CGS CENTER                “KADIN GİRİŞİMCİLER”                     ÖZEL SAYISI                                         Ġçi...
Page 2                                    GiriĢimci Kadın                               1990‘larda başlayan ve bu güne kad...
Page 3                                     GiriĢimci Kadın         Evde, akşam yemeği için ne pişireceğini, aile bütçesine...
Page 4               Kadın GiriĢimcilere Destek Projelerinden Örnekler              KOSGEB ―Uygulamalı GiriĢimcilik Eğitim...
Page 5                     GiriĢimciyim, Çünkü Bende Bu Ruh Var         Kadın Girişimcilere sorulan “kendinizde bulduğunuz...
Page 6                     GiriĢimciyim, Çünkü Bende Bu Ruh Var                                   Tüm sayılanlara ek olara...
Page 7 CGS Center, günümüzün çağdaş ve yeni nesil “Anadolu Kaplanları” diye nitelendirilebilecek girişimci kadınları ile d...
Page 8                                                                                     CGS CENTERNisan 2011 tarihinde ...
Page 9                                                                                          CGS CENTER CGS Center: Tür...
Page 10                                                                                          CGS CENTER Aslında bunun ...
Page 11                                                                                        CGS CENTER                 ...
Page 12                                                                                       CGS CENTER CGS Center: Aynı ...
Page 13                                                                                         CGS CENTER Gonca GÖK: Bu a...
Page 14                                                                                     CGS CENTER Bir kadının şanzuma...
Page 15                                                                                       CGS CENTER  Yeliz ÖZKARAOĞLU...
Page 16                                                                                      CGS CENTER Küresel arenada ka...
Page 17                                                                                       CGS CENTER                  ...
Page 18                                                                                          CGS CENTERKadın patron, e...
Page 19                                                                                        CGS CENTERSeçme ve seçilme ...
Page 20                                                                                      CGS CENTERYeliz ÖZKARAOĞLU: Y...
Page 21                                                                                        CGS CENTER               Bi...
Page 22                                                                                                     CGS CENTER    ...
KURUMSAL YÖNETĠM                       VESÜRDÜRÜLEBĠLĠRLĠK    MERKEZĠ Adres: 1429. Cadde İdeal Apt. 13/3 Çukurambar ANKARA...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

KadıN GirişImciler RöPortajı

3,168 views

Published on

1 Comment
2 Likes
Statistics
Notes
  • Hizli firsat!

    Biz uluslararasi islem iyi güvenilir, güvenilir. Bu firsati kaçirmayin lütfen, buraya gelecek 2014 yili dogru yatirim baslatmak için bir firsattir. % 100 emin ol daha fazla bilgi için e-posta MMV (vandamariana111@gmail.com) Sen garanti. Banka havalesi için çevrimiçi banka çok hizli ve güvenligidir, önümüzdeki 2014 yili dogru yatirim için bu firsati kaçirmayin. (Bir kelime bilge için yeterlidir)

    Eger tarim için bir kredi ihtiyacim var mi? Is için kredi? yapimi için kredi? Yatirim kredisi? Ögrenci kredi? Borç konsolidasyonu kredi? Bu bir firsattir, kullanimi ve yeni bir hayata baslamak. Daha fazla bilgi (mrsvandamariana@yahoo.co.uk) için e-posta MMV.

    Allah lonca tüm.

    M.M.V LTD.
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
No Downloads
Views
Total views
3,168
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
11
Actions
Shares
0
Downloads
10
Comments
1
Likes
2
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

KadıN GirişImciler RöPortajı

  1. 1. CGS CENTER “KADIN GİRİŞİMCİLER” ÖZEL SAYISI Ġçindekiler―GiriĢimci Kadın‖Cüneyt ÖRKMEZ / TOSYÖV Proje KoordinatörüKadın GiriĢimcilere Destek Projelerinden Örnekler―GiriĢimciyim, Çünkü Bende Bu Ruh Var‖Aytuğba BARAZ / Eğitim ve Yayın Koordinatörü / CGS CenterTürkiye‘deki Kadın Örgütlerinden ÖrneklerGrameen Bank– Prof. Muhammad YunusDr. Güler MANĠSALI DARMAN– Başkan / CGS CenterDünya‘dan Lider ve GirĢimci Kadınlara Örnekler Ġçimizden Biri Sevda KAYHAN YILMAZ Devrim EROL Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Yönetim Kurulu Başkanı Kayahan Hidrolik Silindir ANGİKAD Ankara Konya Gülesin BOYACIOĞLU Yeliz ÖZKARAOĞLU Satın Almadan Sorumlu İş Geliştirme Direktörü Yönetim Kurulu Üyesi Özkaraoğlu Hidrolik Ltd. Şti. Mutlu Metal San. Tic. A.Ş. Ankara –Ostim İzmir—Torbalı IĢıl YÖNDEM Yönetici Temsilcisi, Dış Ticaret Direktörü Gonca GÖK Eko Endüstri Kalıp Oto Plastik San. Dış. Stratejik Planla ma & Tic. Ltd. Şti. Raporlama Müdürü İzmir—Kemalpaşa İstanbul
  2. 2. Page 2 GiriĢimci Kadın 1990‘larda başlayan ve bu güne kadar artarak devam eden kadın girişimciliği faaliyetleri oldukça ilginç bir noktaya geldi. En son TOBB desteğinde Ticaret ve Sanayi Odaları kapsamında oluşturulan Kadın Girişimci Kurulları ile farklı bir kurumsal yapıya bürünen örgütlü kadın çalışmaları, artmış gibi görünse de kadının girişimciliği önünde var olan engeller hala devam ediyor. Kadın girişimciliği derken, konunun kadın boyutuna özel bir dikkatle yaklaşmak ve belki de konuyu kadınlara özgü yanlarıyla birlikte ele almak gerekiyor. Bu kadın çalışmalarınıngenel hedefinde yer alan sosyal gelişme ve kalkınma kapsamındaki hedeflerine sadecekadınca sayılamayacak kadar değerli bir ele alış olmalı. Kadın girişimciliğinin geliştirilmesinden, dahaçok sayıda kadının, halen sahip olduklarından dahayüksek bir gelire ulaşmasını sağlayacak ve toplumsalanlamda güçlenmelerinin önünü açacak çalışmalarındesteklenmesini anlamak gerek. Girişimcilik işsizliğin en önemli alternatifidir.Daralan istihdam piyasasında bundan daha iyi biralternatif ne yazık ki yok. Alternatifsizlik gibi negatif bir yargı karşısında girişimcilik faaliyetleri kamu, sivil toplum kuruluşları ve uluslararası kuruluşlar tarafından yoğun olarak destekleniyor. Girişimcilik, kadınları güçlendirmede son derece önemli olmasına rağmen, bu süreci, tek düze bir şekilde kredi verme, para kazanma, güçlenme ilişkisiyle açıklamak mümkün değil. Kadın girişimciliğini desteklemek ve sürdürebilirliğini sağlamak için toplumsal cinsiyet ilişkilerini anlamak kadar, ülkenin sosyo-ekonomik yapısını da anlamak gerekiyor. Tüm eşitlemeci yaklaşımlara ve ayrımcılığı pozitife çevirme çabalarına rağmen ülkenin erkek egemen toplum yapısı, kadın girişimciliği önünde ciddi engeller oluşturmaktadır. Kadının reklam yüzü girişimcilik reklamlarına da oldukça yakışıyor. Girişimciliközendirilirken kadınlar arasında var olan girişimcilik farkındalığını daha öteye taşımak içinmutlaka eğitim ve tanıtım çalışmalarına özel bir önem verilmeli. Zaten kurulu bir aile şirketiiçerisinde aile bireyi olan; eş olan, evlat olan bir kadın profilini ―kadın girişimci‖ yapmış gibigörünmek sadece var olan istatisitklerde bir yanılgıyı sağlamanın ötesine geçemez.
