Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
HİSTOLOJİ
Canlı organizmalar bir veya daha çok hücreden oluşur.
• Chlamydomonas yeşil alg, tek hücreli,
yaşam faaliyetleri için tüm donanıma
sahiptir.
• Kamçılı yeşil algler-Gonium, Pan...
2500-4000 birey
Jölemsi bir örtü içinde bir arada
Tutulurlar
Çok hücreliliğe geçiş gösteren
Bir yapı
Canlıda Organizasyon Düzeyleri
• Doku: aynı görev için özelleşmiş ve
yapıları genellikle benzer olan hücrelerin,
hücrelera...
• Hayvanlarda iş bölümü oldukça
karmaşıktır.
• Ör. bir işlevi yerine getirebilmek için
değişik dokular bir araya gelerek b...
• Organ Sistemleri: bir veya birkaç organın
belli bir ilişki için fiziksel ve kimyasal
işbirliği kurması ile oluşur.
Hücreler Arası İlişki
• Hücre-Canlı kalmak için besin alır, metabolize
eder, artık maddeleri uzaklaştırır.
• Sıvı bir ort...
Hücrelerarası sıvı
1. İnterstisyal sıvı
2. Plazma Kanın sıvı kısmı
Omurgalı bir hayvan yaşadığı müddetçe
kan ile intersti...
• Hücreler arası sıvı ve stoplazma arasında
devamlı temas vardır
• Sıvıdaki değişikler hücreyi doğrudan etkiler
• Hücreler...
HAYVANSAL DOKULAR
1.
a)
b)
c)

Epitel Doku
Örtü Epiteli
Bez Epiteli
Duyu Epiteli

2. Bağ Doku
a)
Öz Bağ Doku
b)
Destek Dok...
EPİTEL DOKU
• Her 3 embriyonik tabakadan kök alır
• Deri epiteli Ektoderm
• Böbrek ve üreme organlarındaki epitel
Mezode...
• Ayrıca mezoderm orijinli bazı örtüler var
• Seröz boşlukları döşeyen epitel-mezotelium
• Kan damarlarının içini döşeyen ...
EPİTEL DOKUNUN GÖREVLERİ
1)
2)
3)
4)
5)

Koruma
Emilim (Absorpsiyon)
Salgı yapma (Sekresyon)
Taşıma ve süzme (Filtrasyon)
...
Epitel Doku
A. Örtü Epiteli
B. Bez Epiteli
C. Duyu Epiteli
A) Örtü Epiteli

•
•
•
•
•
•
•
•
•
•

Tek veya çok katlı olabilir
Vücudun dış yüzeyi,
Vücut içi boşluklar
Kan damarlarının...
A. Örtü Epiteli
a) Tek katlı epitel
-Yassı epitel
-Kubik epitel
-Prizmatik epitel
YASSI EPİTEL
• Hücreler ince ve yassı-nükleus hücreye uygun biçimde
yassılaşmıştır
• Tek sıra halinde
•
•
•
•

Akciğer alv...
KUBİK EPİTEL
• Hücrelerin boyutları az çok eşit-kubik
• Nükleus merkezde-yuvarlak ve büyük
•
•
•
•

Omurgasız hayvanların ...
PRİZMATİK EPİTEL
• Hücreler prizmatik veya silindirik
• Nükleus uzun

• Omurgalılarda solunum yolları, mide, barsak ve döl...
A.
Örtü Epiteli
b) Çok katlı epitel
-Omurgalı derisinin
epidermisinde bulunur.
-Yassı h’ler dış ortamla
temas halindedir.
...
• Epitel hücreleri tonofibril denen uzantılar ile birbirine
bağlanır.
• Ölüme yaklaşan hücrelerde bu bağlar zayıflar ve ko...
A. Örtü Epiteli
c) Çok katlı değişken epitel

•
•
•
•
•

Bulunduğu organın kasılma ve gevşeme
hareketleri ile şekli mekani...
B) Bez Epiteli
• Bazı salgı maddelerinin üretimini (sekresyon) ve
boşaltımını (ekskresyon) yüklenen hücreler.
• Çoğunlukla...
Mukus Salgısının Organizmadaki Önemi :
• Ağızda mekanik sindirimle oluşan partiküllerin yapışıp
lokma haline gelmesi.
• Yü...
•
•
1.
2.
3.
4.

