Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต
วิเคราะห์รายไตรมาส ครั้งที่ 2
เมษายน—มิถุนายน 2558
โดย ผู้...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ
วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต...
1
ผู้อานวยการสถาบันคลังปัญญา ศ.ดร.เอนก เหล่าธรรมทัศน์
บรรณาธิการ : น.ส.ยุวดี คาดการณ์ไกล
ผู้เขียน : ดร.วรารัก เฉลิมพันธุศั...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

เอกสารวิเคราะห์รายไตรมาส Monitor East & South East Asia ครั้งที่ 2 ประจำเดือน เมษายน - มิถุนายน 2558

335 views

Published on

โดย ผศ.ดร.วรารัก เฉลิมพันธุศักดิ์
อาจารย์ประจำสาขาวิชารัฐศาสตร์
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช

ภายใต้การสนับสนุนของโครงการคลังปัญญาเพื่ออภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต

สนใจติดตามคลิปวีดีได้ที่ : https://www.youtube.com/watch?v=ZNTm12Q6iOM

สนใจรายละเอียดโครงการฯเพิ่มเติมได้ที่
Wepsite : http://www.rsu-brain.com
Facebook Fanpage : https://www.facebook.com/thinktankrsu?ref=hl

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

เอกสารวิเคราะห์รายไตรมาส Monitor East & South East Asia ครั้งที่ 2 ประจำเดือน เมษายน - มิถุนายน 2558

  1. 1. สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต วิเคราะห์รายไตรมาส ครั้งที่ 2 เมษายน—มิถุนายน 2558 โดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.วรารัก เฉลิมพันธุ์ศักด์ อาจารย์ประจาสาขาวิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
  2. 2. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 1 EAST ASIA MONITOR QUARTERLY REVIEW เอเชียตะวันออกในช่วงไตรมาสที่สอง แม้จะยังปรากฏการย่าอยู่บนเส้นทางและเรื่องราวเกี่ยวกับ ความมั่นคง แต่ดูจะเป็นภาพปรากฏที่เผยแสดงให้เห็นมากขึ้นว่า ความมั่นคงในที่นี้สื่อนัยถึงความมั่นคง มนุษย์ (Human Security) ที่สัมพันธ์กับความผันแปรและแรงกดดันที่หลากหลาย ทั้งที่ปรากฏในรูปของ ภัยธรรมชาติและโรคภัยอันยากจะควบคุมได้ด้วยน้ามือมนุษย์ และแรงกดดันจากความมุ่งมั่นตั้งใจของ มนุษย์ที่พยายามจะเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อมโดยเฉพาะทางสังคม (social environment) ที่ดารงอยู่ ไม่ว่าจะเป็นขอบเขตภายในรัฐใดรัฐหนึ่ง และ/หรือขอบเขตระหว่างประเทศ ราวกับจะเป็นการเตือนภัยให้ ระวัง ด้วยการราลึกว่าในช่วงเวลาครบรองสองศตวรรษแห่งการปิดฉากสงครามนโปเลียนที่วอเตอร์ลู เช่นนี้นั้น ก่อนที่การจัดระเบียบโลกตามทัศนะตะวันตกจะก่อรูปอย่างชัดเจนบนพื้นฐานความสงบสุข(ใน รูปของการปลอดสงครามใหญ่ แต่ใช่ว่าจะไร้ซึ่งความขัดแย้งจนถึงขั้นมีการใช้กาลังในหลายพื้นที่)จะ บังเกิด ต้นทุนแห่งความสงบสุขนั้นเหยียบย้าไปบนเศษซากแห่งหายนะ ทางด้านภัยธรรมชาติและโรคภัยนั้น ญี่ปุ่นดูจะประสบเหตุน้อยที่สุด แม้จะเผชิญกับ แผ่นดินไหวขนาด 8.5 ริกเตอร์ทางตะวันออกนอกชายฝั่งโตเกียว ที่ความลึก 590 กิโลเมตร ที่ไม่ได้ก่อ ความเสียหายมากนัก นอกจากทาให้การคมนาคมคนส่งในเขตโตเกียว-โอซากาหยุดชะงักหลายชั่วโมง แต่ได้ก่อความกังวลถึงการเสี่ยงภัยในอนาคต เพราะนี่คือเขตพื้นที่ใกล้เคียงกับที่ภูเขาไฟออนตาเกะเกิด ระเบิดขึ้นในเดือนกันยายน ค.ศ. 20141 ขณะที่จีนดูจะประสบความเสียหายค่อนข้างมากจากเหตุอุทกภัย และวาตภัยตั้งแต่ช่วงปลายเดือนพฤษภาคมถึงต้นเดือนมิถุนายน ตามแนวแม่น้าแยงซีเกียงโดยเฉพาะที่ กุ้ยหยาง หูหนาน กวางซี และหูเป่ย ที่คลื่นลมแรงได้ก่อโศกนาฏกรรมกับเรือท่องเที่ยว The Eastern Star (เส้นทางนานกิง-ฉงชิ่ง) ที่ตะแคงและพลิกคว่าในเวลาแค่ 2 นาทีกลางแม่น้าแยงซีเกียงเป็นเหตุให้ ผู้โดยสารสูงวัย (50-80 ปี) เสียชีวิตและสูญหาย (สันนิฐานว่าเสียชีวิต) เกือบ 500 ราย ส่วนผู้รอดชีวิตเพียง 14 รายนั้นกลับมีกัปตันเรือและหัวหน้าวิศวกร2 รวมอยู่ด้วย ทั้งที่ควรต้อง ดูแลความปลอดภัยของทุกชีวิตบนเรือเป็นอันดับแรก จึงออกจะไม่ใช่เรื่องแปลกที่คาถามถึงความ 1 Kiyoshi Takenaka (30/5/2015) ‘Magnitude 8.5 quake strikes off eastern Japan, no tsunami danger on damage reports’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/30/us-quake-japan- idUSKBN0OF0GB20150530 (3/6/2015) 2 ‘Dozens dead in China flooding, including two children on school bus’ (24/5/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/may/24/dozens-dead-in-china-flooding-including-two-shool- children-on-school-bus (26/5/2015), Tom Philipps (2/6/2015) ‘Anger and resignation at scene of Chinese cruise
  3. 3. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 2 รับผิดชอบอาจจะไม่ได้มาจากครอบครัวผู้สูญเสียเพียงอย่างเดียว แต่ได้ขยายขอบข่ายไปยังกระบวนการ ให้คุณค่าของสังคมว่าได้ส่งผ่านสานึกต่อความรับผิดชอบอย่างไรต่อธุรกิจและอาชีพที่เกี่ยวข้องโดยตรง ต่อความปลอดภัยสาธารณะ ซึ่งเป็นคาถามที่รัฐบาลเกาหลีใต้อาจจะยังให้คาตอบสังคมตนเองได้ไม่ดีนัก ในโอกาสครบรอบเหตุการณ์เรือเซโว (Sewol) ล่มนอกชายฝั่ง เป็นเหตุให้นักเรียนมัธยมปลายเกือบ 300 ชีวิตต้องดับสูญ ขณะที่กัปตันและเจ้าหน้าที่ประจาเรือจานวนหนึ่งรอดชีวิต3 คาถามเช่นเดียวกันนี้อาจจะเกิดกับกรณีการกระจายตัวของโรคอาการทางเดินหายใจตะวันออก กลาง (Middle East Respiratory Syndrome: MERS) ที่เกาหลีใต้ได้เช่นกัน แต่กลับไม่ปรากฏคาถาม ดังกล่าวขึ้นอย่างชัดเจนนัก เมื่อมีการจัดงานแถลงข่าวกล่าวแสดงความเสียใจและขอโทษต่อสาธารณชน ของ ลี เจ-ยอง (Lee Jae-yong) ทายาทคนสาคัญของกลุ่มซัมซุง ซึ่งเป็นผู้บริหารมูลนิธิที่ดูแลกิจการ โรงพยาบาล Samsung Medical Centre ที่มีส่วนสาคัญต่อการกระจายตัวของ MERS ซึ่งส่งผลกระทบ ในวงกว้างเพราะได้มีการระงับเที่ยวบิน และยกเลิกแผนเดินทางท่องเที่ยวเข้าเกาหลีใต้ จนธนาคารกลาง เกาหลีใต้ต้องใช้การลดอัตราดอกเบี้ยมากระตุ้นเศรษฐกิจ4 ทางด้านแรงกดดันเพื่อหวังเปลี่ยนสภาพแวดล้อมทางสังคมจากน้ามือมนุษย์นั้น ปรากฏไม่ชัด นักบนขอบเขตภายในคาบสมุทรเกาหลี ที่พยายามผลักดันความร่วมมือระหว่างกัน (เปียงยางและโซล) ผ่านมิติทางด้านสังคม-วัฒนธรรม ในกรณีการขุดสารวจแหล่งโบราณสถานมานโวแด (Manwodae) ซึ่ง เป็นที่ตั้งพระราชวังสมัยราชวงศ์โครยอ (Koryo Dynasty) ในเมืองแกซอง (Kaesong) ทางฝั่งเกาหลี เหนือ ที่ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกเมื่อ ค.