Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

BIGARREN MUNDU GERRA ETA GERRA HOTZA (4-DBH)

2,006 views

Published on

Bigarren Mundu Gerra sortzeko kausak (urrunak eta hurbilak), bilakaera militarra eta bake konferentziak, gerraren ondorioak eta Gerra Hotzaren oinarrizko ezaugarriak.

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

BIGARREN MUNDU GERRA ETA GERRA HOTZA (4-DBH)

  1. 1. Bigarren Mundu Gerra (1939-1945)
  2. 2. BIGARREN MUNDU GERRA HASIERAK ALEMANIAREN OFENTSIBA ALIATUEN GARAIPENA BAKEAREN ANTOLAKETA GERRAREN ONDORIOAK HIROSHIMATIK ARMA NUKLEARREN UGALTZERA
  3. 3.  1 Mundu Gerran sinaturiko baldintza gogorrek sorturiko umilazio sentimentua.  1929ko Krisi Ekonomikoak eragindako krisi politikoaren ondoriozko faxismoaren gorakada.  Alemania, Italia eta Japoniako politika militarista, espantsionistak eta ultranazionalista.  Versaillesko Itunaren apurketa (Alemania).  Nazioen Elkartearen erantzun apala faxismoaren aurka.  Alemania-Italia-Japonia herrialdeen arteko lankidetza  Erroma-Berlin ardatza Antikomintern Ituna (Sobietar Batasunaren aurka)  Baretze-politikaren porrota Bigarren mundu gerrararako bidea. URRUNEKO KAUSAK
  4. 4. Bigarren mundu gerrararako bidea  1.Mundu Gerraren ondorioak Versailleko Itunak ezarritako baldintza gogorrak  Alemaniako umilazio sentimentua eta menderako gogoa  Italiak ez zituen eskuratu gerran sartu orduko aginduriko lurraldeak
  5. 5. Bigarren mundu gerrararako bidea  1929ko Krisi Ekonomikoaren ondorioak  Gobernuen ezintasunak herritarren haserraldia eta mesfidantza eragin zituen.  Demokraziaren, alderdi tradizionalen eta sistema parlamentarioaren kontrako argudioak.  Liberalismo politikoa eta kapitalismoaren kontrako ideologien gorakada. Muturreko erantzunen gorakada: faxistak eta naziak komunistak
  6. 6. Bigarren mundu gerrararako bidea  Italia eta Alemaniako politika militarista: berrarmatze-planak, ejertzitorako presupuestoen igoera, gazteen formakuntzan ideologia militarraren agerpena, industria astunaren garapena, ….
  7. 7.  Italiaren hedapena: politika inperialista eta espantsionista Bigarren mundu gerrararako bidea  1935ean, Italiak Etiopia inbaditu zuen  Nazioen Elkarteak zigorrak ezarri zizkion Italiari  Italiak ez zituen aurrekoak onartu eta erakundetik kanpo gelditu zen handik bi urtera
  8. 8.  Lurralde-hedapen alemaniarra: politika espantsionista Bigarren mundu gerrararako bidea Versailleko Itunaren apurketa: • 1936an, Alemaniak Renania militartu zuen
  9. 9. Bigarren mundu gerrararako bidea  Erroma-Berlin ardatza.  Komunismoaren kontrako politikak ANTIKOMINTERN ITUNA sinatzera eraman zituen Japonia, Alemania eta Italia.  Alemania, Italia eta Japonia herrialdeen lankidetza-politika
  10. 10. Alemaniaren lurralde-hedapena bizi-espazioa eskuratzeko Bigarren mundu gerrararako bidea Anschlüss
  11. 11. Bigarren mundu gerrararako bidea  Nazio Elkartearen erantzun apala. 1933an, Alemaniak Nazioen Elkartea uztea erabaki zuen.  Nazioarteko politikaren inplikazio falta eta baretze-politikaren porrota  Europa eta AEB-ek beldur zioten gerra handia pizteari  Alemaniaren jokabide espantsionistaren aurrean ez ziren neurri gogorrak hartu gerra piz zitekeelakoan.  Austriaren inbasioaren aurrean ixilik  Sudeteak lurraldea (Txekoslovakia) eman zioten Alemaniari alemaniar asko bizi zelako aitzakiaz.  MUNICH-eko KONFERENTZIAn Hitlerren eskaerak onartuak izan ziren eta Txekoslovakia osoa eman zioten (Frantzia, BH, Italia)