Örtü epiteli ile ilişkisini kesmiş olan salgı
bezleri tek veya çok hücreli olabilir.
Salgı bezleri
Hücre ...
• Mukus bezi, toprak solucanının derisinde
tek hücreli (goblet h) iken kurbağa
derisinde çok hücreli bir kese şeklindedir.
Hücre şekline göre salgı bezleri

•
•
•
•
•

Tübüler basit (midede fundus bezleri)
Tübüler dallanmış (midede pilor bezleri...
• Salgı bezlerinin bir kısmı salgısını boşalttıktan
sonra parçalanır, yok olur (balık epidermisindeki
mukus hücreleri)
• B...
Bezler, Salgısını Boşalttıkları Yere Göre;
• Endokrin Bezler: Boşaltım kanalı olmadığından
salgılarını doğrudan kana veren...
C) Duyu Epiteli
• Bazı duyuları aalacak şekilde farklılaşmış olan
epitel hücrelerine duyu epiteli denir.
• Duyu epiteli si...
Duyu epitelinde üç çeşit hücre bulunur:
1. Primer Duyu Hücreleri:
Reseptörleri ile aldıkları duyuları kendi uzantıları
ile...
2. Sekonder Duyu Hücreleri:
Reseptörleri ile aldıkları uyarıları sinir hücrelerine
iletecek uzantıları yoktur.
Sinir h’ler...
3. Tersiyer Duyu Hücreleri:
Duyu epitel hücrelerinin hiçbir uzantısı bulunmaz.
Sinir h’lerinin dendritleri duyu epitel hüc...
Histolojiye giriş ve epitel doku
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Histolojiye giriş ve epitel doku

43,018 views

Published on

Published in: Health & Medicine
  • Sex in your area is here: ❤❤❤ http://bit.ly/2u6xbL5 ❤❤❤
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Dating direct: ❤❤❤ http://bit.ly/2u6xbL5 ❤❤❤
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here

