SlideShare a Scribd company logo

Mongolian empire

Монгол түүх

1 of 51
Download to read offline
Монголын эзэнт гүрэн
Монголын эзэнт гүрэн
Э.Цэрэнбаатар
МОНГОЛЫН ЭЗЭНТ ГҮРНИЙ
БҮРЭЛДЭХҮҮН
• ЦАГААДАЙН ХААНТ УЛС
• ИЛЬ ХААДЫН ХААНТ УЛС
• АЛТАН ОРДНЫ ХААНТ УЛС
• ЮАНЬ УЛС
“ПАКС МОНГОЛИКА”
МОНГОЛЧУУДЫН
ДЭГЛЭМ буюу ЭНХ
ТАЙВАН ТОГТООЛТ
1. ХУУЛЬ ЭРХ.
2. ШАШИН
ШҮТЛЭГИЙН
ЧӨЛӨӨТ
БАЙДАЛ.
3. СОЁЛЫН ЯЛГАА.
4. МЭДЭЭЛЭЛ
ДАМЖУУЛАЛТ
5. ХУДАЛДААНЫ
ТОРГОН ЗАМ
“ПАКС МОНГОЛИКА”
Mongolian empire
Чингис хаан түүний залгамжлагч гурван их хаан Өгөөдэй
(1229-1241), Гүюг (1246-1248), Мөнх (1251-1259) нар
“Өндөр уулын хөтөл зорь, өргөн далайн олом зорь, хол
хэмээн бүү шантар, явбаас хүр юү, Хүнд хэмээн бүү цөх,
өргөвөөс дааюу” гэдэг Чингисийн билэг сургаалийн дагуу
хүнд хүчир их аян дайнууд хийж Солонгосоос Адриатын
тэнгис Альпийн нуруу хүртэлх өргөн уудам нутагт
Монголчууд ноёрхож эхэлжээ.
Ad

Recommended

More Related Content

What's hot

Манжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёл
Манжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёлМанжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёл
Манжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёлП. Эрдэнэсайхан
 
Монголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаан
Монголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаанМонголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаан
Монголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаанП. Эрдэнэсайхан
 
ил хаант улс
ил хаант улсил хаант улс
ил хаант улсBolzooo
 
Монголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон нь
Монголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон ньМонголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон нь
Монголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон ньП. Эрдэнэсайхан
 
эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1
эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1
эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1MoAltantuya
 
Lekts 10 Бутралын түүх
Lekts 10 Бутралын түүхLekts 10 Бутралын түүх
Lekts 10 Бутралын түүхDamdin Serdaram
 
монголчуудын угсаа гарал
монголчуудын угсаа гаралмонголчуудын угсаа гарал
монголчуудын угсаа гаралtungalag
 
монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь
 монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь
монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан ньCEO ZOL
 
Lekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задрал
Lekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задралLekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задрал
Lekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задралAriuntulga Byambadorj
 
их монгол улс
их монгол улс их монгол улс
их монгол улс tuul1420
 
монгол угсаатны удам гарал
монгол угсаатны удам гаралмонгол угсаатны удам гарал
монгол угсаатны удам гаралSainbuyn Baagii
 
Mongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaan
Mongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaanMongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaan
Mongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaanП. Эрдэнэсайхан
 
алтан ордоны улс
алтан ордоны улс алтан ордоны улс
алтан ордоны улс happylight_anand
 

What's hot (20)

юань гүрэн
юань гүрэнюань гүрэн
юань гүрэн
 
Манжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёл
Манжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёлМанжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёл
Манжийн эрхшээлийн үеийн Монголын нийгэм, соёл
 
Монголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаан
Монголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаанМонголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаан
Монголын улс төрийн хямрал, гадаад дотоод шалтгаан
 
3 Монголын ханлиг аймгууд
3 Монголын ханлиг аймгууд3 Монголын ханлиг аймгууд
3 Монголын ханлиг аймгууд
 
Ih mongol
Ih mongol Ih mongol
Ih mongol
 
ил хаант улс
ил хаант улсил хаант улс
ил хаант улс
 
Монголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон нь
Монголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон ньМонголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон нь
Монголын хаант улсууд Манжийн эрхшээлд орсон нь
 
эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1
эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1
эртний улсуудын нийгэм соёлын амьдрал 1
 
Lekts 10 Бутралын түүх
Lekts 10 Бутралын түүхLekts 10 Бутралын түүх
Lekts 10 Бутралын түүх
 
монголчуудын угсаа гарал
монголчуудын угсаа гаралмонголчуудын угсаа гарал
монголчуудын угсаа гарал
 
Mongol aimag khanliguud
Mongol aimag khanliguudMongol aimag khanliguud
Mongol aimag khanliguud
 
монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь
 монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь
монголын эзэнт гүрэн бие даасан улсууд болон задарсан нь
 
Mongolchuudiin garal ugsaa
Mongolchuudiin garal ugsaaMongolchuudiin garal ugsaa
Mongolchuudiin garal ugsaa
 
Lekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задрал
Lekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задралLekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задрал
Lekz 6 юан гүрэн ба эзэнт гүрний задрал
 
их монгол улс
их монгол улс их монгол улс
их монгол улс
 
монгол угсаатны удам гарал
монгол угсаатны удам гаралмонгол угсаатны удам гарал
монгол угсаатны удам гарал
 
"Монголын түүх" Хичээл-6
"Монголын түүх" Хичээл-6"Монголын түүх" Хичээл-6
"Монголын түүх" Хичээл-6
 
Mongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaan
Mongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaanMongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaan
Mongoliin uls toriin hymral gadaad dotood shaltgaan
 
алтан ордоны улс
алтан ордоны улс алтан ордоны улс
алтан ордоны улс
 
Mongol
MongolMongol
Mongol
 

Similar to Mongolian empire (20)

Hicheel mgl ugsaanyi ulsud
Hicheel mgl ugsaanyi ulsud  Hicheel mgl ugsaanyi ulsud
Hicheel mgl ugsaanyi ulsud
 
Imu
ImuImu
Imu
 
Lekts 9 mgl ugsaanyi ulsud
Lekts 9 mgl ugsaanyi ulsudLekts 9 mgl ugsaanyi ulsud
Lekts 9 mgl ugsaanyi ulsud
 
Mongol
MongolMongol
Mongol
 
Mongol khaad converted
Mongol khaad convertedMongol khaad converted
Mongol khaad converted
 
Uls turiin butral
Uls turiin butral Uls turiin butral
Uls turiin butral
 
түүх
түүхтүүх
түүх
 
Mongol
MongolMongol
Mongol
 
Tarhan suurishsan mongolchuud
Tarhan suurishsan mongolchuudTarhan suurishsan mongolchuud
Tarhan suurishsan mongolchuud
 
Mongoliin ezent guren huvaagdal
Mongoliin ezent guren huvaagdalMongoliin ezent guren huvaagdal
Mongoliin ezent guren huvaagdal
 
Lekz 7 бутралын түүх
Lekz 7 бутралын түүхLekz 7 бутралын түүх
Lekz 7 бутралын түүх
 
1235456
12354561235456
1235456
 
Munkh khaan
Munkh khaanMunkh khaan
Munkh khaan
 
4 Монгол улсын түүх
4 Монгол улсын түүх4 Монгол улсын түүх
4 Монгол улсын түүх
 
монголын эзэнт гүрэн 10é
монголын эзэнт гүрэн 10éмонголын эзэнт гүрэн 10é
монголын эзэнт гүрэн 10é
 
монголын эзэнт гүрэн 10é
монголын эзэнт гүрэн 10éмонголын эзэнт гүрэн 10é
монголын эзэнт гүрэн 10é
 
монголын эзэнт гүрэн 10é
монголын эзэнт гүрэн 10éмонголын эзэнт гүрэн 10é
монголын эзэнт гүрэн 10é
 
гол өгүүлэл
гол өгүүлэлгол өгүүлэл
гол өгүүлэл
 
Mt.torin.usel
Mt.torin.uselMt.torin.usel
Mt.torin.usel
 
Ligden
LigdenLigden
Ligden
 

More from Enkh Tseba

Газарзүй 11-р анги Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdf
Газарзүй 11-р анги  Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdfГазарзүй 11-р анги  Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdf
Газарзүй 11-р анги Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdfEnkh Tseba
 
Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"
Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"
Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"Enkh Tseba
 
Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"
Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"
Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"Enkh Tseba
 
Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"
Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"
Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"Enkh Tseba
 
Монгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлого
Монгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлогоМонгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлого
Монгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлогоEnkh Tseba
 
газарзүй сорил.docx
газарзүй сорил.docxгазарзүй сорил.docx
газарзүй сорил.docxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptx
Газарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptxГазарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptx
Газарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 Статистик.pptx
Газарзүй 9 Статистик.pptxГазарзүй 9 Статистик.pptx
Газарзүй 9 Статистик.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptx
Газарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptxГазарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptx
Газарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.ppt
Газарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.pptГазарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.ppt
Газарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.pptEnkh Tseba
 
Газарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptxГазарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptxГазарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptxEnkh Tseba
 
Монгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptx
Монгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptxМонгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptx
Монгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptxГазарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptx
Газарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptxГазарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptx
Газарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүйн тест.docx
Газарзүйн тест.docxГазарзүйн тест.docx
Газарзүйн тест.docxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 Монголын хүн ам.ppt
Газарзүй 9 Монголын хүн ам.pptГазарзүй 9 Монголын хүн ам.ppt
Газарзүй 9 Монголын хүн ам.pptEnkh Tseba
 
Газарзүй 10 Биомандал.pptx
Газарзүй 10 Биомандал.pptxГазарзүй 10 Биомандал.pptx
Газарзүй 10 Биомандал.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptx
Газарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptxГазарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptx
Газарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptxEnkh Tseba
 
Газарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptx
Газарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptxГазарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptx
Газарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptxEnkh Tseba
 

More from Enkh Tseba (20)

Газарзүй 11-р анги Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdf
Газарзүй 11-р анги  Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdfГазарзүй 11-р анги  Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdf
Газарзүй 11-р анги Дэлхийн Хөдөө аж ахуй,,.pdf
 
Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"
Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"
Газарзүй 7-р анги 3-р бүлэг "Дэлхийн гадарга"
 
Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"
Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"
Газарзүй 7-р анги 2-р бүлэг "Дэлхий гараг"
 
Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"
Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"
Газарзүй 7-р анги 1-р бүлэг "Газарзүйн зураг"
 
Монгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлого
Монгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлогоМонгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлого
Монгол улсын урт хугацааны хөгжлийн цогц бодлого
 
газарзүй сорил.docx
газарзүй сорил.docxгазарзүй сорил.docx
газарзүй сорил.docx
 
Газарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptx
Газарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptxГазарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptx
Газарзүй 9 Монгол орны аж үйлдвэрийн газарзүй.pptx
 
Газарзүй 9 Статистик.pptx
Газарзүй 9 Статистик.pptxГазарзүй 9 Статистик.pptx
Газарзүй 9 Статистик.pptx
 
Газарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptx
Газарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptxГазарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptx
Газарзүй 9 Хүрээлэн буй орчны бохирдол.pptx
 
Газарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.ppt
Газарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.pptГазарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.ppt
Газарзүй 9 МУн НЭЗ-ийн бүтэц.ppt
 
Газарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptxГазарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн аж үйлдвэр.pptx
 
Газарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptxГазарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн хүн ам.pptx
 
Монгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptx
Монгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptxМонгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptx
Монгол улсын төрийн тэргүүнүүд.pptx
 
Газарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptxГазарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptx
Газарзүй 11 Дэлхийн улсуудын засаглал, төрийн байгууламж, нутаг дэвсгэр.pptx
 
Газарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptx
Газарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptxГазарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptx
Газарзүйн бодлого бодох аргачлал.pptx
 
Газарзүйн тест.docx
Газарзүйн тест.docxГазарзүйн тест.docx
Газарзүйн тест.docx
 
Газарзүй 9 Монголын хүн ам.ppt
Газарзүй 9 Монголын хүн ам.pptГазарзүй 9 Монголын хүн ам.ppt
Газарзүй 9 Монголын хүн ам.ppt
 
Газарзүй 10 Биомандал.pptx
Газарзүй 10 Биомандал.pptxГазарзүй 10 Биомандал.pptx
Газарзүй 10 Биомандал.pptx
 
Газарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptx
Газарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptxГазарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptx
Газарзүй 9 Монгол улсын НЭЗ-ийн хөгжил.pptx
 
Газарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptx
Газарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptxГазарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptx
Газарзүй 9 Монголын нийгмийн бүтэц.pptx
 

Mongolian empire

  • 1. Монголын эзэнт гүрэн Монголын эзэнт гүрэн Э.Цэрэнбаатар
  • 2. МОНГОЛЫН ЭЗЭНТ ГҮРНИЙ БҮРЭЛДЭХҮҮН • ЦАГААДАЙН ХААНТ УЛС • ИЛЬ ХААДЫН ХААНТ УЛС • АЛТАН ОРДНЫ ХААНТ УЛС • ЮАНЬ УЛС
  • 3. “ПАКС МОНГОЛИКА” МОНГОЛЧУУДЫН ДЭГЛЭМ буюу ЭНХ ТАЙВАН ТОГТООЛТ 1. ХУУЛЬ ЭРХ. 2. ШАШИН ШҮТЛЭГИЙН ЧӨЛӨӨТ БАЙДАЛ. 3. СОЁЛЫН ЯЛГАА. 4. МЭДЭЭЛЭЛ ДАМЖУУЛАЛТ 5. ХУДАЛДААНЫ ТОРГОН ЗАМ
  • 6. Чингис хаан түүний залгамжлагч гурван их хаан Өгөөдэй (1229-1241), Гүюг (1246-1248), Мөнх (1251-1259) нар “Өндөр уулын хөтөл зорь, өргөн далайн олом зорь, хол хэмээн бүү шантар, явбаас хүр юү, Хүнд хэмээн бүү цөх, өргөвөөс дааюу” гэдэг Чингисийн билэг сургаалийн дагуу хүнд хүчир их аян дайнууд хийж Солонгосоос Адриатын тэнгис Альпийн нуруу хүртэлх өргөн уудам нутагт Монголчууд ноёрхож эхэлжээ.
  • 8. Цагаадайн хаант улс • Чингис хаан анх 1206 онд Их Монгол Улсыг байгуулаад хоёрдугаар хүү Цагаадайдаа дөрвөн мянган өрх хуваан өгчээ. Хожим нь дахиад 1225 онд дөрвөн хөвүүндээ нутаг хувиарлан өгөхдөө, Цагаадайд Уйгарын орноос Аму мөрөн хүртэлх өргөн уудам нутгийг хувь улс болгон өгчээ. Чингис хаанаас Цагаадайд хувилан өгсөн тэр газар нутаг дээр үндэслэн Цагаадайн хант улс бүрэлдэн тогтсон байна.
  • 10. ЦАГААДАЙН УЛС • Уг улсын түүх 1221 оноос эхэлдэг боловч 1227 он хүртэл Чингис хаанд итгэгдсэн Махмуд Ялавачи захирч байв. Чингис хааны хийсэн аян дайнуудаас ялах магадлал хамгийн бага, эрсдэл ихтэй дайн бол Сартуул иргэдийг дайлсан Их аян дайн байлаа. 120.000 цэрэг 5000 орчим км бартаат замыг туулж өөрсдөөсөө 100 дахин илүү хүчтэй тулалдана гэдэг бол Чингис хаанд маш хүнд байлаа. Хол замыг туулж их цэрэг Хорезмын нутагт орж ирэхэд Махмуд Ялавачи итгэлт нөхдүүдий дагуулан Чингис хаанд дагаар оржээ. Энэ бол урвалт биш байлаа.Цагаадай угсааны хаадын бунхан – Бухар хот
  • 11. Цагаадай Махмуд Ялавачийг замаасаа зайлуулсан боловч түүний хүү Масудбекийг Уйгараас Хорезм хүртэлх нутаг дахь тариалангийн газруудын захирагч болгосон бөгөөд тэрээр олон хаадын нүүрийг үзэн 1289 он хүртэл уг албыг хашиж байжээ. Цагаадай 1242 онд өөд болж түүний гэрээслэл ёсоор бага хүү Хара Хүлэгү хаан болжээ Энэ үеэс нүүдэлчид өөрсдийгөө “Цагаадайнхан” гэж нэрлэсэн. Хара Хүлэгүгийн үед буюу 1251 онд Тулуйн хүү Мөнх, Батын шууд тусламжтайгаар Их хаан суусан үеэс эзэнт гүрэнд Цагаадайн улсын байр суурь үлэмж суларч худалдаа, эдийн засгийн томоохон бүс нутаг Мавереннахор муж Алтан ордны улсын мэдэлд шилжив.. ЦАГААДАЙН УЛС
