Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Les1 wetenschappelijk onderzoek: waar hebben we het over

5,386 views

Published on

Les1 wetenschappelijk onderzoek, opleiding vroedkunde

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Les1 wetenschappelijk onderzoek: waar hebben we het over

  1. 1. WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK Kennismaking
  2. 2. les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 2
  3. 3. les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 3
  4. 4. ~ 173/100.000 les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 4
  5. 5. les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 5
  6. 6. 1. Het krijgen van kinderen is een natuurlijk fysiologisch proces. Het is de taak van de vroedvrouw om deze fysiologie te bewaken. 2. Vroedkundige zorg promoot, beschermt en ondersteunt de reproductieve rechten van vrouwen en respecteert etnische en culturele diversiteit. 3. De vroedvrouw is de geschikte zorgverlener om vrouwen te begeleiden tijdens verschillende levensfasen, in het bijzonder tijdens de preconceptiefase, de zwangerschap, de arbeid, de bevalling en de postpartum periode. 4. De vroedvrouw is klinisch onderlegd in zowel de eutocie als in de dystocie. Dit stelt haar in staat om risico’s op te sporen en om effectief en tijdig door te verwijzen. De vroedvrouw werkt hierbij multi- en interdisciplinair. 5. Vroedkundige zorg promoot en beschermt actief het welzijn en de gezondheid van moeder en kind. 6. Vroedkundige zorg empowert vrouwen om verantwoordelijkheid op te nemen voor hun eigen gezondheid en de gezondheid van hun gezin. 7. Vroedkundige zorg vindt plaats in samenspraak met vrouwen en is persoonlijk en continu, gebaseerd op wederzijds respect. 8. Vroedkundige zorg is good clinical practice: het combineert ervaringen van de zorgverlener met ‘evidence based practice’ en de wensen van de cliënt. Hierbij wordt rekening gehouden met de psychologische, fysieke, emotionele, sociale en spirituele behoeften van de vrouw. 9. De vroedvrouw heeft geloof en vertrouwen in de kracht van de vrouw. Visie op vroedkunde, KHLeuven 2011 les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 6
  7. 7. les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 7
  8. 8. HET BELANG VAN WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK VOOR EEN VROEDVROUW • Gezonde moeder, kind, vader, gezin • Meer kennis • Professionalisering van de vroedvrouw • Kwaliteit van zorg
  9. 9. WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK: WAAR HEBBEN WE HET OVER?
  10. 10. Definitie: onderzoek • het verzamelen van (nieuwe) informatie om • kennis te vergroten en • antwoord te geven op vragen les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 10
  11. 11. Wetenschappelijk Onderzoek: definitie Kenmerken: • Systematisch • Controleerbaar (objectief) • Generaliseerbaar les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 11
  12. 12. Empirische cyclus Waarneming Op-/bijstellen mogelijke verklaring (hypothese / model / theorie) Toetsen van mogelijke verklaringen dmv systematisch onderzoek Conclusie Evaluatie in ‘het echt’ (falsificatie / verificatie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 12
  13. 13. Empirische cyclus Inductie • Van algemene (observaties) naar specifieke (theorie / hypothese) • Praktijk  theorie = Theorie vormend Deductie • Specifieke (theorie / hypothese) toepassen op algemene (de ‘werkvloer’) • Theorie  praktijk = Theorie toetsend les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 13
  14. 14. Observatie: vrouwen waar ik of anderen ondersteuning geven tijdens de arbeid vragen minder vaak om pijnbehandeling Theorie / hypothese: ondersteuning tijdens de arbeid leidt tot een lagere pijnbeleving Empirische cyclus  inductie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 14
  15. 15. Theorie / hypothese: ondersteuning tijdens de arbeid leidt tot een lagere pijnbeleving Toepassing: zorgen dat er steeds iemand aanwezig is om de vrouw te ondersteunen tijdens de arbeid Empirische cyclus  deductie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 15
  16. 16. Interventie cyclus Probleem: hoge vraag naar pijnbehandeling Diagnose: Weinig ondersteuning / ‘er zijn’ Interventieplan: meer ondersteuning bieden: elke vrouw een vroedvrouw Interventie: ‘nieuwe aanpak’ toepassen en monitoren Evaluatie: was meer ondersteuning uitvoerbaar en heeft het geleid tot minder vraag naar pijnbehandeling les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 16
  17. 17. Wetenschappelijk Onderzoek: algemeen doel • verzamelen van betrouwbare informatie • kennis te vergroten • efficiënter handelen / kwaliteit verhogen les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 17