  3. 3. Page 3 GiriĢimci Kadın Evde, akşam yemeği için ne pişireceğini, aile bütçesine nasıl katkı sağlayacağını, ya da var olan yeteneklerini katma değer yaratan ürün ve hizmetlere dönüştürerek girişime adım atmayı hayal eden kadınları, kadın girişimci yapmak üzerine kafa yormak gerekiyor. Bu açıdan yerel, bölgesel, kırsal çözümler göz ardı edilmemeli. Geleneksel taraflarımızı sadece muhafazakarlık ya da nostaljik özlemlerden öteye taşıyamadığımız sürece içimizde var olan çözümler yerine ütopik yada politik varsayımlar, içleri doldurulamayan kavramlar arasında zaman kaybetmeye devam edeceğiz. Mesleki eğitim ve beceri kursları, ortak üretim ve pazarlama olanaklarının yaratılması, üretim ve pazarlama kooperatiflerinin kurulması, rehberlik, eğitim ve danışmanlık hizmetleri, kadın emeğini değerlendirme ve kadının girişimciliğe yönelmesine giden yolda yardımcı olacak faaliyetlerdir. Bu yolların birini ya da birden fazlasını gerçekleştirmek için kamusal hizmet sorumluluğu taşıyan belediyelerin, valilik ve kaymakamlıkların, TSO ve OSB‘lerin kadın çalışmalarını ekonomik açıdan da rahatlatacak çözümlere ortak olmaları gerekiyor. Burada etkili olması beklenen yeni bir uygulamadan da söz etmekte yarar var. KOSGEB desteklerinin yeniden yapılandırılması kapsamında başlayan Girişimci Destek Programı, Uygulamalı Girişimcilik Eğitimleri yolu ile finansal destek sağlayarak yeni girişimciler yaratma açısından önemli bir uygulama. Bu uygulamanın ayrıntısına girmeden şunu belirtmekte yarar var. Bu programa başvuran, eğitimlere katılarak bu destekten yararlanmak isteyenler içerisinde kadın oranı oldukça yüksek. Uygulamanın iyi tarafı eğitim ile girişimciliğe adım atılacak olunması. Uygulamanın sonuçlarını beklemek gerek. Bakalım bu yolla kaç kadın KOSGEB‘den sağlayacakları eğitim ve finansman desteği ile iş fikirlerini hayata geçirebilecekler ? Daha güçlü bir ülke olmanın yolu insan kaynaklarımızı en iyi biçimde değerlendirmemize bağlı. Nüfusumuzun yarısını kadınlarımız oluşturuyor. Aslında nüfusun kaynağı da onlar, yaşama dair sahip olduğumuz her şeyin üzerinde emeği olanlar da yine onlar. Onlar için yapılacak çalışmalarda artık kaybedecek zamanın olmadığını düşünerek şunu belirtmekte yarar var; kadın çalışmalarını artık moda kavramlar arasından çıkarıp üzerinde somut destekleri olan, uygulanabilir ve sürdürülebilir projelerle hayata geçirmeliyiz. Kadın emeğinin yaratacağı iş ve istihdam gücü düşündüğümüzden çok daha hızlı bir toplumsal değişim ve dönüşümün kaynağı olacaktır.
  4. 4. Page 4 Kadın GiriĢimcilere Destek Projelerinden Örnekler KOSGEB ―Uygulamalı GiriĢimcilik Eğitimi Sertifikası‖ sahibi olan kiĢinin, Türkiye‘nin her hangi bir yerinde 2 yıl içerisinde bir iĢ yeri kurması ve iĢ planını hazırlayıp KOSGEB Müdürlüğü‘ne baĢvurması halinde 27 bin TL hibe alabileceğini‘ açıkladı. Hibenin ardından iĢini geliĢtirmek isteyen giriĢimci, teminat karĢılığında ilk 2 yılı ödemesiz ve toplam 4 yılda geri ödemeli faizsiz 70 bin TL kredi kullanabilecek. Ticaret Odası‘nın eğitimlerine çalıĢan, iĢ yeri olan, sigortası olan yaĢ sınırı olmaksızın herkesin katılabileceği ifade edildi. Kadın giriĢimcileri ise hibe esteğinden daha büyük oranda faydalanacağı belirtildi. KOSGEB ile Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) ve ABĠGEM Kadın giriĢimcilere destek olmak arasında imzalanan GiriĢimciliği amacıyla Goldman Sachs tarafından GeliĢtirme ĠĢbirliği Protokolü ile dünya çapında 22 ülkede yürütülen ve Ġzmirli kadın giriĢimcilere Türkiyede Özyeğin Üniversitesi giriĢimcilik eğitimi verilecek, tarafından hayata geçirilen 10.000 ardından kendi iĢletmelerini Kadın GiriĢimci Sertifika Programı kurmaları için 100.000 liralık kredi ikinci defa kadın giriĢimcilere kapılarını desteği sağlanacak. açıyor. Türkiye‘de 2011 yılı içinde toplam 135 kadınının eğitim görecek.
  5. 5. Page 5 GiriĢimciyim, Çünkü Bende Bu Ruh Var Kadın Girişimcilere sorulan “kendinizde bulduğunuz en önemli özellik nedir?” Sorusuna verilen ortak cevap olan “çünkü bende bu ruh var”; konunun çıkış noktasını anlatan en doğru yaklaşım olsa gerek. Girişimcilik bir ticaret eylemidir. Sabırlı ve istikrarlı olmak girişimciliğinizin arkasında durabilmek, mukavemetinizin olması çok önemlidir. En büyük korku olan yaşam standardımı kaybederim düşüncesi, kadınları yıllarca sevmedikleri ve katlanmak zorunda kaldıkları işlerde çalışmaya zorluyor. Oysa her kadın yeteneklerini, deneyimlerini, sahip olduğu potansiyelini özgür bir ortamda kullanabilmenin ancak kendi girişimciliğiyle mümkün olabileceğini düşünerek yola çıkmalıdır. Çünkü, bilginize güvendiğiniz ortamda cinsiyet farketmeksizin öne çıkmanıza kimse engel olmaz, bilginizin olmadığı yerde de bilgisi olana saygı göstermelisiniz. Ulusalararası Girişimcilik Endeksi verilerine göre, Türkiye‘de girişimci sayısı 29 ülkeden daha geri iken, zaten düşük olan bu sayıda kadın girişimcilerin yüzdesi oldukça gerilerdedir. Kendi hesabına çalışan kadınlar, toplam kendi hesabına çalışanların %10‘unu oluşturmaktadır. Tüm işverenler içinde kadınların oranı ise % 3,5 dolayındadır. Bu bağlamda, her iki grubu da kadın girişimciler olarak nitelendirirsek, erkek girişimcilerin oranı kadınların 7 katıdır. Dünya genelinde yalnızca işveren kadınların girişimci olarak sayılması durumunda bile erkek girişimciler kadın girişimcilerin iki katı olmaktadır. Aynı tanımlamayı Türkiye‘ye uyarlarsak oran 29 çıkmaktadır ki, durum üstünde düşünülmesi gerekliliği apaçık ortadadır. Yapılan araştırmada, kadın girişimcilerin belirtilen oranlar seviyesinde düşük olmasının sebepleri şu şekilde sıralanmıştır; toplumun kadınlar hakkındaki değer yargıları ve inanışları (%30), bilgi eksikliği (%23), rakiplerin engellemeleri (%20), sermaye bulma güçlüğü (%16) ve yasal ve bürokratik engeller (%11) (Tan, 2006:530). Kadın girişimcileri erkek girişimcilerden ayıran özelliklere bakıldığında ise, özellikle tarafların toplumda üstlendikleri roller, gelenek ve görenekler veya insan hayatının çeşitli evrelerindeki ihtiyaçlarının değişmesi gibi faktörlerin ön plana çıktığı söylenebilir.
  6. 6. Page 6 GiriĢimciyim, Çünkü Bende Bu Ruh Var Tüm sayılanlara ek olarak, en belirgin kısıtlardan biri olarak ortaya çıkan Cam tavan olarak da adlandırılan, işletmelerde kadınların yönetimde belirli bir düzeyin üzerine yükselmesini önleyen görünmez engellerdir. Bu noktada, iki cinsi birbiri ile kıyaslamaya girişirmek yalnızca vakit kaybıdır. Kadınlar erkeklere göre daha temkinlidir ve birçok konuda daha farklı, daha yaratıcı düşünürler. Erkekler de daha yavaş ama daha istikrarlı hareket ederler. Dolayısıyla iki tarafın da birbirinden öğreneceği çok şey vardır. Son dönemlerde girişimcilik kişiye özgü karakteristiklerle açıklanmanın yanısıra, bölgelerin sosyal, kültürel ve ekonomik özellikleri ile birlikte değerlendirilmektedir. Bugün her ne kadar kadının ekonomik hayatta ve toplumsal ilişkilerdeki konum ve işlevine ilişkin geleneksel görüş ve inançların geçerliliği hissedilir derecede aşılmışsa da, bu konuda gerçek anlamda olması gereken evreye gelindiğini söylemek oldukça erkendir. ―Kadının Rolleri‖ başlığı altında sıralanabilecek tüm maddeler, yapılan çalışmalarda kadın girişimcilerin kişisel karakteristikleri olarak öne çıkan ; dinamik, bağımsız, özgüvenli, rekabetçi ve amaç yönelimli olmak gibi özellikleri gölgelemektedir. Sonuç olarak, Türkiye‘de 1990‘lı yıllardan itibaren kadın çalışanlar ile ilgili yapılan çalışmalara genel olarak bakıldığında; iş kadınlarının yarısından fazlasının ticaret sektöründe girişimci olduğu, genellikle 30-39 yaş diliminde yer aldığı ve yarısına yakınının eğitim düzeyinin sadece lise eğitimi düzeyinde kaldığı ve genellikle kentli oldukları görülmektedir. Kadınlar, erkek girişimcilerle karşılaştırıldığında kârdan çok sosyal itibara önem vermekte, risk almada erkek girişimcilere oranla daha temkinli hareket etmekte ve daha az özgüvenli olmaktadırlar(Yetim, 2008). Tüm bunlar paralelinde, özellikle kırılgan bir ekonomiye sahip olan ülkemizde, ekonomiyi büyütmede, istihdamı arttırmada ve dünya ölçeğinde faaliyet gösteren işletmeler yaratmada, kadın girişimcilerin önemli bir rol oynayabileceği dikkate alınmalıdır. Aytuğba BARAZ Eğitim ve Yayın Koordinatörü Kurumsal Yönetim ve Sürdürülebilirlik Merkezi
