Ho bieu chanh song thac voi tinh

752 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
752
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
2
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Ho bieu chanh song thac voi tinh

  1. 1. ng thác vì tình 1 www.hobieuchanh.com ng thác v i tình Bi u Chánh 1- HÒN PHÚ QU C Hòn Phú Qu c là m t h i o l n nh t thu c v ch quy n và n m trong h i ph n c a c Vi t Nam t x a n nay. Tuy chúng tôi ch a nghe m t v n nh n hay thi s nào ngâm v nh mà tán d ng th ng nh c a hòn n y, song xem a d , c s ký chúng tôi c bi t d vãng l ch s c a Phú Qu c t v vang, c th y v trí chi n l c r t tr ng y u, c hi u ngu n l i kinh t r t phong phú, i v y chúng tôi th ng l u ý, m c d u ch a ch n hay ghé m t lên hòn Phú Qu c. C ng nh ai, thu nay chúng tôi ch bi t Phú Qu c n m trong v nh Thái Lan, cách th xãtr n Hà Tiên ch ng b n n m ch c h i lý, ngh a là kéo ng ngay không t i m t tr m cây sngàn. G p mùa gió xuôi, thuy n bu m t Hà Tiên ch y ch ng hai ph n ngày thì ra t i, còn hi ngi thì phi c bay có hai m i phút ông h . Theo qu c s , thì h i cu i th k 17, M c C u là m t di th n c a nhà Minh bên TrungQu c, không ch u hàng ph c nhà Thanh, ng i ch b n b binh qua chi m o Phú Qu c làm n c mà dung thân. Dòm th y x Ch n L p ang lo n l c, ng i th a dip m i b vào l c a chi m luôn m t vùng duyên h i Hà Tiên xu ng t i m i Cà Mau. m 1698, chúa Nguy n Thu n Hóa sai c Nguy n H u C nh em binh vào d p lo ngiùm cho vua Ch n L p, l p ra Hai Tr n là Tr n Biên Dinh t i Biên Hòa v i Phiên Tr n Dinh t iGia nh r i di dân àng ngoài vào l p làng, l p xã, mà khai thác ru ng v n. M c C u ã có l p c b y làng trong vùng Hà Tiên nên n m 1708, ng i m i em c ph n t n y mà d ng chochúa Nguy n. Tri u ình bèn l p Hà Tiên thêm m t tr n n a và phong cho M c C u ch c T ngBinh c m quy n cai tr tr n n y. n gi a th k 18, Tây S n d y nghi p, hi p binh v i binh c a chúa Tr nh mi n B c mà ánh ép Thu n Hóa. Chúa Nguy n ph i mông tr n vào t Gia nh mà lánh n n. Chúa Nguy nÁnh cùng nhi u danh t ng là các c Châu V n Ti p, Lê V n Duy t, Nguy n V n Thành, TônTh t H i, Nguy n Hu nh c n núp trong hòn Phú Qu c nhi u l n và có l n ph i nu ng náu t th i gian khá lâu, sau m i khôi ph c c giang san, lên ngôi báu mà l p nhà Nguy n. Phú Qu c ã có m t l ch s v vang nh v y, l i thêm n m dài theo duyên h i Nam ph nVi t Nam: hòn Phú Qu c phía trên, qu n o Côn Nôn phí d i, ó là 2 c n c thiên nhiên c a i quân phòng th c vùng n y. Mà x a nay Phú Qu c còn n i danh s n xu t th n c m mcá c m là n c m m hòn, l i có m m nêm, có n t, có cá bi n, có i m i, có huy n, có tiêu,có d a, ó là m t m ch cho ng i ta th y Phú Qu c có t ng lai y h a h n v ng nghi p,nông nghi p và khoáng nghi p. Chúng tôi không quan tâm v kinh t , mà l i mang cái t t a xem m y c tích, a d okh p núi sông, a ng i ch v ng v mà nhìn non, nhìn bi n, nhìn c , nhìn cây, th ng th c nh thú thiên nhiên c a t o hóa xây d ng. G n trót i chúng tôi ã b c d o xem nhi u n itrong x . Chúng tôi c vi ng B c ph n Vi t Nam m t l n c m i ngày, có d o ch iTrung ph n nhi u l n, nhi u ch , c ng có bi t Nam Vang, Bi n H , Xiêm R p. Tròn hai m i nh Nam ph n Vi t Nam thì ngo i tr Hà Tiên, ch nào chúng tôi c ng có d u ch n kh p h t.
  2. 2. ng thác vì tình 2 www.hobieuchanh.com m 1943, chúng tôi c r nh rang thong th . M t ông b n thân có d p i Hà Tiên, ông i chúng tôi i v i ông m t vòng L c t nh ch i. Chúng tôi xách hành lý lên xe i li n v i b n. t bu i s m m i, m t tr i xán l n, xe t i ba Hòn là ch ng R ch Giá qua g p ngHà Tiên xu ng Hòn Chông ch y d c theo mé bi n. Ch t th y m t quang c nh s xanh d n,dài thòn, cao v i hi n lên ngoài bi n. Chúng tôi bi u ng ng xe, leo xu ng, h i cái gì? Ng i tanói ó là hòn Phú Qu c. Té ra hòn Phú Qu c là v y ó. Chúng tôi ng c nhiên, ng ó trân trân, m t ng ngáo, lòng xúc ng. Thu nay xem a v hòn Phú Qu c, chúng tôi t ng nó nh , l i n m ngoài xa, trong b th y d ng v y thôi, chdè âu nó hùng v , cao ng t, l i có v âm u, trù m t, n m d i g m tr i, trên m t bi n, m t ng s t d i Hòn Chông lên g n t i C n V t nh v y âu. Tuy tr o tr c c mu n ra vi ng cho c Phú Qu c, b i v y lên t i Hà Tiên, chúng tôi ixem các th ng c nh mà x a nay ng i ta th ng ngâm v nh. Xem ph n m c a h M c, xem nh thú ông H , xem m i Pháo ài, xem chùa Th ch ng, d u vui ch i ph chí, chúng tôi ng không quên hòn Phú qu c s ng s ng xanh d n, cao v i n m trên m t bi n kia. Chúng tôi cth th n tr c ch Hà Tiên, m t nhìn, trí h i: ai trong hòn ó, làm chi, cách xa l c a n àochen l n, h ng hái c nh tranh, v y mà có th y c thú vui, có tìm c h nh phúc gì hay không,hay là c ng ph i mang n ng túi s u gánh th m, là hình ph t d nhiên c a loài ng i trong tr n th ,tr n i âu c ng không kh i? ng bàng hoàng t l may chúng tôi g p m t c k lão, ch m t liêu nu c m m PhúQu c vì có vi c nên vô Hà Tiên ã m y b a r i. Chúng tôi làm quen và bày t c m tình i v ihòn Phú Qu c, mu n ra ó xem ch i ng th ng th c c nh thú im lìm núi r ng minh mông tr inu c. C k lão nói lúc n y gió ng c, i ghe bu m ra hòn thì b t ti n l i hi m nguy n a, b i v yai mu n i ch i c ng i mùa gió xuôi m i i. Bi t không th i c, nh ng mu n hi u c nh t ngoài hòn, chúng tôi bèn ân c n m i c v phòng chúng tôi u ng trà nói chuy n ch i. Nhcu c h i àm n y nên chúng tôi c bi t Phú Qu c v di n tích, nh n s , ngh nghi p, giaothông, hành chánh, không sót m nào h t. Mà nh ng m ó không ph i là m chúng tôi c nbi t, chúng tôi m i h i c v chuy n x a, tích c , v phong hóa, dân gian, v c nh v t thanhnhàn, n u c có bi t vi c chi khác th ng xin c nói cho chúng tôi nghe ch i. m i c i và nói: ”Vi c c Cao Hoàng ngày x a mông tr n cùng cung quy n và vài t ng ra Phú Qu c lánh n n, vi c y m y ông u bi t, c n gì ph i nói. Còn dân c trong làngng i ch t phác, ngày êm ch bi t s ng v i tr i n c, vui v i gió mây, b n vói cây r ng, v i á núi, b i v y b n gan ch c d , quen tánh gi n d , yêu thú thiên nhiên, mãn i l c c trongth o l , ch ng ch t yên m d i s n c c, ngh c ng không có vi c gì áng nói”. Chúng tôi nói: „chúng tôi sanh tr ng gi a ch n phi n ba danh l i, thu nay c ham chen n mà gi t giành vui s ng, ch a h ngh t i s an b n l c o bao gi . Nay nghe c t c nh i a dân c trong hòn, chúng tôi xúc c m r i gi t mình. N u h lánh xa danh l i r n ràng s ngim lìm v i núi r ng, v i tr i n c, mà h c vui s ng, kh i bu n lo, té ra h khôn h n chúngtôi nhi u quá. V y n u c ng i ch a m i, xin c vui lòng k s m t vài chuy n cho chúng tôihi u tâm h n, tình c m, s thích, cùng nguy n v ng c a h ng bình dân coi có gi ng v i ng itrong l c a hay không?” k lão vu t râu và c i mà nói: ”H ng bình dân âu c ng v y, ai c ng kính k ph i,ghét ng i qu y, ai c ng c m trí ân, ai c ng mong s ng c m no an n, ch không có nguy n ng cao xa gì h t. Có ít ng i trong l c h có ti n, h em v n ra ây mà l p nghi p,ho c tr ng tiêu, ho c làm n c m m. M y ng i ó chí quy t x l i, b i v y dân trong hòn tuynh h c d b làm n song không có c m tình chi l m. Còn có m t h ng ng i n a “h ng n y c ng không nhi u, trong l c a, h g p cu c ich ng may hay là có vi c c u t sao ó nên h ra ây, h t ham vui s ng, c ng không tính th
  3. 3. ng thác vì tình 3 www.hobieuchanh.com i, ho c h ki m chùa mà tu, ho c lo dùi thân n i h o lánh, tr ng khoai t a b p mà s ng, ng nh không mu n g n g i v i ng i i n a. M y ng i ó áng th ng, b i v y cách y m i n m tr c có hai cô s ng trong hoàn c nh ó, lúc s ng ai c ng kính, ch ng ch t ai ng ti c”. Ham tìm nghe nh ng chuy n d th ng nh v y, chúng tôi nài n c k lão thu t rõchuy n c a hai nàng thi u ph ó cho chúng tôi nghe. Chuy n c nói sao m ng t ng nh thiêntình s c chàng Paul và nàng Virginie do nhà v n hào pháp Bernardin de Saint Pierre vi t ngày a, m t ái tình thành thi t, nh b n hàn b i áp nên c âu y m an vui, r i b l i danh lôi cu nmà ph i rã r i ch t h t. Ð c nghe câu chuy n “S ng thác v i tình“ n y, chúng tôi c m xúc c c m, quy t ph i n t n n i mà th y d u tích c a c p nam n thanh niên ch t vì tình ó. C klão h a v i chúng tôi ngày nào chúng tôi ra t i ch D ng ông c s a chúng tôi i xem haicái m n m song song trên i, l i có m t cái m c a m t bà m n m trên mà gìn gi . Tr v Sài Gòn t y n nay chúng tôi c mong m i i ra Phú Qu c. trót m i m y n m,vì th i cu c l n x n, chúng tôi không th i c. n bây gi ng giao thông m i c thongth d dàng, có phi c a hành khách m i tu n i m t chuy n, s m m i i chi u v , nh v ynên chúng tôi m i c mãn nguy n. Nh ng ra t i phú qu c thì c k lão nói chuy n v i chúng tôi cách 13 n m tru c, c ãch t m t lâu r i. May nh có ng i khác c ng bi t ch n n nh n c a ái tình h i tr c, h adùm chúng tôi qua r ch leo i, v t cây lên núi, n m t cái su i n c trên cao ch y xu ng ro re,ch y qua cái tr ng nh có m y cây d a ng x r còi c c. Ng i ch kho nh d t d a bên khe c mà nói ó là ch n n nh n c a ái tình c t chòi s ng h m hút v i nhau ngày x a, r i ch lêntrên s n núi mà nói ó là m c a m y ng i au kh vì tình, ã tr d t n tr n nên m i cngàn thu yên gi c. Chúng tôi bái tr c m mà kh n vái, r i ng nhìn quang c nh r ng núi t ch m ch bao la.Chúng tôi au n b i h i n r i n c m t. Ng i a ng chúng tôi lên ây l i nói lúc sanh ti n m y n n nh n th ng g n g i i ông lão s tu trên am An Viên trong vùng núi Chóp Chài, là vùng có nh cao nh t tronghòn, cao t i 925 th c. Chúng tôi c y ng i d n ng cho chúng tôi n am An Viên mà h ith m. Am An Viên c t trên tri n núi. Chúng tôi b c vô thì th y c lão s tóc râu b c tr ng, ctu theo o Giáo, tu i ã quá th t tu n mà s c kh e v n ch a gi m suy. Nghe chúng tôi h i ám n nh n c a ái tình thì c nói: ã hi u r i, còn h i làm chi n a. "Ð o t nhiên sanh c. H ctan, t nhiên tr v o, cu c i c tu n hoàn luân chuy n nh v y hoài, ch có vi c chi âu mà i”. Chúng tôi ph i nài n c n l i, c lão s m i ch u nói g c tích, tên tu i c a n n nh n chochúng tôi bi t. Thu t m i vi c r i c tóm t t mà nói c r t ti c ng i i có s n h nh phúc dnhiên c a núi r ng, tr i n c dành mà không ch u an h ng l i l n l i tranh ua mà tìm th nh phúc gì âu nên m i b t i h a. Th y m t tr i ã ng bóng, chúng tôi ph i cáo t c lão smà tr l i D ng ông. Sài Gòn h m nay, chúng tôi góp các l i c a lão s mà t l i thành thiên th m s”S ng thác v i tình“ c ng hi n cho các b n thanh niên nam n ã bi t c thiên tình s n y,ch c không vui mà có l ph i gi n. Nh ng ngh vì ph i có bu n r i m i c vui, ph i có gi n thì i bi t th ng, b i v y chúng tôi không n công lao, ch mong kh i l i ch p trách.
