Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Pangngalan

15,303 views

Published on

isto ay bahagi ng pananalita

Published in: Education
  • Hello! I do no use writing service very often, only when I really have problems. But this one, I like best of all. The team of writers operates very quickly. It's called ⇒ www.HelpWriting.net ⇐ Hope this helps!
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Hi there! I just wanted to share a list of sites that helped me a lot during my studies: .................................................................................................................................... www.EssayWrite.best - Write an essay .................................................................................................................................... www.LitReview.xyz - Summary of books .................................................................................................................................... www.Coursework.best - Online coursework .................................................................................................................................... www.Dissertations.me - proquest dissertations .................................................................................................................................... www.ReMovie.club - Movies reviews .................................................................................................................................... www.WebSlides.vip - Best powerpoint presentations .................................................................................................................................... www.WritePaper.info - Write a research paper .................................................................................................................................... www.EddyHelp.com - Homework help online .................................................................................................................................... www.MyResumeHelp.net - Professional resume writing service .................................................................................................................................. www.HelpWriting.net - Help with writing any papers ......................................................................................................................................... Save so as not to lose
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Follow the link, new dating source: ❶❶❶ http://bit.ly/36cXjBY ❶❶❶
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Dating for everyone is here: ♥♥♥ http://bit.ly/36cXjBY ♥♥♥
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Hello! Get Your Professional Job-Winning Resume Here - Check our website! https://vk.cc/818RFv
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here

