Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

P R O G N O Z A Final

1,730 views

Published on

Published in: Technology
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

P R O G N O Z A Final

  1. 1. Procesy demograficzne w Polsce a wyzwania wobec polityki gospodarczej Janina Jóźwiak, Irena E. Kotowska Instytut Statystyki i Demografii Szkoła Główna Handlowa Przewidywane zmiany liczby i struktur wieku ludności w Polsce i ich skutki ekonomiczne Warszawa, 7.01. 2010
  2. 2. Prognoza ludności GUS z 2008r.: założenia http://www.stat.gov.pl/gus/
  3. 3.
  4. 4.
  5. 5. Źródło: opracowanie własne na podstawie publikacji GUS
  6. 6. Struktura ludności Polski w 2035r. według prognozy GUS z 2008r. http://www.stat.gov.pl/gus /
  7. 7. Zmiany liczby ludności według ekonomicznych grup wieku w Polsce w latach 2007-2035 (w tys. osób, prognoza GUS, 2008 ) Najtrudniejsze lata 2010-2025 Źródło: opracowanie własne na podstawie „Prognoza ludności na lata 2008-2035”, GUS, 2009 Przyrosty w okresach 5-letnich
  8. 8. Zmiany struktury wieku ludności Polski, prognoza GUS 2008 Źródło: opracowanie własne na podstawie „Prognoza ludności na lata 2008-2035”, GUS, 2009
  9. 9. Zmiany populacji osób starszych, 2007-2035 Źródło: opracowanie własne na podstawie wyników „Prognozy ludności na lata 2008-2035”, GUS 2009
  10. 10. Starzenie się zasobów pracy Odsetek osób w wieku 50-59/64 lata w ogólnej liczbie ludności w wieku produkcyjnym Źródło: opracowanie własne na podstawie wyników „Prognozy ludności na lata 2008-2035”, GUS 2009 2007 2010 2015 2020 2025 2030 2035 26,5 27,8 26,0 25,7 26,9 30,5 34,6
  11. 11. Proporcje między liczbą osób w wieku produkcyjnym oraz liczbą osób w wieku nieprodukcyjnym Obciążenie potencjalne (demograficzne) Źródło: opracowanie własne na podstawie „Prognoza ludności na lata 2008-2035”, GUS, 2009
  12. 12. Podsumowanie zmian <ul><li>do najważniejszych wyzwań rozwojowych dekady 2010-2020 należy zmiana proporcji między ludnością w wieku produkcyjnym i poprodukcyjnym. Problem polega nie tylko na wzroście liczby osób w wieku poprodukcyjnym o 2 mln, czyli na przyśpieszeniu procesu starzenia się ludności. W 2010 r. osoby w wieku 65 lat i więcej stanowiły 13,5% ogółu ludności, 10 lat później – 18,5%. Szybki wzrost obciążenia osób w wieku produkcyjnym osobami w wieku poprodukcyjnym (z 26 osób w wieku poprodukcyjnym przypadających na 100 osób w wieku produkcyjnym w 2010 r. do 37 w 2020r.) wynika z jednoczesnego spadku zasobów pracy o nieco ponad </li></ul><ul><li>2 mln. </li></ul>
  13. 13. <ul><li>w dekadzie 2020-2030 należy oczekiwać kontynuacji zmian z poprzedniego okresu: spada liczba osób w wieku produkcyjnym, ale nieco słabiej (o 1,2 mln), także wzrost osób w wieku poprodukcyjnym jest coraz wolniejszy (o 921 tys.). Udział osób w wieku 65 lat i więcej wzrośnie o 22,3%. Dodatkowo wyraźnemu postarzeniu ulegną zasoby pracy – udział kobiet w wieku 50-59 lat oraz mężczyzn w wieku 50-64 lata wzrośnie z 25,7% w 2020 r. do 30,4% w 2030 r. Obciążenie osobami w wieku poprodukcyjnym zwiększy się do 44 na 100 osób w wieku produkcyjnym w 2030 r., a obciążenie całkowite do 73 osób. </li></ul>
  14. 14. <ul><li>lata 2030-2035 przyniosą dalsze zmniejszenie się potencjalnych zasobów pracy, silniejsze w wymiarze absolutnym niż przyrost populacji osób w wieku poprodukcyjnym . Proces starzenia się ludności i zasobów pracy będzie kontynuowany – osoby w wieku 65 lat i więcej będą stanowić 23,2% ogółu ludności a udział osób w wieku 50-59 lata dla kobiet i 50-64 lata dla mężczyzn w populacji w wieku produkcyjnym wzrośnie do 34,6% </li></ul>
  15. 15. Szacunek obciążenia efektywnego ludności pracującej osobami niepracującymi (liczba niepracujących na 100 osób pracujących) na podstawie danych BAEL z II kwartału 2008 <ul><li>Założenia: </li></ul><ul><li>wskaźnik zatrudnienia osób w wieku produkcyjnym pozostanie na poziomie 64,4% w całym okresie prognozy </li></ul><ul><li>wskaźnik zatrudnienia osób w wieku poprodukcyjnym pozostanie na poziomie 5,8% w całym okresie prognozy </li></ul><ul><li>osoby w wieku przedprodukcyjnym 0-17 lat nie pracują </li></ul>