  4. 4. ng thác vì tình 4 www.hobieuchanh.com 2- T NGH A CH EM Hòn Phú Qu c có dân c k ã m y th k r i, nh ng dân r i rác trong m y cái v nh,núp sóng gió cho êm m mà s ng v i cái ngh chài l i, ch ch a ngh t i cu c khai thác r ngnúi mà xây d ng nghi p nông th ng. Cách ch ng 40 n m tr c ây, ng i ta c ng ch a th y có t ch c cu c khai thác nào áng k . Dân c tuy t ng s nhi u h n, song h chòm nhom mà v i nhau thành xóm thànhlàng, bên phía ông là phía ngó vô Hà Tiên thì t i Hàm Ninh, u d i thu c phía Nam thì i Cây D a, còn phía bên ông ngó ra h i i thì t i Du ng ông. Trong m i ch , dân ncây phá r ng, tr ng chút nh mà n, ch ch a làm ru ng hay l p v n. Ghe bi n ch n c m, i m i, thuy n em vô Hà Tiên ho c R ch giá mà bán r i mua g o, mu i, v i, cùng các t d ng c n y u khác ch v bán l i cho ng i trong hòn. Có làng có xóm, mà ch a có ng b giao thông cho mau và cho d . C ng ch a có ng xuyên ngang qua hòn n i li n D ng ông v i Hàm Ninh là hai làng l n có ông dân nên thành ch . Thi t có m t s ng i s ng r i rác trong gi a hòn, ho c theo m y tr ng nhtr ng d a, ho c c t am, c t chùa trên tri n núi mà tu; nh ng m y ng i y giao thông v i làngxóm ngoài mé bi n thì h v t cây, xô á, p ng mòn vô ra cho d v y thôi. Lúc y phía sau ch D ng ông có m t con ng mòn i vô Gi ng Tiên r i i th nglên vùng Su i á. Qua kh i Gi ng Tiên m t i, n u ng i ta b ng r ng i qua phía tay trái, i t kho ng xa thì ng i ta s g p m t cái tr ng nh c h n m t m u t v y thôi. Phía sau có t cái i n m d c d c t tr ng vô t i ch n núi, l i có m t cái su i a n c trên núi xu ng,ch y ngang qua tr ng, r i i luôn ra ngoài m t i g p ng n r ch nh rút n c i th ng ra bi n. i chân i, d a bên su i, có m t cái chòi tranh x ch x c nh ng s ch s . m ó, trong kho ng th ng tu n tháng ba, tr i ã m a c ít ám, n c su i tuônxu ng nhi u, mà t c ng m m nên d cu c. Bu i s m m i ng i ta th y trong chòi tranh n y có t nàng thi u ph ch ng vài m i tu i, m t mày sáng r , n m trên cái chõng tre cho a contrai m i sanh ch ng vài tháng bú và d ng r i i l y n i vo g o n u c m. c theo mé su i thì m t ng i àn ông tr n, m c qu n v n, tu i l i 45 t i 50, râu lúnphún, da en, s c m nh, ng lui cui cu c m ng ng t a b p, d i c ch c gi ng khoai langgiâm phía trên, lang ã âm ng n, bò g n ph gi ng. Nàng thi u ph n u c m chín r i nàng i ra su i mà kêu: ”Chú Hai vô n c m, r i s làmti p, tr a r i ch c chú ói b ng”. Ng i àn ông c i mà nói: ”Thi u gì. n không h t ch , t t quá, r i con coi mà. Chú tr ng mà bán, ch c c m g o cho chú cháu mình n; mãnmùa m a n y chú s tr ng giáp mé t tiêu phía bên i kia. Có ng i phía sau ch t t quá, ã có d y chú cách tr ng tiêu và có h a cho chú dây tiêu ng chú tr ng. H nói trong hai m mình s có tiêu mà bán, h l i ch u bán tiêu giùm cho chú n a”. Hai ng i d t nhau lên chòi d n c m n v i nhau, n v i m t thèo cá khô n ng v i n a a m m bi n ch không có cá th t chi h t, nh ng ói b ng nên n coi ngon l m. n c m v a r i, ch a k p u ng n c, thì em nh n m ng bên chõng chòi p và khóc,thi u ph l t t l i cái kh p t a vách múc m t chén n c mà u ng r i b ng em ng i cho bú.Ng i àn ông góp chén a mà d p, thi u ph nói: ”Chú ó cho con. Con cho em bú m tchút r i con s d n r a”. Thi u ph n y tên Lê, còn ng i àn ông ó tên Hai C ng. Cha c a Lê là anh em chúbác v i Hai C ng. Cha c a Lê thu c nhà bác, nên Lê kêu Cu ng b ng chú. Hai C ng quen tánh s ch s không ch u b y h y, b i v y m c d u Lê c n, Hai C ng ng n c r i anh ta c ng b ng chén d a d em xu ng su i ng i r a.
  5. 5. ng thác vì tình 5 www.hobieuchanh.com Trong lúc y có m t thi u ph khác c ng c tu i cô Lê áo l a qu n hàng, da tr ng môison, di n m o thanh bai, t ng i y u u, trong r ng phía sau chòi i ra tr ng. Nàng mangthai nghén nên b ng u lên lùm lùm. Nàng nh m cái chòi c a cô Lê mà i t i, sau l ng có m t acon trai ch ng 12 tu i i m t cái gói l n mà nh trên u v i m t a con gái, l i 15 tu i, tayxách cái hoa ly i theo. Cô Lê cho con bú no, th y nó nh vú mà ng , cô m i t nó xu ng chõng và l y m n p i. Cô day m t ra c a thì th y m t nàng thi u ph l v i hai a nh ng ng dòm vô chòi côli n b c ra h i: - Th a cô, cô mu n ki m ai? Hay là vô ây có vi c chi? Thi u ph b ng áp: - Th a cô, em ph ng xa, trong t li n ch ng may em b tai n n d n d p nên em trôi n i ra ây. Em tính ki m chùa xin mà tu, em c y th ng em ây d t ng cho em lên chùa u trên núi phía trong n y. Ði ngang qua gi ng r ng th ng em nói n m ngoái có m t cô âu không bi t, c ng có ch a nh em, l i c t nhà trong n y, em nghe nh v y, em m i c y nó d t em ghé vô ây coi b n th nào và n u có th c, thì em c ng s l p th nh cô có l ti n h n là chùa. - y m i cô vô. Vô nhà ng i nói chuy n. Thi u ph b c vô chòi tum húm ch có m t cái chõng tre ch em nh n m ng ó màthôi. Cô Lê ch cái chõng m i khách ng i. Khách b c l i dòm em nh r i h i: - Em nh là con c a cô ph i hôn? - Ph i, con c a em. - Con trai, b m nh m , ng quá. Cô sanh c m y tháng r i? - Hai tháng. Sanh hôm mùng 8 tháng giêng. - th ng d . Cô t cho em tên chi? - Chú em nói nó sanh trong ch n núi non, l i sanh nh m mùa xuân, nên chú em t cho nó tên Xuân S n. - Tên t t quá. Hai C ng r a chén d a r i d i su i i lên, th y hai a nh th i xem m y gi ngkhoai, l i tr c chòi có hoa ly, v i gói, không hi u có khách nào n, nên x m x m i ri t vôchòi. B c vô th y m t thi u ph t ng m o oan trang xinh p, l i m c hàng l a nh gái sanggiàu, anh ta úp chén d a vào cái r d a vách r i day l i h i: "Cô em n ây có vi c chi v y?" Cô Lê giành mà áp: ”Th a chú, cô ây bên t li n, cô b ho n n n nên ra hòn tínhki m chùa xin mà tu. Cô i ngang qua kho ng n y, hay có mình ây, cô ghé xem coi, n u côcó th nh mình c thì cô xin v i mình có l ti n h n là chùa”. Hai C ng nói: ”A! Té ra cô em c ng b tai n n nh con nên cô c ng ki m ch dung thânmà lánh xa i nh con. Cô em ng i ó ch i, ng i ng tôi nói cho mà nghe”. Cô Lê ti p m i ng i khách ng i trên cái chõng và cô c ng ng i m t bên. Hai C ng b c ra ngoài l n vô m t viên á l n d a c a r i anh ta ng i trên viên ángó khách mà nói: ”Núi r ng cây n c, u là v t c a tr i sanh ch không ph i c a ai h t. Tronghòn n y, nh n s thì ít, mà t ai thì nhi u, ai mu n ch nào thì d n d p c t nhà mà , ch ng n ph i h i ai, ph i xin ai. Chú cháu tôi Sài Gòn, n m ngoái ra ây, con cháu tôi c ng tínhki m chùa mà n ng náu nh cô em bây gi v y. Tôi h i th m ng i ta r i t nó lên c nh chùa phía trên ây mà xem th . Trong chùa có m y bà vãi s n lòng cho chú cháu tôi mà tu. Nh ngtôi th y có ch không ti n. Tu ng làm gì? Ch c thành Ph t c hay sao? Không ch c, n u nótu ng c u ph c v ki p sau, thì âu c ng có chùa cho mình tu, c n gì ph i v t bi n b ngngàn cho xa? Mà ph i làm ph c m i c ph c. Chú cháu tôi không có b c ti n, không có th c, làm sao giúp ai c mà mong ph c báo? Chú cháu tôi tính lánh i, không mu n
  6. 6. ng thác vì tình 6 www.hobieuchanh.comchung ch v i thiên h cho kh i au kh , kh i b c t c, nên m i ra t i ngoài n y, n u chùa thìph i theo k lu t trong chùa, ph i tuân pháp gi i v o, m t t do h t. Tôi không b ng lòngnh ng tôi không nói ra. Tôi h i trong hòn n y còn chùa nào n a hay không, thì m y bà vãi nóitrong vùng núi Chóp Chài có am An Viên c a m t s huynh tu. Tôi h i th m ng r i tôi g icon cháu tôi l i chùa ng tôi i tìm am An Viên. Tôi g p c s huynh, té ra am th “TháiTh ng Lão Quân“ ch không ph i th Ph t nh d i nhà chùa. Tôi h i huynh tu có ý mong cvi c gì. Huynh nói i gian tà, gi d i, c p gi t, tham lam huynh mu n tìm n i an t nh m tmình mà ung c ”tinh, khí, th n“ ng bi t quá kh v lai và c tr ng sanh b t t . Huynh c tngh a o ”Vô Vi“ cho tôi nghe. Huynh nói con ng i t i ham giàu sang, mong h ng h nhphúc, nên ph i lao tâm tiêu trí, ch u c c nh c, ch u au kh , ch u t i nh c mãn i r i ch t, d ugiàu sang c ng không vui s ng gì. Chi b ng mình s ng m t cách thiên nhiên, s ng v i th o c, giang s n c a t o hóa, không chi u l y ai, không b ai, không c n làm vi c chi, kh e thìlàm, m t thì ng , mu n i âu, mu n âu tùy thích ó là c nh i h nh phúc t t p không có nh phúc nào b ng. Tôi m i t thi t v i huynh, tôi không tin cái thu t thông quá kh v lai v icái thu t tr ng sanh b t t . Nh ng tôi ph c cái o Vô Vi nên tôi ng ki m m t ch an t nh t chòi mà ng s ng v i c nh i thiên nhiên ngoài vòng t c l y, s ng không bu n, ch tkhông s , xem không là có, bi t có là không, tuy không làm trái v i lý t nhiên, song cái gì c nglàm c h t. S huynh c i mà nói tôi thu c v phái y m th ph n t c, huynh khen tôi hi u oVô Vi. Nh ng huynh không r tôi mà tu v i huynh mà huynh l i ch cho tôi bi t cái tr ng nh y, khuyên tôi n ây mà , ch c tôi s c h ng m t c nh i êm m thiên nhiên theo trí ýtôi mu n. Tôi tr l i chùa r c con cháu tôi n xem a th . Chú cháu tôi th y ây (thi u) mà t n m ngoái n bây gi ây”. Cô Lê ti p mà nói: ”Khi em ra n hòn n y thì em có thai h n ba tháng. Ch ng lên chùaem th y m y bà vãi tu ni m thì em t i ph n em, nên em h t mu n n ng náu v i chùa. Cô nghcoi chùa là ch tinh khi t cho ng i m o mà tu. Em mang b ng ch a vào ó, t i ngàysanh , em làm nh u trong chùa, u ó em không th ch u c. M y bà nói trong chùa có t bà gi i ngh làm m giúp sanh. Ch ng em g n g i tháng, t i ngày thì che m t cái chòiphía sau chùa cho em sanh, ít b a c ng cáp r i s tr vô chùa mà . Em ngh trong chùa mà cóxu ng coi ch n y, em ành b ng li n. Chú em m i lo c t chòi cho em r i hôm u n m m isanh em nh ó”. Cô khách nói: "Vô n ây em th y c nh em ành b ng quá. L i c nghe cô v i ôngchú k chuy n nãy gi thi t em r t c m tình. Em có thai ã c b y tháng r i, n u trong chùathì n ngày sanh b t ti n thi t. Em mu n xin ông chú v i cô th ng giùm ph n em l b c l cloài, làm ph c cho em che chòi ùm u ây v i cô và ông chú, không bi t cô v i ông chú cóvui lòng không”. Hai C ng nói: - Tôi ã có nói: t, n c, núi, r ng là v t c a T o hóa s m s n cho muôn loài sanh ng. Cô em mu n âu tùy ý, ch ng c n ph i h i chú cháu tôi. Nh ng chúng tôi là ng i lánh i, cô em ây v i chúng tôi ch c là cô em không còn bi t c nh i vui ng n a. Xem t ng m o và th y cách n m c c a cô em tôi oán cô em thu c v ng sang giàu. T i sao cô em ra ch m t bi n ch n tr i n y làm chi! Cô em có ch ng hay không? Ch ng âu mà có thai l i i b v nh v y? G c gác âu? Không có cha m bà con mà n ng d a hay sao? - Th a ông chú, cháu t thi t tâm s c a cháu cho ông chú nghe. Cháu tên Thiên ng, n m nay c 21 tu i. Cháu là con nhà rân rát, cha m còn , t nh l M Tho. Anh ch cháu ng i Sài Gòn, ng i M Tho, ai c ng có a v r c r h t. Cháu là con út. N m kia cháu còn h c trên Sài Gòn, có m t c u sinh viên v n con
