Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

190319 presentatie velon congres ct onderzoek tyf 2

180 views

Published on

Workshop Velon congres

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

190319 presentatie velon congres ct onderzoek tyf 2

  1. 1. Vormgeven aantrekkelijk en uitdagend onderwijs in Computational Thinking voor 10-14 jarigen Annelies Robben, Nicole Koenders, 
 Wim Trooster, Erik Bolhuis
  2. 2. onderzoek vanuit de 
 praktijk naar de 
 praktijk
  3. 3. onderzoek vanuit de 
 praktijk naar de 
 praktijk 20 30 40
  4. 4. onderzoek vanuit de 
 praktijk naar de 
 praktijk
  5. 5. Andere foto?
  6. 6. onderzoek vanuit de 
 praktijk naar de 
 praktijk
  7. 7. Probleemstelling: Doen we bij CT wel de goede dingen?
  8. 8. Doelstelling: Een eerste inzicht krijgen in een ideale doorlopende CT voor OR1014, als een voorstudie voor vervolgonderzoek.
  9. 9. Onderzoeksvragen: 1. Welke kennis is beschikbaar over leerlijnen en curricula op het terrein van informatietechnologie-onderwijs met aandacht voor Computational Thinking aan 10-14- jarigen?  2. Wat is de plaats van Computional Thinking in het curriculum van Onderwijsroute 10-14?  3. Op welke manier kan, gezien de technologische ontwikkelingen, het Computational Thinking-curriculum up-to-date worden gehouden (beoogd curriculum)? 
  10. 10. Onderzoeksopzet Theorie omtrent computational thinking Beoogd curriculum Uitgevoerd curriculum Bereikt curriculum GAP-analyse
  11. 11. Instrumenten Verkenning literatuur/ andere praktijken Document- analyse Observatie Focusgroep docenten Vragenlijst studenten Focusgroep studenten Focusgroep resonansgroep Welke kennis is beschikbaar over leerlijnen en curricula op het terrein van informatietechnologie- onderwijs met aandacht voor Computational Thinking aan 10-14-jarigen?  ✔ Wat is de plaats van Computional Thinking in het curriculum van Onderwijsroute 10-14? ✔ ✔ Welke (Computational Thinking) skills worden er in het huidige Computational Thinking-curriculum van Onderwijsroute 10-14 geleerd en welke ontbreken (beoogd versus uitgevoerd curriculum)?  ✔ ✔ (Hoe is vormgeving van de leerarrangementen (mate van zelfsturing, kenmerken van de leeractiviteiten) (uitgevoerd curriculum)?  ✔ ✔ Hoe ervaren leerlingen het Computational Thinking- curriculum (bereikt curriculum)?  ✔ Welke Computational Thinking vaardigheden hebben leerlingen ontwikkeld (bereikt curriculum)?  ✔ ✔ Worden aangeboden kennis en vaardigheden ook belegd in andere vakken van het curriculum van Onderwijsroute 10-14 en hoe (zou dat kunnen) (uitgevoerd curriculum)?  ✔ ✔ ✔ Met welke doorstroomkenmerken t.b.v. het vervolgonderwijs voor 10-14-jarigen moet rekening gehouden worden met het vormgeven van het ✔ ✔