Histolojiye giriş ve epitel doku

  1. 1. HİSTOLOJİ
  2. 2. Canlı organizmalar bir veya daha çok hücreden oluşur.
  3. 3. • Chlamydomonas yeşil alg, tek hücreli, yaşam faaliyetleri için tüm donanıma sahiptir. • Kamçılı yeşil algler-Gonium, Pandorina, Eudorina
  4. 4. 2500-4000 birey Jölemsi bir örtü içinde bir arada Tutulurlar Çok hücreliliğe geçiş gösteren Bir yapı
  5. 5. Canlıda Organizasyon Düzeyleri • Doku: aynı görev için özelleşmiş ve yapıları genellikle benzer olan hücrelerin, hücrelerarası sıvı ile bir araya gelmesiyle oluşur. • Kasılma yeteneğindeki hücreler Kas dokusu • Uyarı iletme yeteneğindeki hücreler Sinir dokusu
  6. 6. • Hayvanlarda iş bölümü oldukça karmaşıktır. • Ör. bir işlevi yerine getirebilmek için değişik dokular bir araya gelerek bir organ oluşturur (Organ) • Kalp 4 çeşit dokudan oluşmuştur.
  7. 7. • Organ Sistemleri: bir veya birkaç organın belli bir ilişki için fiziksel ve kimyasal işbirliği kurması ile oluşur.
  8. 8. Hücreler Arası İlişki • Hücre-Canlı kalmak için besin alır, metabolize eder, artık maddeleri uzaklaştırır. • Sıvı bir ortam • Tek hücreli canlı veya doku hücreleri • İnsan vücudunda trilyonlarca hücre bulunur • Tümünün beslenmesi ve atıkların boşaltılması için insan vücudunda 15 lt kadar hücrelerarası sıvı bulunur. (interselüler sıvı).
  9. 9. Hücrelerarası sıvı 1. İnterstisyal sıvı 2. Plazma Kanın sıvı kısmı Omurgalı bir hayvan yaşadığı müddetçe kan ile interstisyal sıvı arasında madde alışverişi olur.
  10. 10. • Hücreler arası sıvı ve stoplazma arasında devamlı temas vardır • Sıvıdaki değişikler hücreyi doğrudan etkiler • Hücrelerarası sıvı K+, Ca+2,diğer minerallerin yoğunluğu önemli • Uygun değilse canlı yaşamını kaybeder • Bu durum öncelikle doku düzeyinde önemlidir.
  11. 11. HAYVANSAL DOKULAR 1. a) b) c) Epitel Doku Örtü Epiteli Bez Epiteli Duyu Epiteli 2. Bağ Doku a) Öz Bağ Doku b) Destek Doku c) Kan Dokusu 3. Kas Doku a) Düz Kas b) İskelet Kası c) Kalp Kası 4. Sinir Doku
  12. 12. EPİTEL DOKU • Her 3 embriyonik tabakadan kök alır • Deri epiteli Ektoderm • Böbrek ve üreme organlarındaki epitel Mezoderm • Akciğer, İdrar Kesesi ve Sindirim Sistemindeki Epitel Endoderm orijinli
  13. 13. • Ayrıca mezoderm orijinli bazı örtüler var • Seröz boşlukları döşeyen epitel-mezotelium • Kan damarlarının içini döşeyen epitel-endotelium • Vücut seröz boşlukları, plevra boşluğu, periton boşluğu ve perikart boşluğudur.
  14. 14. EPİTEL DOKUNUN GÖREVLERİ 1) 2) 3) 4) 5) Koruma Emilim (Absorpsiyon) Salgı yapma (Sekresyon) Taşıma ve süzme (Filtrasyon) Özel duyuları algılama
  15. 15. Epitel Doku A. Örtü Epiteli B. Bez Epiteli C. Duyu Epiteli
  16. 16. A) Örtü Epiteli • • • • • • • • • • Tek veya çok katlı olabilir Vücudun dış yüzeyi, Vücut içi boşluklar Kan damarlarının içi Fibröz bir tabaka olan bazal lamina üzerine sıkıca ve yanyana dizilmişlerdir Hücreler arası sıvı çok az Epitel dokuyu diğer dokulardan ayırır Bazal yüz, apikal yüz Kan damarı bulunmaz Kan damarlarınca zengin bağ dokudan besinler bazal laminadan epitel hücreleri arası sıvıya ordan da hücrelere geçer
  17. 17. A. Örtü Epiteli a) Tek katlı epitel -Yassı epitel -Kubik epitel -Prizmatik epitel
  18. 18. YASSI EPİTEL • Hücreler ince ve yassı-nükleus hücreye uygun biçimde yassılaşmıştır • Tek sıra halinde • • • • Akciğer alveollerinde Kılcal damar duvarlarında Kan ve lenf damarlarının iç örtüsü (endotel) Seröz örtüler (mezotel) tek katlı yassı epiteldir
  19. 19. KUBİK EPİTEL • Hücrelerin boyutları az çok eşit-kubik • Nükleus merkezde-yuvarlak ve büyük • • • • Omurgasız hayvanların derisi (epidermis) Omurgalılarda salgı bezlerinin duvarı Böbrek ve sidik kanallarının iç yüzü Ovaryumun üzeri kubik epitel ile örtülüdür
  20. 20. PRİZMATİK EPİTEL • Hücreler prizmatik veya silindirik • Nükleus uzun • Omurgalılarda solunum yolları, mide, barsak ve döl yatağının iç yüzünü örter. • Sindirim kanalının hem iç yüzünü örter hem de su ile besin emilimini sağlar • Solunum yollarındaki prizmatik epitelin apikal yüzeyi sillerle örtülüsilli epitel • Ritmik hareket-toz ve yabancı maddelerin mukus ve balgam ile birlikte gırtlağa sürüklenerek dışarı atılmasını sağlar • Yumurta kanalının iç yüzü-silli- yumurtanın ilerlemesini sağlar.