  7. 7. ng thác vì tình 7 www.hobieuchanh.com nhà quan Nh t T o, c u k t tình v i cháu, h a h n tr m n m s ng thác v i nhau. Hai a th a cho cha m hay ng bên trai i nói và bên gái ch u g . Không ph i t i chê giàu nghèo, hay là chê tài c, mà bu c hai cháu ph i r i rã. Hai bên không ch u i g ch vì s không ng tôn giáo mà thôi. Hai cháu b c t c quá, ngh vì v ch ng khác o thì ai th o n y, can h gì n tình yêu mà c n tr . Hai cháu n n n t s c mà không c nên n m ngoái c hai u ly gia ình, d t nhau lên Nam Vang ki m vi c làm mà chung s ng v i nhau, ngoài quy n ng thu n c a cha m Hai bên. Trót h n m t n m v ch ng cháu u có vi c làm h t, s l ng d dùng, nên s ng cùng nhau trong m t c nh i thân yêu, kh ng khít, m m, th nh th i. Không bi t i hai cháu ch ng v i gia ình, ngh ch v i phong hóa, nên Tr i ph t hay sao mà hôm tháng tr c ch ng cháu b nh s sài có m y b a r i ch t, b cháu l i b v m t mình i t khách. Cháu mu n t v n ch t theo ch ng cho tròn chung th y, ng t cháu ng mang thai, bào thai là di tích tình yêu c a ch ng cháu, nên cháu ph i g ng o mà s ng ng duy trì d u tích y. Cháu tính tr v x s , xu ng t i Châu c, p ch n lên t n c c a t tiên sao lòng cháu b i h i h t mu n v M Tho, Sài Gòn a. M cha, anh ch u t cháu h t, nói cháu làm nh c nhã cho tông môn, không còn th ng yêu gì n a mà v . Cháu m i quay vô Hà Tiên tính ki m ch kín áo, h o lánh mà vùi l p t m thân nh nhu c v i c nh i h h ng. Vô Hà Tiên th y hòn Phú Qu c, l i s n có ghe qua bán n c m m s p v hòn, cháu m i xin quá giang mà ra ây. - Té ra cô em c ng là m t n n nh n c a ái tình nh con Lê c a tôi ây v y. Ng i ng nh ng thuy n thì ph i th ng nhau, giúp nhau, k t tình ch em v i nhau mà s ng cho kh . i là c nh t m, con ng i là kép hát c a Tr i. M i ng i u lãnh m t vai tu ng mà nh y múa m t h i r i ngh , b i v y ch ng có chi mà ph i bu n, cùng ch ng có chi áng vui m ng. N u cô em mu n ây thì c vi c . Nh ng cái chòi a chú cháu tôi thì lúm túm b n ch t quá, không có c chi h t, s cô em không quen ch u c c, cô em không n i. - Th a, n u ông chú cho cháu ây thì cháu ki m ng i m n c t thêm m t cái chòi a ng cho r ng. - ngoài ch ai c ng chuyên ngh ánh cá nuôi s ng, không có ng i làm m n, làm thuê nh trong x mình, b i v y c t chòi không ph i d . Nh cô em tính c t chòi mà riêng thì t còn r ng minh mông, l a ch mà c t, mu n phía bên nây hay là mé bên kia su i tùy ý. - Th a, không. Cháu mu n c t sát m t bên ây ng chung, n chung v i nhau cho ti n. - ng c. mà c t chòi thêm thì ph i n cây, c t tranh, công phu c tháng m i r i. Trong lúc ch i, cô em v i hai a tùy tùng kia ph i trong chòi n y. - Th a, a con trai ngoài ch cháu m n nó d t ng cho cháu i, ch không ph i nó v i cháu. Cháu có a con gái ó mà thôi. Nó m côi cha m , nó v i cháu t i 11 tu i t i gi , nó m n cháu nên cháu i âu nó c ng theo giúp tay ch n cho cháu. - v i nhau ban ngày m y ng i c ng c, tr a n ng thì vô r ng phía sau ây n m ch i mát l m. Còn n c m thì d n d i t ho c d i bóng cây mà n v i nhau c ng xong. Ng t mùa m a t i r i, l i ban êm ph i có ch mà ng , tôi ch có m t cái chõng ó, cho m con con Lê ng . Cô em chen ng v i m con nó c. Ph n tôi thì tôi có cái nóp, n m ngoài sân hay trên á, ch nào c ng xong. Có con cháu nh kia, nó ph i ng d i t, mà ph i có manh m hay chi c chi u cho nó n m, v y tôi i li n ra ch mua chi u, m và mua thêm chén bát ít cái cho mà n ng .
  8. 8. ng thác vì tình 8 www.hobieuchanh.com - Ông chú ã cho cháu l i còn lo b n ng cho cháu, thi t cháu c m xúc vô cùng. Ông chú ã d y Hai cháu k t ngh a ch em ng nâng nhau. V y cháu xin ông chú coi cháu c ng nh ru t trong nhà và cho phép cháu kêu b ng chú nh ch Lê v y. - c. Mà s m m i n y cháu có n c m r i hay ch a! Nh cháu ch a n thì con Lê u cho mà n. - Th a, h i sáng d i ghe cháu n u c m n no r i cháu m i i ây. - y tôi i ch m t chút r i v ng chi u t i b p. Hai C ng b c l i u cái chõng m gi l y b c l n vào l ng qu n và l y m t cái áo v tlên vai s a s an i. Cô Thiên H ng xin ông chú ch Hai a nh i v i ông. Cô kêu Hai abi u xách em vô d i cái chõng. Cô móc túi l y b c ra mà a m t ng cho th ng nh t ng. Cô cám n nó và bi u nó theo ông Hai C ng mà v . Cô l i kêu con nh tùy tùng ã c 15 tu i tên con Di p mà a cho nó 30 ng b c bi u nó i theo ông Hai ra ch r i c y ông t ch cho nó bi t ch nào bán th gì, ng sau có sai nó i mua thì nó kh i th t công tìmki m. Còn b a nay thì mua li n vài chi c chi u ng tr i mà ng , mua t , chén, a, mu ng, m ith ít cái n c m, mua m t cái thúng mà ng, mua khô, m m, m i th m t m , và mua luôn i lít g o dành mà n. Cô Lê nói nhà còn g o nhi u. Cô Thiên H ng bi u c mua thêm dành cho kh i lothi u h t. Cô Thiên H ng d n dò xong r i, Hai C ng m i i v i Hai a nh . Em nh Xuân S n th c d y òi bú, cô Lê b ng con l i ng i trên viên á d a c a chòi màcho bú. Cô Thiên H ng ng i ngó hai m con, th y cô Lê tuy m c v i lam l , song n c da tr ngnõn, g ng m t t i c i, c p m t sáng ng i, hai môi ng , bàn tay d u nh u, bàn ch n no tròn.Cô có m t v p thiên nhiên, p mà hi n lành, ch không ph i p theo v l l i khêu g i.Còn em nh m i c Hai tháng mà b m tr n, c ng quành, tay ch n no tròn, bi t c i, bi t li c,cô b c l i ng i ch m h m d a bên cô Lê, tay n m tay em nh , mi ng h i th m g c gác cô Lê âu, ch ng cô bây gi làm vi c chi, t i sao cô ra hòn mà n trú. Cô Lê ngh ch em thi t tình, h i nãy b n ã k h t tâm s cho mình nghe, v y mìnhkhông phép gi u gi m. Cô m i nói cô v n con nhà bình dân Sài Gòn, cha i gi y t cho m thãng buôn, m bán rau c i t i ch B n Thành, anh làm tài x cho xe ò ch y ng Tây Ninh,hai a em còn i h c. Cô làm th ph trong m t ti m may phía sau ch . M t c u thanh ni n,con nhà giàu sang C u Kho, c u m i thi u vào làm vi c trong m t s l n c a nhà n c. M t êm cô i coi hát ng i nh m cái gh khít bên c u. Hai ng i nói chuy n làm quen v i nhau r ich ng vãn hát, c u m i cô i n mì, l i qua ti ng l i gây tình v i nhau. H n hò g p nhau c vài n, c u bi u cho cô m t ôi bông tai v i m t chiêc cà rá, tình ngh a ã g n ch t, không còn s tsè, ái ng i gì n a. Cách m t tháng, c u l i a m t tr m ng b c, bi u mua hàng may qu n áomà b n cho t t . G n g i v i nhau c n a n m, cô bi t cô ã u thai. Cô th th nói thi t cho u hay. Không m ng mà h i th m thì ng i ta nói c u s p cu i v , c i m t cô gái con nhà phúth ng trong Ch L n. Cô h i ôi, bi t ng i ta d d mình cho th a mãn d c v ng r i h t b chkhông có tình ngh a gì! Cô t i nh c phát au. B ng m i ngày m t thêm l n. Cha m trách conlàm nh c nhã nên ánh i không ch a trong nhà n a. Bà con than t c ch có chú Hai C ng,lúc ó chú làm công bên b n tàu, không có v con, chú trong m t chòi lá bên Xóm Chi u. Côqua ki m chú, khóc nói cha m i nên xin phép chú cho ùm u ít ngày. Chú d t v nhà, chú nói cha m không th ng thì c v i chú, coi nhà n u c m cho chú n chú i làm chú nuôi. n t i chú m i g n h i t i sao mà cha m i. Cô thu t tâm s chochú nghe. Chú n i gi n. chú trách anh chú mù quáng, ng i ta d d làm h h ng i xuân xanh a con gái mình, ã không dám tr ng ph t trai b t ngh a mà l i tr khó kh c v i con mình kh i. Chú h i tên h , nhà c a và s làm c a c u thanh niên ó, r i cách Hai b a sau chú b s i
  9. 9. ng thác vì tình 9 www.hobieuchanh.comki m c u mà tính s . B chú h m h l m. Chú i luôn trót ba b n b a, ngày nào c ng i. R i chúkêu ng i ta mà bán cái chòi, chú nói có ng i r ra hòn Phú Qu c phá r ng, l p v n mà làm n. Chú bi u cô i theo cho chú làm chú nuôi. Cô h i không có b c ti n, chú a cô m t ngànbi u cô gi cho chú r i chú cháu thâu x p áo qu n d t nhau xu ng R ch Giá ki m ghe bán n c m quá giang mà ra hòn. Cô Lê nói ch h o lánh, l i không có bà con v i ai, b i v y chú cháu ph i ti n t nkhông dám mua s m c trong nhà, ch cô c ng còn c tám chín tr m dành h thân. CôThiên H ng t thi t cô có trong mình h n Hai ngàn, l i còn n trang c ng áng b c ngàn n a. y c t chòi xong r i ki m mua vài b ván n m ng i, mua c n thi t cho có mà dùng, vìti n b c c a Hai ch em nh p l i thành s nhi u, không nên hà ti n quá mà ph i ch u c c kh . Hai cô bàn tính ã k t ngh a ch em thì không nên kêu nhau b ng cô n a nghe l t l o l m,ph i m t ng i làm ch , m t ng i làm em. Hai cô c nh ng nhau, không ai ch u lãnh vai ch , i nh ai l n tu i h n ph i làm ch . Cô Thiên H ng 21 tu i, còn cô Lê tuy có con tr c, songcô m i 20 tu i, nên Thiên H ng ph i làm ch , không t ch i n a c. Em nh bú no, ng mê r i, cô Lê em em trên chõng, p m n t t r i d t cô Thiên ng ra ngoài xem a th ch i. Cô Thiên H ng ch ch cô t ý mu n c t thêm m t cái chòi n a khít m t bên chòi c có a thông qua làm nh m t cái nhà Hai c n cho r ng mà v i nhau. Phía sau che m t cái tr i u n, cô s nói v i chú Hai ki m ng i n ph n cây, c t tranh, mà c t cho mau r i, vì mùa y mà ch t, r i có m a êm thì c c l m. Theo ý cô thì ban u ph i rán ch u t n ti n ng gâycu c n kho ng khoát s ch s h p v sinh, c ti n nghi m t chút m i lâu dài kh i b nh an. Cô Lê nói ây có nhi u ph ng ti n: tránh kh i ng ng i ta qua l i nên an t nh mêm, tr ng t mà tr ng tr t nh ng c n dùng nuôi s ng, gi a tr ng có su i ch y ngang, mùa ng c ng có n c mà dùng, mùa m a nh n c su i tuôn ra r ch l nên kh i ng p; không xach l m, nên mua g o mu i r t d , c ng không xa mé bi n, nên r nh i câu cá n; trên ch nnúi phía trên kia i có chùa l i có m t bà vãi bi t giúp sanh, bà có giúp cho Lê r i, ch ng t iphiên Thiên H ng thì c ng s c y bà giúp n a; l i thêm có s huynh Anh Viên thích chú Hai, hcó d p xu ng phía n y huynh Anh Viên ghé mà gi ng d y cách i thanh cao, an i ng phátan phi n não mà vui s ng v i c nh i thiên nhiên tiêu diêu t t ai, t túc. t nhau i xem m y gi ng khoai r i t i ám b p m i b h t h i s m m i, cô Thiên ng th y su i n c trong cô l y làm vui lòng. Cô Lê c t ngh a n m ngoái n ây chú cháu cô m c lo c t chòi mà , ch ng xong r i ã n h t mùa m a, nên ch a tr ng t a th gì k p. Trong mùa n ng, chú cô i câu ki m cá n vàki m nài b p gi ng, dây khoai cho s n, nên hôm sau m a m i có mà tr ng ó. Chú tính l n l nchú ki m d a ng mà tr ng dài theo Hai bên mé su i. Phía bên n y s tr ng m t v t u và t v t chu i. Còn phía bên kia su i, chú s gây cho thành m t r y khóm và th m, có xoài, mít,chen l n. Trên i phía trong, chú s l p m t v n tiêu nho nh . Chú l c quan l m, chú ch ctrong n m n m n a v n chú s có huê l i giúp cho mình s ng m t cách tr ng gi , h t s óirách, kh i c n u l y ai. Cô Thiên H ng nghe b n t c nh t ng lai an nhàn h a h n nh v ythì cô mê, nên quên bu n r u, ch c tai h a ã qua và h nh phúc s p t i. Hai cô ng ng trò chuy n k th y chú Hai C ng v i con Di p i ch v , con nh ng thúng kè kè, còn vai vác chi u v i m, tay xách cá. Hai cô i ri t vô chòi. Chú Hai vui vnói: „chú d t con Di p giáp ch h t, ch ch nào th nào cho nó bi t. c a cháu Thiên H ng n thì mua h t, có mua m t ôi chi u ng v i m t chi c m tr i ng i n c m. Con nh t nh n quá, mua th gì nó c ng giành tr ti n, làm ph n chú mua c có m t cái lon u ng c, m t ve n c m m v i vài con cá chi u kho cho cháu Thiên H ng n, s không quen
  10. 10. ng thác vì tình 10 www.hobieuchanh.com n khô, n m m, n c m không no. Thiên H ng nói ây c v i chú Hai và em Lê thì d u n m v i mu i, cô n c ng ngon. Lê em cá i c o r a kho li n, s lâu cá n. Thiên H ng v i con Di p s p trong thúng ra c t. Hai C ng d p m chi u m i mua i c i áo, xách thùng i xu ng su i múc n c t i b p. Thiên H ng i theo chú thu t chuy ncô tính c t nhà v i cô Lê h i tr a cho chú nghe và khuyên chú m n ng i ph làm cho mau ng s t n ti n. Hai C ng nói: ”Cháu ng lo gì h t, ó cho chú. Sang mai s làm li n”.