  12. 12.  1 Mundu Gerran sinaturiko baldintza gogorrek sorturiko umilazio sentimentua.  1929ko Krisi Ekonomikoak eragindako krisi politikoaren ondoriozko faxismoaren gorakada.  Alemania, Italia eta Japoniako politika militarista, espantsionistak eta ultranazionalista.  Versaillesko Itunaren apurketa (Alemania).  Nazioen Elkartearen erantzun apala faxismoaren aurka.  Alemania-Italia-Japonia herrialdeen arteko lankidetza  Erroma-Berlin ardatza Antikomintern Ituna (Sobietar Batasunaren aurka)  Baretze-politikaren porrota Bigarren mundu gerrararako bidea. URRUNEKO KAUSAK
  13. 13. Bigarren mundu gerrararako bidea. HURBILEKO KAUSA  Casus belli: Poloniaren inbasioa  1939ko abuztuan, itun anti-natura sinatu zuten Alemaniak eta SESB-k, elkar ez erasotzeko ituna.  1939ko irailean, Alemaniak Polonia inbaditu zuen Itun nazi-sobietarrari buruzko karikatura Alemaniako tropak Polonia inbaditzen
  14. 14. POLONIA Bigarren mundu gerrararako bidea. HURBILEKO KAUSA
  15. 15. Testua: Nazien eta sobietarren arteko ituna 1.Baltikoko estatuetako eremuetan (Finlandia, Estonia, Letonia eta Lituania), lurralde-eta politika-egokitzapen bat eginez gero, Alemaniaren eta SESBen eragin eremua Lituaniako iparraldeko mugak ezarriko du. […] 2. Poloniako estatuko eremuetan lurralde-eta politika-egokitzapen bat eginez gero, Alemaniaren eta SESBen eragin-eremua Narew, Vistula eta San ibaiek mugatuko dute. […] 3. Europako hego-ekialdeari dagokionez, SESBek adierazi nahi du Besarabia interesatzen zaiola. Alemaniak adierazten du ez duela inolako interes politikorik eremu horietan. 4. Protokolo hau guztiz sekretupean tratatu beharko dute alde biek. Mosku, 1939ko abuztuaren 23an Alemaniako Reicheko gobernuko ordezkaria, V. Ribbentrop; SESBeko gobernuko guztiahalduna, V.Molotov
  16. 16. Bigarren mundu gerrararako bidea
  17. 17. VERSAILLESKO ITUNAK NAZISMOAREN GORALDIAK LURRALDE GALERAK DESMILITARIZAZIOA KALTE-ORDAINAK DEMOKRAZIAREN KRISIA KANPO POLITIKA POLITIKA EKONOMIKOA ALEMANIAREN ETSIPENA BAKETSUA ESPANTSIONISTA AUTARKIA BEHARRA SESBarekiko ITUNA LEHENGAIAK ELIKAGAIAK “BIZI GUNEA” KONKISTATZEA KONKISTAK TXEKOSLOVAKIA POLONIAAUSTRIA BIGARREN MUNDU GERRA dakartza dauka dakarte ditusuposatzen ditu sinatzen du jartzen du da dakar darama darama osatzeko darama darama darama ALEMANIA HANDIA PANGERMANISMOA Bigarren mundu gerrararako bidea MUTURREKO ERANTZUNAK BARETZE POLITIKAREN PORROTA 1929KO KRISIALDIA
  18. 18. TENTSIO POLITIKOAK ETA ZAILTASUN EKONOMIKOAK (1919-1924) ONGIZATEA ETA DISTENTSIOA (1924-1929) KRISIA ETA ALDAKETA POLITIKOA (1929-1934) GERRAREN KALTE-ORDAINAK LURRALDEEN ERREBINDIKAZIOAK DAWES PLANA LOCARNOKO ITUNAK BRIAND-KELLOG AKORDIOA LAGUNTZA EKONOMIKOAREN BUKAERA JAPONIA ETA ALEMANIAKO ZABALTZEKO NAHIA SESB ETA FRANTZIAK SINATUTAKO AKORDIOA ALEMANIA ETA ITALIAREN ARTEKO ALIANTZA ALEMANIA ETA SESB-ren ARTEKO ITUNA zergatiak zergatiak zergatiak zergatiak aldiak Bigarren mundu gerrararako bidea NAZIOARTEKO HARREMANAK (1919-1939) GERRARAKO BIDEAK (1934-1939)
  19. 19. Gerraren bilakaera ETAPAK BIGARREN MUNDU GERRAREN BILAKAERA 1.ETAPA 1939-1941 ALEMANIAREN OFENTSIBA GERRA EUROPAN 2.ETAPA 1942-1944 ALIATUEN GARAIPENAK MUNDU MAILAKO GERRA 3.ETAPA 1944-1945 ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAN
  20. 20.  Suezeko kanala konkistatzea eta Ekialde Hurbileko petrolio-hobiez jabetzea zen helburua . Afrika Korps alemaniarra Rommel jeneralaren agindupean Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941) I T A L I A A L E M A N I A POLONIA DANIMARKA NORVEGIA FRANTZIA INGALATERRA EGIPTO GREZIA MENDEBALDEKO FRONTEA
  21. 21. Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941) BANAKETA Frantzia atlantiarra alemaniarren agindupean, Paris barne Alemaniak Alsazia eta Lorena anexionatu zituen Ekialdean,Vichy-ko alemaniarren aldeko gobernua, Petain jeneralaren agindupean MENDEBALDEKO FRONTEA Errendizioa ez zuten denek onartu. De Gaulle jeneralak erresistentziarako deitu zuen erbestetik