ศ. 2013 ส่วนเปียงยางยังพยายามสร้างแรงกดดันต่อ ความเปลี่ยนแปลงระหว่างประเทศในลักษณะป้องปรามการแทรกแซงจากต่างชาติอยู่ต่อไป โดยเมื่อช่วง ปลายเดือนพฤษภาคมได้ทาการทดลองยิงขีปนาวุธจากเรือดาน้าสู่อากาศ แต่ก็ยังไม่อาจส่งผลใดในเชิง ship sinking’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/02/anger-and- resignation-at-scence-of-chinese-cruise-ship-sinking (3/6/2015) 3 ‘Grief and anger on first anniversary of South Korea’s Sewol ferry disaster’ (16/4/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/apr/16/grief-anger-first-anniversay-south-koreas- sewol-ferry-disaster (16/4/2015) 4 Ju-Min Park and Christine Kim (10/6/2015) ‘South Korea cut rates as MERS clouds outlook; 14 new cases’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/11/us-health-mers-southkorea- idUSKBN0OQ2U820150611 (11/6/2015), ‘Samsung heir apologises for spread of Mers by hospital his foundation runs’ (23/6/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/23/samsung-heir-apologises-for-spread-of-mers-by-hospital- his-foundation-runs (23/6/2015)
  4. 4. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 3 ปฏิบัติ อย่างมากเพียงแค่อาจกระตุ้นให้การเจรจา 6 ฝ่ายที่หยุดชะงักไปตั้งแต่ ค.ศ. 2005 กลับมาเริ่ม ใหม่ได้อีกครั้ง5 พลังแรงกดดันข้างต้นในจีนปรากฏในหลากหลายระดับ พลังอานาจจากรัฐบาลกลางยังคง เดินหน้าต่อเนื่องในเรื่องของการปราบปรามคอร์รัปชั่น ที่เริ่มต้นไตรมาสนี้ด้วยกรณีครั้งประวัติศาสตร์กับ อดีตผู้ดารงตาแหน่งสมาชิกคณะกรรมการกลางบริหารพรรคฯ (Political Bureau Standing Committee: PBSC) ที่เคยควบคุมความมั่นคงภายในประเทศอย่าง โจว หยงกาง (Zhou Yongkang) ซึ่งครอบครอง ทรัพย์สินไม่ต่ากว่าพันล้านดอลลาร์สหรัฐ คดีนี้อาจจัดได้ว่าสืบเนื่องมาจากกรณีของ โป ซีไหล (Bo Xilai) ที่กระตุ้นให้เกิดการปรับโครงสร้างอานาจระดับนามาแล้วในช่วงรอยต่อแห่งการเข้าสู่อานาจของ สี จิ้นผิง (Xi Jinping) รวมถึงการดาเนินคดีกับ จี เจียนยี (Ji Jianye) อดีตผู้บริหารเมืองนานจิง (Nanjing) ด้วย ข้อหารับสินบน6 การไร้ปฏิกิริยาของปักกิ่งต่อการตอบรับแสดงผลงานศิลปะกับ Royal Academy Art ที่ลอนดอน ของ Ai Weiwei จากชิ้นส่วนโลหะซากโรงเรียนประถมหลายแห่งที่ถล่มและคร่าชีวิตนักเรียนจานวนมาก จากเหตุแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ที่เสฉวนเมื่อ ค.ศ. 20087 อาจช่วยสะท้อนภาพได้ว่า ปักกิ่งยุคนี้ใส่ใจต่อ เรื่องคอร์รัปชั่นอย่างจริงจัง ท่ามกลางการตั้งคาถามที่หวังสร้างแรงกดดันต่อภาครัฐถึงการยอมรับความ หลากหลายและความรับผิดชอบจากนโยบายการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม ทั้งเรื่องของการพัฒนา อุตสาหกรรมหนักบนต้นทุนความเสี่ยงต่อทั้งชีวิตมนุษย์และสิ่งแวดล้อม เช่น กรณีโรงงานเคมีผลิตเม็ด พลาสติกยักษ์ใหญ่ระเบิดอย่างรุนแรงที่จางโจว (Zhangzhou) มณฑลฟูเจี้ยน (Fujian) การป้องกันการ ล่วงละเมิดทางเพศ และการรับรองสิทธิผู้ป่วย HIV8 5 Ha-young Choi (3/6/2015) ‘North and South Korea collaborate in excavating ancient palace’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/30/north-and-south-korea-excavate-ancient- palace-kaesong (3/6/2015), ‘U.S, South Korea, Japan seek to raise pressure on North’s nuclear program’ (27/5/2015) Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/27/us-northkorea-nuclear-talks- idUSKBN0OC0OZ20150527 (28/5/2015) 6 Tania Branigan (3/4/2015) ‘Chinese former security tsar Zhou Yongkang charged with corruption case’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/apr/03/china-security-tsar-zhou- yongkang-charged-with-bribery (7/4/2015), ‘China corruption: Nanjing mayor jailed for 15 years’ (7/4/2015) BBC Retrieved from http://www.bbc.com/news/world-asia-china-32200175 (7/4/2015) 7 Mark Brown (15/6/2015) ‘Ai Weiwei’s RA show to house weighty remnants from Sichuan earthquake’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/artanddesign/2015/jun/15/ai-weiwei-ra-show- sichuan-earthquake-chinese-artist-steel-roods (17/6/2015) 8 ‘China paraxylene chemical plant hit by explosion’ (7/4/2015) BBC Retrieved from http://www.bbc.com/news/world-asia-china-32196103 (7/4/2015), Tom Philipps (15/6/2015) ‘Fears of new crackdown as China holds two former members of right group ’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/15/china-detains-two-former-members-of-human-rights- group-guo-bin-yang-zhangqing (17/6/2015)
  5. 5. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 4 จีนยังคงเดินหน้าสร้างแรงกดดันต่อการเปลี่ยนแปลงความเป็นไประหว่างประเทศทั้งทาง เศรษฐกิจและความมั่นคงให้เห็นเช่นกัน ในทางเศรษฐกิจนั้นมีทั้งเรื่องการผลักดันการจัดตั้งระเบียง เศรษฐกิจจีน-ปากีสถาน (China Pakistan Economic Corridor: CPEC) มูลค่ากว่า 46 พันล้านดอลลาร์ สหรัฐ เพื่อพัฒนาโครงข่ายพลังงานและโครงสร้างพื้นฐานเชื่อมเส้นทางการค้ากว่า 3,000 กิโลเมตรจาก เมืองท่ากวาดาร์ (Gwadar) ไปยังเมืองคาชการ์ (Kashgar) ในซินเกียง (Xinjiang)9 ไปจนถึงการลงนาม จัดตั้งธนาคารการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานเอเชีย (Asian Infrastructure Investment Bank: AIIB) อย่าง เป็นทางการโดยมีผู้ร่วมลงนามจาก 57 ประเทศ ในช่วงเวลาที่ธนาคารสัญชาติจีนได้รับการจัดอันดับให้ ครองตาแหน่งธนาคารที่ทากาไรสูงสุด 4 อันดับแรกในโลก คือ ธนาคารพาณิชย์และอุตสาหกรรมจีน (Industrial and Commercial Bank of China: ICBC) ธนาคารก่อสร้างจีน (China Construction Bank) ธนาคารกสิกรรมจีน (Agricultural Bank of China: Agbank) และธนาคารจีน (Bank of China)10 ทางด้านความมั่นคงนั้น แม้การก่อสร้างถมทะเลขยายพื้นที่เกาะเทียมบนแนวปะการัง Fiery Cross Reef ในเขตหมู่เกาะสแปรตลีย์ (Spratly Island) ที่เป็นประเด็นความตึงเครียดมาตั้งแต่ไตรมาส แรกจะสิ้นสุดลงในช่วงเดือนมิถุนายน หลังจากขยายพื้นที่ไปได้มาก พร้อมสร้างสถานีอานวยความ สะดวกเพื่อประโยชน์ทางโลจิสติก และความปลอดภัยทางทะเล (แน่นอนว่าย่อมรวมประโยชน์ทาง การทหารด้วยเช่นกัน แม้จะไม่มีการประกาศออกมา) ซึ่งจะเสริมความสามารถในการป้องกันทะเลเปิด นอกเหนือจากพื้นที่ชายฝั่ง จนตะวันตกโดยเฉพาะสหรัฐอเมริกาเกรงว่า จีนอาจประกาศให้ทะเลจีนใต้ เป็นเขต ADIZ (Air Defence Identification Zone) เพิ่มจากย่านทะเลตะวันออก และก่อความกังวลว่าจีน กาลังใช้ความแข็งแกร่งของตนบีบบังคับเพื่อนบ้านขนาดเล็ก11 การประกาศสิ้นสุดการดาเนินการข้างต้น อาจจะช่วยผ่อนคลายความกังวลของวอชิงตันได้บ้าง เมื่อปักกิ่งยังคงให้ความสาคัญกับการเจรจาทวิภาคีระดับรัฐมนตรีภายใต้กรอบการเจรจาทางเศรษฐกิจ และยุทธศาสตร์ (Strategic and Economic Dialogue: S&ED) ที่มีมูลค่าการค้าระหว่างกันขนาด 590 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ (สถิติเมื่อปีที่ผ่านมา) เป็นแรงดึงดูดท่าทีเชิงบวกระหว่างกัน แม้ว่าจะยังคงต้องใช้ 9 Katharine Houreld (20/4/2015) ‘China and Pakistan launch economic corridor plan worth $46 billion’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/04/20/us-pakistan-china-idUSKBN0NA12T20150420 (21/4/2015) 10 ‘China’s banks dominate rankings for profits, strength’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/28/us-banks-strength-survey-idUSKCN0P815N20150628 (29/6/2015) 11 ‘Chinese navy to focus on ‘open seas’, paper says’ (26/5/2015) BBC Retrieved from http://www.bbc.com/news/world-asia-china-32880477 (27/5/2015), Sui-lee Wee and David Brunnstrom (16/6/2015) ‘China says about to finish some land reclamation in South China Sea’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/16/us-china-southchinasea-idUSKBN0OW07L20150616 (18/62015)
  6. 6. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 5 ความระมัดระวังในประเด็นเรื่องความมั่นคงด้าน cyberspace12 แม้กระนั้นก็ตาม ท่าทีดังกล่าวไม่ได้ช่วย คลายความกังวลให้ญี่ปุ่นมากนัก เมื่อจีนประกาศสร้างฐานทัพทางทะเลขนาดใหญ่ขึ้นที่เมืองเหวินโจว (Wenzhou) มณฑลเจอเจียง (Zhejiang) ในพื้นที่ขนาด 500,000 ตรม. ด้วยงบประมาณในราว 3.34 พันล้านหยวน เพราะฐานทัพใหม่แห่งนี้อยู่ไม่ไกลนักจากเกาะเซนคาคุ (Senkaku) 13 สัญญาณความผ่อน คลายดูจะสิ่งเบาบางลงในช่วงปลายไตรมาสนี้ เมื่อจีนเริ่มกระตุ้นให้ชาติตะวันตกหันมาทบทวนบทบาท ของจีนในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 เพราะอาจจะหลงลืมไปว่า จีนมีบทบาทอย่างไรในการช่วยป้องกันการ ขยายตัวของลัทธิฟาสซิสต์ และยังกล่าวด้วยว่า ชาวจีนไม่อาจผิดต่อบรรพชนด้วยการปรับสถานภาพ ของตนในเขตพื้นที่ทะเลจีนใต้14 ทางด้านแรงกดดันเพื่อหวังเปลี่ยนสภาพแวดล้อมทางสังคมจากน้ามือมนุษย์ในญี่ปุ่นนั้น แสดงออกอย่างชัดเจนในระดับระหว่างประเทศผ่านการดาเนินการของภาครัฐทั้งในมิติด้านเศรษฐกิจ และโดยเฉพาะมิติด้านการเมือง-ความมั่นคงในลักษณะที่ค่อนข้างเป็นการแสดงออกถึงปฏิกิริยาจากการ ดาเนินการของจีนเป็นหลัก ทางด้านเศรษฐกิจนั้น ญี่ปุ่นซึ่งไม่ได้ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการก่อตั้ง AIIB ได้ ประกาศเพิ่มงบประมาณความช่วยเหลือในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานของเอเชียขึ้นร้อยละ 30 คิดเป็น มูลค่า 110 พันล้านดอลลาร์สหรัฐโดยจะเน้นโครงการ “คุณภาพสูง” ที่ใช้นวัตกรรมและความชานาญ เฉพาะ และทางานร่วมกับ ADB เป็นหลัก (รวมถึงประสานความร่วมมือกับ IBRD และ AIIB) โดยเกาหลี ใต้ที่แม้จะเป็นสมาชิกก่อตั้ง AIIB ตกลงเข้าร่วมประเมินความต้องการลงทุนด้านโครงสร้างพื้นฐาน ที่ช่วย สนับสนุน “ความเป็นหุ้นส่วนเพื่อโครงสร้างพื้นฐานที่มีคุณภาพ” (Partnership for Quality Infrastructure) ของญี่ปุ่น15 12 David Bunnstrom (23/6/2015) ‘U.S. and China open annual dialogue with ‘candid, to-the-point’ talks’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/23/us-usa-china-idUSKBN0P2256N20150623 (23/6/2015) 13 Takahiro Suzuki (14/6/2015) ‘China plans to build new base for keeping an eye on Senkaku Islands’ The Japan Times Retrieved from http://the-japan-news.com/news/article/0002218542 (18/6/2015) 14 Ben Blanchard (23/6/2015) ‘China slams Western misconceptions of role in World War Two’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/23/us-china-japan-idUSKBN0P30C920150623 (23/6/2015), ‘China’s banks dominate rankings for profits, strength’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/28/us-banks-strength-survey-idUSKCN0P815N20150628 (29/6/2015), Brenda Goh and Koh Gui Qing (28/6/2015) ‘China-backed multilateral bank to take concrete shape this week’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/28/us-asia-aiib- idUSKBN0P801520150628 (29/6/2015), Ben Blanchard (27/6/2015) ‘China says changing position on sea dispute would shame ancestors’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/27/us- southchinasea-china-idUSKBN0P708U20150627 (29/6/2015) 15 Leika Kihara and Linda Sieg (21/5/2015) ‘Japan unveils $110 billion to fund Asia infrastructure, eye on AIIB’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/21/us-japan-asia-investment- idUSKBN0O617G20150521 (26/5/2015), ‘South Korea seeks deeper cooperation with Japan on China-led AIIB’