  • 12. 1227- Цагаадай 1242 - Цагаадайн хүү Хара Хүлэгү 1247- Есөнмөнх 1251 – Хар Үлэхү 1260 - Цагаадайн ач хүү Алгуй 1265 - Мубарек Шах 1271- Никпей 1274-1300- Бэхитөмөр 1300-1306 – Дува 1306-1307- Гончиг 1307-1309- Далиху 1309-1318 –Эсэн бух 1318 -1326- Кебек 1326-1331- Элжигдэй 1331-1334 - Дармашин 1334 -1346 Газан 1348 – 1353,1369 Туглуг Төмөр 1370-1405 – Доголон Төмөр
  • 13. Цагаадай хан Сырдаръя мөрний зүүн эрэгт Кутлуг гэдэг хот, Алмалык гэдэг цэцэрлэг, зуслангийн газар байгуулсан нь олны сэтгэлийг татаж байжээ. Цагаадайн улсын Уйгарын хотуудыг өрнө дорныг холбосон худалдааны зам дайран гарч байлаа. Монголчууд Дундад Азийг Хорезмын хант улс буюу Сартул иргэн гэж нэрлэдэг байлаа.Эзлэн авсныхаа дараа Чингис хааны хоёрдугаар хүү Цагаадайн нэрээр "Цагаадайн хант улс" гэж нэрлэх болжээ. 1330-д оноос эхэлж Цагаадайн хаант улс хоёр хуваагдаж, түүний нэгийг нь Могол гэж нэрлэж Моголистан гэдэг шинэ улс буй болжээ. Мавернахор буюу Уйгарстан нь суурин соёл иргэншилтэй болсон. Одоо хүртэл Монгол гэдгийг Могол гэж дуудсан хэвээр байна.
  • 15. Туглук Төмөрийг нас барсны дараа түүнд алба хашиж агсан Төмөр хүчирхэгжин 1370 онд цэргийнхээ хүчээр Моголстаны баруун хэсгийг таслан авч өөрийн эзэмшил болгожээ. Төмөр бол Барулас овгийн хүн бөгөөд тэр Чингис хаан шиг их хүн байж Их гүрнийг байгуулна хэмээн мөрөөдөж 1370-1405 онд Төмөр Алтан ордоны улсын хагас, Дундад ази, Иран, Гүрж, Өмнөд оросыг нэгтгэсэн эзэнт гүрнийг дан ганц зэвсгийн хүчээр байгуулжээ. ТӨМӨРИЙН ХААНТ УЛС Төмөр хаан 1370-1405
  • 16. Харин ач хүү Улугбек нь (1394-1449) дайн байлдаанаас татгалзан эрдмийн мөр хөөж од гаригийн хөдөлгөөний том нээлт хийн дэлхийд алдаршжээ. Улугбекын байгуулсан Одон орны судалгааны төвийн туурь одоо хүртэл Туркменстанд байдаг. ТӨМӨРИЙН ХААНТ УЛС
  • 18. ИХ МОГОЛЫН УЛС 1525-1755 • 1525 онд Бабур ИХ МОГОЛ-ын хаант улсыг байгуулсан. • Агра хотноо Бабурын YI үеийн Шах Жахан (1627- 1658) өөрийн хатан Мумтаз Махалынхаа гэгээн дурсгалд зориулж ариун дурлалын бэлэгдэл Таж Махалын бунханг дан цагаан гантиг чулуугаар барьсан нь одоо ч дэлхийн үнэт соёлын өвийн үнэт дурсгал хэвээр байна.
  • 19. Их Могол улсын эзэн хаад • Бабур хаан / 1525-1530/ • Хумаюн хаан /1530-1540/ Бабур хааны хүү • Шер хан /1540-1555/ Хааны угсааны бус • Хумаюн хаан / 1555 / • Акбар хаан / 1556-1605/ Хумаюн хааны хүү • Жахангир хаан /1605-1627 / Акбар хааны хүү • Шах Жахан хаан /1627-1658/ Жахангир хааны хүү • Аурангзеб хаан / 1659-1707/ Шах Жахан хааны хүү