  22. 22. Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941) MENDEBALDEKO FRONTEA
  23. 23. Etengabeko bonbardaketak hiri britainietan: (Luftwaffe alemaniarra) Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941) MENDEBALDEKO FRONTEA: INGALATERRAKO BATAILA (1940ko irailetik-1941eko uztailera)  Britainia Handia oso egoera arriskuan geratu zen. Alemaniak Norvegia, Danimarka, Belgika, Holanda eta Frantziako iparraldea zituen okupaturik eta beraz, abiazio alemaniarrak erraz bonbarda zitzakeen hiri britainiarrak.  Urpekariak, bitartean, itsas flota mozteko prest zeuden Irla britainetan lehorreratzea ezinezko bihurtu zuen Royar Navy-k Instalazio militar eta industrialak suntsitu Herriaren morala mindu Erasoaldiak porrot egin zuen
  24. 24. SESB AEB AKATS ESTRATEGIKO- MILITARRAK Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941) 1941
  25. 25.  1941eko ekainean, aurrez gerra deklaratu gabe, Alemaniak Sobietar Batasuna eraso zuen.  Helburua negurako Leningrado, Mosku ta Kiev okupatzea zen. Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941) EKIALDEKO FRONTEA  Komunistei gorroto zien Hitlerrek.  Errusiako lurrak alemaniarren bizi-espazioa lortzeko konkistatu nahi izan zituen.  Erasoaren aurrean koalizio antifaxista osatu zen: Churchillek eta Rooseveltek babes ekonomiko eta militarra eskaini zioten SESBi.  Operazioa atzeratu egin zen eta negu gorria heldu zen.  Errusiarrek erasoari eutsi zioten eta kontraerasorako prestatu ziren baliabide guztiak mobilizatuz.
  26. 26. Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941)  1940 eta 1941ean, Ardatzaren herrialdeek konkista ikaragarriak burutu zituzten. Mundua menperatuko zutela zirudien. Europa 1942an
  27. 27. Gerraren bilakaera: ALEMANIAREN OFENTSIBA (1939-1941)  1941eko abenduaren 7an, urpekari eta hegazkin japoniarrek AEB-k Hawaiin zuten base militarra eraso zuten eta partzialki suntsitu zuten. Ekintza honi esker, Aldi baterako nagusitasuna lortu zuen Japoniak Ozeano Barean.  AEB-k gerra deklaratu zioten Japoniari eta, abenduaren 11n, Alemania eta Italia Estatu Batuekin gerran sartu ziren. Geratu zen erabakita gerra amaitu arte iraun zuen aliantza-sistema. OZEANO BAREA. PEARL HARBOR. Mundu-mailako gerra
  28. 28. Gerraren bilakaera: ALIATUEN GARAIPENAK (1942-1944) 1942tik aurrera, aliatuek aurrea hartu zuten.  Eragile nagusiak:  sobietarren garaipenak  estatubatuarrak gerran sartzea
  29. 29. Gerraren bilakaera: ALIATUEN GARAIPENAK (1942-1944) 1942ko GARAIPEN ALIATUAK STALINGRADO EL-ALAMEIN OZEANO BAREAN
  30. 30. Gerraren bilakaera: ALIATUEN GARAIPENAK (1942-1944) 1942-3. Ekialdeko frontean, alemaniarrek petrolio-erreserbak nahi zituzten baina huts egin zuten Stalingradoren konkistan, 5 hileko bataila luze eta odoltsu baten ondoren, sobietarrek garaipena lortu zutenean.
  31. 31. Gerraren bilakaera: ALIATUEN GARAIPENAK (1942-1944) Rommel jenerala 1942an, Ekialde Hurbilean, Rommel jeneralak zuzenduriko tropa alemaniarrek El-Alamein- ko bataila galdu zuten ejertzito britainiarraren aurrean.  Aliatuek II.Mundu Gerran izan zuten lehen lur-garaipena izan zen.
  32. 32. Gerraren bilakaera: ALIATUEN GARAIPENAK (1942-1944) Japoniak oso itsas-eremu zabalean ziurtatu behar zituen komunikazioak eta bere armadak ezin izan zuen egoera mantendu. 1942an, Ozeano Barean, bi garaipen garrantzitsu eskuratu zituzten aliatuek japoniarren aurrean:  Koral Itsaso Batailan eta Midway uharteetako Batailan Japoniarren hedapenaren amaieraren hasiera eta AEBkoen kontraerasoaren hasiera izan zen.
