Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Nfu master k&v 17 9-2015

427 views

Published on

Generaties in de gezondheidszorg

Published in: Health & Medicine
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Nfu master k&v 17 9-2015

  1. 1. Generaties in de gezondheidszorg NFU Master Kwaliteit en Veiligheid Prof.dr. Robbert Huijsman MBA, Bijzonder hoogleraar Management & Organisatie Ouderenzorg Manager Innovatie en programmamanager Kwaliteit van zorg bij Zilveren Kruis (Achmea)
  2. 2. Dynamiek en beweging, in soorten en maten  Beweging in loopbaan: even voorstellen  Veranderingen in demografie en ziekten  Sociaal-maatschappelijke bewegingen: het fenomeen van generaties  Bewegende normen over gezondheid en zelfredzaamheid  Bewegingen in de gezondheidszorg  Hou jezelf en anderen in beweging!
  3. 3. Beweging in loopbaan: even voorstellen  Geboren Rotterdammer (1962)  Macro-economie (1980-1986), MBA RSM (2000-2001)  Promotie “Model van voorzieningen voor ouderen” (1990)  Senior onderzoeker (1990-1993), UHD (1993-2002)  Drie leerstoelen (1997-2001, 2002-2011, 2012-)  Vakgroepvoorzitter (2000-2007), Opleidingsdirecteur (2003-2007)  Parttime hoogleraar sinds 2007, combinatie met de praktijk!  Directeur adviesbureau (2007-2009), directeur CIZ (2009-2011)  Nu: Senior Manager Innovatie en programmamanager Kwaliteit van Zorg bij Zilveren Kruis Achmea (2011-)
  4. 4. Levensverwachting bij 65 jaar (CBS) 4
  5. 5. Bevolkingspiramides tijdens het middelste jaar van generaties (1962, 1977, 1992 en 2007; CBS) 5
  6. 6. We leven langer en langer gezond (VWS, 2012) 6 Multimorbiditeit wordt nieuwe uitdaging
  7. 7. Vier, vijf, zes, .. generaties 7
  8. 8. Generaties verschillen?!
  9. 9. Generaties zijn nieuw werkgebied 9
  10. 10. Generatietheorie (Bontekoning, 2007/2010) Een generatie bestaat uit (leef)tijdgenoten die zich met elkaar verbinden door: •gedeelde beleving van de vitaliteit van omringende cultuur, gevolgd door •gedeelde reactie in de vorm van spontane vernieuwingsimpulsen, en •gedeelde mentale, emotionele en fysieke ontwikkeling, die is afgestemd op de evolutionaire rol van hun generatie. Elkaar in levensfasen opvolgende generaties zorgen - mits ondersteund - voor de evolutie van sociale systemen, zoals maatschappijen, organisaties en verenigingen, voor de evolutie van het leiden, organiseren, samenwerken en communiceren. Iedere levensfase opnieuw. Een (nieuwe) generatie wordt energiek als zij haar evolutionaire rol kan uitleven en verliest energie als ze wordt ‘gedwongen’ om zich aan te passen aan werk- en leefwijzen van de oudere generaties die zij instinctief en intuïtief als niet-vitaal ervaart. Parallel daaraan versnelt of vertraagt haar collectieve talentontwikkeling, en daarmee ook de vernieuwing van de organisatiecultuur. 10