  11. 11. ng thác vì tình 11 www.hobieuchanh.com 3- CHUNG NUÔI HAI TR Thiên H ng sanh trong nhà có c m ti n. T khi m i l t lòng, cô luôn luôn s ng trong nh i tr ng gi , n ngon, ng m, ch n giày, ch n dép, áo l a, qu n hàng. L n lên thì cô i c, ho c i ch i, y ph c có th vá may, c m n c có b p n u n ng. H ra kh i c a thì có s nxe cho cô i, mu n n xài thì có s n b c ti n c a cha m , b i v y cô ch ng h ph i lo l ng v vi cchi ti t. n m ngoái, Thiên H ng nghe ti ng g i c a trái tim, cô b m cha, quên sung s ng,theo ng i yêu n x l r i t do l p gia ình chung s ng v i nhau trong h nh phúc ái tình,không màng l i danh, không k gia giáo, có khi cô ph i c c xác chút nh, có lúc cô ph i b nlòng v b c ti n nh ng v n có ng i ch ng yêu trong nhà h ng hái m ng v i khó kh n, nhto an i không mu n cho cô ph i h i tâm mà h i h n, b i v y cô ch a t ng th y n i kh c a i cho l m. Hôm nay l n sóng tr n ai xô y cô Thiên H ng n ây, d u mu n d u không cô c ngph i ép lòng ma s ng v i c nh i b n hàn, b n th u, c ng nh chú cháu cô Lê. Cô ngh trên ng i có khúc khó. G p khó thì ph i ch u khó, ch không l ng i ó mà khóc. Hu ng chi côLê c ng l b c, nên g p khó nh cô mà cô Lê v n vui v mà nuôi con, không bu n, không than,th thì cô nên b t ch c làm nh cô Lê, ch ng c n ph i bu n r u than khóc. Gi a c n sóng gióch i v i, may chi c thuy n c a cô nh Tr i c vào êm m, l i g p ng b nh nên th ngyêu. V y không c s ng v i tình yêu v ch ng, thì s ng v i tình yêu ch em có l không kh m. Ngh nh v y r i Thiên H ng d p giày, b gu c i ch n không nh Lê. Ng t áo qu n côkhông có v i, nên cô ph i m c mát b ng hàng l a, song cô ã tính b a nào con Di p có ich , cô s d n nó mua v i r i c y Lê c t may giùm cho cô b n. Lê bi t Thiên H ng là con nhà giàu, l i có h c th c, thu nay ch a t ng c c kh nh ng bình dân, nên Lê lo h t m i vi c trong nhà, không cho Thiên H ng ch u c c. Nh ngThiên H ng quy t chia s t ng cay v i b n, nên cô không ch u ng i không. Lê b n vi c thì cô ng em giùm, n b a n, n u em ng thì cô c ng vô b p ph v i Di p mà ch m l a. Chú Hai C ng quen tánh c n ki m, nên sáng b a sau n c m r i chú vác búa vô r ng n cây ng c t nhà thêm. Thiên H ng c nài n chú ki m m n vài ng i ph mà làm chomau r i. Cô nói cô ti n mà ch u t n, không h t âu mà s . L i mùa m a ã t i r i, nên c nph i có ch r ng rãi g p ng n ng cho kh i b gi t m a t át. Thiên H ng c thôi thúc n ng i làm, cô Lê c ng ng ý, nên Hai C ng m i ch u ki m m n m t ng i ph v ichú mà làm. Thiên H ng r nh rang l i mu n ra vô cho x c xáo, c eo theo công cu c c t chòi, ý mu n c t ti p phía n y, mu n tr c a mé n , mu n c t riêng b p n u n. Cô yêu c u chkhông ph i ép bu c, nh ng cô nói v i gi ng thanh nhã, cô t ý nào c ng h p lý, b i v y Hai ng không cãi, ch m nom làm cho cô vui lòng. Cây l n, cây nh trong r ng chung quanh không thi u gì, r y tranh cách ó không xa m, l i có t i hai ng i làm, mà ng i nào c ng s t s ng b i v y trong n a tháng thì cái nhà ã p hoàn thành, phía sau có mái n u n riêng theo nh ý Thiên H ng mu n. Hai C ng cho ng i làm ph h m nay ó lãnh ti n công r i ngh , vách m t mình chú ng c. Chú phá t m vách giáp chòi m i mà d ng qua phía bên kia, làm vách phía sau ch a a ra b p, r i d ng vách và làm c a phía tr c n a. Ch a t i m t tháng thì công vi c ã xongxuôi h t. Hai cái chòi ti p nhau bây gi bi n thành m t cái nhà chung cho b n ng i r ng rãikho ng khoát. Hai cô ng ngoài mà nh m, th y u vui lòng, mà Hai C ng th y Hai cháu c vui, chú c ng c chí.
  12. 12. ng thác vì tình 12 www.hobieuchanh.com Thiên H ng a ti n b c cho Hai C ng c y ra ch ki m mua ba b ván nho nh lótban ngày n c m và ng i ch i, ban êm n m ng , d u có m a d m c ng kh i lo t. Hai C ng c n: - Con xài l n quá nh v y không c. Có ti n ph i dành phòng h ch . Phong vân c tr c, l i ây t c vô thân, chú m nh gi i ch ng nói làm chi, r i chú ng y u, ho c chú ch t r i, còn ai mà c y nh . Hai con ph i i xin n ho c ph i ch u ch t ói hay sao? - Con ch c chú không ch t âu. Chú c ng nh cây c a Tr i tr ng s n che tàn cho hai con núp bong mát mà s ng. Hai con ng b h an n n, tr i th ng nên em Lê tr c, i con sau, Tr i m i khi n g p chú ng nh chú che ch . Tr i có ghét Hai con âu mà xô cây a tr c g c cho hai con ph i ch u n ng ch u m a, chú c i ki m mua ba b ván i, m t b cho m con em Lê ng , m t b con ng v i con Di p, còn m t b chú ng . Con còn ti n mà, xin chú ng lo. B nào c ng dành m t s ng h thân, con không dám làm tiêu h t âu. T ch c m t cu c n mãn i, ph i s m cc n th it ng có ti n nghi chút nh. Cô Lê ti p c vô n a, Hai C ng m i ch u l y ti n ó mà i mua ván. May lúc ó có tàu H i Nam c a khách trú ch ván thông d i H Châu em qua bán. Vánthông dài g n Hai th c, nh ng b ngang có m t gang mà thôi. M t b tám t m có c p ch n ch cch n mà h i ó h bán giá có 8 ng. Cây thông tuy dày mà nh . Nhà nghèo th ng mua dùngcho t n. H l i có bán chi u g i là chi u tàu, dày d n ch c ch n, m i chi c giá g n c c b c.Hai C ng g p d p nh v y mà vì chú s hao ti n nên chú mua có Hai b ván thông v i Haichi c chi u mà thôi. Chú em ván d ng d a g c cây trên mé bi n r i vác t m em v . Lê và Thiên H ng nói ván v i chi u ng quá mà giá l i r , nên ép bu c chú ph i muathêm m t b n a, và sai con Di p i theo ph vác. Chú nói Hai b cho Hai cô ng mà thôi,ph n chú thì chú ch t cây óng n ng làm v t mà ng c ng c, không c n ph i có ván. Thiên H ng a ti n bi u con Di p c i mua v i chú thêm m t b ván n a mà vác v .Bây gi nhà r ng rãi, s ch s , l i có c ba b ván thông nên coi c quá. Cách vài b a sau, s huynh trên am An Viên có d p i xu ng phía ch . N m ngoái, s chgiùm ch n y cho Hai C ng bi t và khuyên chú vô ó ng s ng v i thú r ng núi thiên nhiênmà d ng tinh, khí, th n kh i b tr n t c làm trái tai ch ng m t. Cách ít tháng, s ghé th y chúcháu Hai C ng c t chòi r i, coi b l c thiên an m ng thì s l y làm hài lòng. Hôm nay s ghé a, g p l i Hai C ng ng lui cui ban t cho b ng th ng d i g c m t cây l n, nhánh lá sumsê, s h i mu n làm vi c gì ây. C ng nói d n ch êm tr ng n m ón gió chào mây, vui v ithú an nhàn thanh t nh, s g c u nói: “Trúng u”, r i s ngó quanh th y chòi ã n ra l n n, l i tr c chòi có c ch c gi ng khoai bò m nh m và g n mé su i có ám b p t i t t lêncao kh i u g i r i. Hai C ng m i s vô nhà. Lê ng cho em nh bú, còn Thiên H ng n m ch i m tbên, Hai cô ng ng d y chào khách. S ch cô Lê mà h i ph i cô n y s ã th y h i n mngoái và a nh cô m i sanh ó hay không. C ng nói ph i và m i s ng i trên b ván thông i. S nhìn em m t chút r i nói: „T t l m, n u l n lên em bi t ham h nh phúc thiên nhiên thì nh phúc s lan r ng cho m i ng i u c vui h ng”. ch Thiên H ng mà h i còn cô n y sao l n tr c s ghé sao không th y, mà bây gi i có cô ây. Hai C ng nói: cô Thiên H ng ây g c c ng trong t li n. Vì ch ng ch t côkhông có n i n ng d a, nên cô tìm n i h o lánh, thanh t nh mà n d t th ti t d ng tánh. n ây cô thích c nh nên xin k t ngh a ch em v i cháu tôi và chung s ng cùng nhau cho có n. Tôi vui long mà cho cô ây ã h n m t tháng r i. Tôi xem cô c ng nh con cháu c a tôi y”.
  13. 13. ng thác vì tình 13 www.hobieuchanh.com huynh nói: „T t l m. i có h ng ng i ham l i danh ng lòe lo t nên bay nh ytranh ua, có h ng ng i lo cho i t ng lai không k i hi n t i, nên ch m chú tu nh n, tích c, mà c ng có h ng ng i th theo tri ý c a T o Hóa tìm s ng v i c nh i thiên nhiên nhcây trong r ng, nh á trên núi, không ham tranh giành, không c n ph c c, c vui thu n thiênan m ng cho nh lòng kh e trí mà s ng dai. C ba quan ni m ó u có tín ông o cho cba. S d có ba ng l i khác nhau là t i con ng i không ng ý mà quan ni m v h nh phúc.Và h nh phúc có Hai th : m t th h nh phúc thiên nhiên c a Tr i s p t s n cho mình h ng và t th h nh phúc nh n t o c a con ng i t gây l y mà h ng. H nh phúc thiên nhiên kh i bgiành gi t mà l i c b n v ng i i, còn h nh phúc nh n t o thì ph i c nh tranh chen l n, cókhi ph i nát thân x ti t mà gây ra c ng không c, mà d u có c, c ng không h ng c y ngày r i tan rã. V y m y chú cháu bi t ch n h nh phúc thiên nhiên mà h ng, thi t ángkhen”. huynh nói m y l i r i cáo t ng d y ch ng g y mà v núi. Cô Thiên H ng có h c th c, cô hi u ý c a s huynh ít nhi u nên cô chúm chím c i.Nh ng cô là ng i i ra ngoài vòng luân lý gia ình nên cô b tai h a r i cô ph i ki m ch h olánh mà n thân cho an n mà nuôi con cô s p sanh; ch cô không ham danh l i, không mongph c c, mà c ng không dám ngh t i h nh phúc n a, b i v y cô không quan tâm n l igi ng d y c a s huynh An Viên cho l m. Nh ng s i r i, Thiên H ng bèn than v i chú r ng khách t t n th m, mà nhà mìnhkhông có ch t t m i khách ng i cho x ng áng. V y ý cô mu n chú ki m mua m t cái bàn v i n cái gh b ng cây d u gi a nhà cho bà con mình n c m, r i có khách mình m i ng i tang i ó coi m i c. N u h có bán t x u x u c ng nên mua v c t qu n áo v i vài v t cho kín áo. Hai C ng nói mình s ng cho mình không ph i mình s ng cho thiên h . Mình c t nhàmình cho kh i n ng m a, ch không ph i c t nhà cho thiên h xem. Mình ã quy t s ng v itình ngh a thân yêu trong, không thèm k hình th c b ngoài. N u có khách nào ghé mình ti p i tàn cây ho c trên mé su i c ng c, c n gì ph i có nhà c a àng hoàng, có ct t . Hai C ng không ch u mua th gì h t. Cách ít b a chú i ch mua cá mà n, chú vác v t cái lu b . Cô Lê h i chú mua làm chi. Chú nói chú th y h b cái lu b ngoài sân chú h imua. H b ch không bán. H nói chú có dùng c thì h cho. T i v y nên chú vác v ngtrong su i, ch d i d c, u d i th c vô lu cho n c ch y vô ó mà ch a. Làm nh v y quamùa n ng d u su i c n mình c ng có n c mà t m r a và t i luôn luôn. Hai cô l c u nhìn nhau mà c i, không dám nh c chuy n mua bàn, mua t n a. ó trong nhà b n ng i s ng v i nhau trong b u không khí thân yêu, t n t y, vui v ,th nh th i. Hai C ng i ki m chu i con xin v mà tr ng, ki m d a mà ng, ki m h t u màgieo, ki m u th m mà giâm. B a nào không có mà tr ng thì chú ào trùn r i vác c n câu ng ki m cá n tr b a. Con Di p tr a r nh nó c ng theo chú mà t p câu. Th y cá nhi u nó hamquá, nên b a nào chú C ng m c tr ng không i c thì nó i m t mình, thành th kh i mua cá a, lâu lâu mua g o, mu i, m , d u l a, n c m m mà thôi. Hai cô th y Di p t n tâm thì th ng nh em ru t, còn Hai C ng ãi nó nh con cháu, i v y n b a c m d n r i nó c ng ng i n chung m t l t. C ng nói h s ng chung ã chia c thì ph i chung s ng không nên phân giai c p. Qua n a tháng n m, Thiên H ng âm chuy n b ng, ch c t i ngày sanh. Hai C ng tu tlên chùa r c bà vãi th o vi c ch a xu ng giúp giùm. Thiên H ng sanh c m t a congái, cô m ng, nh ng nhìn con r i cô nh ch ng, t i cho ph n con ra i không th y m t cha nêncô khóc.
