SlideShare a Scribd company logo
1 of 12
Jan Lenica
Życiorys i twórczość
Życiorys
• Jan Lenica (ur. 4 stycznia 1928 w Poznaniu, zm.
5 października 2001 w Berlinie) – polski artysta
plastyk, scenarzysta, krytyk sztuki, reżyser
filmów animowanych.
• Zajmował się malarstwem, rysunkiem, grafiką,
ilustracją książkową, projektowaniem znaczków,
scenografią, kostiumografią, satyrą, a także
krytyką artystyczną, wykładał też na
uniwersytecie. Jednak przede wszystkim jego
zainteresowania artystyczne skupiały się na
autorskim filmie animowanym oraz na plakacie
• Jest jednym z twórców polskiej szkoły plakatu.
Swoje plakaty, rysunki i grafiki prezentował na
wielu wystawach w kraju i za granicą.
• Jego ojcem był malarz Alfred Lenica, siostra
Danuta Konwicka była ilustratorką książek dla
dzieci, a żona Teresa Byszewska jest plastyczką,
tworzy oryginalne kolaże i grafiki.
Lata młodości oraz początki kariery
• Jan Lenica ukończył średnią szkołę muzyczną w
klasie fortepianu, a następnie studia na Wydziale
Architektury Politechniki Warszawskiej.
Terminował też u ojca, w jego malarskiej
pracowni.
• Debiutował skromnie rysunkami satyrycznymi w
tygodniku „Szpilki”. Światowy rozgłos przyniósł mu
plakat - był jednym z twórców odnoszącej triumfy
polskiej szkoły plakatu.
• Pracował jako rysownik, publikował teksty
krytyczne na temat grafiki, plakatu i karykatury,
był redaktorem graficznym tygodnika „Szpilki”. W
1954 został asystentem w katedrze plakatu
warszawskiej ASP.
Twórczość oraz charakter prac Lenicy
• Plakaty Lenicy cechowała ekspresja, ale pojawiała
się w nich też nuta sarkastycznej satyry. Ten
swoisty klimat jego dzieł sprawiał, że w latach 60.
porównywano go do współczesnego mu pokolenia
angielskich „młodych gniewnych” (Osborne).
• Forma plastyczna jego prac wyprzedzała często
doświadczenia aktualnej grafikę warsztatową.
Lenica dość szybko wykształcił swój własny
„charakter pisma” i mimo że podlegał on na
przestrzeni dziesięcioleci zrozumiałym
przeobrażeniom, to twórczość jego miała zawsze
wyraźne indywidualne piętno.
Przykładowe prace artysty
Wozzeck Gorączka w El PaoNóż w wodzie
OtelloVerdi Bal maskowy Jezioro łabędzie
Eksperymenty z filmem
• Film był – obok plakatu – głównym polem
zainteresowania Lenicy. Dziś artysta jest zaliczany do
czołówki światowych twórców animacji. Swoją przygodę
z tą dziedziną rozpoczął pod koniec lat 50. Pierwszy film
„Był sobie raz.” stworzył wraz z Walerianem
Borowczykiem w 1957 roku. Lenica łączył technikę
animacji, którą kojarzono z filmami dla dzieci, z
poważną treścią. Jego dzieła można więc zaliczyć
do kina eksperymentalnego, które raczej nie było
pokazywane większej widowni w kinach.
• Jego filmy niosły ze sobą głębsze, filozoficzne
przesłania, często ciężkie i pesymistyczne, dramatyczne
i groteskowe. Opowiadały o problemach i paradoksach
egzystencji człowieka. Lenica wykorzystywał różnorodne
techniki animacji: kolaże, wycinanki, rysunek. Tworzył
również filmy aktorsko-animowane.
Filmografia
• 1957 - "Nagrodzone uczucia" (z Walerianem Borowczykiem) W żartobliwej formie pokazane dzieje
szczęśliwej miłości młodego nieśmiałego człowieka.
• 1958 - "Dom" (z Walerianem Borowczykiem) - kombinowany (część ujęć animowana) Polska.
• 1959 - "Monsieur Tete" ("Pan Głowa") - animowany wycinankowy z kolażem. Film o walce jednostki o
swoją tożsamość (stały temat filmów Lenicy). Bohater w zakończeniu filmu staje się wzorowym
obywatelem
• 1960 - "Nowy Janko Muzykant" - animowany (wycinankowy), Polska. Film utrzymany w stylu ludowej
wycinanki, choć wieś w nim przedstawiona jest kosmiczną wsią jutra, zrealizowaną utopią.
• 1962 - "Labirynt" - animowany (wycinankowy z kolażem), Polska. Najgłośniejszy film Lenicy.
Filozoficzny.
• 1963 - "Die Nashorner" ("Nosorożec", obocznie "Nosorożce") - animowany, na podstawie opowiadania
E. Ionesco.
• 1964 - "A" - animowany (rysunkowy, technika kombinowana), RFN, Francja. Lenica mówił: "To film
bardzo prosty - występuje w nim jeden człowiek i jedna litera - w jednej dekoracji. Cały film oparty
jest na konflikcie pomiędzy człowiekiem a tą literą."
• 1965 - "La femme-fleur" ("Kobieta-kwiat") - animowany (animacja secesyjnych sztychów) Lenica
mówił: "To film bez reżysera, bez prowadzącego pomysłu scenariuszowego. Film-eksperyment, film -
improwizacja".
Kariera za granicą
• Lenica blisko współpracował w pierwszym
okresie tworzenia filmów animowanych z
Walerianem Borowczykiem. Obaj artyści
uznawani są dzisiaj za pionierów
surrealistycznego kina absurdu. Po zrealizowaniu
kilku filmów i kłopotach z wprowadzeniem ich na
ekrany, wyjechał na stałe za granicę - do Paryża.
• W 1974 prowadził wykłady na temat plakatu na
uniwersytecie Harvarda w Cambridge,
Massachusetts, od 1979 do 1985 kierował katedrą
filmu animowanego na uniwersytecie w Kassel,
od 1986 do 1994 profesor plakatu i grafiki w
Hochschule der Künste w Berlinie. Nie
odczuwał jednak powołania pedagogicznego.
Praca w berlińskiej akademii pozwalała mu po
prostu utrzymać rodzinę.
Przez całe swoje życie Jan Lenica stworzył ponad 200 plakatów, rozpoznawalnych w
Polsce i na świecie. Dowartościował dwie dziedziny sztuki, znajdujące się na
marginesie: film animowany oraz plakat. Swą karierę rozpoczynał w szczególnie dla
sztuki trudnych czasach realizmu socjalistycznego. To właśnie dlatego związał się z
plakatem, pozwalającym na większą swobodę artystycznej wypowiedzi.
„Sztuka plakatu zbliża się chyba najbardziej do jazzu:
wszystko polega na umiejętności zagrania cudzego
tematu po swojemu” – Jan Lenica
Dziękuję za uwagę 
Natalia Dzięcioł 3RT