  33. 33.  Aliatuek japoniarrak galdiarazi zituzten Guadalcanal-ko Guduan, eta erasoari ekin zioten Mac Arthur jeneralaren igel- jauziak izeneko taktika erabiliz. Gerraren bilakaera: ALIATUEN GARAIPENAK (1942-1944) ALIATUEN KONTRAERASOAK (1943)  Errusian, alemaniarrek erasotzeko gaitasuna galdu zuten eta defentsibara igaro ziren EKIALDEA AFRIKA  Tropa italo-germaniarrak errenditu ziren Tunisian. Afrikako iparraldetik Italiako inbasioari ekin zioten estatubatuarrek Sizilian lehorreratuz.  Italiako barne-krisia handitu zen eta erregeak Mussolini bere kargutik kendu zuen.  Bakearen aldeko manisfestazio jendetsuak ugaritu ziren eta Eisenhower AEBetako jeneralak ohorezko bakea agindu zien italiarrei.  1943ko irailean Italiako gobernu berriak armistizioa sinatu zuen. OZEANO BAREA
  34. 34. Ardatzaren porrota Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945))
  35. 35. Ekialdeko frontea 1944an Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945))  1944an, Errusiako armadak ofentsiba arrakastatsua hasi zuen, eta Alemaniako mugetaraino heldu zen.
  36. 36. Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945))  1944ko ekainaren 6an, Normandian (Frantziako kostaldean) lehorreratu ziren aliatuak. Alemaniaren defentsak apurtzea lortu zuten eta abuztuan Paris askatu zuten. NORMANDIAKO LEHORRERATZEA
  37. 37. Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945))  Alemaniarrek azken eraso bat egin zuten etsi-etsian: Ardenetako Guduan, baina porrot egin eta azken erreserbak agortu zituzten.  Aldi berean, aliatuek Alemaniako hirien aurkako bonbardaketa estrategikoak, masiboak burutu zituzten. Suntsiketa materialak eta hildako kopuruak izugarriak izan ziren. Dresdeko bonbardaketa (150.000 hildako 2 egunetan)
  38. 38. Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945))  Sobietarrek beste ofentsiba bat egin eta Berlin ingurutu zuten.  1945eko apirilaren 30ean, Hitlerrek bere buruaz beste egin zuen.  1945eko maiatzaren 2an, Berlin konkistatu zuten sobietarrek.  Italian, gobernu berria osatu zenean, Mussolini preso hartu zuten baina alemaniarrek askatu zuten eta gobernu paralelo sortu zuen iparraldean: Italiako Errepublika Soziala.  1945eko apirilean, partisanoek detenitu, epaitu eta exekutatu egin zuten.
  39. 39. Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945)) Ozeano Bareko gerra  1944 bukaeran, japoniarrek galduak zituzten jada konkista gehienak eta estatubatuarrak modu arriskutsuan ari ziren Japoniara gerturatzen. 1945ean, Iwo Jiman eta Okinawan lehorreratu ziren AEBetako tropak hildako ugari eraginda, japoniarrek hil arteko agindua jaso baitzuten. Kamikazen teknika.  AEBetako abiazioak nahi zuenean bonbardatu ahal izan zituen Japoniako lantegiak eta hiriak.
  40. 40. Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945)) Ozeano Bareko gerra  Alemania errenditzean Japonia aliaturik gabe gelditu zen, itsas-armada eta abiazioa suntsituta. AEBen nagusitasuna nabarmena zen. SESB eta Japonia ez zeuden elkarren artean gerran hitzartu eta errespetaturiko itun batzuei esker baina Jaltako Konferentzian adostatutakoa betez, Sobietar Batasuna gerran sartu zen eta iparraldeko lurraldeak okupatzen hasi zen ( Mantxuria, Ipar Korea, Kurila irlak, Sakhalin irlen hegoaldea) Japonia garaituta zegoen militarki, baina ez zuen errenditu nahi izan. Truman presidente estatubatuarrak arma atomikoak erabiltzeko agindu zuen ***Roosevel hil zen 1945eko apirilean