  14. 14. ng thác vì tình 14 www.hobieuchanh.com Cô Lê ch m nom em nh và cô x n b n theo an i b n, cô nói r ng Xuân S n c a cô c ngkhông có cha, nh ng Hai a nh có hai m , th thì v s th ng yêu hai a nó s c bù trch không thi u. Hai cô bàn tính v i nhau r i nh t cho em nh tên Thu Th y, m c d u emsanh còn mùa hè ch ch a qua mùa thu. Cô Lê t n tâm s n sóc ít ngày, m con Thiên H ng c ng cát, m h t bu n, con s a,nên y m t tháng r i Thiên H ng kh e m nh ra vô nh th ng, còn Thu Th y h bú no thì m ng phê phê, m t lát m bà d y nên nh ch mi ng c i, r t có duyên, làm cho hai cô vui h t c. Hai cô chuy n nhau mà b ng em, v ch tai, v ch m t, n m tay, n m ch n mà xem, ng ng em tay ch n d u dàng, g ng m t t i t t, ch c ch ng l n em s có s c p di m ki ukhông thua gái nào h t. Cô Lê nói: „Em sanh con trai, mà em có Thu Th y thì c ng nh có con gái, con trai”.Thiên H ng nói: „Ch không sanh c con trai mà ch có Xuân S n thì sau ch c ng c nh y”. i trí ý nh v y, t nhiên hai cô yêu hai tr ng nhau, xem Hai tr là con chung, tuy hai song c ng nh m t, không phân bi t con ch hay con em gì h t. Có khi Thiên H ng ng quên mà Thu Th y khát s a òi bú thì cô Lê b ng cho bú th , ch ng luôn. Có khi cô Lê m c n u c m hay i ra ngoài Xuân S n òi bú thì Thiên H ng b ng màcho bú nh con c a mình. Hai tr ng h t thì th ng n m khít m t bên nhau. Xuân S n l n n Thu Th y t i b n n m tháng, nó bi t gi n, bi t c i, ch u b ng ng i. H nó th y Thu Th ythì nó vui c i, ch n v n mu n níu, và l ng líu nh mu n nói chuy n. Xuân S n v i Thu Th y giúp gây c nh vui thêm trong nhà b i v y Hai C ng v i conDi p càng thêm s t s ng, t n t y, t o h nh phúc thiên nhiên mà chung h ng v i nhau. Thiên ng v i cô Lê c ng h t bu n tình, t i ph n, vì th y i s ng c a mình ã có m c ích, s ng ng nuôi d y con, và th y t ng lai ã có nhi u h a h n, ch c ngày già có con gái s n sóc, cócon trai i làm mà nuôi, không n n i qu nh hiu, c c kh .
  15. 15. ng thác vì tình 15 www.hobieuchanh.com 4- TÌNH Y U TH NGÂY n n m qua. nh thú c ng nh nh n v t trong cái tr ng n y ã bi n i b n b n. Cái su i c ng v n tuôn n c trên ngu n xu ng trong veo. R ng bao chung quanh c ng n im lìm t ch m ch. M y nh núi xa xa c ng v n l nh xanh rì. Mé bi n c ng v n còn nhi ucá giúp cho con ng i s ng. Nh ng mà nh s c c a chú Hai C ng còn y , l i thêm s c con Di p nay nó ã l n i, b i v y mé su i bên n y ã tr ng t a giáp h t. G n nhà thì rau c i, xa xa m t chút khoai, b p, u, cà, r i t i u và mít. G n sát mé r ng thì chu i tr ng nhi u gi ng, m i n m c b ng conmà tr ng thêm ra hoài. D c theo mé su i m i bên ã có vài ba cây d a, ã lên cao kh i u, câynào c ng m nh m . t t phía bên kia su i ã có c ít cây xoài m i lên c ch ng m t th c, nh ng có t ám th m nho nh ã b t u ra trái r i. Còn trên i thì ã gây ra c b n n c tiêu. Hai C ng tính th ng th ng gây thêm chogiáp h t cái i, thì huê l i l n l m, cung c p c m g o, áo qu n cho gia ình d dã. Hi n gi , n m ba b a m t l n, con Di p ã có gánh chu i, u , b p, khoai, b u, m p,xu ng ch mà bán r i l y ti n mua g o, n c m m, em v n ã c nhi u r i. Trong nhà bây gi ã có bàn, có gh , có t c ng nh ai. Hai C ng n m tr c ch ng c ,chú mu n s ng trong c nh thiên nhiên, s ng v i màn tr i, chi u t, mà vì th ng con cháu, th ycon cháu ao c hoài, chú ng lòng nên l n l n chú ph i mua s m cho con cháu vui mà quên h tchuy n x a ng s ng v i i m i. Xuân S n c ng nh Thu Th y, n m nay c Hai u c 4 tu i, sanh cách nhau có m ytháng mà thôi, b i v y bi t nói , bi t ch y ch i kh i m b ng, l i chung quanh là r ng, không ng a xe, còn n c su i thì c n ch không ph i sông r ch, nên c ng kh i gìn gi . Xuân S n là trai nên m nh m , b m tr n, còn Thu Th y là gái nên y u u, m mi u.Hai tr m c bô v i, i ch n không, theo nhau ch i t i ngày, h th y S n thì có Th y, mà th yTh y thì c ng t nhiên có S n m t bên; S n v i Th y không bao gi r i nhau. Hai a tr c nhà t p nói t khi m i bi t nói ti ng m t, nên bây gi ng kêu Hai C ng là ông ng ai, kêuThiên H ng là má Hai, kêu Lê là má ba, kêu Di p là dì Di p. i tình th ngây kêt ch t, lòng Hai tr dan díu nhau bi u l rõ ràng ai c ng th y. Ví nh n mê moi cát ch i, ch ng day l i m t Th y thì b ch y i ki m kêu g i om sòm, c ng nhTh y ng ch i phía sau nhà mà S n b i ra phía tr c thì Th y l t t ch y theo, không ch u i nhau giây lát. n c m Hai tr ng i khít m t bên nhau ch không ch u cách xa. N m ng haitr c ng n m chung nhau m t ván, n m ng nhau, có khi th y ôm nhau mà ng . m m i v i chi u tr i mát, hai tr th ng r nhau ra ngoài ch i, khi n m tay nhau ngcoi ông ng ai cu c t tr ng khoai, khi ng i trên mé su i choàng tay c p kè nhau mà ngó gi t c ch y không ng ng, khi k vai nhau ng dòm trái u chín, khi S n ng i d a g c cây n, du i ch n ra cho Th y g i u n m ch i. tr i m a thì hai tr c i qu n áo ra sân t m, gi n v i nhau. B a nào không có m a thìcon Di p ho c m t bà m ph i d t hai tr ra su i r i c ng tu t h t qu n áo cho tr và múc n c i mà k cho s ch. t b a, n c m s m m i r i Hai C ng v i Di p i câu. Xuân S n v i Thu Th y ng ich i v i nhau trong bóng mát d a bên hè. Lê n m trong nhà nói chuy n v i Thiên H ng. Hai cô nh l i c a s An Viên nói cách m y n m tr c v h nh phúc th gian. Hai cô u công nh n l i c a s lu n thi t là h p lý. Con ng i ph i s ng v i c nh i thiên nhiên, m i
  16. 16. ng thác vì tình 16 www.hobieuchanh.com c thong th , h nh phúc, m i c h ng h nh phúc ch n chánh, h nh phúc c a T o Hoá s p t, nên kh i ai gi t giành, kh i ai gi n ghét, mà l i c h ng êm m mà lâu dài n a. Thiên H ng tuy cho l i c a s An Viên lu n úng, song cô l i nói: „Ph n ch em mìnhlà v y ã ành, còn con c a mình? Hai a nó có tâm h n y m th , ph n th i nh ch em mìnhsao? S e chúng mang u óc say mê danh l i, mong mu n vui ch i, chúng nó có ch u h ng cái nh phúc m êm mà bu n t nh mình v y âu em“. Nghe nh c t i s p nh , cô Lê s c nh nãy gi không nghe ti ng Hai a nh ch i sau hè a, cô c t ti ng lên kêu. Không nghe tr l i. Cô Thiên H ng lo s nên cô l t t b c ra, cho Lê ki m chung quanh nhà, cô ingay xu ng su i. Cô dòm h t không th y.Ngó phía hàng u , c ng không có. Cô tr v nhà. CôLê nói ã ki m kh p t ngoài vô trong không g p. Hai cô u tái m t, m i d t nhau l i ng mòn ki m kh p t ngoài vô trong không g p.Hai cô u tái m t, m i d t nhau l i ng mòn mà i vô r ng. Cô Lê h m h i tr c, Thiên ng i sau. Ði c ch ng 50 b c, hai cô ch t th y d i g c m t cây d u l n, tàn che mát i, lá khô r ng n m l p h t m t t, Xuân S n n m ng a s i tay. Thu Th y g i u trên cánhtay S n, day m t qua phía S n, gác m t tay qua b ng S n, c Hai u ng h t. Hai cô ch ng h ng, nhìn nhau mà c i, r i nhè nh b c l i m t ch mát khác cùng nhaung i coi ch ng cho hai con ng th ng gi c. Thiên H ng nói: „Hai tr dan díu v i nhau quá. Ch ng chúng nó khôn l n mình khó i v nào khác cho S n c, mà ép g Th y cho trai nào khác c ng không ph i d “. Cô Lê nói: „Em có ý tính ch ng Hai a nó khôn l n mình cho chúng nó làm v ch ng i nhau cho xong, ch g c i cho ai làm chi. Tuy ch em mình k t ngh a v i nhau, mình chungnuôi hai a, a nào ch c ng cho bú, út c m t m r a, em c ng v y, c hai u là con chung a ch và c a em, song chúng nó có ph i là anh em m t máu m t th t mà ra âu nên s lo n luânph m ngh a. Chúng nó dan díu v i nhau t lúc còn th ngây thì sau làm v ch ng chúng nó ngtình, ng chí, ng yêu nhau s n, chúng nó m i hòa thu n mà n v i nhau tr n i, n ch t ng không ch u chia lìa. Em ngh ý c a em ó t t l m ch có h i chi mà ng i“. Thiên H ng nói: „T t l m ch , âu có h i. T ngày ch sanh con Thu Th y ch th y nólà gái, thì ch ã có ý sau nó làm v Xuân S n r i. Nh ng Hai a nó là con nít, ng còn dàinói tr c không nên, ch ch a dám h môi ch . Ch khuyên em có tính nh v y nên b ng,ph i c ng có nói tr c cho ai bi t, i hai a nó khôn l n r i s hay, mình d y d ã, ch y cho hai a bi t ch , bi t khôn, em d y riêng cho con Thu Th y v vi c n công, bi t n u m mà n, bi t may áo mà b n“. Hai cô nói chuy n t i ó r i th y Thu Th y c a mình ng i d y. Nó kéo Xuân S n c ngng i d y n a. Hai cô m i i l i ó. Hai a nh th y hai m bèn ch y ào l i mà ôm. S n ômThiên H ng, còn Th y ôm cô Lê. Cô Lê vui v trách: „Hai con d i quá, sao dám vô trong r ng mà không cho hai má hay?Hai má th y m t, h t h n h t vía, ch y i ki m d quá”. Thu Th y th th nói: ”con th y con chim t t l m, con bi u anh S n b t cho con nuôi.Chim nó bay. Hai con i theo vô n ây nó u trên cao nó kêu hoài, làm sao mà b t c. Haicon n m ngó nó ch i r i ng ”. Thiên H ng nói: „Hai con ng có d i i b y nh v y n a. Mu n i ch i ph i cho Haimá hay ch i b y l c trong r ng r i bi t ng âu mà v . i ph i có ng i l n i theo. Hai con i lang thang kh i có b a b chúng b t m t, r i hai má bi t âu mà ki m”. Thu Th y nói: „Có anh S n, con không s ”. Cô Lê c i và nói: “ anh S n c a con gi i d a há! Thôi v ”. Xuân S n nói: ”V r i t m nghe hôn má”.
  17. 17. ng thác vì tình 17 www.hobieuchanh.com Thiên H ng nói: „ , v t m cho mát”. Hai tr n m tay nhau, v t m y nhánh cây gie ngang ng mà i tr c. Hai m ch m rãii theo sau. Trên nhành con chim kêu cheo chét. Gió nam th i lá cây ph t ph . Xa xa có ti ng ve kêu i l i có ti ng cu gáy c ng nh n có nh p. Thú r ng tiêu diêu, th th i. Cô Lê v i Thiên H ng n m m y n m ã say mùi, d u có nh thú nào quí h n c ng không màng, không chu ng.