More Related Content

What's hot

Stanisław Wyspiański - osobowość renesansowa
Stanisław Wyspiański - osobowość renesansowaStanisław Wyspiański - osobowość renesansowa
Stanisław Wyspiański - osobowość renesansowajanek
 
Maciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacja Maciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacja DariaGaecka
 
Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „
Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „
Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „Xdgimbaza
 
Maciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacjaMaciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacjaMavciej Drozd
 

What's hot (9)

Ania
AniaAnia
Ania
 
Waldemar swierzy
Waldemar swierzyWaldemar swierzy
Waldemar swierzy
 
Stanisław Wyspiański - osobowość renesansowa
Stanisław Wyspiański - osobowość renesansowaStanisław Wyspiański - osobowość renesansowa
Stanisław Wyspiański - osobowość renesansowa
 
Andrzej Pagowski
Andrzej PagowskiAndrzej Pagowski
Andrzej Pagowski
 
Maciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacja Maciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacja
 
Sophie Taeuber- Arp
Sophie Taeuber- ArpSophie Taeuber- Arp
Sophie Taeuber- Arp
 
Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „
Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „
Ekranizacje filmowe na podstawie książek ze zbioru „
 
Maciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacjaMaciej Urbaniec prezentacja
Maciej Urbaniec prezentacja
 
Wiedeń 1913 - ebook
Wiedeń 1913 - ebookWiedeń 1913 - ebook
Wiedeń 1913 - ebook
 

Similar to Jan Lenica

Similar to Jan Lenica (14)