  7. 7. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 6 มิติด้านเศรษฐกิจยังปรากฏในเรื่องของการพยายามผลักดันร่วมกับวอชิงตัน เพื่อให้ความตกลง ความเป็นหุ้นส่วนข้ามแปซิฟิก (Trans-Pacific Partnership: TPP) ซึ่งมี 12 ชาติตอบรับเข้าร่วม มีความ ชัดเจนเป็นรูปธรรมมากยิ่งขึ้น แต่ตลอดช่วงไตรมาสที่สองนี้ทั้งโตเกียวและวอชิงตันก็ยังไม่อาจตกลงกัน ได้ในเรื่องของการเปิดตลาดรถยนต์ (ญี่ปุ่นเห็นว่าอเมริกายังไม่เปิดกว้างพอในเรื่องของรถปิกอัพ วอชิงตันต้องการขยายจานวนรถยนต์อเมริกันในญี่ปุ่น) และตลาดสินค้าเกษตรโดยเฉพาะข้าว (วอชิงตัน ต้องการให้โตเกียวเปิดกว้างต่อผลิตภัณฑ์ของตนมากขึ้น) ซึ่งเป็นสองตลาดหลักที่มหาอานาจ(เศรษฐกิจ) ข้ามมหาสมุทรแปซิฟิกแทบจะไม่เคยมีความคิดเห็นไปในทิศทางเดียวกัน แม้กระนั้นก็ตาม ท่าทีข้างต้นแทบจะไม่ส่งผลใดต่อความร่วมมือด้านความมั่นคง โดยเฉพาะ ในช่วงเวลาที่ปักกิ่งดูจะมีความโดดเด่นที่ยากจะล้อมกรอบปิดกั้นจากความร่วมมือข้ามมหาสมุทร แปซิฟิก ช่วงต้นไตรมาสเราจึงได้เห็นการเยือนสหรัฐอเมริกาอย่างเป็นทางการของผู้นาญี่ปุ่น ที่ได้รับการ ต้อนรับอย่างอบอุ่นโดยเฉพาะเมื่อผู้นาอเมริกาย้าถึงจุดเริ่มของสนธิสัญญาความมั่นคงที่ โนบุซุเก คิชิ (Nobusuke Kishi) ซึ่งเป็นตาของชินโซ อาเบะ (Shizo Abe) ได้ลงนามร่วมกับ ดไวท์ ดี ไอเซนฮาวเออร์ (Dwight D. Eisenhower) เมื่อ ค.ศ. 1960 ที่ทาให้สหรัฐอเมริกาและญี่ปุ่นเป็นหุ้นส่วนที่ไม่อาจทาลายลง ได้ (indestructible partnership)16 การตอกย้าถึงความสัมพันธ์พิเศษข้างต้นดูจะสอดรับไปได้ดีกับการพยายามสร้างแรงกดดันต่อ ความเปลี่ยนแปลงในทะเลจีนใต้ ที่ดูอาจจะเป็นการเพิ่มแรงกดดันต่อทั้งสังคมญี่ปุ่นและสังคมนานาชาติ โดยเฉพาะเพื่อนบ้านของญี่ปุ่นมากกว่าจะเป็นการผ่อนคลายโดยเฉพาะในช่วงต้นไตรมาส ซึ่งพรรค รัฐบาลเริ่มผลักดันการแก้ไขกฎหมายรัฐธรรมนูญซึ่งคาดว่าจะแล้วเสร็จก่อนปลาย ค.ศ. 2018 เพื่อให้ สอดรับกับทิศทางการขยายบทบาทด้านความมั่นคงของญี่ปุ่นหลังจากที่ได้มีการปรับขยายกรอบแนว ทางการป้องกัน (defense guideline) เพื่อให้กองกาลังป้องกันตนเองของญี่ปุ่น (Japanese Self Defence Force: JSDF) สามารถปฏิบัติการร่วมกับสหรัฐอเมริกาในเขตพื้นที่ทะเลจีนใต้ หลังจากจากที่ ได้มีการปรับขอบเขตพื้นที่การดาเนินการออกนอกเกาะญี่ปุ่นครั้งแรกใน ค.ศ. 199717 (23/5/2015) Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/23/us-asia-aiib-southkorea- japan-idUSKBN0O804X20150523 (26/5/2015) 16 Kaori Kaneko (21/4/2015) ‘Japan, U.S say made significant trade progress before summit’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/04/21/us-japan-economy-tpp-idUSL4N0XH16320150421 (21/4/2015), ‘Obama to strengthen ‘indestructible’ ties with Japan’ Aljazeera Retrieved from http://www.aljazeera.com/news/2015/04/obama-strengthen-indestructible-ties-japan (29/4/2015) 17 Linda Sieg (27/4/2015) ‘PM Abe’s party eyes revision of Japan pacifist constitution by late 2018’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/04/27/us-usa-japan-constitution- idUSKBN0NI0K20150427 (27/4/2015), Arshad Mohammed (27/4/2015) ‘U.S, Japan to unveil new defense guidelines amid China’s rise’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/04/27/us-usa- japandefense-idUSKBN0NI08O20150427 (27/4/2015)
  8. 8. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 7 ช่วงไตรมาสนี้เรายังได้เห็นความเอาจริงเอาจังกับการปรับบทบาทด้านความมั่นคงของญี่ปุ่นด้วย การเข้าร่วมซ้อมรบกับหลายประเทศในภูมิภาคทั้งกับฟิลิปปินส์ภายใต้รหัส CUES โดยมี Subic Bay เป็นฐานและมีพื้นที่รอบ Scarborough Shoal เป็นพื้นที่ซ้อมรบหลัก และการเข้าร่วมกับสหรัฐอเมริกากับ ออสเตรเลียในชื่อรหัส Talisman Sabre ซึ่งถือเป็นครั้งแรกที่ JSDF ได้เข้าพื้นที่ตะวันตกเฉียงใต้ของ แปซิฟิก ความเอาจริงเอาจังนั้นยังรวมไปถึงการทาความตกลงส่งต่ออาวุธยุทโธปกรณ์ และเทคโนโลยี การทหารกับหลายประเทศอาเซียน (มาเลเซีย สิงคโปร์ และฟิลิปปินส์) โดยเน้นการเสริมศักยภาพให้กับ หน่วยนาวิกโยธิน18 แม้เพื่อนบ้านทางใต้ในกลุ่มอาเซียนจะไม่ได้ส่งเสียงวิพากษ์การเพิ่มบทบาทดังกล่าวของญี่ปุ่น ทั้งที่เพื่อนบ้านจานวนไม่น้อยอาจผิดหวังอยู่บ้าง เมื่อผู้นาโตเกียวไม่ได้แสดงท่าทีขอโทษเพิ่มเติม นอกจากคากล่าวแสดงความเสียใจอย่างสุดซึ้ง เมื่อเดินทางเข้าร่วมประชุมสุดยอดผู้นาแอฟริกา-เอเชีย ที่ เมืองบันดุง (Bandung) อินโดนีเซีย ในโอกาสครบรอบ 60 ปีของการประชุมที่ทาให้เกิด “จิตวิญญาณ แห่งบันดุง” (Bandung Spirit) หลังจากส่งเครื่องสักการะไปยังศาลเจ้ายาสุคุนิ19 ก่อนเดินทางไป สหรัฐอเมริกาดังกล่าวข้างต้น ขณะที่ผู้นาฟิลิปปินส์ได้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างกัน เมื่อเดินทาง เยือนญี่ปุ่นอย่างเป็นทางการในช่วงที่รัฐสภาญี่ปุ่นกาลังพิจารณากฎหมายด้านความมั่นคงดังกล่าว ข้างต้นว่า ฟื้นคืนสดใสราวการคืนชีพของนกฟินิกซ์ ท่าทางข้างต้นของผู้นามะนิลาช่างแตกต่างจากเพื่อนบ้านในภูมิภาคเดียวกันกับญี่ปุ่นทั้งท่าที ของเกาหลีใต้และจีน โดยเกาหลีใต้ยังได้คัดค้านการขอขึ้นทะเบียน “แหล่งปฏิวัติอุตสาหกรรมเมจิของ ญี่ปุ่น” เป็นมรดกโลก เพราะโตเกียวดูจะให้ข้อมูลกับ UNESCO ไม่รอบด้านและขาดการยอมรับว่า พื้นที่ เหล่านี้คือแหล่งเกณฑ์และใช้แรงงานชาวเกาหลีเยี่ยงทาส โดยเฉพาะที่คันกันจิมา (Gunkanjima) หรือ เกาะเรือรบ20 ส่วนปักกิ่งใช้หลายเวทีรวมถึงการเข้าร่วมพิธีฉลองชัยชนะในสงครามโลกครั้งที่สองของ 18 Tim Kelly and Manuel Mogato (8/5/2015) ‘Japan, Philippines to hold first naval drill in South China Sea: sources’ Reuters Retrieved from http://www.in.reuters.com/article/2015/05/08/southchinasea-philippines- japan-idINKBN0NT1E820150508 (9/5/2015), Matt Siegel (26/5/2015) ‘Japan to join U.S., Australia war games amid growing China tensions’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/26/us- australia-usa-japan-idUSKBN0OA1GE20150526 (26/5/2015), ‘Govt aims to boost support for ASEAN to thwart China’ (31/5/2015) The Japan News Retrieved from http://the-japan-news.com/news/article/0002188987 (4/6/2015) 19 Elaine Lies and Linda Sieg (20/4/2015) ‘Japanese PM Abe makes ritual offering at Yasukuni shrine’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/04/21/us-japan-yasukuni-idUSKBN0NB2MO20150421 (21/4/2015), Michitaka Kaiya and Keita Ikeda (22/4/2015) ‘Abe airs ‘deep remorse’ over WWII/Bandung meet hears call for mutual growth’ The Japan Times Retrieved from http://the-japan- news.com/news/article/0002099226 (23/4/2015) 20 Ju-Min Park and Kiyoshi Takenaka (22/6/2015) ‘South Korea, Japan mark 50 years of ties with push to overcome strains’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/06/22/us-southkorea-japan-
  9. 9. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 8 สหภาพโซเวียตที่รัสเซียเป็นผู้จัดเรียกร้องให้โตเกียวยอมรับประวัติศาสตร์ความรุนแรงโดยเฉพาะกรณี การสังหารหมู่ที่นานกิง (the Nanking Massacre 1937) ซึ่งทางการจีนอ้างว่ามีผู้เสียชีวิตราว 300,000 คน (ศาลพันธมิตรให้ตัวเลขที่ 142,000 คน)21 แม้การทวงถามการยอมรับในลักษณะข้างต้นหาใช่เรื่องใหม่ แต่บริบทความเป็นไปที่ศักยภาพ ของการใช้ความรุนแรงในย่านทะเลจีนใต้ใช่ว่าจะไร้โอกาสเกิด ทาให้ความเป็นไปความเป็นไปที่สืบมรดก มาจากสงครามโลกครั้งที่สองได้รับการจับตามองเป็นพิเศษ แม้กระนั้นก็ตาม ทัศนะของประชาชนทั่วไป อาจจะมองเรื่องราวความสัมพันธ์ระหว่างกันต่างไปจากผู้กาหนดนโยบายอยู่บ้าง โดยเฉพาะเมื่อมองผ่าน มิติด้านสังคม-วัฒนธรรม เช่นการที่ Stand By Me ภาพยนตร์ animation จากซีรี่ย์ Doraemon ได้รับ เสียงตอบรับอย่างล้นหลามจากชาวจีน เมื่อได้รับอนุญาตให้ลงโรงฉายในจีน (ภาพยนตร์เรื่องแรกของ ญี่ปุ่นที่ได้รับสิทธิดังกล่าว หลังเกิดกรณีตึงเครียดระหว่างกันตั้งแต่ ค.ศ. 2012) ทาให้สามารถกอบโกย ทั้งความนิยมและกาไรมหาศาลจากชาวจีน จนทาลายสถิติ(รายได้วันเดียว)ที่ Kang Fu Panda 2 จาก สหรัฐอเมริกาเคยทาไว้22 ทิศทางการเสริมปรับความสัมพันธ์ด้วยมิติทางสังคม-วัฒนธรรมเช่นนี้ดูจะไปกันได้ดีกับการหัน มาใส่ใจอย่างจริงจังมากขึ้นของโตเกียวกับการผลักดันยุทธศาสตร์ “ญี่ปุ่นสุดเท่” (Cool Japan) เพื่อ เผยแพร่ทั้งวัฒนธรรมและบริการจากญี่ปุ่นสู่โลก ทั้งที่ปรากฏในรูปของแฟชั่น อาหารโดยเฉพาะเมื่อ washoku ซึ่งเป็นรูปแบบอาหารที่สะท้อนภาพวัฒนธรรมญี่ปุ่น ซึ่ง UNESCO ยกย่องให้เป็นมรดกโลก รวมถึงการสนับสนุนให้ตลาดปลาแห่งใหม่ที่ โตโยสุ (Toyosu) เป็นศูนย์การส่งเสริมวัฒนธรรมอาหาร ญี่ปุ่น ที่ดูจะสอดรับกันดีกับการที่ตลาดปลาซึคิจิ (Tsukiji) เป็นที่นิยมของชาวต่างชาติ และยุทธศาสตร์ ดังกล่าวยังสนับสนุนการเติบโตของทั้งตราและตัวสินค้าท้องถิ่น (ซึ่งเป็นต้นแบบให้กับแนวคิด OTOP ของไทย) โดยได้มีการแต่งตั้งทูตสัมพันธไมตรีเพื่อให้เข้ามามีส่วนอย่างจริงจังในกิจกรรมดังกล่าว Doraemon ก็เป็นหนึ่งในกลุ่มทูตดังกล่าวเช่นกัน23 idUSKBN0P206720150622 (23/6/2015), Takeo Miyazaki (10/6/2015) ‘Japan rejects ROK compromise plan for now’ The Japan Times Retrieved from http://the-japan-news.com/news/article/0002211068 (11/6/2015) 21 ‘China paper slams Japan for lack of WW2 contrition’ (10/5/2015) Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/10us-china-japan-ww2-anniversary-idUSKBN0NV02D201505/10 (11/5/2015), Mai Niimi (3/6/2015) ‘Japan, Philippines ‘defenders of stability’/ Aquino brings Diet message of regional security cooperation’ The Japan Times Retrieved from http://the-japan- news.com/news/article/0002195853 (4/6/2015) 22 Justin McCurry (3/6/2015) ‘Japanese robot cat Doraemon helps ease diplomatic tensions with China’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/03/japan-robot-cat-doraemon-ease- diplomatic-tensions-with-china (3/6/2015) 23 ‘Official ‘Cool Japan’ ambassador to be named/ Govt to include plan in growth strategy’ (17/6/2015) The Japan Times Retrieved from http://the-japan-news.com/news/article/0002226716 (18/6/2015)
  10. 10. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 9 แน่นอนว่ายุทธศาสตร์เช่นนี้เป็นส่วนหนึ่งของการเตรียมความพร้อมรับทั้งโอลิมปิกและพาราลิ มปิกฤดูร้อนซึ่งจะจัดขึ้นที่โตเกียวใน ค.ศ. 2020 ที่โตเกียวได้เริ่มปรับสภาพพื้นที่โดยเฉพาะสถานบันเทิง ใจกลางเมืองอย่างย่านคาบุกิ เพื่อให้สามารถรองรับกลุ่มนักท่องเที่ยวได้หลากหลายกลุ่ม มิใช่แค่เพียง กลุ่มชายนักดื่ม ที่นิยมกิจกรรมยามค่า24 ทิศทางเช่นนี้บอกเราได้เป็นอย่างดีถึงพลังวัฒนธรรมที่เชื่อมโยงกับ เศรษฐกิจ หรืออาจเรียกได้ว่าเป็นเศรษฐกิจเชิงสร้างสรรค์ (creative economy) ที่จะปรากฏเป็นรูปธรรม ได้มากขึ้นเมื่อมีไอคอนให้จับต้อง เช่นที่ เจ้าแมวทามะ แมวเพศเมียซึ่งดารงตาแหน่งนายสถานีชื่อดัง ประจาสายคิชิกาวะ (Kishigawa liune) ในเขตจังหวัดวาคายามา (Wakayama) ประสบความสาเร็จ มาแล้วในการพลิกฟื้นจากภาวะล้มละลายของเส้นทางรถไฟสายดังกล่าว ทาให้มีกระแสเงินหุนเวียนเข้า สู่ธุรกิจและย่านชุมชนในราว 1.1 พันล้านเยน (8.9 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) ก่อนจะลาจากโลกนี้ไปในช่วง ปลายไตรมาส โดยมีผู้เข้าร่วมพิธีศพหลายพันคน และยังได้รับความสนใจจากสื่อต่างชาติหลากหลาย สานักอีกด้วย25 SOUTH EAST ASIA QUARTERLY REVIEW เรื่องราวความเป็นไปของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในไตรมาสสอง อุดมไปด้วยพลังกดดันทั้งจาก ภายในภูมิภาคและภายนอกภูมิภาคที่แสดงถึงความต้องการจะเปลี่ยนแปลงความเป็นไปที่ดารงอยู่ โดย มิติหลักยังคงอยู่ที่เรื่องของความมั่นคง ซึ่งมีทั้งประเด็นที่ครอบคลุมมิติความมั่นคงมนุษย์ ทั้งที่เชื่อมโยง กับคาถามเรื่องขบวนการลักลอบค้ามนุษย์ข้ามชาติโดยมีกลุ่มชนไร้รัฐอย่างชาวโรฮิงญา (Rohingya) ตก เป็นเหยื่อหลัก เรื่องราวความมั่นคงภายในที่เชื่อมโยงกับการก่อความไม่สงบจากการขยายตัวของ Islamic State (IS) ไปจนถึงสถานการณ์ความมั่นคงตามแนวจารีตที่มีกรอบความคิดอยู่ที่ความมั่นคง 24 Justin McCurry (5/6/2015) ‘Tokyo cracks down on red-light district hawkers in pre-Olympics clean up’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/tokyo-kabukicho-red-light-district- hawkers-olympics (9/6/2015) 25 Justin McCurry (29/6/2015) ‘Tama the cat: 3,000 attend elaborate funeral for Japan’s feline stationmaster’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/29/tama-the-cat-3000-attend- elaborate-funeral-for-japan-feline-stationmaster (29/6/2015)