  41. 41. Ultimatuma Japoniari 1. Guk, Ameriketako Estatu Batuetako Presidenteak, Txinako Errepublikako Gobernu Nazionalaren Presidenteak eta Britainia Handiko Lehen Ministroak, egungo gerrari amaiera eman diezaion Japoniari aukera bat eman behar zaiola hitz egin eta adostu genuen. 3. Gure botere militarraren erabateko erabilerak, gure erabakiak lagunduta, indar armatu japoniarren ezinbesteko eta erabateko suntsipena suposatuko du, baita lurralde japoniarrarena ere bai. 6. Herri japoniarrari iruzur egin eta mundua konkistatzen saiatzera bultzatu zutenen autoritatea eta eragina betiko izan beharko dira erauziak; bake, segurtasun eta justizia orden berria ezartzea ez dela posible baieztatzen baitugu, arduragabeko militarismoa mundutik erauzia ez den bitartean. 10. Ez daukagu Japonia arraza bezala esklabotzara murrizteko asmorik, ezta nazio bezala suntsitzeko asmorik ere, baina justizia zorrotzak gerrako kriminal guztiak zigortuko ditu, gure gatibuen aurka buruturiko ankerkerien egileak barne. Gobernu japoniarrak herri japoniarraren artean joera demokratikoen berpizkundea eta hauen sendotzea eragotz dezaketen traba guztiak kendu behar ditu. Hitz, erlijio eta pentsamendu askatasuna berrezarri behar da, hala nola, gizonaren oinarrizko eskubideekiko errespetua. Potsdamen, 1945eko uztailaren 26an Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945)) Ozeano Bareko gerra
  42. 42. Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945)) Ozeano Bareko gerra  1945eko abuztuaren 6an, lehen bonba atomikoa jaurti zuten HIROSHIMAN. 100.000 pertsona hil ziren.  1945eko abuztuaren 9an, bigarren bonba batek NAGASAKI txikitu zuen. 1945eko irailaren 2an errenditu zen ofizialki Japonia, baldintzarik gabeko errendizioa. AEBetako Missouri akorazatuan sinatu zuten ofizial japoniarrek kapitulazioa
  43. 43. Ardatzaren porrota Gerraren bilakaera: ALIATUEN AZKEN OFENTSIBAK (1944-1945))
  44. 44. Bigarren Mundu Gerra (1939-1945)
  45. 45. GERRA EUROPAN (1939-1941) ALEMANIAREN KONKISTAK FRANTZIA EUROPAKO IPARRALDEA POLONIA INGALATERRAKO BATAILA MEDITERRANEOKO GERRA AFRIKAKO IPARRALDEAN JUGOSLAVIA ETA GREZIAREN OKUPAZIOA JAPONIAREN HEDAPENA PEARL HARBOUR-ko BONBAKETA EE.BB GERRAN SARTZEN DIRA ALEMANEN ERASOALDIA ITUNA APURTU Z ITALIAKO KANPAINIAK SOBIETARRAK AURRERA EKIALDEAN NORMANDIAKO LEHORRERATZEA OZEANO BAREA (1942-195): EE.BB-etako GARAPENAK ALEMANIA ETA JAPONIAREN KAPITULAZIOA FASEAK Dira Non NORABIDEAREN ALDAKETA Ondorioak Zerahauetanikustenda zergati k zergatik Bukatzen da Ondorioz dira dira Non Gerraren bilakaera (1939-1945) HIROSHIMA ETA NAGASAKIKO BONBAKETA EE.BB-etako GARAIPENAK ALEMANIAREN PORROTA STALINGRADON EUROPA (1942-195): ALIATUEN GARAPENAK ALEMANIA ETA SESB-ren ARTEKO GERRA (1941-1943) OZEANO BAREKO GERRA (1939-1941)
  46. 46. BAKEAREN ANTOLAKETA •aliatuen interes ezberdinak •desadostasun militarrak eta politikoak •Ekonomia kapitalista •Herrialde demokratikoa •Ekonomia komunista •Herrialde totalitarioa •Britainia Handia •AEB •SESB •Gerrarako estrategiak diseinatzeko •Bakerako baldintzak adosteko 1. Washington 2. Washington 3.Casablanca 4.Teheran 5.Jalta (1945) 6.Postdam (1945) Konferentziak gerrak iraun zuen bitartean
  47. 47. BAKEAREN ANTOLAKETA YALTAKO KONFERENTZIA ( 1945eko otsaila)  Alemaniaren porrota gertu zela egin zen Krimean Yaltako Konferentzia, ROOSEVELT, CHURCHILL eta STALIN bertan zirela. Azken operazio militarrak eta gerraostean egon zitezkeen arazoak aztertu ziren.  Erabakiak:  Ekialdeko Europan, hauteskunde libre eta demokratikoak egiteko konpromisoa hartu zuen Stalinek, baina Mendebaldeko ikuskapenik onartu ez zuenez, agindutakoa ezerezean gelditu zen.  Alemania armadarik gabe geldituko zen eta lau zatitan, lau okupazio-eremutan, banatzea erabaki zuten. Zati bakoitza garaileetako batek administraturik ( AEB, SESB, Britainia Handia eta Frantzia).  Nazio Batuen Erakundea (NBE) sortzea proposatu zen.
  48. 48. BAKEAREN ANTOLAKETA POSTDAM-KO KONFERENTZIA ( 1945eko uda. Alemania garaitu ondoren) **Churchill, **Truman, Stalin **Attlek ordezkatu zuen BH-ko hauteskundeengatik ** Roosevel hil zen 1945eko apirilean  Aliatuen arteko desadostasunak agerian gelditu ziren lurralde-hedapenak zirela-eta. Erabakiak:  Alemania desmilitarizatzea  Alemaniako desnazifikazioa  Alemaniar gerra-kriminal naziak atxilotzea eta horien aurkako epaiketa egitea: Nurenbergeko prozesua.  Gerra osteko Europako mapa politiko berria diseinatu zen.