  18. 18. ng thác vì tình 18 www.hobieuchanh.com 5- A TÌNH L N NGÚN. Trong kho ng m y n m ti p sau ó, cu c v n c a chú Hai C ng l p ra ã bi n ikhác h n h i tr c nhi u. Chung quanh nhà thì b p, khoai hay là b u, m p, tùy theo mùa c ng n còn tr ng hoài. Nh ng v n chu i thì r ng l n thêm nhi u. M y cây d a tr ng theo mé su i ã lên cao, cây nào c ng có bu ng o n o i trên ng n. Xoài, mít, tr ng mé bên kia c ng ã có trái u h t. R y th m ã m r ng t i mé r ng. Còn trên i ã có t i vài ch c n c tieu, n c nào ng có trái sai h t. Huê l i v n bây gi nuôi s ng c nhà ph phê, qu n áo lành l , c m g o no , tuy m c v i bô ch không c n sô t , n cá th t ch không thèm cao l ng, nh ng i s ng a m con c a Lê c ng nh c a Thiên H ng nh chú C ng c n cù, l i thêm nh em Di p t n y, nên d u h m hút trong l u tranh gi a ch n r ng núi song c kh e kho n, an vui h nnhi u ch em gác tía, l u son, t ng b ng, r c r . Xuân S n và Thu Th y c ng v n kh ng khít ch i v i nhau hoài, ch nào có Th y thì có n. S n, Th y tranh t i, mà tình c nh hi p hòa, c nh m n mòi, tình chan ch a. Nh ng t n m tr lên 7 tu i, thì Hai m d mà s a b n l n l n, i t m không cho tu t t qu n áo, êm ng không cho chung m n, chung chi u. Thiên H ng b t u d y hai con h c ch . M i bu i tr a ph i ng i t p vi t, t p c, n mát m i cho ngh ch i trong v n. Chi u n c m r i, tr i chi u d i g c cây r i gom hai tr i ng i nghe nói chuy n i x a, d y vi c i nay. Hai m thay phiên v i nhau ch m chú lo m ng trí th c cho hai con và lo rèn t p cho hai con hi u l giáo. D u nói chuy n x a hay chuy nnay, c ng l a chuy n mà nói ung úc cho hai tr có tâm h n thanh cao trinh khi t, ch nchánh, công bình hi n lành, làm nh n ngh a. D y v luân lý thì ch m nom ào t o trí ý cho trbi t tin m ng tr i, yêu cha m , kính tr ng th ng, tuân lu t pháp, lo n n áp ngh a, c u kkh , giúp ng i nghèo. n l n Hai tr khôn l n, s hi u bi t c nhi u, m i gi ng d y cao xa h n, nói t i cu c n hóa c a loài ng i, cách phân ph i ch ng t c, cách t ch c qu c gia, cách s p t xã h i, ch i s c a n c mình, b sanh ho t c a dân t c, ch non sông t ng ch , gi ng ngh nghi p ng ngành, di n gi i u nên h , c t ngh t c t t x u. Cách gia hu n v a ch i, v a d y, v a vui, v a h c, không làm r n trí c c lòng cho hai trmà l i giúp cho Hai tr hi u bi t các vi c i g n xa, x a nay, b i v y khi c 13 tu i r i Xuân n m nh m , c ng c i, ph i t ng con trai, còn Thu Thu y u u, di m ki u ra mã con gái, thì hai u khôn ngoan, sáng su t c ch mau, vi t ch t t, bi t phân ph i qu y, hi u cách th pcao a nghèo hèn mà th ng ngay, chê giàu sang mà gian d i. Tuy cu c gia giáo m trí th c và luy n tánh tình c ng v n ti p t c i n hành hoài, song ây hai m m i phân mà d y cho Hai con bi t cách làm n mà nuôi s ng. Cô Lê d y Thu Th y cho bi t n công, sau lãnh vai n i tr bi t o làm v , làm m .Cô d y vá may, t p n u c m, kho cá, khuyên xu ng su i xách n c vô lu, bi u ch t nhánhkhô làm c i ch m l a. Cô Thiên H ng d y thêm cho Xuân S n bi t cao xa h n n a r i c y Hai C ng t pgiùm cho S n bi t d n t mà gieo tr ng, bi t n cây trong r ng r i cùng dì Di p kéo v ph icho khô làm c i, bi t n chu i chín, ào khoai lang, hái tiêu, hái mít cho dì Di p v i ThuTh y em ra ch mà bán. H c vui mà làm c ng vui, b i v y hai tr ham h c t p mà c ng hamlàm vi c. Tuy c n lo d y h c và t p làm, song hai bà m c ng cho con có gi ngh ng i ng vuich i, ph i có vui gi i trí thì h c và làm m i siêng n ng c.
  19. 19. ng thác vì tình 19 www.hobieuchanh.com Bây gi ã l n r i, ã bi t cháo chan ng ra ch , ng ra mé bi n, l i th ng d t nhau i kh p c vùng chung quanh, b i v y S n v i Th y thông th o ng mòn n o lên chùa, ngãnào vô Gi ng Tiên, ngã nào qua Hàm Ninh, ngã nào i C a C n, ngã nào lên Chóp Chài. H cógi ngh ng i thì hai tr th ng r nhau ra mé bi n ng i câu, r i ngó n c mà nói chuy n, n n t i m i ch u v . S n tay xách gi , vai vác c n câu i xung x ng, Th y tay v n vai b n mà itheo, tay ng tay, mình khít mình, Th y hát, S n c i, c Hai u hân hoan, t to i. Có khiTh y v p á au ch n ng l i nh n m t nhíu mà thì S n v i vã b gi , qu ng c n câu, quìxu ng n m ch n Th y mà coi. Nh có r m máu thì S n bi u Th y ng i xu ng, l y v t áo ch mmáu, r i hái lá cây b c dây cóc bao bó v t tr y l i và th ng th ng dìu d t Th y v . Có b a Hai tr d t nhau vô r ng ki m trái gùi, trái b a, hái n ch i. G p m y trái th pth p d leo thì S n leo lên cây hái qu ng xu ng cho Th y l m r i k vai nhau ng i d a g c câymà n, ngó r ng hoang âm u, nghe cu kêu v ng v ng. Có b a i g p chim, S n mu n leo lên b t l y cho Th y ch i, Th y l t t níu l i khôngcho S n leo, nói r ng chim có nh mình có nhà. ng i ta phá s p nhà mình thì mình bi t bu n,bi t gi n, v y không nên ng t i chim vì nó dày công tha c rác m i k t thành cái mà ng ; u mình phá tan thì t i nghi p cho nó. Có b a i g p su i n c trong thì d t nhau xu ng ó r a m t, r a tay, r a ch n, r i ng icoi n c ch y, khi n m tay nhau mà nói, khi nhìn m t nhau mà cu i, say s a tình c nh trót gi i m i ch u v t ng mà v . Gia ình c a Hai C ng là tr c t ng l p ra ây, s ng vui v luôn luôn nh v y v i m tchu i ngày c thêm ba n m n a, ngày nào c ng là ngày thân yêu, ngày nào c ng là ngày h nhphúc. M i ng i u không bi t ghen ghét, c ng không bi t tham lam. Mình ã no m r i, ã g p nh h o lánh mà tránh th phi v i danh l i, ã c s ng v i c nh thiên nhiên nên an nhàn vui , thì còn mong u chi n a mà tham lam. Mình ã không tính h n ai mà làm chi, thì có c gì âu mà ghen ghét. Cô Lê v i cô Thiên H ng b ng i i, b c t c, mà ch u tai h i, nh ng ây trót 16 m tr i, Hai cô ch ng h có m mi ng mà phi n ng i, hay trách i. Hai cô u ngh n u mìnhphi n trách, t c th ho c mình nói oan cho thiên h , ho c mình thù oán thiên h . Mình có ch cmình làm ph i âu mà không s nói oan cho ng i ta. Mình có ch c ng i ta qu y âu mà dámthù oán. Chi b ng, g t ngang mà ch m d t kho ng i d vãng, vui s ng v i c nh i thiênnhiên mà T o Hóa c ng cho mình c m no, thong th , m nh kh e, t i c i, vui s ng v i nh vui trong s ch, không h , không lo, vui luôn luôn không d t, v y thì mình mang n T oHóa ã nhi u l m r i, ch ng nên kêu òi thêm n a. Trót m i sáu n m m a n ng ã a chú Hai C ng n già r i, d u chú gi i ch u phong ng nh cây sao, cây d u ng l x chung quanh chú, mà tu i ã ngoài sáu m i r i làm saoda chú kh i dùn, r ng chú kh i r ng h t n m b y cái. Di p t n t y quên k ngày tháng mà hi nnay c ng ã n tu i Nhan H i r i. Cô Lê v i cô Thiên H ng m c vui v i c nh thiên nhiên, vui v i hai con s n s mau l n,hai cô không nh t i kho ng i d vãng mà tu nguy t không ch u quên hai cô nên ã a hai cô i m c n a i ng i. Còn Xuân S n v i Thu Th y ã c 16 tu i xuân, còn vài tháng n a b c qua 17. S n ã có vóc trai thanh niên v m v , ch m h m, nh ng a lên d c xu ng gành, hay n cây cu c t, nên n vai v , n tay ch n, t ng m o coi không kém trai m i chín ôi m i, m i chi u th u theo mé ng ông ho c trong ch nhóm mà ngó gái ch i cho vui. Thu Th y tuy làm vi c nh nhàng, i ch i g p u chi n ng n , khó kh n thì S n giànhmà gánh vác h t, song Th y c ng ã tr mã con gái hoàn toàn, b t u ã bi t s ng sùng bi t e .
  20. 20. ng thác vì tình 20 www.hobieuchanh.com tb a ng ng i n c m s m m i, ông Hai C ng nh l i s huynh An Viên ã g nHai n m r i sao không th y s ghé th m ch i. Ông nghi s có b nh nên r Xuân S n n c m r i i v i ông lên núi Chóp Chài mà th m s . Xuân S n ch u i. Thu Th y òi i theo cho bi t vùng ó. Ông Hai C ng không cho, ông nói ng xa xuôi, l i gay go, ph i lên èo, xu ng h , m tnh c, con gái i không ti n. n u ng no r i, ông Hai C ng c m m t cái cây làm g y, còn Xuân S n em h theo t cái mác, hai ngu i ra i. Thu Th y không c i nên ng ngó theo, m t mày bu n hiu. nhà u không bi t Chóp Chài bao xa, t ng Hai ông cháu i n tr a thì v t i. Téra tr a không th y v . Di p th y Thu Thu bu n nên r i câu. Thu Th y l c u, không ch u i, i m t mình ra vu n tiêu, th th n, có ý ngó coi có d ng ông ngo i v i Xuân S n v hay không. Thu Thu c v n v , lúc ng nhón ch n mà ngó, lúc ng i d i c t mà trông n xkhông th y v , r i n n a chi u mà c ng ch a có t m d ng gì h t. Thu Th y mòn trí, ành trvô nhà, n m day m t vô vách bu n hiu, mu n a n c m t. t tr i ã ng xu ng u non, mu n chen l n. Cô Lê h i Thu Th y nh ói b ng thì vô p ph v i Di p d n c m n tr c. Thu Th y nói ch a ói, i ông ngo i v r i n chung i nhau cho vui. Cách m t lát, Xuân S n b c vô nhà vai vác m t nhánh bông bùm sùm. Thu Th y l m m ng i d y vui c i h n h . n i ngay l i a nhánh bông cho Th y v a c i v a nói: „H i b n i, qua th y d ich n núi có m t cây tr bông y h t m y nhánh coi p quá, lên t i am h i s c cây gì v y. S nói tháng n y cây b ng l ng tr bông. B n v qua xin ngo i ng ch , qua vô n m t nhánh em v cho em xem.” n v ch l ng móc ra hai trái gùi c ng a cho Th y mà nói: „G p Hai trái gùi chín, qua ng hái em v cho em ây”. Th y c m gùi k vô m i mà h i, không nói cám n, duy ngó S n mà c i, c p m t ch achan tình, mi ng c i d y y ngh a, bi u l tình ngh a nh v y còn h n m t tr m l i cám n. Ông Hai C ng d ng cây g y ngoài hè r i m i vô sau, tay có xách m t ong. Cô Lê v iThiên H ng ch a t ng th y ong nên h i chú xách cái gì v y. ông Hai C ng nói: „H i xtrên am v , chú th y ong óng trên cây chú ch cho S n coi. Nó h i trong ó có v t gì. Chú nóiong óng mà , m i ngày bay i ki m bông hút m t em v ó mà ch a, ng i ta nói m t ongngon l m nên nó quy t l y em v n n m t ra cho hai má nó v i Thu Th y n cho bi t. Chúph i tr lên am xin l a xu ng r i bó lá cây khô làm c qu cho ong bay i h t m i l y c a nó c. S n nóng l y quá, leo lên g p, b ong út m t vít cánh tay”. Thu Th y nghe nói S n b ong út thì v i vã nhánh bông v i hai trái gùi trên ván, n mtay S n mà h i b ong út ch nào. S n qu ng cái mác d i sân, vén tay áo a vít ong út còn lòm cho Th y coi. Th y c m cánh tay S n mà coi r i h i nh c hay không. S n nói h i nó út thì au, nh ng t lát r i b t l n l n, bây gi còn t n t n v y thôi. Th y h i Hai má, coi ph i l y thu c gì màthoa. Thiên H ng nói nhà không n tr u nên không có vôi, sáng Di p có i ch s bi u nómua m t chút vôi em v thoa . Bây gi g n t i r i n u i thì v không k p. Cô Lê nói l y d u l a thoa c. Thu Th y l t t l y chong èn em l i r i thò tay vô ng èn ch m d u mà thoa cho S n. Ông Hai C ng em ong treo trong b p, nói sáng b a sau ông s n n mà l y m t, l ysáp. Di p d n c m, Xuân S n l y nhánh bông b ng l ng em c m trong vách ch Thu Th yng r i c nhà ráp l i n c m.