  18. 18. - Beschrijven / descriptie - Verkennen / Exploratie - Toetsen M e e r i n z i c h t Wetenschappelijk Onderzoek: specifiek doel les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 18
  19. 19. - Beschrijven / descriptie - Verkennen / Exploratie - Toetsen M e e r i n z i c h t Wetenschappelijk Onderzoek: specifiek doel Voorbeeld: • Hoeveel studenten studeren vroedkunde? • Hoeveel baby’s worden er in België geboren? les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 19
  20. 20. - Beschrijven / descriptie - Verkennen / Exploratie - Toetsen M e e r i n z i c h t Wetenschappelijk Onderzoek: specifiek doel Voorbeeld: • Bestaat er een verband tussen de media aandacht voor het tekort aan stageplaatsen en het aantal studenten in het eerste jaar vroedkunde? • Bestaat er een verband tussen daling aantal ooievaars en daling aantal geboortes? les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 20
  21. 21. - Beschrijven / descriptie - Verkennen / Exploratie - Toetsen M e e r i n z i c h t Wetenschappelijk Onderzoek: specifiek doel Voorbeeld: • Veronderstelling (= hypothese): Door de publiciteit daalt het aantal inschrijvingen voor vroedkunde • Veronderstelling: Baby’s worden gebracht door de ooievaar les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 21
  22. 22. Wetenschappelijk onderzoek: indelingen Kwantitatief Kwalitatief les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 22
  23. 23. Uitgangspunten kwantitatief onderzoek • Vertrekt vanuit positief paradigma er bestaat zoiets als een objectieve realiteit een realiteit die niet door onze waarnemingen beïnvloed wordt • Menselijke observaties ‘kleuren’ realiteit waarde meegeven aan wat we zien  objectief object observatie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 23
  24. 24. • Observaties zo neutraal mogelijk maken  METEN (vb: kleur / pijn)  in CIJFERS uitdrukken object observatie Uitgangspunten kwantitatief onderzoek les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 24
  25. 25. Uitgangspunten kwalitatief onderzoek • Alles bestaat maar binnen een bepaalde context • Er zijn meerdere interpretaties van de werkelijkheid mogelijk  die verschillende interpretaties in kaart brengen (≈ meten) • Complexiteit van de realiteit willen begrijpen  Kan je niet METEN  Kan je wel VERZAMELEN les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 25
  26. 26. • Onderzoekt: • ervaringen • tevredenheid • houdingen • belevingen • preferentie • …. • Onderzoekt de aard van een probleem, niet de mate waarin het probleem voorkomt. • De aard van het probleem wordt vervolgens in WOORDEN uitgedrukt Uitgangspunten kwalitatief onderzoek les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 26
  27. 27. Kwantitatief vs Kwalitatief Tracht te objectiveren Hoeveel pijn heb je?  Pijnscore schaal  In te vullen door respondent  Uitdrukken in cijfers (statistische verwerking) Zoekt naar de betekenis Hoe is het voor jou om pijn te hebben? Observaties/interview Informanten doen hun verhaal Hieruit wordt theorie opgebouwd les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 27
  28. 28. Kwantitatief Kwalitatief Deductief hypothese -> toetsen ->aanvaarden / verwerpen = hypothese toetsend Inductief concrete feiten/observaties -> hypothesen/theorie = hypothese vormend Descriptief/toetsend Vaak exploratief (verkennend) Grote steekproeven Kleine onderzoekspopulaties Objectief Subjectief Technieken Meetinstrumenten Technieken Observatie, interview,… Resultaten uitgedrukt in getallen Resultaten uitgedrukt in verhalen objectief les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 28
  29. 29. Wanneer kwalitatief onderzoek gebruiken? • Weinig bekend over onderwerp • Nieuwe ideeën verkennen • Diepgaande kennis nodig: waarom, welke, hoe les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 29
  30. 30. WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK BINNEN OPLEIDING VROEDKUNDE
  31. 31. Kwalificatiecriteria Eenvoudig onderzoek Complex onderzoek Passief (lezen) Bachelor Master Actief (uitvoeren) Master Doctoraat les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 31
  32. 32. les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 32
  33. 33. les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 33
  34. 34. L e r e n L e z e n les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 34
  35. 35. Evidence Based Practice les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 35