Pangngalan

  1. 1. PANGNGALAN
  2. 2. Bahagi Ng Pananalita
  3. 3. Sa balarila, ang bahagi ng pananalita/panalita (sa Ingles: part of speech), o kauriang panleksiko, ay isang lingguwistikong kaurian ng mga salita (o mas tumpak sabihing bahaging panleksiko) na pangkalahatang binibigyang kahulugan sa pamamagitan ng sintaktiko at morpolohikong asal ng bahaging panleksikong tinutukoy.
  4. 4. Sa aklat na Balarila ng Wikang Pambansa (1939;1944) ni Lope K. Santos (kilala rin sa tawag na Balarilang Tagalog at Matandang Balarila) ay may sampung bahagi ng pananalita. Ang mga ito ay pangngalan, panghalip, pandiwa, pang- uri, pang-abay, pantukoy, pangatnig, pang- ukol, pang-angkop at pandamdam. Sinimulan itong ituro sa mga paaralan sa Pilipinas noong 1940 matapos maipahayag ng dating Pang. Manuel Quezon ang Tagalog bilang siyang saligan ng wikang pambansa.
  5. 5. Dala ng sunod-sunod na pagbabago at modernisasyon ng wikang pambansa (na kilala na ngayon bilang Filipino) ay maraming aklat ang nalimbag na nagmumungkahi ng pagbabago sa Matandang Balarila. Isa na rito ang Makabagong Balarilang Filipino (1977;2003) nina Alfonso O. Santiago at Norma G. Tiangco. Sa aklat na ito'y napapangkat ang may sampung bahagi ng pananalita sa ganitong pamamaraan:
  6. 6. 1. Pangngalan (noun 2. Panghalip (pronoun) 3. Pandiwa (verb) 4. Pang-uri (adjective) 5. Pang-abay (adverb) 6. Pangatnig (conjunction) 7. Pang-angkop ligature) 8. Pang-ukol (preposition) 9. Pantukoy (article/determiner)
  7. 7. PANGNGALAN
  8. 8. Pangngalan -ay salitang tumutukoy sa ngalan ng tao, bagay, pook, hayop, pangyayari, at mga gawa.
  9. 9. • Ngalan ng tao-Bonifacio, Confucius • Ngalan ng hayop-aso, manok, agila • Ngalan ng bagay-pisara, lapis, papel • Ngalan ng pook-kontinente, bansa, India halimbawa
  10. 10. • Ngalan ng gawa- katapatan, pagkatiwalan, pag-aaral • Ngalan ng pangyayari- pagtatapos kaarawan halimbawa
  11. 11. Pantangi at Pambalana P A G - U U R I
  12. 12. Pantangi -ito ay mga pangngalang tumutukoy sa mga tiyak o tanging pangngalan ng tao, bagay, lugar, hayop, gawain, at pangyayari.
  13. 13. • Timog-Silangang Asya • Hindu Secession Act • Hapon • Bushido halimbawa
  14. 14. Pambalana -ito ay balana o pangkaraniwang ngalan ng mga bagay, tao, hayop, at pangyayari. Ang mga pangngalang ito ay di- tiyak, walang tinutukoy na tiyak o tangi.
  15. 15. • kontinente • batas • bansa • sistema halimbawa
  16. 16. Tahas, Basal, at Lansakan MAUURI
  17. 17. TAHAS -mga pangkaraniwang pangngalan nakikita at nahahawakan
  18. 18. • lapis • papel • pisara • kompyuter halimbawa
  19. 19. BASAL -mga pangngalang pangkaraniwan na di- nakikita o nahahawakan per naramdaman, naiisip, nagugunita, at napapangarap
  20. 20. • kaligayahan • karangalan • pangarap • katalinuhan halimbawa
  21. 21. LANSAK -mga pangkaraniwang pangngalanna nagsasaad ng kaisahan sa kabila ng dami o bilang.
  22. 22. • grupo • komite • organisasyon • pangkat halimbawa
  23. 23. Panuto: Tukuyin kung anong uri ng pangalan ang sumusunod na salita na sinalungguhitan sa bawat pangungusap. Ito ba ay pantangi o pambalana. GAWAIN
  24. 24. 1. Nagsisimula ang edukasyon sa loob ng pamilya. 2. Sa Tsina, ang pormal na eduksyon pinasimulan ni Confucius. 3. Sila rin ang nagsimula ng serbisyo sibil bilang katunayan ng pagtatapos ng isang mag-aaral.
  25. 25. 4. Sa bansang Hapon ay may taas na pagpapahalaga sa edukasyon. 5. Ang pinakatanyag na unibersidad sa kanila ay ang Uinversity of Tokyo.
  26. 26. Kasarian at Kailanan ng Pangngalan
  27. 27. Kasarian
  28. 28. P a n l a l a k i • Pangngalang tumutukoy sa ngalan ng lalaki. »HALIMBAWA: Israilito, ginoo
  29. 29. P a m b a b a e • Pangngalang tumutukoy sa ngalan ng babae. »HALIMBAWA: Israilita, ina
  30. 30. D i - t i y a k • Pangngalang maaring tumukoy sa lalaki o babae. »HALIMBAWA: mamayan, magsasaka, guro
  31. 31. W a l a n g K a s a r i a n • Pangngalang tumutukoy sa bagay na walang kasarian. »HALIMBAWA: potash, phosphate, tanso
  32. 32. Kailanan
  33. 33. Isahan • Gumagamit ng panandang ang, ng, si, ni, kay, at pamilang na isa. »HALIMBAWA: ng bansa, ang Ehipto