  11. 11. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 10 ของบูรณภาพทางดินแดนของรัฐประชาชาติ ซึ่งมีสถานการณ์ความเป็นไปในทะเลจีนใต้เป็นจุด ศูนย์กลางความเคลื่อนไหว ความโดดเด่นของปัญหาความมั่นคงมนุษย์ ที่เชื่อมโยงกับขบวนการลักลอบค้ามนุษย์ ที่มี รากฐานมาจากการนิยามความเป็นพลเมืองภายในขอบเขตรัฐประชาชาติเมียนมาร์ ปรากฏขึ้นอย่าง ชัดเจนหลังจากที่สังคมโลกตั้งคาถามต่อชะตากรรมของผู้อพยพทางทะเลนับพันจากตะวันออกกลางและ แอฟริกาเหนือ ที่พยายามขึ้นฝั่งยุโรป แต่กลับจบชีวิตกลางทะเลไม่น้อย ช่วงกลางไตรมาสอาเซียนก็ต้อง เผชิญกับการตั้งคาถามในลักษณะใกล้เคียงกัน จากกรณีชาวโรฮิงญาหลายพันคนที่ลอยเรือด้วยสภาพ อิดโรย ขาดแคลนทั้งน้าจืด อาหาร และยารักษาโรค อยู่ในมหาสมุทรอินเดีย หลังเดินทางออกจาก แผ่นดินเมียนมาร์ ก่อนจะได้รับความช่วยเหลือจากหน่วยรักษาชายฝั่งที่อะเจห์ อินโดนีเซีย และบางส่วน ได้รับความช่วยเหลือจากหน่วยงานของมาเลเซีย และไทยโดยเฉพาะแถบหมู่เกาะนอกชายฝั่งพังงา โดย โครงการอรากัน (Arakan Project) ประเมินว่า ชาวโรฮิงญากว่า 100,000 คน (1/10 ของประชากร โรฮิงญา) ได้อพยพออกนอกเมียนมาร์ ทั้งนี้โฆษกกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐอเมริกาประเมินว่า แค่เพียงครึ่งแรกของเดือน พฤษภาคม อินโดนีเซีย และมาเลเซีย เป็นแหล่งรองรับผู้ลี้ภัยทางทะเลเช่นนี้ไปแล้วไม่น้อยกว่า 3,000 คน ที่ไม่สามารถขึ้นฝั่งได้จนบ้างก็ต้องใช้วิธีสละเรือเพื่อว่ายน้าเข้าหาฝั่ง ขณะที่อาเซียนในช่วงเวลาที่ มาเลเซียดารงตาแหน่งประธานที่ประชุม ดาเนินการได้แค่เพียงประชุมร่วม (อินโดนีเซีย มาเลเซีย และ ไทย) ที่เมืองโคตา คินาบาลู (Kota Kinabalu) บนเกาะบอร์เนียว เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลเมียนมาร์ แก้ปัญหาภายในอย่างเป็นระบบ เพื่อป้องกันคลื่นผู้อพยพชาวเรือที่หลีกหนีมาตรการต่างๆในเมียนมาร์ ที่มีลักษณะของการชาระล้างชาติพันธุ์ (ethnic cleansing) แต่กลับต้องประสบชะตากรรมการเป็นเหยื่อ ขบวนการลักลอบค้ามนุษย์ ซึ่งคงมีจานวนไม่น้อยที่เหลือเพียงซากโครงกระดูกในหลุมฝังศพรวมไม่ระบุ นามที่ค้นพบตามแนวเขาชายแดนไทย-มาเลเซีย ซึ่งทาให้รัฐไทยดาเนินการเข้มงวดจริงจังกับเส้นทาง และพื้นที่ดังกล่าว จนส่งผลให้เรือมนุษย์ชาวโรฮิงญาต้องเบนเป้าหมายการขึ้นฝั่งไปทางอินโดนีเซีย และ มาเลเซีย มากขึ้น เพื่อบรรเทาแรงกดดันและการตั้งคาถามถึงความเกี่ยวข้องกับการลักลอบค้ามนุษย์ รวมถึงอาจ เป็นการเสนอภาพด้วยว่า ชาติอาเซียนข้างต้นโดยเฉพาะอินโดนีเซีย อาจไม่ใช่เป้าหมายของเสียง วิพากษ์เพียงแหล่งเดียว แต่ชาติตะวันตกชิดใกล้อย่างออสเตรเลียอาจต้องเข้าร่วมรับเสียงวิพากษ์ เช่นกัน ตารวจอินโดนีเซียได้ให้ข้อมูลภาพถ่ายในช่วงปลายไตรมาสที่แสดงว่า สายลับออสเตรเลียติด สินบนกลุ่มขบวนการลักลอบค้ามนุษย์ เพื่อถ่ายโอนผู้คนจากเรือใหญ่ลงเรือเล็กและส่งไปยังอินโดนีเซีย
  12. 12. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 11 โดยลูกเรือของเรือเล็กดังกล่าวได้รับค่าตอบแทนคนละ 5,000 ดอลลาร์สหรัฐ26 ข้อมูลดังกล่าวเปิดเผยขึ้น หลังการสินสุดกรณี “Bali Nine” ที่เริ่มใน ค.ศ. 2005 เมื่อตารวจอินโดนีเซียจับกุมการลักลอบขนยาเสพ ติด (8.3 กก. มูลค่า 4 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) จากซิดนีย์ไปยังบาหลี ก่อนจะขยายผลจับกุมผู้เกี่ยวข้อง 9 รายซึ่งถือสัญชาติออสเตรเลีย ที่ถูกตัดสินประหารชีวิต แม้ออสเตรเลียจะพยายามยื่นอุทธรณ์ โดยขอให้ ทางอินโดนีเซียเห็นแก่มนุษยธรรมและความช่วยเหลือที่ออสเตรเลียมอบให้เมื่อเกิดสึนามิใหญ่ ค.ศ. 2004 ท่าทีเช่นนั้นกระตุ้นให้เกิดการประท้วงและระดมทุนจ่ายคืนออสเตรเลียเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ อินโดนีเซียเพียงตอบสนองต่อคาขอของญาตินักโทษให้ส่งศพกลับหลังการประหารสิ้นสุดเมื่อช่วงปลาย เดือนเมษายน27 เสียงวิพากษ์วิจารณ์จากสังคมระหว่างประเทศต่อกรณีปัญหาโรฮิงญาข้างต้น ยังคงดาเนินอยู่ ตลอดช่วงไตรมาสนี้ โดยเฉพาะจากสหรัฐอเมริกาที่ บารัค โอบามา (Barak Obama) ที่แสดงทัศนะว่า เมียนมาร์จาเป็นต้องยุติการแบ่งแยกกีดกันชาวโรฮิงญา หากต้องการประสบความสาเร็จในการเปลี่ยน ผ่านสังคมไปสู่ความเป็นประชาธิปไตย หลังจากที่ฝ่ายการต่างประเทศออกมาออกมากระตุ้นให้กลุ่มผู้นา เมียนมาร์พูดคุยเจรจาในเรื่องปัญหาสิทธิมนุษยชน และรับรองสิทธิพลเมืองของโรฮิงญา แม้สังคม นานาชาติจะคาดหวังบทบาทดังกล่าวจาก อองซาน ซูจี (Aung San Suu Kyi) ผู้นาฝ่ายค้าน แต่กลับไร้ เสียงวิพากษ์วิจารณ์หรือแม้แต่ความคิดเห็นใดจากผู้นาดังกล่าว ปฏิกิริยาและการดาเนินการของรัฐบาล เมียนมาร์เพื่อบรรเทาแรงกดดันจากสังคมนานาชาติมีตั้งแต่เรื่องของการที่เรือตรวจการชายฝั่งเมียน มาร์ให้ความช่วยเหลือนาพาเรือชาวโรฮิงญากว่า 700 ชีวิตที่ลอยเคว้งคว้างอยู่กลางทะเลเข้าสู่ชายฝั่ง เมืองดาว (Maung-daw) ชิดชายแดนบังคลาเทศ ไปจนการพยายามสื่อสารกับสังคมนานาชาติว่า ปัญหา มาจากการเพิ่มจานวนประชากรของบังคลาเทศทาให้เกิดผู้ลี้ภัยทางเศรษฐกิจ) ฉ่วย มานน์ (Shwe Mann) ประธานรัฐสภาเมียนมาร์ยังได้เขียนจดหมายเปิดผนึกถึงเลขาธิการใหญ่แห่งสหประชาชาติ เรียกร้องให้ UN หลีกเลี่ยงการสร้างความเข้าใจผิด ซึ่งจะซ้าเติมความตึงเครียดและความขัดแย้งที่มีอยู่28 26 ‘Indonesian police show off alleged ‘people smuggler bribes’ from