  49. 49. Lurralde aldaketak eta biztanleriaren lekualdaketak BAKEAREN ANTOLAKETA
  50. 50.  Alemaniak anexionaturiko lurralde guztiak galdu zituen eta lau okupazio-eremutan banatuta geratu zen, Berlin hiriaren antzera. Lehen zatiketa honetatik sortu ziren Alemaniako Errepublika Federala eta Alemaniako Errepublika Demokratikoa.  Polonia iparralderantz eta mendebalderantz hedatu zen eta Oder eta Neisse ibaien artean ezarri zen.  Hungariak 1937ko mugak berreskuratu zituen.  Italiak Istria galdu zuen (Yugoslaviarentzat) Sobietar Batasunak Baltikoko estatuak anexionatu zituen (Estonia, Letonia, Lituania), gerra arteko urteetan Poloniaren ekialdea osatzen zuten herrialdeetako batzuk, Errumaniako iparraldea eta Finlandiako hainbat lurralde.  Japoniak gerran eskuraturiko lurralde guztiak galdu zituen eta Sobietar Batasunak Kurileak lortu zituen. Lurralde aldaketak
  51. 51. F R A N C IA P O R T U G A L E S P A Ñ A T E R R IT O R IO S A N E X IO N A D O S P O R L A U R S S R E P Ú B L IC A D E M O C R A T IC A A L E M A N A (R D A , 1949) T E R R IT O R IO S A N E X IO N A D O S P O R B U L G A R IA R E P Ú B L IC A F E D E R A L A L E M A N A (R F A , 1949) E U R O P A T R A S L A II G U E R R A M U N D IA L IR L A N D A B E S A R A B IA R U M A N IA B U L G A R IA M A L T A A U S T R IA IT A L IA S U IZ A Y U G O S L A V IA A L B A N IA G R E C IA H U N G R ÍA C H IP R E D O B R U D JA M E R ID . T U R Q U ÍA L IT U A N IA L E T O N IA E S T O N IA F IN L A N D IA R D A D IN A M A R C A P .B A JO S B E L G IC A L U X . R F A R E IN O U N ID O P O L O N IA N O R U E G A IS L A N D IA S U E C IA R U T E N IA S U B C A R P Á T IC A B U K O V IN A U R S S C A R E L IA C H E C O S L O V A Q U IA
  52. 52. 1919 Lurralde aldaketak 1946
  53. 53. GERRAREN ONDORIOAK
  54. 54. Bigarren Mundu Gerrako biktimak Gerraren ondorio demografikoak 50-60 milioi hildako 35 milioi zauritu 3 milioi desagertutako Sexu eta adinaren araberako desoreka demografikoak
  55. 55. Gerraren ondorio demografikoak  Judutarren kontrako genozidioa (6 milioi)
  56. 56. Gerraren ondorio demografikoak Populazio zibilaren kontrako etengabeko erasoak eta horiek sorturiko goseak, gaixotasunak,…. Herrialde askotan zibil gehiago hil ziren soldadu baino
  57. 57. Gerraren ondorio psikologikoak  Gizakiek Historiako hondamendi handienari aurre egin behar izan zioten.  Gerra oso odoltsua izan zen Europako ekialdean (Polonian, Sobietar Batasunean)  Bizirik atera zirenek benetako krisi morala jasan zuten, gizakiak buru dezakeen basakeriaz jabeturik.  Agerian geratu zen biztanle zibilak sarraskitzeko taktika militarrak erabili zirela  Bonbardaketa masiboak hirietan  Bonba atomikoa
  58. 58. Gerraren ondorio ekonomikoak  Hondamendi materiala ikaragarria izan zen: Komunikabide-sarea desagertu egin zen Europako Erdialdean.  Petrolioa oso urria zen.  Industriaren ekoizpena gerra aurrekoaren bostena zen.  Europako hiri nagusiak suntsituta zeuden.  Europak nagusitasun ekonomikoak galdu zuen eta Estatu Batuek indartu ziren.  Gerraren eragile bat 1929ko krisia izan zenez, etorkizunean halakorik berriro ez gertatzeko bi erakunde sortu ziren:  Nazioarteko Diru Funtsa (NDF)  Nazioarteko Berreraikuntza eta Garapenerako Bankua (beranduago, Munduko Bankua)  Helburuak:  Gerra ondoren herrialdeei ekonomia berreraikitzen laguntzea  Munduko finantza-sistema berria sortzea, herrialdeen arteko ekonomia-akordioak bideratzeko.
  59. 59. Gerraren ondorio geo-politikoak
  60. 60. Gerraren ondorio politikoak  DESNAZIFIKAZIOA. Erakunde nazi guztiak debekatu ziren.  Gerra-kriminalak eta judutarren kontrako genozidioaren erantzuleak epaitu egin ziren : NUREMBERG-ko epaiketa ospetsuenetariko bat izan zen. Nazioarteko Auzitegi Militar honetan 3 krimen mota epaitu ziren:  Bakearen kontrakoak (gerraren planifikazioa, jaiotza eta garapena).  Gerra-krimenak .  Gizateriaren kontrakoak (populazio zibilaren kontrakoak, genozidioaren erantzuleak)
  61. 61. Gerraren ondorio politikoak  Mendebaldeko Europak erabat galdu zuen munduko politikaren nagusitasuna, Estatu Batuen eta SESBen mesedetan.  Handik gutxira, Europak bere inperio kolonialak galdu zituen (Deskolonizazioa).  Botere-galera horri aurre egiteko, Europa bateratzearen beharra proposatzen hasi ziren Europan.