  21. 21. ng thác vì tình 21 www.hobieuchanh.com Cô Lê h i chú ch th m s huynh m nh gi i th nào, nói chuy n gì mà chi u t i m i , làm Thu Th y lo s , n m ng i không yên. Ông Hai C ng vui v nói: „S huynh An Viên m nh ch không âu m gì. T i không cóvi c ng xu ng phía n y nên s không có ghé. S th y ông cháu lên, s m ng d . S nói S nmau l n quá. S c c m nói chuy n ch i. S gi ng vi c i cho S n nghe, nói h nh phúc thiênnhiên c a T o Hóa s p t thì quí h n các h nh phúc khác h t b i vì h ng th h nh phúc ókh i cúi lòn, kh i lo s , kh i gi t giành, nên kh i b ganh ghét, thù oán. S nói hoài n x m i c mà v c, r i S n mu n n l y ong và còn n nhánh bông n a nên m i v t i”. n c m t i r i, tr ng m c lên kh i ng n cây, nên gi i xu ng sân nhà sáng lòa. Cô Thiên ng ôm chi u ra tr i d i g c cây, ch ông Hai C ng d n s n ban êm ng i th ng th c nh tr i trong gió mát, r i cùng v i cô Lê và ông chú ra ng i ó ng nghe ông chú thu t l i chorõ ràng nh ng l i s An Viên gi ng d y ngày x a. Xuân S n v i Thu Th y c ng ra ó ch i, nh ng Hai tr ng i trên viên á cách xa m tchút. Tr ng t r ng, gió hây hây, quang c nh im lìm, ti ng chim giéo gi t. Ông Hai C ng ng ng i thu t chuy n thì Thu Th y n m cánh tay Xuân S n h i thoa u r i vít ong út có b t au hay không. Xuân S n nói: - t. Ong út ch t chóc gì mà lo! - Anh i lâu v , nhà em s quá. - Qua i v i ngo i, l i qua có c m theo cái mác mà s gì? - i ng r ng núi, bi t ch ng âu. H i x em lên i ng ngó ch ng hoài, em ti c em không i v i anh; n n a chi u mà c ng không th y v , em bu n quá nên em vô nhà em n m khóc ngay. - Em nh qua d v y hay sao? - nh n gi anh i âu c ng có anh em. Nay anh b em mà i m t mình, không nh sao c. T rày s p lên, anh ng có i âu mà b em nhà nh v y n a nghe hôn. Em bu n em ch t c ch không ph i ch i âu, l i anh ng có l y ong, c ng ng có leo lên cây mà hái trái ho c b bông cho em nh v y n a, r i ong túa ra vây út anh, ho c r i anh té cây mà ch t, r i em làm sao, em s ng mà không có anh thì ng sao c. - Thi t qua i mà qua c ng c nh em nhà hoài. T ng em i, m t em ngó, l i em nói ti ng em c i, c v n v trong trí, v ng v ng bên tai qua hoài. T i qua nh nên m i hái trái gùi, g ong, ch t nhành bông em v cho em. V g n t i nhà, qua kho n khoái ch u không c, nên qua b ngo i, qua ch y ri t v tr c ng th y m t em cho mau. Thu Th y v i n m bàn tay Xuân S n kéo trên b p v r i ngó tr ng mà khóc, chkhông nói gì n a h t. Xuân S n l y v t áo lau n c m t cho em, c ng không nói n a. Thu Th yvùng buông tay anh mà ng d y i l i ng i v n vai m mà nghe ông ngo i nói chuy n. Xuân n không i theo, c ng i trên viên á, nhìn m t tr ng t r ng, nhìn ng n cây lung lay, lòngbàng hoàng, trí l l ng. ng gi a c nh thiên nhiên, hai bà m c ng cho hai tr t nh phát sanh tình t thiênnhiên cho c nh tình thích h p. Ngh vì hai m chung cho hai con bú nh nhau, chung út c m,chung t p i, chung d y nói, ã chung nuôi d y cho thành anh em, d u sao l n khôn có thànhch ng v c ng không h i, th thì có chi àm ph i dè d t, ph i ngó ch ng. Mà hai tr , t khi l t lòng cho t i ch ng n y, c ng s ng v i thú thiên nhiên, không bi t lo ng, không bi t gi n h n, không bi t kiêu i, không bi t làm qu y, ch bi t yêu nhau, yêu hai
  22. 22. ng thác vì tình 22 www.hobieuchanh.com , yêu ông ngo i, yêu dì Di p. Tình th ng yêu v i lòng thanh b ch vô t i l i, vô t l ó, m ingày gây thêm cho hai tr m t tâm h n t i t t, hi n lành. Tâm h n y phát hi n rõ ràng trên nét t ôn hòa, trong thái ch n chánh, trong c ng thành thi t. C nh i c a hai tr lúc n y m i ra thì t i c i xán l n nh ng c ng p. M i xa cách nhau không t i m t ngày mà hai trth ng nh nhau nên to nh phân tr n tình t v i nhau nh v y, thì bi t không th nào chia lìanhau cho ành. Vì tâm h n còn th ngây thanh b ch, b i v y hai tr không dè, không hi u l athân yêu tha th it lâu nay nó m áp ng m ng m trong lòng, nó ngún hoài m i n m nóng thâm m tchút. Bây gi nó mu n ph ng d y mà cháy lên ng thành ng n l a ái tình nh c d c, bi nchuy n tình anh em ra tình v ch ng. Có l c hai u gi t mình, không bi t có t i l i gì haykhông, nên v i vã dang ra r i l l ng, th n thùa, th n v i l ng tâm, th n v i nhau, th n v i m ,th n v i su i, v i r ng, v i núi, v i bi n. t êm ó, Xuân S n c ng nh Thu Th y c Hai u gi t mình nên i thái khác n x a. Thu nay Hai tr th ng dính m t bên nhau, c i nói t i ngày, ch nào có S n thì cóTh y, bây gi c Hai u bình t nh, ít nói bi ng c i. trong nhà có hai m thì còn ngó nhau,còn nói chu yn v i nhau chút nh. Mà ý hai tr d ng nh tránh nhau, không mu n g p nhauch thanh v ng. i ngày S n c x n b n ngoài v n, ki m công vi c mà làm, khi cu c t gieo tr ng, khi i ki m trái cây mà hái. B a nào không có công vi c làm thì S n vác c n câu ra mé bi n ng icâu, i không r Thu Th y, mà Th y c ng không òi i theo nh h i tr c. S n câu t i g n t i i ch u v . Còn Thu Th y t i ngày, ho c ng i t i c a mà ngó mông, m t bu n hiu, ho c n m trên vánday m t vô vách im lìm, nh ng . V hân hoan âu m t, không còn l trên g ng m t hi n t a. N c i duyên c ng tiêu tan, không còn th y trên môi h u tình n a. Có b a Th y dã i nh có b nh, nên b ngh . Có khi th y S n ng i khoanh tay ng ng n d i g c ng p ng ng,xây l ng tr l i, d ng nh có cái gì ng n c n không cho l i g n S n, hay là S n gi n, nên khôngdám b c t i n a. Cô Lê v i Thiên H ng là n n nh n c a ái tình, hai cô u có kinh nghi m v tâm b nh. t b a ông Hai C ng v i Xuân S n i qua mé bên kia su i mà s n sóc r y th m, còn cô Lê i n chu i v i Di p; cô Thiên H ng th y Thu Th y n m lim dim trên ván, cô kéo g i n m m tbên con, r i êm ái nói: „N y con, h m nay má th y con bu n, má hi u con bu n v vi c gì. Mánói cho con nghe, con gn i i ph i ch u c c m i có mà n, t nhiên ph i có bu n r i sau m icó vui c. Con còn nh quá, ch a t i th i k c vui. Con b d p n i lòng tr o tr c mà ch ít m n a khôn l n r i con s vui không mu n gì âu. Cái vui v n còn ch con ó, nó có m t âumà con v i”. Thu Th y xúc ng, nên day l i ôm m , úp m t vào ng c m , n c m t tuôn d m d . Cô Thiên H ng nói ti p: „ , khóc i, khóc ng n c m t r a h t cái bu n c a con. Conmu n c vui, con ng thèm bu n. Con c vái Tr i cho con m nh kh e và khôn l n cho mau.Ch ng ó Tr i s cho con vui. Ch c nh v y. Ý Tr i mu n th b ng con, nên h m nay khi n conbu n ng coi th nào r i sau s cho con vui, ch không có gì âu mà s ”. Thu Th y nghe ti ng cô Lê nói chuy n ngoài sân thì buông m ng i d y i r a m t r i racoi m y quày chu i Di p n xách vô ng sáng b a sau em ra ngoài ch bán. a sau Thu Th y ph Di p em chu i, mít, th m, tiêu ra ch bán l y ti n mua g o,th t và m m khô em v dùng. Xuân S n theo ông ngo i vô r ng ch t c i. Cô Lê m i phân tr n v i cô Thiên H ng: - p nh ã tr ng r i, Tr i khi n hai a nó mu n sanh s hay sao, nên h m nay em th y tánh ý i khác ch không ph i nh h i tr c. - Ch ã th y r i.
  23. 23. ng thác vì tình 23 www.hobieuchanh.com - y ph i tính làm sao, ch thiên ý xúi gi c, l a tình cháy ph ng, ch em mình khó mà ng n ón c. Mình ph i lo li u tr c. - Hai a còn nh quá, ch a t i 17 tu i. Nên cho 19, 20 tu i r i s cho ph i hi p, ch cho s m quá s sanh con non r t khó nuôi. - Th ng S n thì t ch nh nên ít lo, ng t con th y sao nó dàu dàu, b nó bu n b c quá, em s nó sanh b nh. - Ch em mình ph i ch m nom an i c hai a. Mình không ph i c m c n không ch u cho chúng nó ph i hi p v ch ng, mình ch khuyên chúng nó ch m ch p i m t vài m n a khôn l n r i s hay. Còn ó, l i chung trong nhà, m t mát gì mà s . Hôm qua ch có nói xa g n mà d Thu Th y, coi b nó ã b t bu n r i. Em d ý Xuân S n th coi, n u nó ng tình v i Thu Th y mu n nh p c c g p thì em khuyên d nó ph i ch m ch m ch Thu Thu l n ã. Em c t ngh a cho nó hi u, m i m y n m nay ch em mình s ng c và nuôi hai a nó no m, là nh s c ông chú v i em Di p. Nay ông chú tu i ã quá l c tu n r i, s c kh e ông gi m, l i phong vân m t tr c, không bi t chú còn b o b c gia ình c bao lâu n a. Còn em Di p ã trên ba m i tu i, u ch nào x ng áng mu n c i nó thì mình ph i nó thong th l y ch ng làm n i ng i ta, ch không l mình ép nó ph i làm tôi m i cho mình t i già, t i ch t. Ti n b c c a ch em mình dành h thân, m i n m mòn m t chút, m i m y n m nay tiêu ã g n h t r i. V y hy v ng v i s ng t ng lai c a ch em v i hai a nh mình ch t h t vào s c Xuân S n thay th cho ông chú mà nuôi c nhà, ch ch em mình v i Thu Th y y u i quá có làm vi c gì c. N u cho Hai a ph i hi p m, Xuân S n ch a s c làm công vi c c c kh n ng n , mà Thu Th y sanh con i ch t thêm gánh n ng trên vai Xuân S n n a, nó gánh làm sao cho n i, v ch ng nó kh c c, ch em mình vui sao c. Em rán c t ngh a cho Xuân S n hi u. Ch c ng ti p v i em mà khuyên d nó n a. - Ch nói ph i l m. em nói cho nó hi u. D u s ng trong c nh thiên nhiên c ng ph i nh vi c th c t , ph i có g o mà n m i b a, ch u ng n c su i, n lá cây mà s ng c hay sao? Ch em bàn lu n t i ó k Xuân S n v i ông Hai vác c i v nên ph i ch m d t câuchuy n. Hai m khéo khuyên con, mà c ng nh hai con th ng m , bi t nghe l i ph i nên trongvài b a thì Xuân S n v i Thu Th y h t bu n, nói chuy n v i nhau l i nh th ng, nh ng có ý t sè, dè d t không dám to nh âu y m theo h i tr c n a.