  • 20. Их Моголын үед баригдсан гайхамшигт байгууламжууд • Таж махал
  • 27. “Таж махал” эртний монгол угсааны хаан хатандаа зориулан босгосон гайхамшигт ордон
  • 28. Иль хаант улс • Чингис хааны бага хүү Тулуйн том хүү Мөнх хаан ширээнд суусны дараа өөрийн төрсөн дүү Хүлэгүг Иранд явуулж, Сири Рум, Армен, Энэтхэгийг эзлэх даалгавар өгчээ. Хүлэгү Иранд очиж, Ил хант улсыг үндэслэн байгуулаад, 9 жил (1256-1265) хан суусан байна. Тэрээр Перс, Ирак, Азербайджан, Армен, Туркестан, Гүржийн нутаг дэвсгэр дээр Ил хант улсыг байгуулсан ажээ. Хүлэгүгийн улсын ханыг Ил Хан (Улсын хаан) гэж нэрлэдэг байсан тул түүхэнд Ил Хаант улс хэмээн алдаршжээ. Тус улсыг үндэслэн байгуулагчийнх нь нэрээр "Хүлэгүгийн улс" гэж нэрлэж байжээ. • Энэ улс Армяны хаан Гетум – Мөнх хаан нарыг 7 зүйлт гэрээний үндсэн дээр байгуулагдсан. • Исмаилууд буюу Уулын өвгөдийн нийгэмлэг. Нууцлагдмал МАФИ байгууллага • Багдад хотыг эзлэн авах. • Ариун газар Иерусалимыг чөлөөлөх.
  • 29. Hayton of Corycus 1307 оны ном ТАТАРУУДЫН ТҮҮХ КАИР хот дахь БЕЙМБАРС СУЛТАНЫ БУНХАН 1260 — 1 июля 1277
  • 30. Хүлэгү хаан • Ил хант улсын нийслэл нь Тебриз хотод байсан боловч XIV зууны эхээр Иракийн Султани хотод шилжжээ. Хүлэгү хаан Сирийг байлдахдаа, Кит бух хэмээх Христосын шашинтай хүнээр цэргээ толгойлуулж байсан нь Христосынхноос дэмжлэг авах бодолтой байсны илрэл юм. 1260 онд Айн-Жамут, 1277 онд Аль- Бастанд Египедийнхэнтэй хийсэн тулалдаанд монгол цэрэг ялагдаж Сирээс шахагдаж гарсан байна. Хэдий тийм боловч Ил хаад Сирийг эзлэх зорилгоо орхиогүй юм. Газан хан хэдийгээр лалын шашинд орсон боловч Сирийг эзлэх зорилго тавьж, Гүрж, Арменийн цэргийн Британы музейд хадлагдаж байгаа Хүлэгү хааны хөрөг
  • 31. ИЛЬ ХААД - МАМЛЮКУУД • Китбухын захирсан түрэгүүд зонхилсон 10.000 гаруй цэрэг 1260 оны 9 сарын 3-нд Сирийн нутагт Мамлюкуудад бут цохигдсон. • Мамлюкууд Иерусалим хотыг шашны ариун хот учраас хамгаалсан. • 1277 онд дахин Мамлюкуудад ялагдсан
  • 33. Ил хаадын хаант улсын хаадууд 1. 1256 – Хүлэг 2. 1265 – Абага 3. 1282 – Текулар Ахмед 4. 1284 – Аргун 5. 1291 – Гайхат 6. 1294- Байду 7. 1295 – Газан 8. 1304 – Өлзийт 9. 1316 – Абу сайд 10. 1335 – Шейх Хасан Хүчү 11. 1343- 1353 Туглуг Төмөр
  • 36. Газан хаан Судрын чуулган зохиолын номын зураг Өгөөдэй хааныг хаан ширээнд өргөмжилсөн зураг.