  7. 7. Page 7 CGS Center, günümüzün çağdaş ve yeni nesil “Anadolu Kaplanları” diye nitelendirilebilecek girişimci kadınları ile deneyimlerini ve sorunlarını e-panel ortamında tartıştı. Tüm girişimci kadınlara örnek olabilecek tavsiyeler alıp, okurlarıyla paylaştı. Her biri “İçimizden Biri” olan girişimci ve lider kadınlarımızın tavsiyelerinin tüm girişimci/girişimci olmak isteyen kadınlarımıza yol gösterici olacağı düşüncesindeyiz. Öğrenciler kampımız süresince, konusunda uzman olan kişiler tarafından girişimcilikle ilgili Hacettepe Üniversitesi Kimya Mühendisliği olarak 8, kişisel gelişimle ilgili olarak ise 7 farklı mezunu, ―Ankara GiriĢimci Kadınlar konu başlığında eğitim almış, ayrıca gerek Derneği‖ (ANGĠKAD) Yönetim Kurulu üyelerimizden gerekse Türkiye‘nin önde gelen BaĢkanı Sayın Devrim EROL CGS Center‘ın kadın girişimcilerinden oluşan ve içlerinde Bahar sorularını cevapladı. Korçan ve Gamze Cizreli‘nin de bulunduğu toplam 6 girişimci kadınımızdan başarı CGS Center: Devrim Hanım, öncelikle, hikayelerini dinleme fırsatı bulmuşlardır. GiriĢimci ĠĢ Kadınları ve Destekleme Derneği Her ay gerçekleştirdiğimiz ―Aylık (ANGĠKAD) olarak faaliyetlerinizden biraz Toplantılarımızda‖ kendi konularında uzman bahseder misiniz? kişileri konuk ettiğimiz toplantılarımızla üyelerimiz dinleme fırsatı bulmaktadırlar. İş birliği ve Devrim EROL: ANGİKAD Türk kadınının daha dayanışmayı güçlendirmek amacıyla yapılan ―Üye fazla katılımını ve iş İş Yeri Ziyaretleri‖, ayrıca dernek üyelerini kadınlarımızın ilgilendirecek güncel konularla ilgili ―Yuvarlak işletmelerini Masa Toplantıları‖ etkinlikleri organize güçlendirmelerini edilmektedir. sağlamak üzere Derneğimiz başkentli girişimci Türkiye‘de ilk defa kadınlar olarak organize edilen bir rehberlik ve etkinlik olarak öncülük eden bir I.Ulusal Kadından sivil toplum derneği Kadına İş olma hedefiyle yola Günleri‘nin ilkini 2008‘de düzenlemiştir ve bu çıkmıştır. etkinlikle ulusal alanda iş kadınları arasında Derneğimiz bugün tanışıklığın artması ve böylece yeni işbirliklerinin 80‘den fazla üyesiyle sadece başkentimizde başlatılması desteklenmiştir. Bunun yanında değil, ulusal ve uluslararası arenada Türk derneğimiz kuruluş tarihinden bu yana yerel, girişimci iş kadınlarının yerinin ve etkinliğinin ulusal ve uluslararası birçok kurum ve kuruluş ile artırılması amacıyla çalışmalarını yürütmektedir. bağlantılı olarak ulusal ve uluslararası çalışmalar Derneğimiz ilk kez 2010 yılı Kasım ayı ve projeler yürütmektedir. Girişimcilik Haftasında ―Ankara Kardelenler Haziran 2010 tarihinde gerçekleştirdiğimiz Girişimcilik Kampını‖ düzenlenmiştir. Kampımıza ― Yarımdan Bir Olmaz, Meslek ve İş Örgütlerinin Kampımızda Çağdaş Yaşamı Destekleme Yönetiminde Kadın Temsili‖ nim tartışmak, ulusal Derneği bursiyerleri olan, üniversite son sınıfta ve uluslararası düzeyde yasal düzenlemeleri ve okumakta olan 30 Kardelen kız öğrenci başarı hikayelerini paylaşmak amacıyla katılmıştır. Öğrenciler Türkiye‘nin çeşitli illerinden uluslararası tanıtım ve çalışma toplantısı ve üniversitelerinden seçilerek gelmiştir. düzenlenmiştir.
  8. 8. Page 8 CGS CENTERNisan 2011 tarihinde gerçekleştirdiğimiz olduğu alanların başında gelen Türkiye Büyük―Yarımdan Bir Olmaz, Parlamentoda Kadın Millet Meclisi içindeki varlığının nicelik ve nitelikTemsili‖ konulu eğitim ve çalışma toplantısının bakımından artışına katkı sağlamak ve siyasetteamacı, içinde bulunduğumuz 2011 yılında ülke var olmak isteyen kadınlarımızı bu konudagündeminin genel seçimlere odaklandığı bu cesaretlendirmek ve desteklemek içingünlerde, çok önemsediğimiz ve Türk kadınının düzenlediğimiz toplantımıza toplam 140 kadınyönetim erki içinde var olmasının en gerekli katılmıştır. Türkiye‘deki Kadın Örgütlerinden BazılarıTOBB Kadın GiriĢimciler KuruluKöy Öğretmenleri ile YardımlaĢma ve DayanıĢma DernekleriTürk Kadınlar Konseyi DernekleriKadının Sosyal Hayatını AraĢtırma ve Ġnceleme DernekleriÇamlıca Kız Liseliler DernekleriÜniversiteli Kadınlar DernekleriKadın Haklarını Koruma DernekleriTürkiye Kadın GiriĢimciler DerneğiKadın Sağlığı DernekleriĠnĢaat ve Kadın Derneği-ĠVKADGiriĢimci ĠĢ Kadınları DerneğiÜretici Kadın GirĢimciler ve DayanıĢmaDerneğiTürk Kadınlar BirliğiTürk Anneler DerneğiKadın Adayları Destekleme ve Eğitme Derneği(KADER)Kadın Sorunlarını AraĢtırma Derneği
  9. 9. Page 9 CGS CENTER CGS Center: Türkiye‘de ikinci kuĢak genç girmemem oldu. Yani 1/2 şans! En az onun kadar giriĢimci olmanın getirdiği zorluklar ve inatçı olduğumu anladığında, oturup fikirlerimizi avantajlar nelerdir? Siz bu avantajları nasıl inceledik ve birimiz ikna eden taraf olduk. fırsata çevirdiniz ve zorlukların nasıl Zorlukların üstesinden gelmenin tek yolunu üstesinden geldiniz? biliyorum, sanırım ben de bunu yaptım: Sabırla çalıştım. ODTÜ ĠĢletme bölümü mezunu olan ve Kayahan Hidrolik Silindir Yönetim Kurulu Hacettepe Üniversitesi Kimya BaĢkan Yardımcılığı görevini yürüten Mühendisliği Bölümü mezunu olan Sayın Sevda Kayhan YILMAZ CGS Center ‗ın Yeliz Özkaraoğlu, Özkaraoğlu Hidrolik‘in sorularını cevapladı. ikinci kuĢak yöneticisidir. Halen, Özkaraoğlu Hidrolik ĠĢ GeliĢtirme Sevda KAYHAN YILMAZ : İkinci kuşakların Direktörü olarak görev yapan Yeliz bence tek şanssızlığı bir ―self- ÖZKARAOĞLU CGS Center ‗ın sorularını made-man‖in arkasından cevapladı. gelmek yani kendi bildiği doğrularla başarıya ulaşan Yeliz ÖZKARAOĞLU: İkinci kuşakla birinci insanların ardından işe kuşağın arasında işe bakış başlamaktır. Kendi işini açısından ve yönetim şekli sıfırdan kurmuş, başardığı için açısından ciddi farklılıklar kendini sorgulamaya daha az var. İkinci kuşak bir yönetici gereksinim duyan bir olarak hem işe adapte ebeveynin yetiştirdiği insanlar olmaya, hem de bu dengeyi olarak ikinci kuşaklar özgüven tutturmaya çalışıyorsunuz. sorunu yaşarlar. Çoğunlukla da işini büyütmek Özellikle babalar veya isterken, çocuklarına çok vakit ayıramaz bu annelerin şirket yöneticiliği yaptığı firmalarda iş ve işinsanları. Acımasızlık yapmak istemem ama ev hayatını birbirinden ayırmak oldukça güç. kuşak çatışmalarının da bence sebebi budur. ―Ulu Çünkü onların gözünde siz her zaman hatalar ağacın dibinde ot bitmez‖ diye bir atasözümüz yapabilecek çoçukları olarak görülüyorsunuz, en vardır, tam da bu konuyu anlatır. Bir ebeveyn azından belli bir süre boyunca. Sadece hata varsa, işini ve geleceği düşünen, dallarını açıp açısından değil aslında her alanda bir süre için güneşin en aşağıya ulaşmasını bilinçli olarak sizi çoçukları olarak değerlendirmekten sağlamalıdır. Elbette ki bu söylediklerim vazgeçmiyorlar. Yenilikleri çabuk genellemedir. Kişisel benimsemiyorlar çünkü onların farklılıklar vardır. Ben de Sanırım benim avantajım geçmişten gelen kurulmuş bir babamla çok çatıştım, hala “testosteron düzenleri var. Bunun gibi da anlaşamadığımız konular zehirlenmesi”ne kurban günlük hayat da sıklıkla var. Sanırım benim avantajım gitmemem yani kadın karşılaştığımız dezavantajların ―testosteron olduğum için babamla, en yanı sıra pek çok da zehirlenmesi‖ne kurban ilkel erkek canlılar arasında avantajı var aslında. Her gitmemem yani kadın bile varolan güç savaşına şeyden önce sıfırdan olduğum için babamla, en girmemem oldu başlamıyorsunuz. ilkel erkek canlılar arasında Sevda KAYHAN YILMAZ bile varolan güç savaşına