Prezentacja Olbiński.pptx
Prezentacja Olbiński.pptxPrezentacja Olbiński.pptx
Prezentacja Olbiński.pptx
 
Rafal olbinski
Rafal olbinskiRafal olbinski
Rafal olbinski
 
Przejawy popularności "Quo Vadis
Przejawy popularności "Quo VadisPrzejawy popularności "Quo Vadis
Przejawy popularności "Quo Vadis
 
ola_szempruch_portfolio_wydawnicze
ola_szempruch_portfolio_wydawniczeola_szempruch_portfolio_wydawnicze
ola_szempruch_portfolio_wydawnicze
 
Cześć, starenia!
Cześć, starenia!Cześć, starenia!
Cześć, starenia!
 
Tomaszewski Henryk
Tomaszewski Henryk Tomaszewski Henryk
Tomaszewski Henryk
 
Tomaszewski henryk
Tomaszewski henrykTomaszewski henryk
Tomaszewski henryk
 
Wojciech Fangor
Wojciech FangorWojciech Fangor
Wojciech Fangor
 
Franciszek starowieyski
Franciszek starowieyskiFranciszek starowieyski
Franciszek starowieyski
 
Wiktor Górka (1)
Wiktor Górka (1)Wiktor Górka (1)
Wiktor Górka (1)
 
Prezentacja Zbyszek
Prezentacja ZbyszekPrezentacja Zbyszek
Prezentacja Zbyszek
 
Experymentalneformyfilmowe
ExperymentalneformyfilmoweExperymentalneformyfilmowe
Experymentalneformyfilmowe
 