  16. 16. „ Obciążenie „ osób pracujących niepracującymi
  17. 17. Relacje pomiędzy generacjami <ul><li>Wskaźnik potencjalnego wsparcia (15-64/65+): </li></ul><ul><li>1950: 12 </li></ul><ul><li>2008: 4,9 </li></ul><ul><li>2035: 2,75 </li></ul>
  18. 18. <ul><li>Wskaźnik opieki nad rodzicami (80+na 100 osób 50-59/64): </li></ul><ul><li>2008: 12,3 </li></ul><ul><li>2035: 26 </li></ul><ul><li>„ sandwich generation” </li></ul>
  19. 19. <ul><li>Rynek pracy, produktywność, wzrost gospodarczy </li></ul><ul><li>System zabezpieczenia społecznego, finanse publiczne </li></ul><ul><li>Popyt na usługi (finansowe, edukacyjne, opiekuńcze, itp.) </li></ul>Konsekwencje ekonomiczne
  20. 20. <ul><li>Rynek pracy </li></ul><ul><li>Spadek liczby osób w wieku produkcyjnym po 2020, braki siły roboczej </li></ul><ul><li>Starzenie się zasobów pracy </li></ul><ul><li>Okresowo- spadek zasobów kompensowany przez wzrost udziału osób starszych w rynku pracy. </li></ul>
  21. 21. <ul><li>Konsekwencja malejących zasobów: spadkowy trend tempa wzrostu gospodarczego </li></ul><ul><li>Kompensacja przez wzrost wydajności a także dłuższy czas aktywności zawodowej </li></ul><ul><li>Nie ma żadnego potwierdzenia teza o niższej wydajności osób starszych (wykształcenie, doświadczenie) </li></ul><ul><li>Problem: szybkość przemiany technologicznej, „starzenie się” kapitału ludzkiego (niedostosowanie, wykluczenie – kształcenie ustawiczne jako remedium?) </li></ul>
  22. 22. <ul><li>Łatwiejszy dostęp młodszych generacji do rynku pracy? </li></ul><ul><li>mniej liczne generacje, ale </li></ul><ul><li>wykształcenie i odpowiednie kwalifikacje wciąż najważniejsze </li></ul>
  23. 23. <ul><li>Zwiększona presja: emerytury („niezbilansowany system” emerytalny), opieka zdrowotna (wyższe wydatki) </li></ul><ul><li>Opieka nad osobami starszymi: ograniczone zasoby opieki nieformalnej (w ramach rodziny) </li></ul><ul><li>Konieczność: nowy system emerytalny, podwyższenie wieku emerytalnego ustawowego i faktycznego, aktywacja osób starszych </li></ul>Wydatki publiczne
  24. 24. <ul><li>Szacunki dla Europy wskazują, że usunięcie niepełnosprawności redukuje wydatki na zdrowie i opiekę nad osobami starszymi o połowę; konieczność zwiększenia nakładów na opiekę zdrowotną osób młodszych. </li></ul><ul><li>Rola „zdrowia publicznego”, wydłużanie życia ludzkiego w dobrym zdrowiu </li></ul>
  25. 25. Popyt na usługi <ul><li>Zmiana struktury gospodarstw domowych i zapotrzebowania na różnego typu usługi: </li></ul><ul><li>- finansowe (kredyty konsumpcyjne, ubezpieczenia, skłonność do oszczędzania) </li></ul><ul><li>- opiekuńcze </li></ul><ul><li>- edukacyjne </li></ul><ul><li>- zdrowotne </li></ul><ul><li>- czas wolny, etc. </li></ul>
  26. 26. <ul><li>Demograficzna „odnowa” poprzez stosowną politykę przyjazną rodzinie </li></ul><ul><li>Możliwość godzenia pracy zawodowej i </li></ul><ul><li>obowiązków rodzinnych (głównie kobiet) </li></ul><ul><li>Work-life balance </li></ul><ul><li>Głębokie reformy rynku pracy: wzrost zatrudnienia (kobiety), „flexicurity”, ograniczanie wczesnych emerytur </li></ul><ul><li>„ aktywne starzenie się” </li></ul><ul><li>Poprawa systemu publicznej opieki zdrowotnej: ograniczenie niepełnosprawności </li></ul><ul><li>Imigracja? </li></ul>ODPOWIEDŹ NA WYZWANIA DEMOGRAFICZNE
  27. 27. WNIOSKI OGÓLNE <ul><li>Starzenie się ludności to proces nieuchronny i nieodwracalny – także jego konsekwencje ekonomiczne, okresowo silniejsze lub słabsze </li></ul><ul><li>Poprzez stosowne działania dostosowawcze i modernizacyjne można wygrać związane z tym procesem wyzwania </li></ul>
  28. 28. <ul><li>Jako obiektywny proces, te zmiany struktury ludności nie mogą być traktowane jako tylko „zagrożenie” </li></ul><ul><li>Wydłużanie się ludzkiego życia- dobrodziejstwo rozwoju gospodarczego i rosnącego dobrobytu, za które wszyscy (jednostki, rodziny, społeczeństwo, instytucje państwa, biznes) mają do spłacenia dług. </li></ul>

×