  10. 10. Page 10 CGS CENTER Aslında bunun bir avantaj mı yoksa dezavantaj mı olduğunu hala tam olarak anlamış değilim. Evet Ankara Üniversitesi Fransızca belki iş hayatına sıfırdan başlamadım ama kurulu Öğretmenliği mezunu ve Mutlu Metal bir düzene baş kaldırmaya çalışıyorum. Bazen San. Tic. A.ġ. Satın Almadan Sorumlu birşeyleri sıfırdan yapmak var olanı Yönetim Kurulu Üyesi Gülesin BOYACIOĞLU CGS Center‘ın değiştirmekten daha kolay olabiliyor. Özellikle sorularını cevapladı. benim durumumda olduğu gibi profesyonel yöneticilik deneyimi olmayan ve şirketini belli bir noktaya emeği ve tecrübesi ile getirmiş bir Gülesin BOYACIOĞLU: 5 sene öncesine ebeveyn ile çalışıyorsanız. İşlerine, çalışma dönersek zorluk olarak arkadaşlarına çok daha duygusal söyleyebileceğim yaklaşabiliyorlar, bazı şeylerin değişmesi konulardan biri gerektiğini içten içe inansalar da üniversiteyi bitirir bitirmez alışkanlıklarından vazgeçmek istemiyorlar. firmanın kapısından adım Dolayısı ile bize çok iş düşüyor bazen hevesin atmak oldu. Başlangıçta kırılıyor, bazen aslında kafanızdaki fikrin ütopya çok zorluk çektim, çünkü olduğunu görüyorsunuz ve bazen de mezun olduğum bölüm ile yaptığımız işin tek uyan tarafı yabancı dil bilgimin olmasıydı. İhracatçı firma olmamızın avantajını kullanarak müşteri yazışmalarını analiz ettim, çevirilerini yaptım. Bu işi yaparken teknik konuları ve müşterilerin bizden beklentilerini öğrenmiş oldum. Burada ilk yaptığım müşteri memnuniyetini arttırmaya yönelik çalışmalar oldu. Müşterilerimiz bizden neler bekliyor biz onlara ne gibi hizmetler vermişiz eksiklerimizi belirleyip o doğrultuda müşterilerle uygulamanın başarılı olduğunu gören birinci ilişkilerimizi yeniden oturttuk. Firmamızın kuşağın taktirini kazanıyorsunuz. O taktiri kimliğinin müşterilere doğru aktarılması için kazanmaya başladıktan sonra çok daha hızlı çalışmalar başlattık. Bu konuda babamın bana kararlar alıp uygulamaya koyabiliyorsunuz. verdiği destek çok büyüktü. Verdiğiniz mücadele azalıyor. İşte bu noktadan Yaşadığım başka bir zorluk ise firmamızın sonra başta size dezavantajmış gibi görülen hem operasyonel işerini takip etmek hem de şeyler bir fırsata dönüşebiliyor. yeniden yapılandırma sürecini yönetmek Evet kuşaklar arasında farklılıklar var ama olduğundan dolayı zaman zaman üzerime çok aynı kuşak içinde yer aldığınız kişilerle de yük almak oluyor. farklılıklarınız var. Bu sebeple bu farklılıkları İkinci kuşak olarak önümde çok iyi bir sorun olarak görmeyi bırakıp bunları bir sinerji girişimci var. O gelecekte yaşıyor, biz Gülçin içerisinde ortak bir payda da birleştirebildiğiniz Hanım ve profesyonel yöneticilerimizle birlikte zaman aslında başarılı oluyorsunuz. Bu da ancak şimdiyi ona doğru aktarıp onun vizyonuyla iletişim ile mümkün olabilir. İşte en zoru aile birleştirmeye çalışıyoruz. bireyleri ve çalışanlar arasında bu iletişimi sağlayabilmekte yatıyor zaten.
  11. 11. Page 11 CGS CENTER dünyasında kalıcı bir başarı grafiği peşinde. Başarılı bir kariyer sürdürebilmenin mücadelesini ODTÜ, Metalurji ve Malzeme veriyor. Mühendisliği mezunu ve Eko Endüstri Yönetici Temsilcisi IĢıl YÖNDEM CGS Geçmişte kadınlar iş dünyasında kariyer Center‘ın sorularını cevapladı. yapabilmek için bizler gibi erkeklerle eşdeğer eğitim alma imkânına sahip değildi. Elbette bizIĢıl YÖNDEM: Aile şirketimize ilk başladığım 2.kuşak olarak avantajlı ve şanslıyız bu anlamda. zamanlardaki en büyük zorluk Üstelik teknoloji çağında kendimizi geliştirme ve sanırım ―Patronun kızı‖ gibi bilgiye neredeyse ışık hızıyla ulaşırken. Ancak iş unvanların bana takıldığı dünyasında kadın-erkek eğitim ve nitelikler fısıltılarını oldu. Bu demekti ki yönünden aynı düzeyde olduğunda rekabet ve onca aldığınız eğitim bir kalem başarının paydaşları artmaya başladı. Ezber de hiçe sayılıyor. Dolayısıyla bozulmaya başlayınca arenaya yönetici olarak bunun üstesinden gelmek için giren iş kadınlarının mesai saatleri işyerinde bitse 2 kat mesai harcamak, 2 kat de hiçbir zaman emekli olmayacağı roller ile emek sarf etmek gerekti. Öte evdeki sorumlulukları başlıyor.yandan zaten var olan sosyal ve iş çevresindeki Ben cinsiyet ayrımcılığına karşı mücadelebağlantılarımızın yaptığım işlerde, gittiğim etmek yerine zaman kaybetmeden kendimegörüşmeler de benim 1-0 önde başlamama katkısı yatırım yapmaya odaklandım. Sadece verilenolduğunu da belirtmem gerekir. görevi tamamlamak yerine mesleki anlamda daha Çünkü ailemiz piyasa da yapısı, işe donanımlı olabilmek için sürekli öğrenmeye açıkyaklaşım tarzı olarak bilinen bir çevreye sahip oldum. Farklı birimlerde, farklı projelerde görevolduğu için bir çok ―ilk‖ leri daha hızlı atlamama alarak çok yönlü olma fırsatı yakaladım. Rekabetinkatkısı olduğunu düşünüyorum içinde çatışma yerine ekip içinde çözüm yaratma ve mentorluk yapmanın geri dönüşümünü kadın-erkek ayrımı yapmaksızın destek gören bir Koç Üniversitesi Ulluslararası ĠliĢkiler ―yönetici‖ olarak aldım. Yönetim kadrosunun beni, Bölümü mezunu ve Stratejik Planlama & Raporlama Müdürü Gonca GÖK CGS yarattığım katma değer ve işin kalitesi ile Center‘ın sorularını cevapladı. değerlendirmesini sağlayarak ilerlemeyi seçtim. Ben buna ―kendine Aferin verme‖ diyorum.Gonca GÖK: Birinci kuşak girişimci ya da yönetici Üstatlardan önce kendime vereceğim kadın, toplumun uygun takdirnameye inanmak ödülüm ve gördüğü sınırlar içinde iş motivasyonumun temeli oldu. Bu beraberinde dünyasında var olmaya birlikte çalıştığım kişilerin bana güvenmelerini, çalışıyordu. Bu sınırlar daha tecrübeli yöneticilerimin bana beni zorlayıcı kişiye yetmediğinde ise ama geliştiren sorumluluklar vermelerini sağladı. ―Demir Lady‖ zırhı ile Bir süre sonra inisiyatif kullandığımda ve sonuçları dolaşmalıydı çünkü olumlu çıkınca yaşımın genç olması ya da kadın toplumun yüklediği olmanın bir önemi yoktu. sorumluluk ve rollerin Özetle, iş dünyasında kendini ifade etmeyi, dışında farklı bir amaç savunmayı, fark yaratmayı yapılan işle edindiğinde eleştirilirdi. sağlanması gerektiğine inanıyorum. Fakat 2.kuşak artık iş dünyasında var olmanın değil, kadın olarak iş
  12. 12. Page 12 CGS CENTER CGS Center: Aynı anda patron ve eĢ olmanın getirdiği sorumlukları birlikte Gülesin BOYACIOĞLU: Biz eşimle birlikte aynı yükleniyorsunuz. Türkiye‘de kadın giriĢimciler firmada çalışıyoruz. Bu bizim için yeni bir durum. bu rolleri nasıl dengelemektedir? KarĢılaĢılan Firmada iş arkadaşı, evde eş olabilmek kolay güçlükler nelerdir? olmuyor. Bu dengeyi oturtmak için birbirimizle iş konuşmama prensibini uygulayabildiğimiz zamanlar başarılı oluyoruz. İş yerinde bir ast üst Sevda KAYHAN YILMAZ : Kendi adıma cevap ilişkimiz olmadığı için iş yerinde fazla vereyim, ben çok zorlandım çünkü aceleciyimdir görüşmüyoruz. Birbirimizin konularına müdahale biraz. Astlarımdan gördüğüm itaati eşimden de etmiyoruz. Evde ise tamamen iş kimliğinden bekledim başlangıçta, tabii olmadı. Hatta zaman çıkmak gerekiyor. Kimin pişirdiği önemli değil ama zaman bana ―Eve geldin artık, burada patron yok‖ evde mutlaka yemek pişmeli ve eşiniz eve diye hatırlattı. Bir tuşa basıp davranışlarınızı geldiğinde onu siz değiştirmek zor gerçekten. Ben karşılamalısınız. Tabii işle ilgili de şöyle bir çözüm buldum: Evde “İş ve aile hayatı toplantı seyahatlarde bu mümkün ve işte önceden belirlenmiş kurallar ve bir sistem var. Bunlar arasında dengeyi olmuyor ancak o konuda da iptal veya revize edilebilir ancak kurmakta zorlanmaları eşimden anlayış beklerim. kesinleştirdikten sora tarafların aslında kadınların iş Günümüzde çalışan bayan sayısı artmış durumda. Fakat ben onayı ve bilgisi olmadan kural hayatından Türk örf ve adetlerimizin devam değişmez. Kural dışı davranış da uzaklaşmalarının etmesi gerektiğini düşünüyorum. hatalıdır. Herkes sisteme uyarsa temel nedenidir.” Aile büyüklerimizin değerleri sorun çıkmaz. Bir bakıma Devrim Erol bizim için çok kıymetli. hayatınıza ISO9001 uygulamak Ailelerimizden bize geçen ve diyebiliriz aslında. Kuralların ve geçecek olan değerleri biz de sistemin olduğu bir demokrasi çocuklarımıza vermeliyiz. yani… Eşimden beklentilerimi eşime doğru aktarıp onun da benden beklentilerini dinleyip karşılıklı açık bir Devrim EROL: İş ve aile hayatı arasında dengeyi iletişimde olmaya özen gösteriyoruz. kurmakta zorlanmaları aslında kadınların iş Aynı zamanda hem çalışan bir bayan hem de eş hayatından uzaklaşmalarının temel nedenidir. Bu olarak çalışma saatlerimi sınırladım. Tabii buna konudaki çocuk bakımı, süt izni gibi yasal uyabildiğim zamanlar kişisel verimimin arttığına düzenlemelerin yetersiz kalması ise kadınların inanıyorum. karşısındaki en büyük güçlüktür. Kadınlar zaten yetiştirilme tarzlarının da gerektirdiği şekilde birçok işi bir arada yürütebilecek yeteneğe sahipler. Bu yüzden aile yaşamındaki ―yönetim‖ yeteneğini iş hayatına da taşıyabilen kadın bu iki hayatı paralel olarak yürütebilme becerisine de sahip oluyor. Tabii ki kadının bu rolleri dengelemesinde en büyük yardımcı da aile bireyleridir. Evin içerisinde dengeli bir görev paylaşımı oluşturulduğu takdirde kadınların omuzlarındaki yük de bir nebze azalmış oluyor.