Australia’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/australia-news/2015/jun/17/indonesia-police-show-off-alleged-smuggler- bribes-from-australia (16/6/2015) 27 Michael Safi (26/4/2015) ‘Bali Nine: decade of turmoil for Andrew Chan and Myuran Sukumaran nears a gruesome end’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/apr/27/bali-nine- decade-of-turmoil-for-andrew-chan-and-myuran-sukumaran (27/4/2015), ‘Families ask Indonesia for clemency for drug prisoners’ (27/4/2015) Aljazeera Retrieved from http://www.aljazeera.com/news/2015/04/families- indonesia-clemency-drug-prisoners (29/4/2015) 28 Reza Munawir (11/5/2015) ‘Hundreds, mainly Rohingyas, rescued off Indonesian waters’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/11/us-indonesia-idUSKBN0NV0PC20150511 (11/5/2015), ‘About 900 migrants land in Indonesia and Thailand’ (15/5/2015) Aljazeera Retrieved from http://www.aljazeera.com/news/2015/05/700-migrants-rescued-indonesia-150515061549529.html (16/5/2015), ‘South-east Asia migrant crisis: Burma faces blame over influx of boat people’ (17/5/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/may/south-east-asia-migrant-crisis
  13. 13. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 12 ไตรมาสนี้เรายังได้เห็นประเด็นปัญหาความมั่นคงภายในที่เชื่อมโยงไปยังสถานการณ์ความตึง เครียดตามแนวชายแดนเมียนมาร์-จีน ซึ่งสืบเนื่องมาจากสถานการณ์ความขัดแย้งภายในของเมียนมาร์ จนต้องขยายเวลาใช้กฎอัยการศึกตลอดช่วงไตรมาสนี้ในเขตพื้นที่ตามตะเข็บชายแดน เพราะทหาร รัฐบาลยังคงสู้รบกับกองกาลังชนกลุ่มน้อยที่มีกลุ่มโกกาง (Kokang) หรือในชื่อเต็มว่า กองกาลังพันธมิตร เพื่อประชาธิปไตยแห่งชาติเมียนมาร์ (Myanmar National Democratic Alliance Army: MNDAA) เป็น แกนนา ที่ได้สร้างความตึงเครียดให้จีนตั้งแต่ช่วงไตรมาสแรกจนต้องแบกรับผู้อพยพกว่า 60,000 ราย และมีชาวจีนในยูนนานต้องเสียชีวิตเพราะกระสุนปืนใหญ่และระเบิดที่ข้ามฝั่งมาตกในพื้นที่ของจีน จนจีน ต้องจัดส่งกองกาลังลาดตระเวนเข้าตรวจตราพื้นที่ดังกล่าว ลักษณะความตึงเครียดที่กลับมาเริ่มสะสมตัว เช่นนี้เองที่อาจช่วยกระตุ้นให้การเดินทางออกนอกประเทศครั้งแรกอย่างเป็นทางการของอองซาน ซูจี (Aung San Suu Kyi) ในฐานะผู้นาฝ่ายค้านมีจุดหมายอยู่ที่ปักกิ่ง เพื่อผลักดันให้ความสัมพันธ์และ มิตรภาพระหว่างกันขยับก้าวต่อไปในทางบวก29 ท่ามกลางเสียงวิพากษ์ว่าผู้นาฝ่ายค้านดังกล่าวละเลย ต่อปัญหาความรุนแรงภายในประเทศอย่างกรณีโรฮิงญาดังกล่าวข้างต้น ส่วนเรื่องความมั่นคงภายในที่เชื่อมโยงกับการขยายตัวของ IS ปรากฏอย่างชัดเจนที่มาเลเซีย โดยเฉพาะเมื่อช่วงต้นไตรมาส เมื่อมีการเร่งผ่านกฎหมาย Internal Security Act (ISA) ที่เคยไม่ผ่านการ พิจารณาเมื่อ ค.ศ. 2012 ท่ามกลางเสียงวิพากษ์ว่าไร้การทบทวนความเหมาะสมโดยเฉพาะเรื่องของ ระยะเวลา 2 ปีที่ตารวจสามารถควบคุมตัวโดยไม่ต้องแจ้งข้อกล่าวหา และยังขยายเวลาได้อีก 2 ปี โดย ในช่วงต้นไตรมาสซึ่งเป็นช่วงเวลาแห่งการเริ่มประชุมหลากหลายเวทีของอาเซียน ทางการมาเลเซียได้ จับกุมผู้ต้องหาสองกลุ่มเกือบ 30 ราย (อายุระหว่าง 14-41 ปี) ที่อ้างความสัมพันธ์กับ IS โดยสอง ผู้ต้องหาในกลุ่มแรก (17 คน) ที่จับกุมได้เมื่อช่วงต้นเดือนเมษายนเพิ่งเดินทางกลับจากซีเรีย การจับกุม กลุ่มที่สองพร้อมของกลาง (แอมโมเนียไนเตรท 20 กก. และโปแตสเซียมไนเตรท 20 กก.) ในช่วงปลาย เดือนเมษายน ได้ช่วยระงับการวินาศกรรมบริเวณศูนย์ราชการ (Klang Valley) และอีกหลายพื้นที่ใน (19/5/2015), Beh Lih (26/5/2015) ‘Malaysia mass graves: villagers tell of migrants emerging from secret jungle camps’ The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/may/26/malaysia-mass- graves-villagers-tell-ofmigrants-emerging-from-secret-jungle-camps (26/5/2015), ‘US urges Myanmar to treat Rohingya as citizens’ (3/6/2015) Aljazeera Retrieved from http://www.aljazeera.com/2015/06/myanmar-treat- rohingya-citizens-150603045946351.html (3/6/2015), ‘Burma denies Rohingya persecution is fuelling south- east Asia’s migrant crisis’ (5/6/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/jun/05/burma-denies-rohingya-persecution-is-fuelling-south-east- asia-migrant-crisis (9/6/2015) 29 ‘Myanmar extends martial law in area near China border’ (15/5/2015) Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/15/us-myanmar-conflict-idUSKBN0O01KQ20150515 (16/5/2015), ‘Aung San Suu Kyi arrives in China for first visit’ (10/6/2015) BBC Retrieved from http://www.bbc.com/news/world-asia-33064192 (11/6/2015)
  14. 14. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 13 กัวลาลัมเปอร์ การกระทาของกลุ่มนี้ดูจะตอบรับเสียงเรียกร้องของ IS ที่ให้ใช้ความรุนแรงในรัฐอิสลามที่ ประกาศแยกศาสนาออกจากการเมือง30 ช่วงไตรมาสนี้ ประเด็นปัญหาความมั่นคงในกรอบนิยามตามแนวทางจารีตดังกล่าวข้างต้น นับ ได้ว่ายังคงมีความโดดเด่นต่อเนื่องมาจากไตรมาสที่แล้ว โดยยังคงมีความตึงเครียดในทะเลจีนใต้เป็นจุด ศูนย์กลาง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการออกแถลงการณ์ร่วมอาเซียน ท่ามกลางแรงกดดันจากเวียดนามและ ฟิลิปปินส์ ที่เกรงว่ามาเลเซียจะเห็นแก่ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจที่แนบแน่นกับจีนจนละเละความกังวล ของเพื่อนบ้าน ท้ายที่สุดแถลงการณ์ดังกล่าวได้กล่าวถึงเรื่องนี้โดยไม่พาดพิงจีนว่า “เราแบ่งปันความ กังวลอย่างลึกซึ้งของผู้นาบางท่านถึงการสร้างเขตพื้นที่ (land reclamation) ในทะเลจีนใต้ ซึ่งได้บ่อน เซาะความไว้วางใจและความเชื่อมมั่น และอาจทาลายสันติภาพ ความมั่นคง และเสถียรภาพ”31 แม้กระนั้นก็ตาม สาหรับฟิ ลิปปิ นส์แล้ว การดาเนินการดังกล่าวยังไม่อาจสร้างความอุ่นใจได้ มากนัก การซ้อมรบร่วมกับสหรัฐอเมริกาประจาปีนี้ในช่วงต้นไตรมาสจึงมีขนาดใหญ่โดยมีกาลังรบเข้า ร่วมกว่า 12,000 นาย และครอบคลุมพื้นที่มากที่สุดเท่าที่เคยร่วมมือกันหลังจากที่กลับมามีความร่วมมือ ด้านการทหารเมื่อช่วงปลายทศวรรษ 1990 ตามด้ายการขยายจานวนทหารและการเพิ่มระยะเวลา ปฏิบัติการของกองกาลังจากอเมริกาจากการลงนามของบารัค โอบามา เมื่อ ค.