  11. 11. Generatie-indeling van Nederland Generaties Geboortejaren Kenmerkend motto Vooroorlogse generatie 1910-1925 conventionele waarden, kerkelijke verzuiling “je krijgt niets cadeau” Stille generatie 1925-1940 gezagsgetrouwe burgerwaarden, hard werken “niet klagen, we hebben het best goed” Protestgeneratie der Babyboomers 1940-1955 idealistische en gedreven democratiseerders emancipatie, “inspraak en draagvlak” Verbindende of verloren generatie X 1955-1970 nuchtere verbinders van diversiteit “samen werken, samen leven” Pragmatische generatie 1970-1985 werk is belangrijk, levensgeluk nog belangrijker; “je eigen ding doen” en “vooral jezelf zijn” Grenzeloze generatie, generatie Einstein 1985-2000 projectwerken, zonder hiërarchie en bureaucratie “alles kan en alles moet”, ondanks tegenslag Digigeneratie 2000-2015 authenticiteit, leren in het nieuwe digitale werken “multitasking in the cloud”, duurzame “foot print” 11
  12. 12. Amerikaans profileringsonderzoek
  13. 13. Demografische kengetallen der generaties Generaties Aantal levend- geboren x1.000 (% bevolking) Percentage sterfte in eerste levensjaar Percentage dat leeftijd van 65 jaar bereikt Levensverwachting bij geboorte (M/V) Resterende levensverwachting bij 65 jaar (M/V) Vooroorlogse generatie 2.635 (2,70%) 8,65% 67,3% ? M: 14,3 V: 19,0 Stille generatie 2.639 (2,19%) 4,62% 75,5% ? M: 15,4 V: 19,6 Protestgeneratie der Babyboomers 3.377 (2,34%) 3,49% 78,5% M: 70,3 V: 72,6 M: 17,9 V: 19,5 Verbindende of verloren generatie X 3.616 (2,05%) 1,60% ? M: 71,0 V: 75,6 M: 19,5 V: 22,3 Pragmatische generatie Y 2.816 (1,36%) 0,96% ? M: 72,1 V: 78,5 M: 20,5 V: 23,1 Grenzeloze generatie of generatie Einstein 2.884 (1,27%) 0,62% ? M: 74,3 V: 80,3 M: 21,3 V: 24,0 Digigeneratie Z 2.294 (1,17%) 0,43% M: 78,0 V: 82,3 ? 13
  14. 14. Vier generaties professionals bieden zorg aan drie generaties ouderen Team van professionals Oudere zorg- vragers Generaties: 1.Verbindende 2.Pragmatische 3.Grenzeloze 4.Heldere Digi/Z Generaties: 1.Vooroorlogse 2.Stille 3.Protest Plan: dubbelpromotie-onderzoek naar renderende generatiedynamiek in de ouderenzorg A B 14
  15. 15. Deel A: (interventies in) generatie- dynamiek binnen zorgteams A Hoe werken verschillende generaties professionals in multidisciplinaire zorgteams effectief samen en hoe kunnen ze een voortdurende sociale evolutie op gang houden of brengen, gebruik makend van elkaars competenties en drijfveren vanuit generatietheorie? 1.Systematische literatuurreview: verschillen en overeenkomsten in teamaspecten tussen generaties 2.Modelontwikkeling: hoe is (interventie in) ervaren dynamiek en samenwerking tussen verschillende generaties professionals in de ouderenzorg te conceptualiseren en te operationaliseren? 3.Secundaire data-analyse: welke statistische samenhangen zijn uit reeds uitgevoerde onderzoeken te destilleren tussen teamaspecten en behoren tot een bepaalde generatie? 4.Analyse huidige situatie: hoe verloopt de samenwerking tussen verschillende generaties professionals in de dagelijkse praktijk van zorgteams in de extra- en intramurale ouderenzorg? 5.Interventie-studies: nut van (nader te selecteren) interventies in de dynamiek en samenwerking tussen generaties in zorgteams.
