hastaneler gibi yerler depremden sonra da işlevlerini sürdürecek şekilde yapılırlar. Bu mekanlarda en çok dikkat edilmesi gereken nokta, düşebilecek, devrilebilecek veya çarpabilecek cisimlerden uzak durmaktır. Panik oluşması halinde ezilme tehlikesi bulunduğunu da gözden kaçırmayınız. Kullanım merdivenlerinden ve asansörlerden uzak durunuz. Deprem sonrasında yangın çıkışlarını kullanınız.
  7. 7. Sinemalarda asla dışarı kaçmaya çalışmayın, vaktiniz yetmeyecektir. Sıra aralarına uzanın. Etrafinızdakileri bu konuda uyarın. Çocuğunuzun okulunda mantıklı bir eylem planı yapılıp yapılmadığını okul yetkililerinden öğrenin, yapılmamışsa yapılmasını talep edin, hatta aktif olarak hazırlıklara katılın. Alışveriş merkezlerinde deprem sonrası yangın riski yüksektir. Bir alışveriş merkezine gittiğinizde, mutlaka yangın merdiveninin yerini öğrenin ve deprem anında hızlı ve kararlı bir şekilde oraya yönelin. Yapamıyorsanız büyük kolonların yanında durmaya çalışın. Raflardan ve dolaplardan uzak durun. Satın aldığınız şeyleri bırakıp bırakmama kararını depremden önce düşünerek otomatikleştirin. İşyerinizde deprem anında yukarıdan gelecek tehlikelere karşı (asma tavan, armatür, v.s.) masa altına sığınabilirsiniz. Yakın iseniz garaja kaçarak araba yanına cenin pozisyonunda uzanabilirsiniz. Yangın merdivenine giderek merdivenden yukarı çıkabilirsiniz. Bu sizden sonra geleceklere yer açar. DEPREM SIRASINDA ARAÇTA BULUNANLAR Yer sarsıntısını otomobilde, tünelde veya kapalı bir otoparkta hissettiğiniz anda; Paniğe kapılmayın. Yolda iseniz, aracınızı yol kenarına çekip, binalardan, elektrik direklerinden veya ağaçlardan uzakta durdurun. Tünel içinde iseniz ve çıkışa yakın değilseniz, aracınızı durdurup aşağıya inin ve yanına yan yatarak cenin pozisyonu alın. Aracınızın içinde durmayın. Aynı yöntemi kapalı bir otoparkta iseniz aynen uygulayın. Ulaşım araçlarında sağlam yerlere sıkıca tutunulmalı, araçlar sarsıntı bitene kadar terk edilmemelidir. Araç içinde olduğunuz takdirde, üzerinize düşen bir parça ile ezilme riski taşıyorsunuz. Oysa dışına çıkıp, yanına yattığınız takdirde, üzerinize yıkılacak tavan, tünel gibi büyük kitleler aracı belki ezecek, ama yok etmeyecektir. DEPREM ESNASINDA DIŞARIDA İSENİZ Yolda yürürken başımıza düşebilecek cisimlerden korunmak için çevrede yıkılabilecek her şeyden uzaklaşılmalıdır. Açıkta duran kahve, hafif içki satan (parayla çalışan) makineler, ilan levhaları ve direkleri devrilebilir. Elektrik direklerinden ve tellerden uzaklaşılmalıdır. Bahçe duvarları, reklam panoları, balkon altları ve kiremitlerden uzak durulmalıdır. Deniz kıyısından uzaklaşmalıdır. Yüksek yerlere doğru zaman kaybedilmeden kaçılmalıdır. Eğer tsunami oluşursa boyunun 7 metreye kadar çıkabileceği tahmin edilmektedir. Toprak kayması olabilecek taş ve kaya düşebilecek dik kayaların yakınından ve yamaç altlarından uzaklaşmalıdır. En yakın açık alanlara sığınılmalıdır.