ศ. 2014 แม้ปฏิบัติการ ซ้อมรบในครั้งนี้จะมีชื่อเรียกขานในภาคภาษาอังกฤษว่า “war games” ที่อาจเสนอความหมายได้ทั้งการ ลดความจริงจังขึงขังของสถานการณ์ความตึงเครียด และความหมายของเกมการช่วงชิงอานาจที่อาจยิ่ง ส่งให้ความตึงเครียดเพิ่มสูงขึ้น ฟิลิปปินส์ดูจะให้น้าหนักตามความหมายที่สอง เพราะชื่อเรียกในภาษา 30 ‘Malaysia revives detention without trial’ (7/4/2015) Aljazeera Retrieved from http://www.aljazeera.com/news/2015/04/malaysia-anti-terrorism-bill-150407043418514 (7/4/2015), ‘Malaysia passes controversial anti-terror bill’ (7/4/2015) BBC Retrieved from http://www.bbc.com/news/world-asia-32194636 (7/4/2015), ‘Malaysian authorities arrest 12 people in suburbs of Kuala Lumpur for Isis links’ (26/4/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/apr/26/malaysia-police-arrest-12-people-isis-links (27/4/2015) 31 ‘Chinese island-building in South China Sea ‘may undermine peace’, says Asean’ (27/4/2015) The Guardian Retrieved from http://www.theguardian.com/world/2015/apr/27/chinese-island-building-in-south-china-may- undermjine-peace-says-asean (27/4/2015), Manuel Mogato and Praveen Menon (27/4/2015) ‘ASEAN draft statement says South China Sea land reclamation risks security’ Reuters Retrieved from http://www.uk.reuters.com/article/2015/04/27/uk-asean-summit-southchinasea-idUKKBN0NI0BP20150427 (27/4/2015)
  15. 15. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 14 ตากาล็อกว่า “Balikatan” (ไหล่-ชน-ไหล่)32 ที่ดูจะบอกกล่าวได้เป็นอย่างดีว่า ทั้งสองฝ่ายพร้อมจะสู้รบ เคียงบ่าเคียงไหลต่อภัยคุกคามที่อาจขยับขึ้นเป็นการปะทะไม่ว่าจะโดยตั้งใจหรือไม่ก็ตาม เวียดนามไม่ได้เลือกใช้วิธีการเดียวกับฟิลิปปินส์ในการรับมือกับสถานการณ์ความตึงเครียดใน ทะเลจีนใต้ การเปิดเผยข้อมูลของศูนย์ศึกษายุทธศาสตร์และการระหว่างประเทศ (Centre for Strategic and International Studies: CSIS) ที่วอชิงตัน ดี.ซี ในช่วงกลางไตรมาส ดูจะทาให้เกิดการตั้งคาถามได้ เช่นกันว่า แท้จริงนั้น ใช่หรือไม่ว่าท่าทีของเวียดนามต่อการกรณีปัญหาทะเลจีนใต้มีส่วนไม่น้อยต่อการ เพิ่มระดับของความตึงเครียด เมื่อได้เริ่มทาการถมแนวปะการังในหมู่เกาะสแปรตลีย์ ทั้งที่ West London Reef (65,000 ตรม.) และที่ Sandy Cay (21,000 ตรม.) ตั้งแต่ ค.ศ. 2009 แม้ไม่อาจเทียบได้ กับพื้นที่ขนาด 900,000 ตรม. บนแนว Fiery Cross ที่จีนเริ่มดาเนินการเมื่อต้น ค.ศ. 2014 จึงออกจะ ไม่ใช่เรื่องแปลกเมื่อเวียดนามพยายามสร้างความผ่อนคลายกับฟิลิปปินส์ซึ่งต่างมีข้อขัดแย้งในการอ้าง สิทธิ์เหนือดินแดนในทะเลจีนใต้ ด้วยการสนับสนุนให้หน่วยทหารของทั้งสองฝ่าย (เวียดนาม 60 นาย ฟิลิปปินส์ 100 นาย) แข่งกีฬากระชับมิตรบนเกาะ Northeast Cay ใกล้ชายฝั่งฟิลิปปินส์ ก่อนจะจบท้าย ด้วยการร่วมเพลงคาราโอเกะ33 ความสาเร็จทางการศึกษาของยุวชนผ่านผลคะแนนสูงจากการทดสอบ PISA สูงทั้งในเรื่องของ การอ่าน การคานวณ และวิทยาศาสตร์ ที่ประกาศในช่วงปลายไตรมาส ไม่เพียงกระตุ้นให้เราสร้างจินต ภาพถึงทิศทางการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ของเวียดนาม ที่กระตุ้นอย่างจริงจังให้นักเรียนเข้าใจลึกซึ้งใน เรื่องแนวคิดหลัก และการประยุกต์ใช้ความรู้34 แต่ยังกระตุ้นให้เกิดคาถามที่ก่อความกังวลถึงอนาคต ระยะกลางและระยะไกลได้ไม่มากก็น้อยว่า ความเป็นไปในทะเลจีนใต้คงเป็นอีกหนึ่งบททดสอบว่า 32 ‘Philippines seeks help from U.S in South China Sea dispute’ (15/4/2015) Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/04/15/us-southchinasea-philippines-usaidUSKBN0N616A20150415 (16/4/2015), ‘US and Philippines to launch ‘war games’ amid China row’ (19/4/2015) Aljazeera Retrieved from http://www.aljazeera.com/news/2015/04/philippines-launch-war-games-china-row (21/4/2015) 33 David Brunstrom and Ben Benchard (8/5/2015) ‘Images show Vietnam South China Sea reclamation, China defends own’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/08/us-southchinasea-vietnam- idUSKBN0NT04820150508 (9/5/2015), Manuel Mogato (27/5/2015) ‘Philippine, Vietnamese troops play soccer and sing on disputed island’ Reuters Retrieved from http://www.reuters.com/article/2015/05/27/us- southchinasea-philippine-vietnam-idUSKBN0OC0HT20150527 (28/5/2015) 34 Andreas Schleicher (17/6/2015) ‘Vietnam’s ‘stunning’ rise in school standards’ BBC Retrieved from http://www.bbc.com/news/business-33047924 (17/6/2015)
  16. 16. โครงการคลังปัญญาเพื่อการอภิวัตน์ประเทศไทยในยุคบูรพาภิวัตน์ สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต 15 สถานการณ์จะเป็นไปในทิศทางใด หากเวียดนามมีพร้อมมากขึ้นทั้งความแข็งแกร่งของทรัพยากรบุคคล และพลังทางเศรษฐกิจ ****************************************
  17. 17. 1 ผู้อานวยการสถาบันคลังปัญญา ศ.ดร.เอนก เหล่าธรรมทัศน์ บรรณาธิการ : น.ส.ยุวดี คาดการณ์ไกล ผู้เขียน : ดร.วรารัก เฉลิมพันธุศักดิ์ ผู้ประสานงาน : นายปาณัท ทองพ่วง ปีที่พิมพ์: กันยายน 2558 สานักพิมพ์: มูลนิธิสร้างสรรค์ปัญญาสาธารณะ ที่อยู่ติดต่อ วิทยาลัยรัฐกิจ มหาวิทยาลัยรังสิต : 52/347 พหลโยธิน 87 ตาบลหลักหก อาเภอเมือง จังหวัดปทุมธานี 12000 โทรศัพท์ 02-997-2200 ต่อ 1283 โทรสาร 02-997-2200 ต่อ 1216 สถาบันคลังปัญญาด้านยุทธศาสตร์ฯ : อาคารพร้อมพันธุ์ 1 ชั้น 4 637/1 ถนนลาดพร้าว เขตจตุจักร กทม. 10900 โทรศัพท์ 02-930-0026 โทรสาร 02-930-0064 เพิ่มเติมได้ที่ www.rsu-brain.com

×