  • 37. Хүлэгүгийн улсын мөхөл • Ил хаадын гадаад улс төрийн бодлогод Сири, Палестинийг байлдан дагуулах зорилго оршсоор байв. Энэхүү зорилгоо биелүүлэхэд Египет улс дунд нь хөндөлдөж байсан учир түүнтэй Ил хаад удаа дараа дайтаж байжээ. Египетийн Мампюкийн султанууд лалын шашныгулс төрийнхөө бодлогын түшиг тулгуур хэмээн үзэж байв. Монголын ил хаад Египетийн эсрэг дайнд Христосын шашны холбоотон улсууд болох Антиохийн вант улс, Триполийн гүнт улс, Иерусалим хант улс зэргийг ашиглаж байв. Мөн Киприйн хант улс, Киликийн
  • 38. Jami' al-tawarikh СУДРЫН ЧУУЛГАН • 1310 онд бичигдсэн • Болд чинсан, Монголын түүхийн АЛТАН ДЭВТЭР судрыг ашигласан • Рашид ад Дин(1247-1318) Багдадын баян хүн, эмч, толь бичиг зохиогч. Ил хаадын улсын нөлөөтэй түшмэл.
  • 39. ЗҮЧИ ХААН 1184—1227 Казахстанд хадгалагдаж байгаа Зүчи хааны бунхан
  • 40. Алтан ордны улс • Орост энэ улсыг "Зүчийн улс" гэж нэрлэдэг байсан бөгөөд монгол сурвалжид ч тэгж нэрлэжээ. Зарим зохиолд "Хөх орд", "Цагаан орд", "Цагаан ордот улс" гэх зэргээр нэрлБат хан тэргүүтэй Монгол ноёд баруун замын аян дайнаас буцаж ирээд Ижил мөрний доод урсгалд Сарай гэдэг нийслэл хот байгуулан суусан 1240-өөд оны эхэн үеэс эхлэн энэ улсыг "Алтан ордоны улс" хэмээн
  • 43. Бат хаан • Ууган хүү Зүчидээ Эрчис мөрнөөс баруун тийш, Хорезмээс хойш монгол цэргийн морины туурай хүрсэн газрыг өгчээ. Зүчи Урал мөрнөөс зүүн тийш Кипчакийн тал нутгийн зүүн хэсэг, Амур, Сыр-Даръяа мөрний доод урсгалын Хорезмийн нутгийг эзэмшиж байлаа. • Зүчийн хоёрдугаар хүү Бат 1236-1240 оны хооронд Урал мөрнөөс баруун тийш Волга мөрний дагуу. Кипчак, Болгарыг эзлэж Оросыг эрхшээлдээ
  • 44. Алтан ордны улсын хаадууд 1. Зүчи хаан 1223-1227 2. 1227-1255 – Бат хаан 3. 1256 –1266 Бэрх 4. 1266 –1280 Мөнхтөр 5. 1280 – 1287 Тудамөнх 6. 1287 – 1290 Тула буха 7. 1290—1312 Тохта 8. ........_...... 13. 1382 –1317 Тогтомыш
  • 45. 1341 оноос Алтан ордны хаант улс • Астрахань • Казань • Крым гэсэн 3-н хэсэг болон салсан
  • 47. 1380 оны 9 сарын 8 нь Дон мөрний Куликовын талд Алтан Ордын Мамай, Москвагийн вант улсын ван Дмитрий нарын хооронд болж Оросууд асар их хохирол амсаж байж ялалт байгуулсан. .
  • 50. Эцэст нь дүгнэхэд • Цагаадай, Иль Хаад, Алтан ордоны улсуудын үед (XIII-XY зуун) Арабууд, Османы түрэгүүд Газарын дундад тэнгис, Улаан тэнгисийн холбоо болсон Синайн хойгийг хааж, ойрхи дорнодод ноёрхож байсныг зогсоож олон жил дайн самуун, дээрэм тонуулаас болж тасалдсан “Өрнө дорнын их торгон зам”-ыг аюулгүй болгож Дэлхийн худалдаа, төрийн бодлого, гадаад харилцаа зэргийн үндсийг тавьжээ. Тэр үед Ертөнцийн эзэн, Аллах бурхантай дүйцэх нэр хүндтэй хүн нь Чингис хаан хэвээр байлаа. Одоо ч Дундад ази, Иран, Иракт Чингис хааны сүр хэвээрээ байна.
  • 51. ИХ ГҮРНИЙ ЭНЭ ИХ ТҮҮХ ДЭЛХИЙН ОЛОН УЛС, ҮНДЭСТЭН УГСААТНЫ ХОЙШДЫН ХӨГЖИЛ, ДЭВШИЛД ГҮНЗГИЙ МӨРӨӨ ҮЛДЭЭЖЭЭ