  12. 12. Noodzaak ICT Theorie Beoogd Curriculum Uitgevoerd Curriculum Bereikt curriculum Over de hele wereld hebben een aantal regeringen en organisaties hun inspanningen opgevoerd om de toegang tot computerwetenschap in primaire en secundaire klaslokalen uit te breiden. De rode draad door al deze initiatieven is de noodzaak om studenten voor te bereiden op de banen van de toekomst in een digitale economie van de eenentwintigste eeuw (A. Yadav, P. Sands, J. Good & Alex Lishinki, 2018). De huidige vakken Informatiekunde en Informatica in het voortgezet onderwijs bereiden de leerlingen niet op deze maatschappij voor. Beide vakken schieten serieus tekort qua inhoud, kwaliteit en positie. Het onderbouwvak Informatiekunde dateert uit 1994 en was gericht op het verkrijgen van een digitaal rijbewijs door de leerlingen; het is nagenoeg verdwenen (KNAW, 2012). De gedachte om al in het primair en voortgezet onderwijs aandacht aan computational thinking te besteden is dat informatica heeft gezorgd voor grote vooruitgang in de wetenschap en het dagelijks leven, en dat het niet meer voldoende is om lerenden pas in het hoger onderwijs te laten kennismaken met aspecten van computational thinking (Barr & Stephenson, 2011). Wing’s oproep heeft geleid tot hernieuwde aandacht in diverse landen voor het inpassen van vaardigheden die te maken hebben met informatie- en communicatietechnologie in het curriculum. Kinderen gebruiken elke dag techniek: appen, Facebooken, gamen, het bedienen van smartphones, laptops en tablets... Sommige kinderen kunnen zelfs al programmeren. Wij weten nog niet hoe 2030 eruit zal zien, maar zeker is wel dat techniek een nog grotere rol zal spelen. Dit zal de baankeuze, onderwijs en kwaliteit van leven van onze kinderen gaan beïnvloeden (Routegids). Vakexperts en studenten werken binnen 10-14 multidisciplinair samen om onze kinderen technisch breder te laten kijken dan hun smartphone en tablet. 3D printen, robotica, Beroepsvoorbereidend: we leiden op voor beroepen die nu nog niet bestaan Sociaal cultureel Verweven door het hele curriculum; (Leerling is eigenaar van zijn eigen leerproces, nieuwsgierigheid als bron gebruiken); Daarnaast expliciet aandacht voor techniek.
  13. 13. Apart vs geïntegreerd Theorie Beoogd Curriculum Uitgevoerd Curriculum Bereikt curriculum Apart Computational thinking als apart vak? Aan de ene kant zijn er deskundigen als Han van der Maas (Uva) en Maria- Ilona Koski (NewTechkids) die vinden van wel. Omdat de maatschappij zich steeds sneller ontwikkelt in de richting van een digitale informatiesamenleving, en omdat het vervolgonderwijs en de arbeidsmarkt erom vragen (Kennisnet, 2016). Geïntegreerd Stimuleer de interactie tussen deze vakken en de andere schoolvakken (KNAW, 2012) Aspecten van CT kunnen dan ook heel goed in andere vakgebieden aan de orde komen, zoals het stelonderwijs en de natuurwetenschappen. (J. Voogt, S. Brand-Gruwel & J. van Strien, 2017) De leerstof is geordend rond acht kernconcepten. Deze bestrijken meerdere vakken en komen uit de wereld om ons heen (Routegids) Techniek en wetenschap is één van de vier dimensies (Routegids) . Dagelijks starten we met de basisvaardigheden (talen, lezen, rekenen & wiskunde). Aan het einde van de ochtend ronden we de basisvaardigheden af en vervolgen we de dag met het thematisch onderwijs aan de hand van de kernconcepten (Routegids). Taken en banen waar Verweven door het hele curriculum; (Leerling is eigenaar van zijn eigen leerproces, nieuwsgierigheid als bron gebruiken); Daarnaast expliciet aandacht voor techniek.