  36. 36. Opbouw in de opleiding Fase 1: • Introductie in wetenschappelijk onderzoek en EBP • Kwantitatief onderzoek • Kritisch lezen artikel + samenvatten in literatuurtabel Fase 2: • Data-analyse met behulp van statistiek • Kwalitatief onderzoek • Kleine literatuurstudies (Critical appraised topic) Fase 3: • Systematische literatuurstudie (± 10 wetenschappelijke artikelen)  EINDWERK • Presentatie van de literatuurstudie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 36
  37. 37. • Belang • Goede uitkomsten • Meer kennis • Professionalisering van het beroep • Kwaliteit van zorg • Kenmerken • Systematisch – Controleerbaar - Generaliseerbaar • Empirische cyclus • Inductie - deductie • Kwantitatief - kwalitatief • Plaats in opleiding Samenvattend Na de pauze: • Verschillende stappen in onderzoek • Waar vind je die info terug in een artikel? les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 37
  38. 38. HET ONDERZOEKSPROCES OOD8-wetenschappelijk onderzoek onderzoeksartikel
  39. 39. Het onderzoeksproces 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp 2. Probleemstelling, doelstelling, vraagstelling 3. Definiëren, operationaliseren, conceptualiseren 4. Bepalen van de onderzoeksopzet 5. Maken van een onderzoeksvoorstel 6. Toestemming verkrijgen voor het onderzoek 7. Data verzamelen 8. Data-analyse 9. Resultaten interpreteren 10. Onderzoek rapporteren OOD8-wetenschappelijk onderzoek les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 39
  40. 40. Begripsverheldering primair onderzoek • Onderzoek door auteurs zelf verricht • Interpretatie van data en komen tot conclusie ‘uit eerste hand’ secundair onderzoek • Vertrekt vanuit onderzoek, interpretatie en conclusie van anderen • Bijvoorbeeld: literatuuronderzoek les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 40
  41. 41. Het onderzoeksproces 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp 2. Probleemstelling, doelstelling, vraagstelling 3. Definiëren, operationaliseren, conceptualiseren 4. Bepalen van de onderzoeksopzet 5. Maken van een onderzoeksvoorstel 6. Toestemming verkrijgen voor het onderzoek 7. Data verzamelen 8. Data-analyse 9. Resultaten interpreteren 10. Onderzoek rapporteren les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 41
  42. 42. 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp Onderwerp bepalen: Wat ga ik onderzoeken? Midwife-led care Verkenning onderwerp: Wat is er al bekend over het onderwerp? Definities, voor- en nadelen, huidige situatie Vlaanderen Afbakening onderwerp: Wat gaat ik wel en niet onderzoeken? Is dit model toepasbaar in Vlaanderen? les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 42
  43. 43. 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 43
  44. 44. 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 44
  45. 45. 2. Probleemstelling, doelstelling en vraagstelling Probleemstelling wat is het probleem dat je wil oplossen? MLC is volgens Hatem e.a. ‘best practice’ voor kwaliteitsvolle vroedkundige zorg. Model lijkt ver af te staan van situatie in Vlaanderen. Is invoering van MLC in Vlaanderen realistisch? Doelstelling wat wil je met dit onderzoek bereiken? Inzicht krijgen in het (potentiële) effect van MLC in Vlaanderen op klinische, psychologische, maatschappelijke en socio-economische aspecten van de moeder- en kindzorg. Vraagstelling op welke vraag wil je een antwoord? Is implementatie van MLC in Vlaanderen haalbaar? les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 45
  46. 46. Definiëren Betekenis van elk ‘sleutelbegrip’ vastleggen  niet noodzakelijk afkomstig uit woordenboek; wat betekent het begrip in dit onderzoek medicalisering – continuïteit van zorg – 1e, 2e, 3e lijn Operationaliseren Meetbaar maken bijv: aantal keizersnedes als maat voor kwaliteit van zorg Conceptualiseren Relaties tussen begrippen /variabelen aangeven Bijv: ↑ ondersteuning tijdens arbeid → ↓ vraag om pijnbehandeling 3. Definiëren, operationaliseren, conceptualiseren Zoveel mogelijk gebruik maken van bestaande definities-modellen-theorien les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 46
  47. 47. 4. Bepalen van de onderzoeksopzet Hoe ga je je vraag beantwoorden? • Ga je proefpersonen langere tijd volgen, of die je maar één meting? • Ga jezelf data verzamelen, of maak je gebruik van gegevens uit dossiers,…? • Ga je groepen vergelijken? • Steekproef? • Vragenlijsten? • … • … volgende lessen! - niet om zelf te doen + wel om onderzoek te begrijpen les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 47
  48. 48. Waar staat dit in een onderzoeksartikel? 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp 2. Probleemstelling, doelstelling, vraagstelling 3. Definiëren, operationaliseren, conceptualiseren 4. Bepalen van de onderzoeksopzet 5. Maken van een onderzoeksvoorstel 6. Toestemming verkrijgen voor het onderzoek 7. Data verzamelen 8. Data-analyse 9. Resultaten interpreteren 10. Onderzoek rapporteren les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 48