  16. 16. Van organisatie-gecentreerd aanbod, naar ketenzorg en cliëntgecentreerde netwerken Organisatie XGemeente Y Professional Z Organisatie R Mantelzorger Aanbieder B Zorg- aanbieder cliënt cliëntcliënt cliënt cliënt cliënt cliënt cliëntcliënt cliënt 16
  17. 17. Werkwijzen en condities voor teams Motiverende doelen Respect voor verschillen Initatief tonen Geïnspireerd samenwerken Flexibel aanpassenOpen communicatie Gedeelde verantwoor-delijkheid Uitdaging Vertrouwen EnergieVerbinding OntwikkelingHelderheid 17
  18. 18. Drijfveren van verschillende generaties op de werkvloer (Bontekoning) Protestgeneratie der Babyboomers Verbindende of verloren generatie X Pragmatische generatie Y Grenzeloze generatie Bezitten ‘nog’ de sleutel/topposities (deel moet langer blijven) Zitten veelal bekneld tussen Babyboomers en Pragmaten Nemen veel posities van Babyboomers over Komen er aan! • Draagvlak creëren • Structureren • Idealiseren • Status • Polderen/consensus • Teamplayers • Visionairs • Rapporten/verslagen • Vergadercultuur • Conflict vermijdend • Politieke spelers • Aanpassen • Persoonlijk ontwikkelen • Kwaliteit • Verantwoordelijkheid naar thuisbasis • Bruggenbouwers • Korte termijn oriëntatie • Sceptisch/realistisch • Heb ik het bereikt? • Politiek mijdend • Ik wil en kan alles • Zelfverzekerd • Interactief • Concrete resultaten • Innovatie boven hiërarchie • Open constructieve teamspirit • Balans Werk / Privé • Direct en ondernemend • Multitasking • Zelf dingen uitvinden • Ontwikkeling/fun • Oppervlakkiger? • Verzet tegen sturing • Bepalen zelf wat goed is • Beeldcultuur in plaats van tekst- cultuur • De BV “IK” • Sturen op sterktes! 18
  19. 19. Normen, waarden en kwaliteiten voor de vier werkzame generaties (Bontekoning, 2010)
  20. 20. De werkende generaties
  21. 21. Verschillen tussen generaties
  22. 22. Deel B: (interventies in) generatie- dynamiek tussen cliënt en zorgteam B Hoe kunnen verschillende generaties zorgprofessionals op effectieve en klantwaarde toevoegende wijze inspelen op de wensen, behoeften en (gedrags)stijlen van verschillende generaties zorgvragende ouderen? 1.Systematische literatuurreview: verschillen en overeenkomsten in wensen, behoeften en (gedrags)stijlen tussen generaties ouderen. 2.Modelontwikkeling: hoe kunnen (interventies in) ervaren dynamiek en samenwerking tussen verschillende generaties professionals en generaties ouderen worden geconceptualiseerd? 3.Secundaire data-analyse: welke samenhangen zijn uit reeds uitgevoerde onderzoeken te destilleren tussen de wensen, behoeften en satisfactie van zorgvragende ouderen van verschillende generatie? 4.Analyse huidige situatie: hoe verloopt de zorgrelatie tussen verschillende generaties professionals en verschillende generaties ouderen in de dagelijkse extra- en intramurale ouderenzorg? 5.Interventie-studies: nut van (nader te selecteren) interventies in de dynamiek en zorgrelatie tussen professionals en verschillende generaties ouderen. Nieuwe vormen van vraaggerichtheid of persoonsgerichte zorg
  23. 23. “De oudere” bestaat niet 24