  21. 21. A. Örtü Epiteli b) Çok katlı epitel -Omurgalı derisinin epidermisinde bulunur. -Yassı h’ler dış ortamla temas halindedir. -Stoplazma azalır, yıpranır ve dökülür -Keratin mad. Birikir-ölümü hızlandırır.
  22. 22. • Epitel hücreleri tonofibril denen uzantılar ile birbirine bağlanır. • Ölüme yaklaşan hücrelerde bu bağlar zayıflar ve kopar • Hücreler pul pul dökülür. • Keratinleşmeye tonofibrillerde katılırsa hücreler birbirine sıkıcı bağlandığından kıli boynuz, tırnak ve pul gibi epidermal yapılar oluşur. • Anal mukoza ve bazı bezlerin boşaltım kanallarında görülür.
  23. 23. A. Örtü Epiteli c) Çok katlı değişken epitel • • • • • Bulunduğu organın kasılma ve gevşeme hareketleri ile şekli mekanik olarak değişebilen epitel türüdür. İdrar kesesi İdrar boşalırken-kama veya şemsiye Kese dolarsa yassılaşır Boşaltım kanallarının diğer kısımlarında da bulunur.
  24. 24. B) Bez Epiteli • Bazı salgı maddelerinin üretimini (sekresyon) ve boşaltımını (ekskresyon) yüklenen hücreler. • Çoğunlukla basit kubik ve basit prizmatik epitel hücrelerinin farklılaşması ile meydana gelmişlerdir. • Deri ve sind. kanalındaki salgı epiteli mukus ve sindirim salgıları (enzim) için özelleşmiştir.
  25. 25. Mukus Salgısının Organizmadaki Önemi : • Ağızda mekanik sindirimle oluşan partiküllerin yapışıp lokma haline gelmesi. • Yüzeyin kayganlaşması. • Yüzey neminin korunması. • Sindirim kanalı iç yüzeyinin enzimatik etkilerden korunması. • Solunum kanalında hava ile giden partiküllerin sillere yapışması. • Solucan ve kurbağada deri solunumunun gerçekleştirilmesi
  26. 26. • • 1. 2. 3. 4. Örtü epiteli ile ilişkisini kesmiş olan salgı bezleri tek veya çok hücreli olabilir. Salgı bezleri Hücre sayısı Hücre şekli Salgının kimyasal yapısı Salgının boşaltım şekli’ne göre sınıflandırılır.
  27. 27. • Mukus bezi, toprak solucanının derisinde tek hücreli (goblet h) iken kurbağa derisinde çok hücreli bir kese şeklindedir.
  28. 28. Hücre şekline göre salgı bezleri • • • • • Tübüler basit (midede fundus bezleri) Tübüler dallanmış (midede pilor bezleri) Tübüler spiral (uterus bezleri) Tübüler glomerular (ter bezleri) Bileşik bezler (tükrük bezleri)
  29. 29. • Salgı bezlerinin bir kısmı salgısını boşalttıktan sonra parçalanır, yok olur (balık epidermisindeki mukus hücreleri) • Bir kısmı salgılama faaliyetlerini devamlı sürdürür (yağ ve ter bezleri)
  30. 30. Bezler, Salgısını Boşalttıkları Yere Göre; • Endokrin Bezler: Boşaltım kanalı olmadığından salgılarını doğrudan kana veren bezlerdir. Hipofiz, epifiz, tiroid, paratiroid, adrenal bez, timus, pankreas, üreme organlarının salgı bezleri • Ekzokrin Bezler: Salgılarını bir kanal ile veya doğrudan doğruya bezden dışarıya veya vücut dışına boşaltan bezlerdir. Ter, yağ, süt, tükrük, sindirim, göz yaşı bezleri gibi
  31. 31. C) Duyu Epiteli • Bazı duyuları aalacak şekilde farklılaşmış olan epitel hücrelerine duyu epiteli denir. • Duyu epiteli sinir h’lerine yardımcı olur.Ör. Göz • Duyu epiteli işitme, denge, tatma, koklama ve dokunma organlarında bulunur.
  32. 32. Duyu epitelinde üç çeşit hücre bulunur: 1. Primer Duyu Hücreleri: Reseptörleri ile aldıkları duyuları kendi uzantıları ile sinir h’lerinin dendritlerine iletir. Burundaki koku alma h’leri Göz retinasındaki pigment h’leri
  33. 33. 2. Sekonder Duyu Hücreleri: Reseptörleri ile aldıkları uyarıları sinir hücrelerine iletecek uzantıları yoktur. Sinir h’lerinin dendritleri duyu epitelinin içine kadar uzanır uyarıyı doğrudan alır. Tat alma hücreleri
  34. 34. 3. Tersiyer Duyu Hücreleri: Duyu epitel hücrelerinin hiçbir uzantısı bulunmaz. Sinir h’lerinin dendritleri duyu epitel hücrelerinin içine dağılmış halde bulunur ve duyuları duyu hücrelerinin içindeki reseptörlerden doğrudan alır. Omurgalıların merkezi sinir sistemi (beyin ve omurilik) ganglionlarında bulunur.

×