  14. 14. Inhoud CT Theorie Beoogd Curriculum Uitgevoerd Curriculum Bereikt curriculum In de benadering van de SLO en ISTE gaat het overigens niet alleen om kennis en vaardigheden, maar ook om een attitude gericht op het om kunnen gaan met complexiteit en ambiguïteit, doorzettingsvermogen bij het oplossen van lastige problemen en samenwerken met anderen bij het zoeken naar de oplossing (D. Van der Linde, J. Voogt & N. van Aar, 2017). De afgelopen jaren heeft SLO samen met leraren deze voorbeeldleerlijnen digitale geletterdheid ontwikkeld. Dit is gebeurd met scholen die al aan digitale geletterdheid werkten of ermee aan de slag wilden. Binnen de eigen schoolcontext hebben de leraren voor digitale geletterdheid of aspecten daarvan een lesprogramma gemaakt en input gegeven voor de leerlijnen (SLO, 2018).  Het National Curriculum (UK) for computing beoogt ervoor te zorgen dat alle leerlingen: Kan de fundamentele principes van computerwetenschap begrijpen en toepassen, inclusief logica, algoritmen, gegevensweergave en communicatie kan problemen in computationele termen analyseren en heeft herhaalde praktische ervaring met het schrijven van computerprogramma's om dergelijke problemen op te lossen kan informatietechnologie, inclusief nieuwe of onbekende technologieën, analytisch evalueren en toepassen om problemen op te lossen zijn verantwoordelijke, bekwame, zelfverzekerde en creatieve gebruikers van informatie- en communicatietechnologie (Department for education, 2013) Ons curriculum is verbonden met de wereld. Binnen ons curriculum werken wij met doelen (SLO) en acht kernconcepten waarmee de leerlingen zichzelf en de wereld kennen (Routegids). De kernconcepten maken de samenhang tussen de verschillende vakgebieden zichtbaar. We hebben dit per kernconcept uitgewerkt in vier dimensies namelijk; mens en maatschappij, mens en natuur, mens en cultuur en technologie en wetenschap. Per dimensie stellen we een aantal doelen per week centraal, zodat het grote thema in kleine subthema’s wordt aangeboden. Dit biedt onze leerlingen overzicht en structuur, waarbij we werken aan de doelen die per kernconcept nauwkeurig zijn uitgewerkt. Op deze manier krijgen alle kerndoelen de nodige én verplichte aandacht (Routegids). Komt uiteindelijk in het portfolio. Leerlingen tonen via portfolio aan de techniekdoelen worden beheerst.
  15. 15. Didactiek Theorie Beoogd Curriculum Uitgevoerd Curriculum Bereikt curriculum Er is een breed spectrum van methodes, variërend van de zandbakmethode (experimenteren en uitproberen) tot een gestructureerde aanpak waarin stap voor stap kennis, begrippen en principes worden overgebracht. Het ideaal ligt waarschijnlijk in het midden (‘guided discovery learning’) (Kennisnet, 2016). Hoewel programmeren een van de belangrijkste instrumenten is om de ontwikkeling van computational thinking te ondersteunen, hebben onderzoekers ook gesuggereerd dat unplugged-activiteiten (dat wil zeggen, zonder gebruik van een computer) even waardevol zijn voor het introduceren van computerideeën en de aard van computerwetenschappen voor studenten (Yadav, Sands, Good, & Lishinki, 2018). Onderzoeksvragen spelen grote rol binnen kernconcept. Geen ‘gewone lessen’, maar workshops “ontdekkend leren”. Daarnaast wel vaste, gezamenlijke instructiemomenten Sociaal constructivisme Persoonlijke leerroutes/ eigen ontwikkelingslijnen/: gedifferentieerd, en elk kind op zijn eigen niveau Stamgroepen met leerlingen van diverse leeftijd Begeleiding door vak experts/ coaches 10-14 biedt leerlingen alle ruimte om hun talenten en mogelijkheden te verkennen(Routegids). 10-14 is een krachtig onderwijsconcept waarbij coaching, persoonsvorming en onderzoekend vermogen de stap van PO naar VO Afhankelijk van het kind/afhankelijk van doel. Veel samenwerken (afhankelijk van het doel). Toekomst: Buitenschools curriculum (bedrijven, maatschappij, natuur bezoeken) Onderzoekend en ontwerpend leren