Wiktor Górka
Wiktor GórkaWiktor Górka
Wiktor Górka
 
Nikifor
Nikifor Nikifor
Nikifor
 

Jan Lenica

  • 1. Jan Lenica Życiorys i twórczość
  • 2. Życiorys • Jan Lenica (ur. 4 stycznia 1928 w Poznaniu, zm. 5 października 2001 w Berlinie) – polski artysta plastyk, scenarzysta, krytyk sztuki, reżyser filmów animowanych. • Zajmował się malarstwem, rysunkiem, grafiką, ilustracją książkową, projektowaniem znaczków, scenografią, kostiumografią, satyrą, a także krytyką artystyczną, wykładał też na uniwersytecie. Jednak przede wszystkim jego zainteresowania artystyczne skupiały się na autorskim filmie animowanym oraz na plakacie • Jest jednym z twórców polskiej szkoły plakatu. Swoje plakaty, rysunki i grafiki prezentował na wielu wystawach w kraju i za granicą. • Jego ojcem był malarz Alfred Lenica, siostra Danuta Konwicka była ilustratorką książek dla dzieci, a żona Teresa Byszewska jest plastyczką, tworzy oryginalne kolaże i grafiki.
  • 3. Lata młodości oraz początki kariery • Jan Lenica ukończył średnią szkołę muzyczną w klasie fortepianu, a następnie studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. Terminował też u ojca, w jego malarskiej pracowni. • Debiutował skromnie rysunkami satyrycznymi w tygodniku „Szpilki”. Światowy rozgłos przyniósł mu plakat - był jednym z twórców odnoszącej triumfy polskiej szkoły plakatu. • Pracował jako rysownik, publikował teksty krytyczne na temat grafiki, plakatu i karykatury, był redaktorem graficznym tygodnika „Szpilki”. W 1954 został asystentem w katedrze plakatu warszawskiej ASP.
  • 4. Twórczość oraz charakter prac Lenicy • Plakaty Lenicy cechowała ekspresja, ale pojawiała się w nich też nuta sarkastycznej satyry. Ten swoisty klimat jego dzieł sprawiał, że w latach 60. porównywano go do współczesnego mu pokolenia angielskich „młodych gniewnych” (Osborne). • Forma plastyczna jego prac wyprzedzała często doświadczenia aktualnej grafikę warsztatową. Lenica dość szybko wykształcił swój własny „charakter pisma” i mimo że podlegał on na przestrzeni dziesięcioleci zrozumiałym przeobrażeniom, to twórczość jego miała zawsze wyraźne indywidualne piętno.
  • 5. Przykładowe prace artysty Wozzeck Gorączka w El PaoNóż w wodzie
  • 6. OtelloVerdi Bal maskowy Jezioro łabędzie
  • 7. Eksperymenty z filmem • Film był – obok plakatu – głównym polem zainteresowania Lenicy. Dziś artysta jest zaliczany do czołówki światowych twórców animacji. Swoją przygodę z tą dziedziną rozpoczął pod koniec lat 50. Pierwszy film „Był sobie raz.” stworzył wraz z Walerianem Borowczykiem w 1957 roku. Lenica łączył technikę animacji, którą kojarzono z filmami dla dzieci, z poważną treścią. Jego dzieła można więc zaliczyć do kina eksperymentalnego, które raczej nie było pokazywane większej widowni w kinach. • Jego filmy niosły ze sobą głębsze, filozoficzne przesłania, często ciężkie i pesymistyczne, dramatyczne i groteskowe. Opowiadały o problemach i paradoksach egzystencji człowieka. Lenica wykorzystywał różnorodne techniki animacji: kolaże, wycinanki, rysunek. Tworzył również filmy aktorsko-animowane.
  • 8. Filmografia • 1957 - "Nagrodzone uczucia" (z Walerianem Borowczykiem) W żartobliwej formie pokazane dzieje szczęśliwej miłości młodego nieśmiałego człowieka. • 1958 - "Dom" (z Walerianem Borowczykiem) - kombinowany (część ujęć animowana) Polska. • 1959 - "Monsieur Tete" ("Pan Głowa") - animowany wycinankowy z kolażem. Film o walce jednostki o swoją tożsamość (stały temat filmów Lenicy). Bohater w zakończeniu filmu staje się wzorowym obywatelem • 1960 - "Nowy Janko Muzykant" - animowany (wycinankowy), Polska. Film utrzymany w stylu ludowej wycinanki, choć wieś w nim przedstawiona jest kosmiczną wsią jutra, zrealizowaną utopią. • 1962 - "Labirynt" - animowany (wycinankowy z kolażem), Polska. Najgłośniejszy film Lenicy. Filozoficzny. • 1963 - "Die Nashorner" ("Nosorożec", obocznie "Nosorożce") - animowany, na podstawie opowiadania E. Ionesco. • 1964 - "A" - animowany (rysunkowy, technika kombinowana), RFN, Francja. Lenica mówił: "To film bardzo prosty - występuje w nim jeden człowiek i jedna litera - w jednej dekoracji. Cały film oparty jest na konflikcie pomiędzy człowiekiem a tą literą." • 1965 - "La femme-fleur" ("Kobieta-kwiat") - animowany (animacja secesyjnych sztychów) Lenica mówił: "To film bez reżysera, bez prowadzącego pomysłu scenariuszowego. Film-eksperyment, film - improwizacja".
  • 9. Kariera za granicą • Lenica blisko współpracował w pierwszym okresie tworzenia filmów animowanych z Walerianem Borowczykiem. Obaj artyści uznawani są dzisiaj za pionierów surrealistycznego kina absurdu. Po zrealizowaniu kilku filmów i kłopotach z wprowadzeniem ich na ekrany, wyjechał na stałe za granicę - do Paryża. • W 1974 prowadził wykłady na temat plakatu na uniwersytecie Harvarda w Cambridge, Massachusetts, od 1979 do 1985 kierował katedrą filmu animowanego na uniwersytecie w Kassel, od 1986 do 1994 profesor plakatu i grafiki w Hochschule der Künste w Berlinie. Nie odczuwał jednak powołania pedagogicznego. Praca w berlińskiej akademii pozwalała mu po prostu utrzymać rodzinę.
  • 10. Przez całe swoje życie Jan Lenica stworzył ponad 200 plakatów, rozpoznawalnych w Polsce i na świecie. Dowartościował dwie dziedziny sztuki, znajdujące się na marginesie: film animowany oraz plakat. Swą karierę rozpoczynał w szczególnie dla sztuki trudnych czasach realizmu socjalistycznego. To właśnie dlatego związał się z plakatem, pozwalającym na większą swobodę artystycznej wypowiedzi.
  • 11. „Sztuka plakatu zbliża się chyba najbardziej do jazzu: wszystko polega na umiejętności zagrania cudzego tematu po swojemu” – Jan Lenica
  • 12. Dziękuję za uwagę  Natalia Dzięcioł 3RT