  13. 13. Page 13 CGS CENTER Gonca GÖK: Bu anlamda dengenin şifresi IĢıl YÖNDEM: Aslında nitelik olarak bakıldığında ―zaman yönetimi‖. Birçok şirkette, işyerinde çok benzer olduğunu düşünüyorum. Ancak, zamanı verimli kullanmanın eğitimleri verilir. İş Türkiye‘de erkek girişimcilerin kadın girişimcilere dünyasında olan ve varlığını sürdürmek isteyen oranının son yıllarda artış göstermiş olsa bile her kadın için hem işinde hem evinde zamanı nicelik olarak daha az olduğu kanaatindeyim. Öte verimli kullanmak bir zorunluluk. Belki de en zor yandan Dünya‘da ve Türkiye‘de ki kadın kısmı çift vardiya sorumlulukları girişimcilerin yoğun olduğu taşıyabilmek. Evinizdeki ve sektörlere bakıldığında, kadın işinizdeki kimliği birbirinden ayrı girişimcilerin çoğunlukla benzer tutmak ama eşzamanlı olarak sektörler de çalıştığını yürütmek gerekiyor. Başarıyı görüyorum. kovalıyorsanız zamanı yakalamak ve hatta önce Devrim EROL: Türkiye ve zamanla yarışmanız gerekiyor. dünyada son yıllarda girişimcilik Başarının bir diğer önemli kültürünün gerek bireysel anahtarı olan, insan ilişkilerini gerekse kurumsal ölçekte dengede tutmak konusunda geliştiği ve teşvik edildiği bolca dengede durma antrenmanı ile çözüm bilinmektedir. Kullanılmayan potansiyeli kullanılır yaratma, süreç yönetme becerilerimizi ve hale getirip yeni iş gücü yaratmanın yolu ise beklenmedik durumlardaki esnekliğimizi sınama kadınların da kendi girişimlerini kurarak ekonomik fırsatımız oluyor. hayata katılımıdır. Önemli bir iş seyahatiniz ile yine önemli bir Türkiye‘de kadın girişimci sayısının az aile durumunun çakıştığı zamanlar elbette pek olması sadece Türkiye‘nin değil dünyada da çok patron ya da yönetici kadının karşılaştığı ve karşılaşılan bir sorundur. Özellikle kadınların profesyonelce yönetmesi gereken süreçler oluyor. ülkemizde sermayeye ulaşması neredeyse Birey olarak sizin hayattan beklentileriniz, iş imkansız. Bankalar ve Finans kuruluşları ipoteksiz dünyasının, sosyal ve özel hayatınızdaki kredi imkanı sunmadıkları için kadınların sevdiklerinizin sizden beklentileri var. Hayatı size girişimciliğine engel oluşturmaktadır. verilen bir proje olarak kabul edip doğru bir eylem planı ile hareket edildiği taktirde mutlaka hedefe Yeliz ÖZKARAOĞLU: Sanırım yurtdışındaki ulaşılacağını düşünüyorum. kadın girişimciler Türkiyedekilere göre biraz daha Tüm iş alanlarında başarılı olmanın şanslı. Çevrelerinden daha çok destek anahtarının zamanı yönetmek ve hedeflediğiniz görüyorlar.Türkiye de özellikle büyük şehirlerin her ne ise ona inanmaktan geçtiğine inanıyorum. dışında, kendi işini yapmak isteyen kadınlar O zaman dengede durmak için kendinizi, yeterli desteği göremiyorlar. Gerçi son yıllarda bu çevrenizi ve işinizi hem çevresel hem de aile desteklerde artış oldu ama genelde kadına dinamiklerinizi hedeflerinize göre kimi zaman yapılan destek ufak çapta işler yapılabilecek şekillendirmek kimi zaman ise esnek davranarak düzeyde. Sanırım kadın girişiciliği el işciliği, yönetebiliyorsunuz. yemek yapımı gibi kadının ev ortamının dışarı taşınmasından öteye gidemedi Türkiyede. O CGS Center: Türkiye‘de ve uluslararası sebeple sanayide çalışıyorsanız, özellikle benim alanda baĢarılı olmuĢ kadın giriĢimcileri gibi iş makinası ve hidrolik gibi tamamen erkek karĢılaĢtırdığınız zaman, aralarında ne gibi egemen bir sektördeyseniz, oldukça tuhaf farklar görüyorsunuz? tepkilerle karşılaşa biliyorsunuz.
  14. 14. Page 14 CGS CENTER Bir kadının şanzuman, motor vs. gibi bilgiler bile… Bizim ailemizde böyle bir sorun olmadı.vermesi, bir makinayı kendilerinden daha iyi Bizdeki hâkim güç, yani babam, kadın ve erkeğinbilmesi erkeklere tuhaf geliyor sanırım. Ben iş hayatında eşit olduğunu savundu hep.yurtdışında bu tarz tepkilerle daha az Ağabeylerim ve benim eğitimlerimiz için farkkarşılaşıyorum. Belki de sanayileşme evrimini gözetmedi, bireysel farklılıklarımız nedeniylebizden önce tamamlayan ülkelerde kadının farklılaştık zaman içinde ama babam mühendissanayideki yeri daha oturmuş olduğundan mantığı ile düşünüp, ölçülebilir verilerle gücükarşılarında bir kadın görmeye daha alışkınlar. devretti. Şu anda şirketimizde (aile içi ve dışı)Ama Türkiye de hala kadın işletmeciliği sanayiye kadınlar yönetici pozisyonlarda, hepsi mastırlı veçok görebilmiş değil. en alttan başlayarak çalışarak bulundukları yere geldiler. Üzülerek belirtmeliyim ki, benim bir kızGonca GÖK: Yabancı ülkelerde kadınların evlat ve kızkardeş olarak başaramadığı tek şey:yapabileceklerine olan inancı ve farkındalığı çok az evvel bahsettiğim ―testosteron zehirlenmesini‖yüksek. Cesareti verecek rol modeller ve engelleyememek ama ben doğadan da güçlütakipçileri ülkemize kıyasla daha fazla. Kültürel değilim ki…farklılıkların etkisinin Devrim EROL:büyük ve toplumun Toplumdakadına dayatmış olduğu geçmiştenrollerin baskısı ülkemize bugüne bizkıyasla daha az diye kadınlaradüşünüyorum. Bu öğretilmiş, hattasadece Bati için geçerli sadecedeğil. 1975 yılında kadınlara değilEverest Zirvesine erkeklerin deçıkan ilk kadın hem üzerlerineöğrenci hem anne yapıştırılmışolan japan- Junko roller var.Tabei idi. Aslında hangi milletten olduğunuzun Kadınların çalışma hayatında yer almaları hattaönemi yok. Kendinizi iyi tanıyor olmak, başta yer almayı istemelerinin önündeki en büyükyapabileceklerinize inanmak, ne istediğinizi engel ise toplumun yerleştirdiği bu rollerdir. Kadınbilmek ve hedef koymak önemli. sivil toplum örgütleri tabii ki erkek egemen yapıTürk kadını bu anlamda biraz zaman kaybetti içerisinde kendilerine yer bulmakta birazama arayı kapatacağından şüphem yok. zorlanıyorlar. Ancak Türkiye için vazgeçilmez olan önderimiz Mustafa Kemal Atatürk‘ün Türk KadınıCGS Center: Ankara‘da bulunan OSTĠM gibi için açtığı eşitlik yolundan ilerlemek çağdaşorganize sanayi bölgelerinde faaliyet gösteren uygarlığın en temel değerlerinden biridir. Biz deĢirketlerin genelinde ata erkil bir tutumun bu eşitliğin sağlanması için toplumuhakim olduğu görülmektedir. Ġkinci kuĢak bir bilinçlendirecek ulusal ve uluslararası düzeydeiĢletmeci olarak bu durumu nasıl projeler geliştirmede aktif rol oynuyoruz. Özellikledeğerlendiriyorsunuz, ne gibi güçlüklerle kadınların kadınlarla ticari ilişkiler geliştirmesi vekarĢılaĢıyorsunuz, neleri baĢarabildiniz, hangi böylece güçlenerek erkek egemen bir yapıdakonularda sonuç alamadınız? güçlü biçimde var olabilmeleri için çeşitliSevda KAYHAN YILMAZ: Bence OSTİM‘le sınırlı toplantılar, eğitimler ve benzer çalışmalarkalmayın, bu genelde böyle. Hatta yurtdışında yapmaktayız.