  16. 16. Competenties docenten Theorie Beoogd Curriculum Uitgevoerd Curriculum Bereikt curriculum In plaats van ieder voor zich kunnen docenten beter in teams samenwerken aan een ICT-rijke leeromgeving (McKenney, & Voogt, 2015). Geef docenten tijd en gelegenheid om zich bij te scholen in ontwerptechnieken. De schoolleiding kan het proces ondersteunen door bijeenkomsten te faciliteren en door modellen en checklists aan te reiken, bijvoorbeeld voor de selectie van (digitale) materialen. En misschien wel de belangrijkste ondersteuning: geef docenten erkenning (McKenney & Voogt, 2015). De inzet van ICT hangt bovendien af van de kennis en vaardigheden van de docenten. (McKenney & Voogt, 2015). TPACK Onder lerarenopleiders computerwetenschappen wordt het kader van pedagogische kennis van inhoud (PCK) hoog aangeschreven als een geschikt kader voor het definiëren van de kennis die docenten moeten kunnen hebben om computerwetenschap te geven (bijv. Hubwieser, Magenheim, Mühling, & Ruf, 2013; Saeli, 2012). Onderwijsroute 10-14 ‘Niet papieren, maar de juiste attitudes zijn belangrijk’ Samengesteld onderwijsteam uit PO en VO Vakexperts verzorgen alle vakken, workshops en coaching. Naast inhoudelijke en pedagogische kennis vooral drive & mentaliteit & flexibiliteit (een of meerdere rollen: coach - begeleider - trainer – regisseur). Teamleren en ontwikkelen is basis organisatie Teamleden krijgen ook ‘coaching on the job’: op de werkvloer feedback van deskundigen die regelmatig met hen meelopen. Op studiedagenhouden leerkrachten en begeleiders zich gezamenlijk bezig met de ontwikkeling van het concept 10-14. We ervaren ruimte om hier een weg in te vinden; Ruimte bieden en good practice delen. We lopen op de brug, terwijl we nog aan het bouwen zijn; Samenwerking met (windesheim) studenten werkt goed, alles werkt samen en dat gaat sneller; De vertaalslag naar het toepassen in het onderwijs moet nog komen; Artikelen delen (blogs); Daily stand up; Eén collega is de aanjager voor de technologiedagen, ligt buiten haar comfortzone. Geeft bewondering Niet: cursussen!
  17. 17. Middelen Theorie Beoogd Curriculum Uitgevoerd Curriculum Bereikt curriculum Hoewel programmeren een van de belangrijkste instrumenten is om de ontwikkeling van computational thinking te ondersteunen, hebben onderzoekers ook gesuggereerd dat unplugged-activiteiten (dat wil zeggen, zonder gebruik van een computer) even waardevol zijn voor het introduceren van computerideeën en de aard van computerwetenschappen voor studenten (A. Yadav, P. Sands, J. Good & Alex Lishinki, 2018). Materialen via LAB21, TechAtelier Financiën uit regulier onderwijsbudget Weinig eigen budgetten (Half een PO- en half een VO- financiering). Weinig ruimte. Creatief om budget te vergroten; Minecraftlicensie (en andere software) uit boekenbudget; Lenen van Techatelier en Windesheim; Vaak ruilhandel met andere scholen/ instanties iedereen wil 10-14 onderwijs (maakt ze gebruik van)
  18. 18. OR1014 School 1 School 2 Literatuur Activiteiten versus doelgericht werken De evaluatie is gericht op de doelen Activiteiten gericht: Werken met Micro- bits met behulp van een stappenplan (kookrecept) Activiteiten gericht: Werken met Micro-bits met behulp van een stappenplan (kookrecept) Werkvormen Half geleide instructie: leerlingen kregen grote opdracht en de instrumenten aangereikt, maar hadden kregen grote vrijheid om uit te werken Dichtgetimmerde opdracht, met creatieve element waarin vrijheid zat (dit doel lag buiten de ct-doelen) Volledig dichtgetimmerde opdrachten. Vrijheid zat in welke les zij mochten uitvoeren. Er wordt hogere orde denken nagestreefd, maar passen de werkvormen daarbij? Wat is de didactische alignment tussen doelen en leeractiveiten Toetsen Begin van een assessment op enkele CT-doelen: neerslag in het portfolio Niets Niets Belang van formatieve en summatieve toetsing in het kader van het leren? Wat is een goede CT-praktijk?