  62. 62. Nazio Batuen Gutuna 1. artikulua Nazio Batuen helburuak honakoak dira: 1. Nazioarteko bakea eta segurtasuna mantentzea, eta… bide baketsuak erabiliz lortu… bakea apur dezaketen nazioarteko egoera edo gatazkak konpontzea. 2. Nazioen artean, eskubide berdintasun eta herrien determinazio libre eskubideekiko errespetuan oinarrituriko laguntasun harremanak sustatzea, eta bake unibertsala indartzeko beste neurri egoki batzuk hartzea. 3. Nazioarteko kooperazioa burutu izaera ekonomiko, sozial, kultural edo humanitarioa duten nazioarteko arazoak konpontzeko, eta giza eskubideekiko eta guztion oinarrizko askatasunekiko errespetua garatzeko eta bultzatzeko, arraza, sexu, hizkuntza edo erlijio arrazoiengatik bereizketarik egin gabe. 2. artikulua artikuluan ezarritako helburuak burutzeko, Erakundeak eta bere kideek hurrengo printzipioekin bat jardungo dute: 1. Erakundea bere kideen berdintasun subiranoaren printzipioan oinarrituta dago. Gerraren ondorio politikoak: NBEren sorrera Personen eskubideak babestea Bakerari eustea Herrien autodeterminazioa defendatzea Herrien arteko lankidetza
  63. 63. Gerraren ondorio politikoak
  64. 64. Gerraren ondorio politikoak
  65. 65. Blokeen Europa Gerraren ondorio politikoak  AEBen eta SESBen artean antagonismo izugarria zegoen politiki, ideologikoki eta ekonomikoki.  Gerraren ostean sorturiko diplomazia-sisteman, AEB eta SESB lehian aritu ziren nagusitasuna nork lortuko. Norgehiagoka hori 40 urtez luzatu zen GERRA HOTZA deituriko garaian.  Mundua bi bloketan nabatu zen. Bakoitzak bere eragin-eremuak sendotu zituen.  Mendebaldeko blokea, AEB eta Mendebaldeko Europako aliatuak  Bloke komunista, SESB eta Ekialdeko Europako aliatuak GERRA HOTZAREN JAIOTZA
  66. 66. Munduaren banaketa bi bloketan Gerraren ondorio politikoak
  67. 67. POLITIKOAK EKONOMIKOAK DEMOGRAFIKOAK EUROPAKO BANAKETA (LEHENENGOZ ALEMANIAN) PROZESU DESKOLONIZATZAILEAREN GORAKADA MUNDUA BI BLOKETAN BANATUTA GERRA HOTZA NBE-ren SORTZEA (SAN FRANTZISKOKO KONFERENTZIAN, 1945) BAKEAREN ANTOLAMENDUA (1941eko ATALANTIKOKO GUTUNAREKIN HASITA) 60 MILIOI HILDAKO, 35 MILIOI DESAGERTUTAKO BIZTANLERIAREN MUGIMENDU HANDIAK PARTE HARTU ZUTEN HERRIALDEEN HONDAMENDIA Gerraren ondorioak
  68. 68. BIGARREN MUNDU GERRA ONDORIOAK EKONOMIKOAK POLITIKOAK LURRALDEKOAKDEMOGRAFIKOAK HILDAKOAK MIGRAZIOAK SISTEMA EKONOMIKOAREN GELDIALDIA LANGABEZIA ALEMANIAREN BANAKETA EUROPAKO MAPA BERRIA NBEren SORRERA MUNDUAREN BANAKETA BI BLOKETAN EE.BB SESB VARTSOVIAKO ITUNA NATO GERRA HOTZA artean zuzentzen du dakar da dira ditu diradiradira zuzentzen du dakar isladatzen du Gerraren ondorioak
  69. 69. Mendebaldeko blokearen ezaugarriak Politika eta gizartea Demokrazia liberala: • Botereen banaketa (legegilea, exekutiboa eta judiziala). •Herri-subiranotasuna, sufragio unibertsalean oinarrituta. •Aniztasun politikoa. •Konstituzioan eta demokratikoki onarturiko legeetan jasotako oinarrizko betebehar, eskubide eta askatasunen defentsa. ***Herrialde batzuetan erregimen diktatorialak eratu ziren komunismoari hurbil zitezen ekiditeko. Ekonomia • Kapitalismoan oinarritutakoa: •ekoizpen-bideen jabetza pribatua •eskaera eta eskaintzaren legean oinarritzen den merkatuan gehienezko mozkinaren bilaketa. • Estatuaren presentzia sendoa, oinarrizko sektoreak kontrolatzen dituena, esaterako, energetikoa, eta inbertsioa eta kontsumoa sustatzen dituena. • 1947an, amerikarrek Marshall Plana sortu zuten, Europako ekonomia berpizteko laguntzen programa. Gerraren ondorio politikoak Armada • Aliantza militarra edo erakunde militar komuna: NATO (OTAN)=Ipar Atlantikoko Tratatuaren Erakundea