  24. 24. ng thác vì tình 24 www.hobieuchanh.com 6- DÔNG GiÓ THÌNH LÌNH. An vui tr l i c ít ngày, thì m t bu i s m m i c nhà ang ng i n c m v i nhau, ng có m t ng i àn ông, tay ch ng cây g y, ng ngoài sân mà ngó vô. Thu nay, duy có s huynh trên am An Viên v i m y bà vãi trên chùa Ph t lâu lâu cóghé ây m t l n, ch ng i th ng ít ai t i, m c d u m y n m u ông Hai C ng hay ra m ynhà d a mé bi n mà nài d a gi ng, ho c mua dây lang, dây tiêu, ho c xin h t b u, h t m p vtr ng. Cô Lê ngó th y ng i l cô t ng ng i có quen v i ông Hai nên n ki m ông, cô m ikêu ông mà ch . Ông Hai C ng buông a b c ra h i khách l mu n ki m ai hay là vô ây có vi c chi.ng i y b ng , ngó ông và nói: - Tôi mu n ki m ng i tên Hai C ng, h i tr c trong Sài Gòn cách 15, 16 n m nay ra ngoài n y, mà không bi t xóm nào, làng nào. Tôi lên chùa h i th m thì m y bà vãi nói lâu r i có ng i âu không bi t, c t nhà trong tr ng n y. Vì v y nên tôi vô ki m h i có ai bi t tên Hai C ng âu hay không? - Chú ki m tên Hai C ng chi v y. Chú có bi t ng i ó hay không? - Không. Tôi ch a bi t. Vì có l nh quan Qu n d y làng ki m tên Hai C ng, làng m i sai tôi i ki m, ch tôi không quen bi t v i ng i ó. - Ki m chi v y? - Làng nói nh ki m c thì òi ra h u quan Qu n. - Hai C ng là tôi ây. M i chú vô ch tôi n c m m t chút r i nói chuy n. - Té ra ông ây sao… may quá! V y thì tôi kh i i âu xa n a… ông n c m cho r i i. Tôi ng i ch i tôi ch . Ng i ó m ng r , d ng cây g y d a vách, b c vô c a r i ng i ch m h m t i ó ngó ra n. y ng i trong nhà nãy gi tuy lóng tai nghe nói chuy n ngoài sân, song n c m ri tcho r i ng coi ng i ta ki m ông Hai có chuy n chi. Ch ng ông Hai tr vô thì m y ng i u n r i h t. Cô Lê d i m y d a n l i ch ông Hai ng i ng ông n ti p, còn Di p v i ThuTh y thì g p b ng chén a d em vô b p ng r a. Ng i khách ng i ngó ra v n mà nói: - Ông ây lâu r i ông l p ra cu c vu n có cây trái th , d a v i xoài ã cao ngh u, y mà tôi không hay ch . - Tôi ây c 16 n m r i l n mà. - trong n y tréo quá, không nh m ng i nên không ai bi t. - Ngoài ch v i m y nhà theo mé bi n có nhi u ng i bi t tôi ch . - y mà Hai b a r i tôi i t i m i nhà tôi h i tên Hai C ng thì ai c ng l c u, nói không bi t. - Ch c t i h bi t m t tôi, mà h không bi t tên. Tôi ây m i m y n m, tôi có làm vi c gì qu y, tôi tr n âu nên h s b t i, h gi u giùm cho tôi. Chú nói quan Qu n y làng ki m òi tôi t i h u quan, v y mà h u v vi c chi! Chú hi u hôn? - Cái ó thi t tôi không hi u. Mà tôi s làng c ng không bi t. Nh ng có vi c gì g t l m hay sao nên quan Qu n d y làng rán ki m cho c. Làng d n tôi ph i i t nhà mà i. V y n c m r i ông i v i tôi ra h u quan, t nhiên s bi t. Ông Hai C ng n c m r i, ông r a mi ng, u ng n c, thay qu n áo s ch s , s a so n i.Cô Lê v i cô Thiên H ng nghe l nh quan òi, hai cô lo nên h i ph i i li n bây gi sao. ÔngHai nói s n có chú ây thì i theo chú, ra coi có vi c chi cho bi t. Xuân S n òi i theo ông
  25. 25. ng thác vì tình 25 www.hobieuchanh.comngo i. Ông Hai cu i mà nói: „Con nhà v i hai má, ch i theo ông ngo i làm chi. Có gì âu mà .” Ông Hai C ng s a so n xong r i li n i theo ng i c a làng sai i ki m. Xuân S n v iThu Th y th ng th ng i theo sau, ra t i mé r ng ng ngó theo, hai tr u có s c bu n. Ch ng tr vô nhà hai tr th y m ng ng i bàn v i nhau v s quan òi ông chú, khônghi u có vi c lành hay d . Cô Thiên H ng lo ng i, nh ng cô bình t nh mà nói: „Theo ý ch thì không có vi c gì dmà ph i s . Chú mình ây lâu r i, không gây g v i ai, không tr m c p c a ai, c ng không cólàm u chi sái phép nên có t i. t c a T o Hóa không ai thèm b c chân t i, chú ra công rán c gieo tr ng mà n, có h i ai âu mà h th a ki n. N c trong su i mình múc mà u ng, cángoài bi n mình câu mà n, n c v i cá không ph i c a ai mà h tranh c n”. cô Lê nói: - i, thiên h không ph i nh mình h t âu ch . Có nhi u ng i x u l m, h ganh ghét r i ki m chuy n nói x u cho ng i t t , ho c làm h i ng i th ng ngay. - Chú mình nghèo kh , c m c i lo làm n, ki m ch h o lánh mà s ng, có h n ai âu mà h ganh. Chú c ng ch ng h nói ng t i ai, không bao gi mích lòng ai, có c gì âu mà h ghét. - Nhi u khi mình th ph n cho an thân, ai làm gì m c ai, không thèm nói t i, mà h ng ghét, ghét t i không làm qu y nh h . - i! Mình c làm ph i, có Tr i ch ng chi u, ai th ng không vui, ai ghét không bu n, y thì . Còn vi c quan òi chú h u ây, h i nãy ch nghe chú i ki m ó chú có nói ra m t u làm ch ph i suy ngh . - Chú nói u chi? - Chú nói quan d y i ki m tên Hai C ng h i tr c trong Sài Gòn, ra ngoài n y ã 15-16 n m r i. T i sao mà bi t rõ g c tích d v y! - Hay là h i tr c trong Sài Gòn chú có làm qu y vi c chi ó, bây gi m i b ra, nên ki m mà b t! - Không có lý v y c. Ch nh h i tr c cha con Thu Thu có nói ng i ph m t i ti u hình thì ngoài n m n m, còn t i i hình thì ngoài m i n m, t i ó tiêu, lu t pháp không còn tr ng ph t n a. Chú i kh i Sài Gòn 16 n m, d u h i ó có ph m t i gì, bây gi c ng kh i b truy t . - em nói co ch nghe. N m ó em có thai, cha m em ánh i em. Em qua ki m chú, em xin cho em . Chú h i t i sao cha m em i. Em k h t m i vi c cho chú nghe. Chú gi n chú trách ba em sao không tr ng tr a b i ngh a b c tình l i ánh i con mình. Chú m m luôn m y b a, b h m h l m. Chú h i tên h , ch , làm c a ng i h i em r i chú b s m i ngày m i i, không nói i âu. i luôn ba a, r i v a cho em m t ngàn ng b c và l t t bán nhà c a, c, d t em vô ch Giá quá giang ghe n c m m mà ra ây. Bây gi em nghe quan sai i ki m, em n m ó chú nóng gi n, chú gi t ch t ng i ta, bây gi v ó m i phát giác nên quan cho tìm b t chú ó ch . - Lâu quá r i. n u có án m ng thì h i ó không phát li n, ch sao i t i bây gi . Mà i ra i, chú không có nói v i em t i sao ph i ra t i Phú Qu c hay sao? - Chú nói ra ây làm n v y thôi. Em than i xa quá mà không có ti n b c i làm sao cho c. Chú m i a s b c ó cho em bi u em gi . Chú không có nói t i chuy n ng i ó. Mà em phi n nên em c ng không thèm h i. Hai cô không yên trong lòng nên c bàn qua lu n l i hoài, làm cho hai tr ng i nghechúng nó càng thêm lo n a.
  26. 26. ng thác vì tình 26 www.hobieuchanh.com n tr a, m t tr i ng bóng r i mà ông Hai C ng ch a v . C nhà b t u trông. Trôngkhông th y v càng lo h n n a. Xuân S n v i Thu Th y nóng n y trong lòng nên thay phiên i rasân ngó ch ng hoài. n n a chi u, Xuân S n ch u không c n a, nên th a cho hai m hay ng ra ch h i th m Qu n r i n ó ki m r c ông ngo i v . Thu Th y òi i theo. Hai tr i ch ng tàn u thu c thì Xuân S n hào h n ch y ri t v tr c báo tin ông ngo i , nói i ch a cn a ng thì g p ông nên tr l i, ông i sau v i Thu Th y. C nhà u ng nên túa ra sân mà ón. Ông Hai C ng vô t i v i Thu Th y. Ông th y Hai cô thì ông h i: „Nghe s p nh nó nói nhà hai con lo s l m ph i hôn? S cái gì? Chú có c p gi t hay là chém gi t ai âu mà s ?” Thiên H ng nói: „Khi không mà quan, làng tìm ki m b t i li n, ch em con m i lo ch ,không bi t có chuy n gì quan h l m hay sao?” Ông Hai nói: „Có chuy n c ng quan h thi t, mà nh t là khó tính cho xuôi” Cô Lê nóng nghe nên h i: „Chuy n chi v y chú. Chú nói s nghe th coi”. Ông Hai nói: „Khoan ã mà. Chuy n c a con. Nh ng không g p gì. n c m r i chú nóicó u có uôi h t cho mà nghe r i bà con mình s bàn tính”. Ông v a i vô nhà v a c i áo, cô Thiên H ng kéo Di p bi u lo n u c m n”. Ông Hai thay r i, ông i múc n c u ng cho ã khát. Ông kéo m t cái gh mà ng i.Cô Thiên H ng, cô L v i Hai con u ch nghe ông thu t i h u quan Qu n nên ng i baochung quanh. Ông m i nói: „Ch c m c ng còn lâu. v y chú thu t chuy n i h u cho hai con nghetr c mà suy ngh r i s bàn tính mà li u nh. Vi c n y khó li u ch không ph i ch i âu. Chúra t i nhà làng, ông xã li n b n áo dài d t chú vô h u quan Qu n. Ông xã bi u chú ng i ngoài màch , ông vô b m tr c. Quan Qu n vui v bi u cho chú vô li n. Ông kéo h c t l y ra m t b cth mà xem, xem thi t k , r i h i chú tên gì. Chú nói Nguy n V n C ng, th ng kêu là Hai ng, 63 tu i. Quan h i g c gác âu, ra ngoài hòn n y c bao lâu r i. Chú nói h i tr c chútrong Sài Gòn, chú ra ây ã 16 n m r i. Quan h i ph i chú có m t ng i cháu gái tên là Lhay không. Chú nói ph i, quan g c u. K tr ng ánh tan h u quan Qu n m i nói r ng chuy nquan mu n nói v i chú dài l m. Bây gi h t làm vi c r i, quan bi u chú i l i ng nhà làng hayra ch ch i tùy ý chú, r i nghe tr ng h u chi u thì tr l i cho quan h i n a. Quan l i cho ông xãbi t quan c n dùng g p chú ng h i th m vi c x a giùm cho k b trên ch chú không có t i gì. y ph i cho chú thong th i ch i, úng 2 gi r i chú tr l i, ông xã kh i gi chú, chi u ng kh i i theo chú n a. Ông xã th y quan t t v i chú coi b ng kiêng nên xá quan mà ra r iông m i chú tr l i nhà làng mua bánh ãi chú và h i th m công vi c trong Sài Gòn, vì thu nay ng ch a có i t i ó l n nào, ng ch bi t có Hà Tiên, R ch Giá mà thôi”. Cô Lê ch n h i: - i sao quan Qu n bi t chú có m t ng i cháu gái tên Lê nên quan h i? - Khoan! th ng th ng r i chú s nói t i ch . Có k b trên vi t th bi u quan h i, ch quan có bi t chú cháu mình âu. - b trên là ai? - Chú c ng không bi t. Ch ng bu i h u chi u chú tr l i quan Qu n nói chú m i ng ng a. - Nói sao mà chú ng ng a? - ng có nóng, con. Chú nói l i cho con nghe ây con c ng s ng ng a nh chú n a cho mà coi, b i v y ng có ch n r n. Nghe tr ng h u chi u ánh, ông Xã h i chú i. Chú i m t mình l i t i t i ó. Quan Qu n kêu chú vô li n, ch cái gh bi u chú ng i. Quan l y b c th h i s m em l i n a, l y m t mi ng gi y tr ng d a bên, r i nói
  27. 27. ng thác vì tình 27 www.hobieuchanh.com ng h i nh i h c quan có m t ng i b n thân, con nhà giàu C u Kho, tên Lê Kh i Quang… Cô Lê m i nghe có m y ti ng, cô v t la l n: „Tr i t i! Té ra ng i ó hay sao?” Ông Hai g c u, chúm chím c i và áp: - Ng i ó a. Con nghe con c ng ng ng a th y ch a? - Thôi, chú nói ti p i coi h mu n cái gì. - Quan Qu n nói Lê Kh i Quang bây gi là u th y c a ng. Kh i Quang bi t ng ng i qu n Phú Qu c m i vi t th c y ng tìm giùm m t c u tình nh n, vì hoàn c nh ép bu c nên ph i r i rã, xa nhau m i m y n m nay, không có tin t c chi h t. Kh i Quang nói khi m i ra tr ng i làm vi c ng i k t tình v i cô Lê, th may Sài Gòn. Hai ng i yêu nhau tha thi t, g n g i nhau h n n a n m, k cha m ng i hay ng i có t tình m i r y rà, c m không cho ng i i coi hát êm n a, r i ép bu c ng i ph i i con gái c a m t phú th ng trong Ch L n. Nng i có nghe cô Lê nói cô ã có nghén c ít tháng, ng i ng ki m th s p t b n cho cô an thân mà nuôi con. Ng t b cha m k m ch g t quá, có m t chú ngoài 40 tu i, b t ng h m h , ón ng i t i c a s mà x ng tên là Hai C ng, chú ru t c a cô Lê, và h i ng i dùng ti n, dùng th , d d con nhà ng i ta, l y ng i ta có thai nghén r i p ít mà b hay sao? N u Kh i Quang không tính cho xuôi, thì chú quy t l y máu mà r a nh c cho con cháu c a chú. - Quan Qu n h i chú, th nói nh v y trúng hay không. Chú nói Kh i Quang k t tình i cháu c a chú có thai r i b , chú gi n chú ón mà bu c ph i tính s cho xong, m y vi c y thì trúng h t. Còn ng i có tính b trên n cho cháu c a chú thì ng i khóc mà thu t cho chú nghe, chú m i hay, l i chú không hi u cha m ng i tính c i v cho ng i âu. Quan Qu n coi l i khúc th ó r i ông nói ti p r ng Kh i Quang tình b chú ón v n n n và h m he, ph n thì s chú dùng mi ng võ phu mà t y h n, ph n thì s r y rà gi a ng x u h , ph n thì xúc ng v s hay tin ch c tình nh n ã có thai nghén, nên ng i ph i h mình mà n n n v i chú, th th t không bao gi ng i có tính b i c b c tình. Ng t vì m t bên là hi u, m t bên là tình, ph n làm trai ng i không c phép tr ng tình mà khinh hi u, t i v y nên ng i ph i mang ti ng i b c. Ng i tha thi t c y chú làm ngh a gi u gi m mà nuôi giùm luôn. Ng i s châu c p ti n b c cho, ng lo ói rách. Vì vi c tình c ng i không có s n ti n trong mình. Ng i bi u chú ngày mai tr l i ng i s giao cho chú m t s ti n em cháu i ki m n i xa xuôi h o lánh mà làm n. Chú nghe l i thành th t chú ng lòng nên i v , không n làm d . B a sau chú ón n a thì Kh i Quang trao cho chú 1000 ng c, khuyên chú em cháu ra Phú Qu c l p v n mà làm n, h có thi u h t thì g i th cho ng i hay và cho bi t ch nào ng ng i g i ti n châu c p luôn luôn nuôi cháu và nuôi a nh cháu ng mang trong b ng. Cô Lê xúc ng ch n mà h i: - Té ra m t ngàn ng b c chú giao cho con gi n m ó là ti n c a Kh i Quang! L i ng t i Kh i Quang nên chú m i b x em con ra ngoài hòn ây hay sao! - Ch sao. - Sao h i ó chú gi u, chú không nói thi t cho con bi t. - Nói làm chi! Nói ra thì con bu n thêm ch có ích gì. - u h i ó chú nói cho con bi t thì con xin chú tr ti n l i cho ng i ta. Ng i không ph i thì thôi, th ti n b c c a ng i làm chi. - Bây gi con n n n hay sao?

×