  15. 15. Page 15 CGS CENTER Yeliz ÖZKARAOĞLU: Kesinlikle daha ataerkil kadarı normal. bir bölge OSTİM. Az önce de bahsettiğim gibi bir CGS Center: Bir iĢ kadını ve giriĢimci olarak, kere ilk başta müşterileniz sizi yadırgıyor. En kadın çalıĢanları nasıl değerlendiriyorsunuz? basidinden bir örnek vermek gerekirse birgün tedarikçimle oturuyoruz. İçeri bir müşteri girdi Gonca GÖK: Günümüz kadını cesaretini ve makina almak istiyor. Sorular soruyor bende becerilerini harekete geçirebiliyor. Özetle, ―Doğru cevap veriyorum ama adam ısrarla karşında bir eylem planı ile aksiyon alıyor ve oturan beye doğru dönüp gerçekleştiriyor.‖. Nitekim kadın sormaya devam ediyor. Veya fonlarından yararlanarak hiçbir bir telefon bağlıyorlar, maddi gücü olmadan yeteneklerini karşısında bir kadın olduğunu önce KOBI‘ye dönüştüren sonra da duyan kişi size ısrarla ben bir is dünyasında işkadını sözcüsü ve yetkili ile görüşmek istiyorum. hatta lider olan kadınların sayısı Tamam ben yetkiliyim bana artıyor. Cinsiyet ayrımıyla mücadele anlatın diyorsunuz ama yok etmeden başkalarını yönetme ısrarcı sizin yetkili olduğunuza becerisini kanıtlayarak varlığını ve inanmıyor. Netice de başta bu başarısını sürdürebileceğinin artık tepkileri veren müşteri sizin konuya hakimiyetinizi farkında. Ülkemizde TUSİAD gördüğünde değişiyor. Sanırım bundan 3-5 yıl başkanı, büyük ölçekli şirket yönetimindeki görev öncesine kadar kadınların Ostimde sadece alan kadın temsilciler rol modeller. Günümüz sekreterya veya muhasebe bölümünde çalışıyor kadın çalışanlar artık yapabileceklerini oluşundan kaynaklı. sınırlamıyor ve yeteneklerini özgür bırakıyor. Kadın çalışanlar, doğal Sadece çevre değil yaşamdaki dişileri gibi ailenizde yadırgıyor zorluklardan yılmıyor. aslında bu durumu. Kadınlar çok yönlü ve Benim şirkete detaylı düşünüyor. gelmemi babam Cesaretli ama kesinlikle istedi. Aslında tedbirliler. yurtdışında yaşıyordum ve Amaç eğer kariyer değil Türkiyeye dönsem sadece bağımlı olmadan bile Ostimde para kazanmak ise çalışmayı 1.kuşak zaten bizim düşünmüyordum. kuşak için bunun Kimya alanında mücadelesini verdi. Ama kendi şirketimi kurmayı düşünüyordum. Ama aile 2.kuşak sadece para kazanmak değil kariyer de şirketinde işe başlamamı çok istedi. İstedi ama yapmak istiyor. sanırım kabullenmesi onun için de kardeşim için de kolay olmadı. Başta müşterilerle veya çalışanlarla iletişim kurmamı yadırgadılar. Ama zamanla yaptığım değişiklikler onların da hoşuna gitti. Artık firmada çalışan veya gelip giden kadınlara bakış açısı değişti. Gerçi hala babam korumacı bir üslup sergiliyor ama sanırım bu
  16. 16. Page 16 CGS CENTER Küresel arenada kadınların iş hayatında olmasına evlilik gibi durumlardan ötürü işveren için daha zoryönelik çok yol alınmış olsa da kültürel etkenler ve daha maliyetli olduğu kanısındayım.sebebiyle tepe yönetici bir kadın için halamaalesef engeller aşılmış değil. Bu koşullardakariyer yapmak isteyen çalışan kadının önünde Sevda KAYHAN YILMAZ: Birazdanengeller çevresel faktörlere bağlı başlıyor. açıklayacağım sebeplerle kadınlarla çalışmayı çok sevmem, ama yine aynı sebeplerle üst kademede Çalışanların kadınları tercih ederim. Kadınlar duygusaldırlar,gelişimi ve terfi objektif davranmakta zorlanırlar ama buetmesi için duygusallıkları nedeniyle şirkete bağlılıklarısağlanan imkânlar, erkeklerden daha fazladır. Genelde kadınlardaverilen varolan evin geçiminden sorumlu olmama algısısorumluluklar ve toplumun biçtiği rol nedeniyle çok hırslıbazen kadınlar için davranmazlar ama aynı nedenle de ufak tefekkişisel becerilerine maddi hesaplar yapmazlar, hemen işve ya donanımına değiştirmezler. Bu liyakat ve bağlılık güvenigöre getirdiği için üst kademeye yükselen kadınlarındeğerlendirilmiyor verimi erkeklerden daha yüksek, en azındanmaalesef. Kadın benim çevremde böyle.yönetici için işyerinin yaptığı yatırımlar erkekçalışanlara oranla daha düşük. Şirketlerin bu Gülesin BOYACIOĞLU: Bir kere her konudaseçimi kesinlikle 1.kuşağın mücadelesini verdiği daha özverili çalıştıklarını düşünüyorum. Tabiicinsiyet ayrımı değil. Kadının gerektiğinde ailesi erkek çalışanların da bu prensipte olanları vardırve işi arasında bir seçim yapması durumunda fakat burada ana konumuz Kadın Girişimciler.ailesinden yana tercih yapabilir endişesi sebebiyle Daha yapıcı ilişkiler kuruyorlar ve sonuca yönelikgörünmeyen ama kadının yükselişindeki CAM çalışıyorlar. Görev ve sorumluluklarınınTAVAN engeli! Cam tavan kadının bir noktadan bilincindeler.sonra diğer rolleri sebebiyle terfisiniengelleyebiliyor.Nitelikler yönünden hiçbir engel olmamasınarağmen pek çok kadın orta ölçekli yöneticiliğisürdürüyor. Çünkü statü arttıkça, terfi geldikçesorumluluk alanınız genişliyor. Bu nedenle,çoğunlukla yurt dışı görevlendirmelerde baylartercih ediliyor. Kadının ailesini kariyeri içinbırakması toplumun gözünde olumsuz birdavranış olarak yorumlanıyor. Ancak her ikimisyonunu da yönetebilen kadın başarı grafiğiçizebiliyor.IĢıl YÖNDEM: Genel olarak bakıldığında kadınçalışanlar kesinlikle daha çalışkan ve yaptıklarıişler de daha titizler. Ancak öte yandan işverenolarak baktığımda kadın çalışanların hamilelik ve
  17. 17. Page 17 CGS CENTER Devrim EROL: Kadın gerektiğini düşünüyorum. Özellikle benim gibi yaşı çalışanlar doğaları genç ve sektör de yeni olan bayan aile üyeleri gereği erkeklere için. nazaran daha duyarlı, Sevda KAYHAN YILMAZ: Kadın yöneticiler, daha sakindirler ve insan faktörünü daha fazla göz önünde tutuyorlar insan ilişkilerini kurma yani çalışana önce insan olarak bakıyorlar, anaç ve sürdürme açısından yönleri çalışanlarının sıkıntısına empatiyle da daha başarılı yaklaşmalarına sebep oluyor. Tarzları daha olduklarını demokrat, uygulamada daha fazla sorumluluk söyleyebilirim. Kısa ve almaya gönüllü oluyorlar ama aynı rahatlıkla yetki uzun vadeli planlar devri yapabiliyorlar çünkü daha disiplinliler. Daha yapabilme ve sabırlı davranıyorlar. Erkeklerin egemen olduğu işkaynakları daha yararlı şekilde kullanabilme dünyasında başarı elde edebilmek ve nitelikleriniaçısından da kadınların daha etkin oldukları daha fazla artırmak için daha özenli kariyersöylenebilir. planlaması yaparak ilerliyorlar.Yeliz ÖZKARAOĞLU: Daha Gülesin BOYACIOĞLU: Kadınlarınözverili ve dikkatli çalışıyorlar. doğasında idarecilik olduğunuSorumluk alıyorlar. Şirketlerini düşünüyorum. Evde eşini çocuklarınıdaha çok benimsiyorlar ve uzun aile büyüklerini idare etmekten gelensüre kalıcı bir çalışan olmak bir tecrübesi var. Daha duygusal veistiyorlar. Özellik bu son özellik hassas olduğu için ön sezgileri kuvvetli.benim için çok önemli ben işi en az Bu durumu avantaja çevirdikleri zamanbenim kadar sahiplenecek şirketin daha başarılı oluyorlar. Çünkü empatibaşarısından mutluluk duyacak insanlarla yapabilme konusunda daha yetenekliler.