  19. 19. OR1014 School 1 School 2 Literatuur Implementatie GAANDEWEG ONTWIKKELEN: • Een school binnen OOZ • Vlak voor het geven wordt het ontwikkeld. • Geen E-lab. • Studenten lerarenopleiding ondersteunen GEPLANDE ONTWIKKELING: • schoolbreed • Innovatielab • Activiteiten voor collega’s • E-coaches (schoolleiders) OLIEVLEKWERKING: • een klas/ een les —> uitwerking naar de school —> uitwerking naar hele stichting • Docenten en studenten van de pabo ondersteunen • E-lab • ? Professionaliser en ON THE JOB: • Studenten doen voor • Afkijken van elkaar en van de leerlingen INNOVATIELAB: • Trainingen voor en in scholen • Voordoen in scholen (geven lessen in de school) PERIODETHEMA’S: SPREKERS EN ELAB • Elke periode werd gestart met spreker en bijeenkomsten in ELAB • Ontwikkelen in Microsoft Teams (delen) Siero: Vier fasen: • Basis op orde • ICT-vaardigheden • Samen lessen ontwikkelen • Platform om te delen Wat is een goede professionaliserings- en implentatiestrategie?
  20. 20. OR1014 School 1 School 2 Literatuur Geïntegreerd: Les over emigratie/immigratie, waarbij leerlingen gegevens over emigratie/immigratie in excel moesten verwerken, analyseren en visualiseren. Geïntegreerd: Les met behulp van Micro-Bits. Geïntegreerd: Les programmeren met behulp van een Micro-Bit. Er werd niet gereflecteerd op de CT-(denk)stappen (terwijl hierop wel werd gestuurd) Geeft aan dat de voorkeur uitgaat naar apart en geïntegreerd. In de praktijk zie je al gauw dat er CT geïntegreerd - apart?
  21. 21. onderzoek vanuit de 
 praktijk naar de 
 praktijk
  22. 22. Drie tafels • Borging CT in de lerarenopleiding • Onderwijsleermaterialen • Schoolontwikkeling & professionaliseren van docenten • Koppeling CT met beroepen
  23. 23. Bronnen - Literatuur Aman Yadav, P. S. (2018). Computer Science and Computational Thinking in the Curriculum: Research and Practice. USA: Springer International Publishing. Angeli, C., Voogt, J., Fluck, A., Webb, M., Cox, M., Malyn-Smith, J., & Zagami, J. (2016). A K-6 computational thinking curriculum framework: Implications for teacher knowledge. Journal of Educational Technology & Society, 19(3). D. van der Linde & Voogt, J. (2017). Hoe kinderen computational thinking skills inzetten als zij een probleem oplossen met de Ozobot. Zwolle: Lectoraat Onderwijsinnovatie & ICT . Department for Education. (2013). Computing programmes of study: key stages 1 and 2. England: Author Jonker, H. (2018) Herontwerp van het curriculum van de Master Learning & Innovation: Ontwerprichtlijnen. Ongepubliceerd document. Leonard, J., Mitchell, M., Barnes-Johnson, J., Unertl, A., Outka-Hill, J., Robinson, R., & Hester-Croff, C. (2017). Preparing Teachers to Engage Rural Students in Computational Thinking Through Robotics, Game Design, and Culturally Responsive Teaching. Journal of Teacher Education, 0022487117732317. Kennisnet. (2016). Zoetemeer: Kennisnet. KNAW. (2012). Digitale geletterdheid in het voortgezet onderwijs. Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. McKenney, S., & Voogt, J. (2015). ICT met meerwaarde: Laat je niet verleiden door techniek alleen. Onderwijsroute 10-14. (2017a) Route Info (2017-2018). Zwolle: Onderwijsroute 10-14 Onderwijsroute 10-14. (2017b) Routegids (2017-2018). Zwolle: Onderwijsroute 1014 SLO. (2015, 12 22). (A. Strijker, Redacteur) Opgeroepen op 04 2018, van curriculum van de toekomst: http://curriculumvandetoekomst.slo.nl/21e-eeuwse- vaardigheden/digitale-geletterdheid/computational-thinking SLO. (2018, 03 12). SLO. Opgehaald van SLO: http://curriculumvandetoekomst.slo.nl/projecten/leerlijnen-digitale-geletterdheid Voogt, J., Brand-Gruwel, S., & Van Strien, J. (2017). Effecten van programmeeronderwijs op computational thinking: een reviewstudie. Den Haag : NRO.

×