  8. 8. Sinema, tiyatro, konferans, stadyum ve spor salonlarında sağlam oturak ve bariyerlerin yanına çömelinip başlar korunmalıdır. DEPREM ESNASINDA HASTANEDE İSENİZ Hastaneler depremde çok az hasar görecek şekilde yapılırlar. Ancak düşebilecek, dökülebilecek, devrilebilecek ve çarpabilecek cisimlere karşı tetikte olunmalıdır. Bir süre hastanede yatacaksanız odanızdaki bu türden cisimlerin duvara sabitlendiğinden emin olunuz. Görevliler, herkesin görebilmesi gereken bir yere asılmış olan Hastane Deprem Planı „na göre deprem sonrası işlemler için sizi yönlendirecektir. Depremden Sonra Panik olmayın Ocağı, sobayı söndürün, elektrikle çalışan aletleri kapatın. Elektrik sigortalarını kapatın. LPG tüp, doğalgaz ve su vanalarını kapatın. Binayı terk ederken asansörü kullanmayın. Gaz sızıntısı olasılığına karşı sigara yakmayın. Evden ayrılırken deprem çantasını ve kimliğinizi alın. Hemen otomobille dışarı çıkmayın. Trafiğin tıkanması, ambulans, itfaiye ve diğer yardım araçlarının zamanında ihtiyacı olanlara ulaşmasını engelleyecektir. Elektrik hat ve direklerinden uzak durun. Hasarı az da olsa yetkililer izin vermedikçe eve girmeyin. Artçı depremler, sağlam kalan yapı elemanlarının yıkılmasına sebep olabilir. Olası bir sonraki artçı depreme karşı hazırlıklı olun. Ancak bu artçı depremin ne zaman gelebileceğine dair dedikodulara kulak asmayın. Depremden sonra aile üyeleriniz için belirlediğiniz buluşma yerlerine gidin. Önceden bir çadır edinmişseniz uygun bir yere kurun. Deprem hakkında söylenti yapmayın, resmi açıklamalar dışındaki söylentilere inanmayın. Televizyon ve radyo dinleyerek deprem ile ilgili bilgileri izleyin. Deprem sırasında radyo, telefon ve televizyona göre daha kullanışlıdır. Profesyonel yardım gelene kadar çevrenizde yardım edebileceğiniz kişilere yardım edin. Riskli durumlarda ise hem kendinize hem de kurtarmaya çalıştığınız kişiye büyük zarar verebilmeniz mümkündür. Bir toplu mekanda iseniz, sakin ve düzenli bir biçimde mekanı terkedin, çevrenizdekileri bu konuda uyarın. Paniğin yol açacağı kargaşada zarar görebilirsiniz ve zarar verebilirsiniz. Eğer enkaz altında iseniz kesin bir çıkış yolu görebiliyorsanız ve hareket edebilecek durumda iseniz çıkmaya çalışın. Aksi takdirde bulunduğunuz pozisyonu koruyun, enerjinizi tüketmeyin ve size yardım gelmesini bekleyin. Sert bir cisimle düzenli sesler çıkartın. Kurtarma ekipleri çalışırken sesiniz duyulmayacaktır. Bu nedenle, kurtarma ekipleri dinleme - sessizlik durumuna geçtiğinde (makinaların çalışmadığı durum) sesinizi duyurmaya çalışın.
  9. 9. Psikolojik Önlemler * Aşırı heyecanın kalp krizini tetikleyebildiği bilinmektedir. Depremde birçok ölüm vakası, depreme psikolojik olarak hazırlıksız yakalanan kişilerin hissettiği yüksek endişe ve panik duygusunun tetiklediği kalp krizlerinden kaynaklanmaktadır. Heyecanın tümden yatıştırılması mümkün değildir, ancak önceden planlanmış ve tatbikatlar ile sağlamlaştırılmış bir “ne yapacağını bilme” duygusunun varlığı, paniğin yerini dolduracağı için heyecanı kişiye faydalı olacak düzeylerde tutabilir. Ayrıca birkaç dakika süren bir deprem sürecinde devamlı olarak “en kötü sarsıntı henüz gelmedi” şeklinde düşünmek, insanın yaşama tutunan içgüdülerinin devrede kalmasını, kişinin kendini bırakmamasını sağlayabilir. Depremin apansızca gelişini ve dakikalar boyu sallayışını, etraftaki cisimlerin devrilişini, kırılışını önceden ve abartılı olarak kafada canlandırmak, ona gösterilen duygusal direnci artırabilir. Depremden sonra ise, yıkım ne denli ağır olursa olsun, kayıp ne denli büyük olursa olsun hayat devam etmektedir. Deprem eğer bedeninizi öldürememişse ruhunuzu öldürmesine izin vermeyin. İnsan, başına neler gelirse gelsin hayatını yine anlamlı kılabilmekte, tekrar gülebilmekte, uğruna yaşayabileceği şeyler bulabilmektedir. Kaynaklar http://www.ntvmsnbc.com/news/145817.asp Foto: Ercan Arslan http://www.ntvmsnbc.com/news/232781.asp http://www.sakarya.pol.tr/deprem/rehber.asp http://www.egitim.gov.tr/Deprem/Deprem_an.htm http://www.hikmetonaydin.com/deprem.htm http://www.ctoraman.gen.tr/deprem/dneyapmali.html http://www.ideyapi.com.tr/destek/Deprem_Yonetmeligi_2007.pdf http://www.ibb.gov.tr * Bu bölümün kaynağı yoktur, içeriğini geliştirerek katkıda bulunabilirsiniz.

×