çalışmak istiyorum ve kadınlar da bu daha fazla. Çalışanların veya müşterilerin yerine kendileriniErkekler daha çok maddiyata ve çalışma daha rahat koyabiliyorlar.Erkeklerin ise yönetimselsaatlerinin esnekliğine bakarken kadınlar huzur olarak daha tutucu olduğunu düşünüyorum.içinde çalışabilecekleri ve sahiplenebilecekleri birişyeri arıyorlar. Gonca GÖK: Aile şirketlerinde, ataerkil toplumun aile düzeni bir bakıma evden işyerine taşınıyor.CGS Center: Aile Ģirketlerinde yönetim Erkek patron, evdeki ―baba‖ rolünü işyerindekitarzlarına bakıldığında, kadın patronlar ile yönetici kimliğine bırakmakta zorlanıyor.erkek patronları birbirinden ayıran temel Gereklilikler ne olursa olsun yine son söz vefarklılıklar nelerdir? yapılacaklar tek bir makamdan çıkıyor. KurumsalIĢıl YÖNDEM: Özellikle bizim gibi metal yönetimin sürekliliği için gerekli olan delegasyonsektöründe çalışanlar için kadın patron olmak ve çözüm ortaklığının profesiyonel bir takımaTürkiye‘de oldukça güç. Çünkü sektör temelde emanet edilmesi ülkemizde 2. ve belki de 3.erkeklerin yoğun olduğu ve ağır sanayi sektörüne kuşakların üsteleneceğigirdiği için kadın olarak kendiniz kabul ettirmenin yönetim modeli olaraknispeten daha zor olduğu bir sektör diye görünüyor.düşünüyorum. Kabul ettirmek içinse kadınların daaslında biraz ―erkek‖ olmaları gerekiyor. Ayrıcaekibinizde bulunan kişilere ya da iş ortaklarınızadavranışlarınız da daha seviyeli davranmak
  18. 18. Page 18 CGS CENTERKadın patron, erkek egemen çalışma ortamının kadın patronların genel anlamda çalışanlarıylaişleyişine biraz ‗Anaç‘ duygular katıyor daha yakın bir ilişkisi olduğu söylenebilir.gözlemlediğim kadarıyla. Kadınlar yaptıkları Sevda KAYHAN YILMAZ: Eğitim ve istek diyeyemeklere kendinden bir şeyler katarak farklı bir özetleyebilirim. Hem erkeklerin, hem kadınlarıntat çıkarabildikleri gibi iş dünyasının erkek egemen eğitim düzeyinin artırılması gerekir. Bana senelerçalışma düzenine de farklılık katabiliyorlar. evvel, muhasebeAslında birey, anne ve eş sıfatıyla müdürümüz bilekazandığı pratiği iş dünyasına, kadının yönettiğiçalışmalarına ve ilişkilerine taşıyorlar. Bir bir şirketinbakıma kriz yönetimi antrenmanı ve geleceğindenkondisyonu var. Doğası gereği bir kuşkulu olduğunuanlaşmazlık durumunda arabulucu, çözüm söylemişti. Üstelik,odaklı bazen de son sözü söyleyen kişi herhangibirolduğunu hatırlatacak kadar patron gerginlik anıolabiliyorlar. Detayları görme, bulma ve değildi, sohbetçözmeyi programlı bir süreç yönetimine ediyorduk. Otaşıyorlar. Daha önce ifade ettiğim noktaya zaman geneldönersek ―DENGE‖ kadının ve ekibinin müdür değildim.kalıcı başarısını sağlıyor. BizimYeliz ÖZKARAOĞLU: Kadın bir patronla geleceğimizden kuşkusu olup olmadığınıçalışmadım daha önce sanırım onu benimle sorduğumda olduğunu söyledi. O dönemdeçalışanlara sormak daha iyi olur. Birde bence bu Sn.Tansu Çiller‘in bir kadın olarak başbakanerkek-kadın farkından çok kişilik ve yöneticilik tarzı olduğunu hatırlattığımda ise aynı kaygıları Türkiyeile ilgili. Ben aslında bu tarz ayrımlardan için de duyduğu söyledi. Güldüm, kendisi gibihoşlanmıyorum. TOBB kadın girişimciler kurulu erkekler nedeniyle benim de Türkiye içinüyesiyim. Ama bence böyle bir kurulun olması bile kaygılarım olduğunu söyledim. Hayret ettim, amadoğru değil. Neden erkek girişimciler kurulu yok, böyle insanlar var. Avusturyalı bir müşterimizkadın girişimciler kurulu var. Neden TOBBda ATO benim yerime bir erkekle muhatap olmayı tercihveya ASOda meclisde yokuz? ettiğini bile söyledi. Dünyanın herAma sanırım Türkiyenin kadın yerinde aşağı yukarı aynı yani,girişimciliğini yayana kadar bu sadece Türkiye‘de değil. İkincisitarz pozitif ayrımcılıklara de kadınların istemesi gerek.ihtiyacı var. Bazen çok yorgun hissediyorum kendimi, o anlarda maddi kaygımDevrim EROL: Yönetim olmaksızın evimle ve çocuklarımlamantığında ve tarzında görülen ilgilenmeyi tercih edeceğimibelki de en temel fark, erkek düşünürüm hep. Kotalar gibipatronların beklentileri daha zorlayıcı uygulamaları da doğruçok ekonomikken, kadınların bulmuyorum, evrilerek bir noktayakişisel beklentileri ön plandadır. gelmek, hak edebilmek için çabaKişisel beklentiden kastım harcamak daha değerli.kadın patronlar kendi veçalışanının sosyal anlamdatatmin olmasına daha çokönem veriyorlar. Bu sebeple
  19. 19. Page 19 CGS CENTERSeçme ve seçilme hakkını kadınlara Atatürk verdi, Kadınların eşleri ve aile büyükleri tarafındankullanıyor muyuz yeterince. Hayır! Savaşarak elde desteklenmesi de önemli bir kriter bence. Çünküetsek kıymeti ve anlamı daha fazla olurdu. Bu ne olursa olsun kadının anne ve eş kimliği var venedenle, biz kızlarımızı ve erkeklerimizi eğitmeliyiz bu göz ardı edilemez bir gerçek. Kadınların kariyeröncelikle. yapmasına fırsat verilmeli fakat bu durum anne olmasına da engel olmamalı.CGS Center: Norveç‘te çıkarılan bir yasa ileĢirketlerde yönetim kurulunun en az yüzde Devrim EROL: Kadın kotası yalnızca Norveç‘tekırkının kadın olması zorunluluğu getirilmiĢtir. değil Avrupa ülkeleri, ABD, Latin Amerika veOysa Afrika ülkelerinde de hem iş hem de siyasetTürkiye‘de yaşamında kullanılan, başarılı bir yöntem. Buyapılan bir yöntemin ülkemizde de pozitif ayrımcılıkaraĢtırmaya uygulanmasında önemli bir adım olduğunugöre, ĠMKBde düşünüyorum. Ayrıca kadın girişimcileriniĢlem gören oluşmasında bir önemli engel daha var ki bu da338 Ģirketin kadınların finansman kaynağı bulamama sorunu.sadece yüzde Bu konuda ise hem devlet hem de bankacılık11inin yönetim kurulu baĢkanı kadındır. Bu sektörünün kadınlara finansman yaratmak içinbağlamda, Türkiye‘de gelecek kuĢaklarda bu çeşitli yöntemler geliştirmeleri gerekmektedir.oranın arttırılması için baĢarılı iĢ kadınlarının Kadın girişimciler kişisel karakteristik özellikleriveya giriĢimcilerinin oluĢmasında sizce önemli arasında dinamik, bağımsız, özgüvenli, rekabetçikriterler nelerdir? ve amaç yönelimli olmaları gerekmektedir. BuIĢıl YÖNDEM: Eğer bu soruyu bundan 2-3 yıl bağlamda kadınlar aldıkları eğitim doğrultusundaönce sormuş olsaydınız mali destek olarak cevap kendilerini geliştirerek, uygun koşullar sağlanmasıverirdim. Ancak bu gün piyasadaki kadın halinde tecrübelerini ve bilgilerini birleştirerekgirişimciler için kredi ve desteklerin yeterli cesur adımlar atarak iş hayatında başarıyaolduğunu düşünüyorum. Bundan sonraki ulaşmaları kuşku götürmez bir gerçek olacaktır.dönemlerde başarılı iş kadınlarının sayısının ise Böylelikle örnek olabilecek başarılı kadınher geçen gün daha çok artacağı kanısındayım; girişimcilerin sayısı artacak ve toplumda gereklihem kadınları yönetici olarak görmekten artık olan kadın rol modeller oluşacaktır.korkmadığımıza inanıyorum hem de özellikle batıbölgelerimizden başlayan bir güç ile kadınların dagirişimci olmaktan korkmadığı kanaatindeyim.Gülesin BOYACIOĞLU: Firmaların bakış açısıoldukça önemli. Bazı meslekler için elemanilanlarına baktığımız zaman erkek çalışanlarıntercih edildiğini görüyoruz. Ben bu durumakatılmıyorum. Kadın çalışanların belli mesleklerdeuzmanlığını kanıtlamalarına fırsat verilmeli.Kadınların idarecilik anlamındaki özellikleriyadsınamaz bir gerçek. Bizim firmamızda annemizkurucu ortağımız ve Aile Liderimiz. Babam,annemin fikirlerine değer verdiği için annem derahatlıkla fikirlerini bizimle paylaşır.