  34. 34. Dalawahan • Gumagamit ng panlaping makangalan na mag- at pamilang na dalawa. »HALIMBAWA: dalawang bansa, magkaibigan
  35. 35. Maramihan • Gumagamit ng mga marker na mga, sina, nina, at kina o iba pang pamilang na higit dalawa. »HALIMBAWA: mga magsasaka, magkakasama
  36. 36. Panuto: gawing dalawan at maramihan ang salita na ibinigay na isahan.at ibigay ang kasarian ng mga ito. GAWAIN
  37. 37. 1. Manunulat 2. Kasama 3. Republika 4. Inhinyero 5. Emperatiz
  38. 38. Kayarian ng Pangngalan
  39. 39. Payak • Ito ay binubuo ng salitang ugat lamang »HALIMBAWA: Sina Savistri at Sarjo ay mabubuting ina at asawa.
  40. 40. Maylapi • Ito ay binubuo ng salitang ugat at isa o higit pang panlapi. Ang mga panlapi ay maaaring nasa unahan, gitana, o hulihan. »HALIMBAWA: Ang mag-aasawa at magiina sa india ay nagtutulongan, di lamang para sa sarili kundi para sa bansa.
  41. 41. Inuulit • Ito ay pag-uulit ng salitang ugat o ng unsa at ikalawang pantig ng salitang ugat. »HALIMBAWA: Maging ang mga ina-inahan ng mga bata sa India ay masasabing ring uliran.
  42. 42. Tambalan • Ito ay dalawang salita na magkaiba ngunit pinag-isa lamang. »HALIMBAWA: Ang mag-anak sa India ay kapt-bisig sa pagtataguyod ng kanilang pamilya.
  43. 43. Panuto: salungguhitan ang mga pangalan at ibigay ang mga kayarian nito. GAWAIN
  44. 44. ______1. Ang tradisyon ay maganada. ______2. Sa asya ito makikita. ______3. Magagalang ang mga taga rito. ______4. Ang mga pusong-mamon ay pangkarinwan na. ______5. Pati pagtutulongan sa pagbuo ng simpleng bahay-kubo ay mayroon din.
  45. 45. ______6. Ang mag-asawa ay masaya. ______7. Iginagalang ang mga babae. ______8. Responsible ang mga lalaki. ______9. Mga mamamayang nagkakaisa. ______10. Ang ating kapuluan ay tunay na kapuri-puri.
  46. 46. Kaukulan at Gamit ng Pangngalan
  47. 47.  Ang pangngalan ay nasa kaukulang palagyo kung ito ay ginagamit bilang:
  48. 48. simuno »HALIMBAWA: Ang pamilya ay kamanang walang kapalit.
  49. 49. Pangngalang pamuno »HALIMBAWA: Ang pamilya ko, ang mahal ko ay ipinagmamalaki.
  50. 50. Kaganapang pansimuno »HALIMBAWA: Ang pamilya ay kayamanang walang kapalit.
  51. 51. pantawag »HALIMBAWA: Anak, sundin mo ang utos ng iyong mga magulang.
  52. 52.  Paari ang pangngalan kung may dalawang magkasunod na pangngalan sa loob ng pangungusap at huli ay nagsasaad ng pagmamay-ari
  53. 53. »HALIMBAWA: Ang bahay nina Inay at Itay ng konkreto.
  54. 54.  Ang pangngalan ay nasa kaukulang palayon kung ito ay ginagamit bilang:
  55. 55. Layon ng pandiwa »HALIMBAWA: Gumawa ng dampa si Tatay para sa amin
  56. 56. Layon ng pang-ukol »HALIMBAWA: Naghahanda pa sa kamag-anak ng aming magulang.
  57. 57. Panuto: Hulaan kung palagyo, paari o palayon ang pangngalang naksulat nang madiin. GAWAIN
  58. 58. 1. Ang tradisyong Asyano ay dapat nating pagyamanin. 2. Bata, igalang mo ang matatanda. 3. Iginagalng ng lalaki ang mga kababaihan. 4. Ang paniniwala ay bunga ng pananampalataya para sa isang Diyos. 5. Ang damdaming nasyonalismo, ang pagkamakabayan ay likas din ng mga Asyano.
  59. 59. 6. Ang mga kaugaliang negatibo ay dapat iwaksi. 7. Ang mga magulang ay di dapat pumili ng mapapangasawa para sa anak. 8. Hindi dapat pumili ng mapapangasawa ang magulang para sa anak. 9. Ang mga Indian ay hindi nakisasalamuha sa mga hindi kauri sa sistemang caste.
  60. 60. 10. Si Gandhi, ang pinuno ng mapayapang paraan ang kumilos para makawala ang mga kababayan ng sistemang ito.
  61. 61. PANGHALIP
  62. 62. - Ay salita o katagang panghalili sa pangngalan ayaw nang ulit-ulitin pa. Panghalip
  63. 63. Apat na uri ng panghalip
  64. 64. -ito ay ang panghalip na humahalili sa ngalan ng tao. 1. Panao
  65. 65. • ako, ko, akin, ikaw, ka, mo, iyo, siya • niya, kanya, kita, tayo, natin, atin, kayo, ninyo • inyo, sila, nila, kanila, kami, namin, amin, kayo • ninyo, inyo, sila, nila, kanila Halimbawa:
  66. 66. -ito ay ang pangngalang humahalili sa pangngalang itinuturo o inihihimaton. 2. Pamatlig