  49. 49. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp Probleemstelling, doelstelling, vraagstelling Definiëren, operationaliseren, conceptualiseren Onderzoeksopzet les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 49
  50. 50. 5. Maken van een onderzoeksvoorstel Definitie onderzoeksvoorstel: Plan van aanpak voor je onderzoek. Het beschrijft: • Achtergronden en vraagstelling • Onderzoeksopzet • Onderzoekspopulatie • Meetinstrumenten • Procedure • Analyseplan • Tijdplanning • Budget • Literatuurlijst Vind je niet expliciet terug in artikel. Verwerkt in: • Inleiding • methodologie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 50
  51. 51. 6. Toestemming verkrijgen ethische commissie patiënten begeleiders onderzoeksveld les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 51
  52. 52. Ethische aspecten Bij wetenschappelijk onderzoek in gezondheidszorg spanning tussen: • Plicht om zo goed mogelijke zorg te bieden • Waarden en rechten van individuen die deelnemen aan onderzoek les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 52
  53. 53. Toetsingscommissies • Beperken zich tot wetenschappelijk onderzoek • Adviserende opdracht met betrekking tot protocollen inzake experimenten op mensen Is het aanvaarbaar om mensen bij dit onderzoek te betrekken? • Redelijkheidsvereiste • Toestemmingsvereiste  Informed consent • Privacy gewaarborgd les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 53
  54. 54. Taak vroedvrouw • Onderzoek toetsen aan je eigen waarden en normen • Je handelen ifv het onderzoek toetsen aan ethische uitgangspunten les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 54
  55. 55. 7. Data verzamelen Data verzamelen = meten Meetinstrumenten: Bijvoorbeeld: • Vragenlijst • Bloeddrukmeter • VAS-meter Afhankelijk van: • Onderzoeksopzet les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 55
  56. 56. 8. Data-analyse Kwantitatief onderzoek: statistische methodes  Fase 2 Kwalitatief onderzoek: kwalitatieve data analyse  Fase 2  Niet alleen kritisch kijken naar data, ook naar (eigen) onderzoeksproces les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 56
  57. 57. 9. Resultaten interpreteren • Werd het onderzoek correct uitgevoerd? • Wat is het besluit tav de onderzoeksvraag / de hypothesen? • Kan het probleem opgelost worden? • Is het doel van het onderzoek bereikt? • Waarover moet er nog verder onderzoek gebeuren? les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 57
  58. 58. 10. Onderzoek rapporteren Kennis wordt pas kennis na verspreiding  VALORISATIE • Publiceren • Presenteren • studiedag • onderzoeksveld les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 58
  59. 59. Waar staat dit in een onderzoeksartikel? 1. Onderzoeksvraag en oriëntatie op onderwerp 2. Probleemstelling, doelstelling, vraagstelling 3. Definiëren, operationaliseren, conceptualiseren 4. Bepalen van de onderzoeksopzet 5. Maken van een onderzoeksvoorstel 6. Toestemming verkrijgen voor het onderzoek 7. Data verzamelen 8. Data-analyse 9. Resultaten interpreteren 10. Onderzoek rapporteren les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 59
  60. 60. Data-analyse les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 60
  61. 61. Data-analyse les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 61
  62. 62. Resultaten interpreteren les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 62
  63. 63. Resultaten interpreteren les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 63
  64. 64. Resultaten interpreteren: Conclusie les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 64
  65. 65. Ook nog belangrijk: les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 65
  66. 66. Ook nog belangrijk: Beschouwing (discussion): De kritische kanttekeningen van het hele onderzoeksproces worden in kaart gebracht, geanalyseerd en bediscussieerd Dit zijn de kanttekeningen die de onderzoekers zelf ‘bedacht’ hebben. Kijk hier altijd heel kritisch naar. Vraag je af of jij nog andere kritische noten kunt plaatsen. Ben niet te goedgelovig les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 66
  67. 67. Afsluiting • Stappen in onderzoeksproces • Voorbeeld: onderzoeksproces in artikel • Opdracht Inhoud les vind je in handboek : • § 15.1 - 15.2 (p. 213-220) • heel hoofdstuk 1 (p.13-27) • § 2.1 (p.29-31) les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 67
  68. 68. Volgende les: training kritisch lezen 1 Kleine groepjes: 10-15 personen Artikelen bij ‘lesweek 2’ lezen Opdracht bij ‘lesweek 2’ uitvoeren les 1 wetenschappelijkonderzoek: waar hebben we het over? 68

×