  20. 20. Page 20 CGS CENTERYeliz ÖZKARAOĞLU: Yüzde 40 Türkiye içingerçekten çok büyük bir rakam keşke olsa tabiiama TBMMde kadın milletvekili oranını daha buseçimle %14 de çıkarabilmişken yönetimkurullarında yüzde kırkı bulabilmek gerçektenyakın gelecekte çok zor gözüküyor. Ama gençkuşaklar girişimcilik konusunda gerçekten çokistekli, biz TOBB kadın girişimciler kurulu olarakbir rol model çalışması başlattık. Bu bağlamdailk etap kız meslek liselerine gidip nasıl başarılıolduk, girişimci olabilmek için ne yapmalarıgerekir bunlarla ilgili seminer veriyoruz. Busebeple bende Zübeyde Hanım Kız Mesleklisesinde bir konuşma yaptım ve gelen sorular, değildir.gençlerin girişimciliğe yaklaşımı gerçekten çok — Hem iş hem aile hayatını dengeleyebilmek içinümit vaad ediciydi. Bize düşen bu istekli yeni nesili süreç ve zamanı yönetme becerilerimizidesteklemek. Bunuda en iyi onlara karşılaştığımız geliştirmeliyiz.zorlukları ve bunların üstesinden nasıl geldiğimizianlatarak yapabiliriz ve tabi ki devlet desteği de —Hedefi olan kadınlara iş dünyasında daha fazlaçok önemli. Bunun yanı sıra yurt dıişında business yer verebilmek için kadın fonlarının artması angels gerekiyor. Kurucusu kadın olan işletmelere olarak vergisel düzenlemeler ve teşvikler yapılabilir. geçen İster patron isterse tepe yöneticisi olduğumuzda start- kadınların cam tavana çarpmaması için uplara motivasyonu yüksek 3.kuşak yeteneklerin yolunu maddi ve açmak ve rol model olmalıyız tecrübe açısından destek E– panelimize katılan tüm konuklarımıza teşekkür ederiz.verebilecek bireysel yatırımcıların artması da yenigirişimcilerin kazandırılmasında önemli bir etkenolacaktır.Gonca GÖK:—Başarılı iş kadını olabilmek için öncelikle katmadeğer yaratabilecek bir birey olduğuna herkestençok bireyin kendisinin inanması lazım. Toplumundayatmalarından uzak ne istediğinizi bilen eğitimlive gelişmeye açık olmak gerek.—Kararlı ve tutarlı olarak inandığımız hedefeliderlik, mentorlük yaparak, takipçileryetiştirmeliyiz. Sadece kendimiz için inşa ettiğimizbaşarı devredilmediği sürece sürdürülebilir
  21. 21. Page 21 CGS CENTER Bir Nobel Öyküsü Prof. Muhammad Yunus Grameen Bank—BangladeĢ 2006 yılında Nobel barış ödülünü alan ekonomi profesörü Prof Muhammad Yunus‘un hikayesi bundan 35 yıl önce Bangladeş‘in Jobra köyünde fakir kadınlara küçük paralar dağıtarak kendileri için bir şeyler yapmalarını sağlamakla başlar. Bankalardan kredi alamayan, alsa da banka kıskacı altında ezilen Jobra köyünün kadınlarına garantör olarak kredi alıp, mikro krediler olarak dağıtan Prof Yunus daha sonra köylü kadınları için bir tasarruf fonu oluşturur. Haftada 25 paisa b edilerek biriktirilerek başlayan tasarruflar bugün 6 milyar Taka‘ya (yaklaşık 80 milyon $) ulaşır. Grameen Bank‘ın temelleri de bu şekilde atılmış olur. Öğrencileri ile birlikte, kadınlara, toprağa bir çubukla adlarını yazmalarını öğretirler. Böylece kadınlara okuma –yazmayı öğretme kampanyası başlatırlar. Jobra köyünde başlayan bu hareket kısa bir süre sonra Bangaldeş‘in diğer köylerine de (Tangail, Rangpur, patuhakhali ve diğerleri) sıçrar. Disiplin, birlik, cesaret ve çok çalışma Grameen bank‘ın temelini oluşturur. Prof. Yunus 2006 yılında İstanbul‘da düzenlenen ICC Dünya Ticaret Odaları Kongresine konuşmacı olarak geldiğinde şöyle anlatmıştır; ―Neden sadece kadınlara borç verdiğimi sordular; ―kadınlar disiplinlidir, parayı en iyi şekilde değerlendirirler ve borçlarına sadıktırlar. Oysa köylü erkeklerin eline para geçtiği zaman bu parayı çarçur ettiklerini, içkide kumarda harcadıklarını gördüm‖. Bütün Bangladeş‘te köy köy kadınların hikayelerini dinleyen ve dinleten Prof Yunus, Grameen bankasını yaratan köylü kadınları ile bereber, onaltı kural oluşturur. Oğlanları evlendirirken drahoma almak yok, kızları evlendirirken çeyiz vermek yok. Çocuklarımızı eğiteceğiz, en az onaltıncı sınıfa kadar okutacağız. Bütün bir yıl sebze yetiştireceğiz, önce kendimiz yiyeceğiz, fazlasını satacağız. 35 yıllık zorlu mücadelesinde büyük badireler atlatan ve ―kadınların bankası‖ olarak da bilinen fakirlerin bankası, Grameen Bank‘ı yaratan Muhammad Yunus, bütün dünyada mikro kredi kavramının kabul edilmesini sağlamıştır. 2006 yılında Nobel barış ödülünü alan Prof. Yunus, Bangladeş gibi dünyanın en fakir ülkelerinden birinde, kadınların, inançla dağları devirebileceklerini, töreleri yıkıp engelleri aşabileceklerini, ülkelerinin büyümesinde ne kadar büyük bir rol oynayabileceklerini göstermiştir. Dr. Güler Manisalı Darman Başkan Kurumsal Yönetim ve Sürdürülebilirlik Merkezi
  22. 22. Page 22 CGS CENTER Dünya‘dan Lider ve GiriĢimci Kadınlara Örnekler Maria Gloria Madeleine K. Macapagal-Arroyo Albright, Başbakan, Filipinler Chair of the Councils Irene Hillary Clinton, Rosenfeld, Dışişleri Bakanı, CEO, Kraft Amerika Foods, Amerika Oprah Winfrey, Talk- show ve Medya Gurusu, Amerika Margaret Thatcher, Siyasetçi - Eski Başbakan, İngiltere Coco Chanel, Indra K. Nooyi, CEO, Moda Estee Lauder, PepsiCo, Amerika Tasarımcısı— Kurucu - Estee Lauder, Amerika Chanel, Fransa Gail Kelly, CEO - Ümit Boyner Westpac, Avustralya Başkan,TÜSİAD Güler Sabancı, Yönetim Kurulu Başkanı—Sabancı Holding, Türkiye Çiğdem Ertem, Genel Müdür - Intel Arzuhan Doğan Türkiye, Türkiye Yalçındağ, Yönetim Kurulu Başkanı— Doğan Holding & Aynur BektaĢ, Doğan Yayın Holding, Başkan - TOBB Türkiye Kadın Girişimciler Meral Ġnci Zaim Kurulu, Türkiye Yönetim Kurulu Başkanı İnci Holding Hülya Cinsçicekçi, sanalbebekmagazasi.com‘un kurucusu ve sahibi Aynur Özdemir Boldaz, Forever Clean, Başkan Firdevs Serpil Karuserci, DreamOn, Başkan Dr. Feryal Menemenli Doğa Bitkisel Ürünler Sanayii ve Ticaret A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Berna Ġlter Zeynep Rüstemoğlu BRN Yatak Forum Mühendislik firması sahibi Kurucu Başkan
  23. 23. KURUMSAL YÖNETĠM VESÜRDÜRÜLEBĠLĠRLĠK MERKEZĠ Adres: 1429. Cadde İdeal Apt. 13/3 Çukurambar ANKARA Tel: 0(312) 220 2220 Faks: 0(312) 220 3534 e-posta: info@cgscenter.org www.cgscenter.org

×