  67. 67. • ito, iyan, iyon, nito, niyan, noon, dito, diyan, doon • ayan, ayun • ganire , ganito, ganyan, ganoon • narito, nariyan, naroon Halimbawa:
  68. 68. - Ito ang mga panghalip na sumsaklaw sa kaisahan, dami, o kalahatan ng tinutukoy. 3. Panaklaw
  69. 69. • isa, iba, lahat, tanan, madla, pawang • anuman, alinman, sinuman, ilanman, kailanman • saanman, gaanuman, magkanuman, kuwan Halimbawa:
  70. 70. -ito ang panghalip na humalili sa pangngalan na gingamit sa pagtatanong. 4. Pananong
  71. 71. • sino, ano, alin, kanino, ilan • sinu-sino, anu-ano, alin-alin, kani- kanino, ilan-ilan Halimbawa:
  72. 72. Kailanan, Panauhan, at Kaukulan ng Panghalip Panao
  73. 73. • Unang panauhan- panhalip na tumutukoy sa nagsasalita P A N G H A L I P p A N A O
  74. 74. • Ikalawang panauhan- panghalip na tumutukoy sa kausap. P A N G H A L I P p A N A O
  75. 75. • Ikatlong panauhan- panghalip na tumutukoy sa pinag-uusapan P A N G H A L I P p A N A O
  76. 76. Tatlong uri ng kailanan
  77. 77. • Isahan- tumutukoy lamang sa isang bilang ng panghalip
  78. 78. • Dalawan- tumutukoy sa dalawang bilang ng panghalip.
  79. 79. • Maramihan- tumutukoy sa tatlo o higit pang bilang ng [anghalip
  80. 80. Kaukulan
  81. 81. • Palagyo- kaukulang g panghalip panao na nasa anyong ang.
  82. 82. • Paari- kaukulan ng panghalip panao na nasa anyo ng.
  83. 83. • Paukol- kaukulan ng panghalip panao na nasa anyong sa.
  84. 84. Mga Panghalip Panao Panauhan/kail an Anyong ang (palagyo) Angyong ng (paukol) Anyong sa (paari) Isahan una ikalawa ikatlo ako ikaw, ka siya ko mo niya akin iyo kanya Dalawahan una ikalawa ikatlo *(kata) kita, tayo kayo sila *(nita) natin, ninyo nila *(kanita) atin inyo kanila
  85. 85. Maramihan una ikalawa ikatlo kami kayo sila namin ninyo nila amin inyo kanila
  86. 86. Panuto: Isulat ang panuhan at kailanan ng panghalip na may salungguhit sa panungusap. GAWAIN
  87. 87. 1. Sama-sama tayo sa pagpapaunlad ng panitikang asyano. 2. Dapat ay handa nating ipagmalaki ito sa lahat. 3. Handa ba kayong gawin ito? 4. Ikaw, alam mo ba ang mga panitikang ating maipagmamalaki sa kontinenteng ito?
  88. 88. 5. Nabasa na ba ninyo ang kwento? 6. Ating kilalanin si Rabindranath Tagore. 7. Siya ang unang Asyanong nanalo ng Nobel Prize. 8. Alam mo bang magagaling talaga ang mga Asyano 9.Natuwa ka ba rito? 10.
  89. 89. Panghalip Pamatlig (uri, panauhan, at kaukulan)
  90. 90. Panghalip Pamatlig- ang tawag sa mga panghalip na himahalili sa ngalan ng tao, bagay, at iba pang itinuturo o inihimaton
  91. 91. Uri ng Panghalip Pamatlig
  92. 92. 1. PRONORMAL- PAMALIT O PANGHALILI LAMANG SA MGA PANGNGALANG AYAW NANG ULIT-ULITIN PA. KASAMA SA PANGHALI NA ITO ANG IRE, ITO, NIRE, NITO, NIYAN, NOON, DINE, DITO, DIYAN, AT DOON. Halimbawa: • Ito ang katanian kong ipinagmamalaki ko.
  93. 93. 2. PAHIMATON- HUMAHALILI SA MGA PANGNGALANG ITINUTURO O TINATAWAGAN NG PANSIN. KABILANG NA DITO ANG ETO/HETO, AYAN/HAYAN, AT AYUN/HAYUN Halimbawa: • Hayun ang mga bagay na dapat mong tularan
  94. 94. 3. PATULAD- ANG HINAHALILIHAN AY NAGPAPAHAYAG NG MGA TINUTUKOY. ANG PANGHALIP NA GANIRE, GANITO, AT GANUN ANG HALIMBAWA NITO Halimbawa: • Ganito magmahal ang mga asyano
  95. 95. 4. PANLUNAN- PANGHALILI SA POOKNA KINAROROONAN. NANDITO, NANDIYAN AT NANDOON ANG MGA PANGHALIP NA MAGAGAMIT. Halimbawa: • Nandito ako sa pinakamalaking kontinente
  96. 96. Mga Panauhan ng Panghalip Pamatlig
  97. 97. 1. Una- ang tinutukoy ay malapit na malapit sa taong nagsasalita.
  98. 98. 2. Ikalawa- ang tinutukoy ay malapit sa nagsasalita at nakikinig.
  99. 99. 3. Ikatlo- ang tinutukoy ay malayo sa kapwa nagsasalita at nakikinig.
  100. 100. Kaukulan ng Panghalip Pamatlig
  101. 101. 1. Palagyo- ang kaukulan ng panghalip pamatlig kung ito ay nasa anyong ang. Halimbawa: *Ang mga resilient ay ito. *Dito ay magandang manirahan.
  102. 102. 2. Palayon- ang kaukulan ng panghalip pamatlig kapag ito ay nasa angyong sa. Halimbawa: *Ang mamamayan doon ay mababait.
  103. 103. 3. Paari- ang kaukulan ng panghalip pamatlig kapag ito ay nasa anyong ng. Halimbawa: *Napapanahon ang katangian nito.

×