  24. 24. Generatie-indeling van Nederland Generaties Geboortejaren Kenmerkend motto Vooroorlogse generatie 1910-1925 conventionele waarden, kerkelijke verzuiling “je krijgt niets cadeau” Stille generatie 1925-1940 gezagsgetrouwe burgerwaarden, hard werken “niet klagen, we hebben het best goed” Protestgeneratie der Babyboomers 1940-1955 idealistische en gedreven democratiseerders emancipatie, “inspraak en draagvlak” Verbindende of verloren generatie X 1955-1970 nuchtere verbinders van diversiteit “samen werken, samen leven” Pragmatische generatie 1970-1985 werk is belangrijk, levensgeluk nog belangrijker; “je eigen ding doen” en “vooral jezelf zijn” Grenzeloze generatie, generatie Einstein 1985-2000 projectwerken, zonder hiërarchie en bureaucratie “alles kan en alles moet”, ondanks tegenslag Digigeneratie 2000-2015 authenticiteit, leren in het nieuwe digitale werken “multitasking in the cloud”, duurzame “foot print” 25
  25. 25. Procent 65+ in verzorgings- en verpleeghuizen 26
  26. 26. Vitaliteitsmodel van Westendorp c.s Vitaal Gezond Apathie Kwetsbaar Bij de pakken neerzittend Doelen stellend Veerkracht Zelfredzaam Veerkracht Zelfredzaam VerveeldVerveeld Lethargie Afwachtend Lethargie Afwachtend Energie
  27. 27. groep extravert ego introvert Samen & de buurt Ruim & hoogwaardig Stedelijk & authentiek Rustig & functioneel Praktisch & vertrouwd Stads & allure Landelijk & vrij Veilig & de wijk 28
  28. 28. groep extravert ego introvert 8% Samen & de buurt 14% Ruim & hoogwaardig 15% Stedelijk & authentiek 15% Stads & allure 11% Landelijk & vrij 8% Rustig & functioneel 15% Veilig & de wijk 11% Praktisch & vertrouwd 12% 10% 3% 11% 10% 10% 5% Praktisch & vertrouwd 34% Rustig & functioneel 19% 13% 3% 14% 6% 9% 9% Praktisch & vertrouwd 26% Rustig & functioneel 20% Praktisch & vertrouwd 18% Rustig & functioneel 20% Stedelijk & authentiek 15% Stads & allure 5% Samen & de buurt 12% Veilig & de wijk 9% Ruim & hoogwaardig 13% Landelijk & vrij 10% 29
  29. 29. Portland State University’s School of Architecture, June 2014 Intergenerationele huisvesting 30
  30. 30. Slimmer wonen met (e-)domotica
  31. 31. Slimmer zorgen met e-health
  32. 32. Intergenerationele leren 33
  33. 33. Intergenerationele creativiteit 34
  34. 34. Kom in beweging, ongeacht je leeftijd 35
  35. 35. Dank voor uw aandacht! Prof.dr. Robbert Huijsman MBA email: huijsman@bmg.eur.nl 36
  36. 36. Definitie van gezondheid Wereldgezondheidsorganisatie (WHO 1948): toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en maatschappelijk welzijn en niet slechts de afwezigheid van ziekte of andere lichamelijk gebreken. the ability to adapt and to self manage Machteld Huber (2012): vermogen van mensen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. http://www.youtube.com/watch?v=eNIVJptxJu0&feature=youtu.be 37
  37. 37. Zelfredzaamheid is kern van gezondheid  Betekenisvol leven, je mag er zijn  Baas over eigen hoofd, lijf en leven  Persoonlijke contacten en interactie  Accent op wat wél kan, zorgen even opzij  Mens méér dan bundel zorgactiviteiten  Eigen regie en veerkracht
  38. 38. Van ziekte en zorg (ZZ) naar gezondheid en gedrag (GG) en mens en maatschappij (MM) met technologie thuis (TT) Zelfred- zaamheid Demografie - dubbele vergrijzing - gezinsverdunning - ontvolking grensstreek - multiculturaliteit - … Maatschappelijk - individualisering - verzakelijk, juridisering - burgerperspectief - risico-bereidheid Epidemiologisch - chroniciteit - overleving na kanker - DNA-factor - welvaartziekten Technologie - Internet, social media - e-Health, domotica - Zorg op afstand - … Sociale trends - solidariteit onder druk - afkalvende mantelzorg - nieuwe vrijwilligers - civil society? Politieke dynamiek - neo-liberalisme mensbeeld - inzet en effect preventiebeleid? - zelf  eigen kring  overheid - afbouw AWBZ, PGB, opbouw WMO Economisch - bezuinigingen - pensioencrisis - eigen bijdragen - samenloop SES

×