Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Upcoming SlideShare
Technisch, wetenschappelijk en industrieel erfgoed in musea en collecties (Hilde Langeraert)
Next
Download to read offline and view in fullscreen.

0

Share

Download to read offline

Kennis van 'doen', evolutie en toekomstvisie (Hilde Schoefs)

Download to read offline

5e ETWIE-ontmoetingsdag (26 november 2016)

Related Books

Free with a 30 day trial from Scribd

See all
  • Be the first to like this

Kennis van 'doen', evolutie en toekomstvisie (Hilde Schoefs)

  1. 1. Kennis van ‘doen’, evolutie en toekomstvisie Hilde Schoefs conservator Openluchtmuseum
  2. 2. ‘DOEN’?!
  3. 3. Waarover hebben we het? doen = hier = ambacht in diverse vormen waar te beginnen? Google: –zoekterm ‘ambacht’: 5,8 mio hits –zoekterm ‘craftsmanship’: 52,2 mio hits
  4. 4. Ambacht in diverse vormen? • “‘oorspronkelijk’” • (+) gepercipieerd als zonder franjes of nieuwigheden • (-) gezien als oubollig, passé • ‘hybride’* • (+) gepercipieerd als nieuw, verfrissend, origineel • (-) gezien als niet-authentiek, frivool, spielerei * mengvorm met design, kunst, techniek, technologie, …
  5. 5. hybris ↓ nieuwer = beter = + ambacht = folklore = - ↕ stielkennis = erfgoed = + nieuwigheden = niet-beproefd = - ↑ nostalgie, continuïteitsdenken,…
  6. 6. Factor tijd als dividing principle – tijd om het métier door en door te leren kennen; – tijd om de techniek in de vingers (en het hoofd) te krijgen; – tijd is (onder de vorm van ervaring) – naast talent – een sterk bepalende factor in de transitie van ‘een ambacht’ naar ‘vakmanschap’ of ‘meesterschap’.
  7. 7. De valorisatie van ‘oorspronkelijke’ ambachten - +
  8. 8. De valorisatie van hybride ambachten + -
  9. 9. Evolutie van waardering van ‘ambacht(sm/v/x)’? Richard Sennett duidt in het eye- openende The Craftsman (2008) hoe de perceptie en de waardering van ambachten en ambachtslui doorheen de tijd is geëvolueerd.
  10. 10. Griekse Oudheid - Essentiële functie - in de lokale gemeenschap, - zowel naar productie toe - als op het vlak van status.
  11. 11. Vroege Middeleeuwen - belangrijke functie - overkoepeld door en streng gereguleerd in (stedelijke) gilden - getypeerd door verschillende leerstadia (van gezel tot leermeester) - mix van talent, (interesse) en ervaring - focus op het reproduceren (imitatie) van meesterschap (= kwaliteitscontrole) - hoe hoger op de werkplaatsladder, hoe meer extra vaardigheden er verwacht/aangeleerd werden (bv. ondernemerschap) – gebaseerd op talent
  12. 12. Latere Middeleeuwen - Groeiende negatieve connotatie - Ter bescherming van de familie-naam, -eer en het familiekapitaal verwachtten meesters met aanzien immers hoe langer hoe meer dat hun zoon(s) het ambacht en meesterschap verderzetten, ongeacht hun talent of interesse. - Nodeloos te zeggen dat dit tot een verlies van kwaliteit leidde en op termijn tot pejoratieve connotaties verbonden met ambacht (oneerlijk, half werk, niet met de tijd mee, …).
  13. 13. Renaissance - Meesterschap krijgt een nieuwe betekenis. - Het genius (genie) van de Renaissance-meester tilt gewone voorwerpen uit boven hun gebruiksfunctie en voegt er een esthetische (en sociaal onderscheidende) functie aan toe. - Deze combinatie van kunst en ambacht tilt het aanzien van dit soort vakmanschap opnieuw op een hoger niveau.
  14. 14. Waardering van ambacht vandaag - Positieve perceptie van het ‘eenvoudige’ ambacht tijdens en na de Romantiek bleef via de volkskundebeoefening tot in de 20e eeuw positief resoneren. - In de 2e helft van de 20e eeuw worden ambachten in toenemende mate opnieuw negatief gepercipieerd (oubollig, niet met de tijd mee, bollenzakdoekniveau). - Vanaf het begin van de 21e eeuw helpen diy-trends, een hernieuwd streven naar oorspronkelijkheid en duurzaamheid en de groei van nieuwe technologieën het ‘ambacht’ nieuw leven in te blazen.
  15. 15. Waarde vs. waardering • Ambachtelijk gemaakte producten worden gepercipieerd (en vermarkt) als authentiek, uniek en degelijk. • Een deel van het publiek erkent dat, is net op zoek naar die uniciteit, dat maatwerk en is bereid de prijs daarvoor te betalen. • Een deel van het publiek kan men enthousiasmeren voor het ambacht, het métier, maar vindt de prijs te
  16. 16. Hybride: nauwe vermenging van ongelijksoortige zaken kruisbestuiven / mengen / ingrijpen
  17. 17. Hybrid I: Robots Wat is de link tussen robots en vakmanschap (als in: ambachten)? www.youtube.com/watch?v=Haz7rilcjHA
  18. 18. Hybrid II: 3D-printing Hoe kan een technologie als 3D- printing van invloed zijn op een ambacht, op vakmanschap? www.youtube.com/watch?v=cIKyIjz_hhk
  19. 19. Hybrid² • Robot vs mens I en II (Timo Boll) www.youtube.com/watch?v=lv6op2HHIu • Robot vs mens III (zwaardvechter) www.youtube.com/watch?v=O3XyDLbaU
  20. 20. Hoofd-hand-discussie doen = enkel handen? – nee: hoofd, hart én handen; – kenniseconomie versus ambachtelijkheid: probleem van terminologie en perceptie, alsof ambachtelijkheid over uitsluitend niet- cognitieve skills zou gaan (en vice versa) + alsof enkel de handen betrokken zouden zijn op tactiel vlak.
  21. 21. aandacht voor ambacht = wereldwijd • onderwijs (vakopleidingen, hoger onderwijs, …) • architectuur (Studio Mumbai, vernacular architecture 21.0, …) • publicaties (academisch, fotografie, etnologie, doe-het-zelf, …) • nieuwe initiatieven (Quartier Bricolé, Make:Shift:Do, Handmade in Belgium, …) • musea
  22. 22. KENNIS VAN DOEN & MUSEA Case: Bokrijk
  23. 23. bkrk | bokrijk brandmerkt
  24. 24. Museum als koppelaar: leerbewerking
  25. 25. ‘leren beursje’ anno nu door Kuppers & Wuytens
  26. 26. Bokrijk Sengu | match making tussen architect x theatermaker x houtbewerker x ontwerpers x …
  27. 27. TAAT @ Bokrijk
  28. 28. traditioneel handwerk geherinterpreteerd door handwerkers zelf
  29. 29. Pattern of Time
  30. 30. brood & duurzaamheid
  31. 31. museum als laagdrempelig labo en experimenteerzone | zien doen – zelf doen (en bevragen)
  32. 32. TOEKOMST

5e ETWIE-ontmoetingsdag (26 november 2016)

Views

Total views

393

On Slideshare

0

From embeds

0

Number of embeds

215

Actions

Downloads

5

Shares

0

Comments

0

Likes

0

×