  70. 70. Marshall Planeko ekonomia-laguntzak jasotako herrialdeak Mendebaldeko blokearen ezaugarriak
  71. 71. Marshall planaren aldeko eta aurkako kartelak Mendebaldeko blokearen ezaugarriak
  72. 72. Marshall planaren aurkako karikatura sobietarra Mendebaldeko blokearen ezaugarriak
  73. 73. Bloke komunistaren ezaugarriak Politika eta gizartea Alderdi bakarra: komunista, SBPKren (Sobietar Batasuneko Partidu Komunista) erabakien menpe. Ez zen botereen banaketa existitzen, partidu komunistak Estatuaren organo guztiak kontrolatzen zituen. Ez zen norbanakoen eskubideak bermatuko zituen askatasun publikoen sistemarik existitzen. SESb-k Kominform erakundea sortu zuen, mundu osoko alderdi komunisten sobietar politikoarekiko babesa koordinatzeko. Ekonomia • Estatuak ekonomiaren arlo guztiak planifikatzen eta kontrolatzen zituen: - Bost urteko planak - Monetaren eta kanpoko-merkataritzaren gaineko kontrol zorrotza - Bankuak eta industria Estatuaren eskuetan - Nekazarien jabetza pribatuaren garrantzi eskasa edo eza. • Marshall Planari erantzuteko, SESBk COMECON (Elkarren Laguntza Ekonomikorako Kontseilua) antolatu zuen 1949an, politika ekonomiko komunistak koordinatzeko. Gerraren ondorio politikoak Armada •Aliantza militarra edo erakunde militar komuna: VARSOVIAKO ITUNA
  74. 74. Gerra Hotzean erabilitako armak ARMAMENTU PILAKETA NORGEHIAGOKA MILITARRA ESPAZIOA KONTROLATZEKO LEHIA TERROREZKO OREKA
  75. 75. Indarren oreka, 1963 urtearen hasieran Gerra Hotzean erabilitako armak
  76. 76. Estatu Batuen indar militarren banaketa munduan 1989an Gerra Hotzean erabilitako armak
  77. 77. AEBen eta SESBren gastu militarren bilakaera Gerra hotzaren garaian Gerra Hotzean erabilitako armak
  78. 78. Gerra Hotzean erabilitako armak ESKUALDE-GATAZKAK ZEHARKAKO ERAN GERRA IREKIA Superpotentziek ez zuten zuzenean parte hartzen, alde babesten zuten •Korea • Vietnam • Afganistan
  79. 79. Gerra Hotzean erabilitako armak ESKUALDE-GATAZKAK ZEHARKAKO ERAN GERRA IREKIA Superpotentziek ez zuten zuzenean parte hartzen, alde babesten zuten •Korea • Vietnam • Afganistan
  80. 80. Gerra Hotzean erabilitako armak NORBERAREN BLOKEA KONTROLATZEA KONTRAKO BLOKEA AHULTZEA IDEOLOGIA KONTROLATU DISIDENTEEN KONTRAKO ERREPRESIOA BESTE BLOKEKO DISIDENTEENTZAKO LAGUNTZA GOBERNU ALDAKETAK ERAGITEKO ESTUTA-KOLPEAK BABESTU/BULTZATU
  81. 81. Gerra Hotzean erabilitako armak NORBERAREN BLOKEA KONTROLATZEA KONTRAKO BLOKEA AHULTZEA IDEOLOGIA KONTROLATU DISIDENTEEN KONTRAKO ERREPRESIOA BESTE BLOKEKO DISIDENTEENTZAKO LAGUNTZA GOBERNU ALDAKETAK ERAGITEKO ESTUTA-KOLPEAK BABESTU/BULTZATU AEB-etako McCarthy senatariak sorturiko “sorgin-ehiza” Disidente kubatarrak Miamin 1973ko Chileko estatu-kolpea Allenderen kontra
  82. 82. Gerra Hotzean erabilitako armak  Norgehiagoka militarra eta armamentu-pilaketa. Terrorezko ohorea  Eskualde-gatazkak  Zeharka  Zuzenean  Norberaren blokea kontrolatzea  Ideologia kontrolatzea  Disidenteen kontrako errepresioa  Kontrako blokea ahultzea  Estatu-kolpeak babestea/eragitea  Kontrako blokeen disidenteak laguntzea
  83. 83. Denboraren lerroa: Gerra Hotzaren faseak eta gatazkak

×