Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Ventilacija pluća
Razmena gasova izmedju
spoljašnje sredine i
alveolnih prostora u
plućima.
Ventilacija pluća
• centar za disanje
• sprovodljivost impulsa od centra za disanje
do pluća i obrnuto
• simetričan grudni...
Alveolorespiracijska
funkcija pluća
• razmena gasova izmedju
alveolnih prostora i krvi plućnih
kapilara.
• očuvana ventila...
STATIČKI PLUĆNI
VOLUMENI
• VITALNI KAPACITET:
• najveća zapremina vazduha (L ili ml) koja
se izduva iz pluća maksimalnim
e...
Statički plućni volumeni
• Disajni volumen (TV) zapremina vazduha
koja se izdahne u toku jednog disajnog
pokreta pri mirno...
Plućni kapaciteti
• Funkcijski rezidualni kapacitet (FRC)
ukupna zapremina vazduha koja se nalazi u
plućima u nivou mirnog...
Dinamički plućni
volumeni
• Forsirani vitalni kapacitet (FVC) se
dobija kada se brzim, forsiranim
postupkom beleži VC.
• Z...
• Forsirani ekspirijumski volumen u sekundi
(FEV1), meri se u jedinici vremena i
predstavlja deo VC koji se izduva u prvoj...
Dinamički plućni
volumeni
• Odnos 100 FEV1/VC - Tifnoov (Tiffeneau)
indeks označava procenat VC koji se može
izduvati u pr...
Uzroci opstrukcije disajnih puteva
infekcije,
edem i tumori farinksa i larinksa,
apnoja u spavanju,
laringospazam,
strana ...
Dijagnostika opstrukcija
disajnih puteva
• Anamneza
• Objektivni pregled
• Imidžing metode
– standardna radiografija, HRCT...
Testovi disajne funkcije u
dijagnostici opstrukcija disajnih
puteva
• Spirometrija
• PEF
• Bronhodinamska testiranja
• Mer...
Merenje posledica opstrukcije
disajnih puteva
• Merenje respiracijskih gasova
– U krvi
– U izdahnutom vazduhu
• Hematokrit...
• Mala spirometrija (VC, FEV1)
• Velika spirometrija (RV. FRC. TLC)
• Kriva protok volumen (PEF, FEF 25, FEF 75)
• Telesna...
Uloge
spirometrije u:
• Postavljanju dijagnoze
• Otkrivanju bolesti
• Proceni težine bolesti
• Praćenju bolesti
• Prognozi...
SPIROMETRIJA
SPIROMETRIJOM SE MERE
ZAPREMINE VAZDUHA U PLUĆIMA
PRI DISANJU
DOBIJAJU SE PODACI O :PLUĆNIM
VOLUMENIMA ( na...
ŠTA VAM JE POTREBNO DA
URADITE SPIROMETRIJU
TEHNIČKI ISPRAVAN, ČIST I
PRAVILNO BAŽDAREN APARAT
KOJI SE ZOVE SPIROMETAR
D...
SVAKODNEVO ODRŽAVANJE
SPIROMETRA
Čišćenje
Kalibracija
Potrebni podaci:
•Barometarski
pritisak
•Vlažnost
•Temperatura
va...
Vodeni spirometar
SPIROMETAR
Noviji spirometri
• Za merenje volumena i protoka vazduha
koristi se pneumotahografska cev koja je
zasnovana na odnosu odr...
Priprema pacijenta za
merenje
• Information about the purpose
Before starting, explain the patient that the
spirometer mea...
6 × TV
2 s
Kraj = < 25 ml / 0,5 s 
ekspirijum 6 s
potpuno
forsirano
neforsirano
Kada treba indikovati
spirometriju
• Dispneja sa ili bez vizinga
• bolovi u grudima ili ortopneja
• Kašalj koji duže traje...
maximal inspiration maximal expiration
the limits of breathing
maximal movements of the chest
maximal inspiration
TLC-niveau
maximal expiration
RV-niveau
“vital capacity”
Sta se meri
spirometrijom
VCIN = inspiratory vital capacity; the largest
volume measured on complete exhalation after
full...
Sta se ne može meriti
spirometrijom
RV = residual volume; the volume
of air remaining in the lungs
after a maximal exhalat...
MALA SPIROMETRIJA
(VC,FVC,FEV1)
• Na vrednost VC utiču promene:
• Izvan zida grudnog koša (bol u trbuhu, ascites,
trudnoća...
Forsirani ekspirijumski
volumen u prvoj sekundi FEV1
• Zapremina vazduha koja se izduva iz
pluća u toku prvog sekunda
fors...
Forsirani ekspirijumski volumen u
prvoj sekunsdi FEV1
• Uzroci smanjenja:
• Opstrukcija strujanju vazduha u disajnim
putev...
NORMALAN SPIROGRAM
Interpretacija testova
• RESTRIKCIJA:
• VC < 80%
• 100xFEV1/VC normalan
• OPSTRUKCIJA
• VC ≥ 80%
• FEV1< 80%
• 100XFEV1/VC...
Asthma
0 1 2 3 4 5 6
0
2
4
6
8
10
12
FlowinL/s
Litres
concave FV curve
intrapulmonary airflow obstruction
Restrictive
0 1 2 3 4 5 6
-8
-6
-4
-2
0
2
4
6
8
10
12 F 19 yrs 1.64m
FVC 2.41 L -3.42 SR
FEV 2.41 L -2.62 SR
FEV% 100 +2.2...
COPD
0 1 2 3 4 5
-6
-4
-2
0
2
4
6
8
10
FlowinL/s
Litres
pressure dependent airways collapse
Poorly co-ordinated start
0 1 2 3 4 5 6
-10
-8
-6
-4
-2
0
2
4
6
8
10
12
FlowinL/s
Litres
EV = large
Rise Time = 496 ms
Irr...
Patterns of Abnormality
Upper Airway Obstruction low PEF relative to FEV1
Recorded Predicted SR %Pred
FEV 1 2.17 2.27 -0.3...
Upper Airway Obstruction
0 1 2 3 4 5 6
-6
-4
-2
0
2
4
6 Age 40 yrs
FVC 3.52 L 0.84 SR
FEV1
3.0 L 0.74 SR
PEF 4.57 L/s -2.1...
Extra-thoracic UAO
0 1 2 3 4 5 6
-8
-6
-4
-2
0
2
4
6
8
10
12
LitresperSecond
Litres
Female 48 yrs 1.64m
FVC 3.03 L - 0.21 ...
LOŠA SARADNJA
(ispuštanje vazduha sa strane)
LOŠA SARADNJA
(jezik u cevi)
Normalan
spirometrijski
nalaz
Opstruktivni
spirometrijski
nalaz
Restriktivno-
opstruktivan
spirometrijski
nalaz
diagnostic decisions in spirometry
FEV1<80%
restrictive pattern
specific shape of the F/V curve
VC<80%
FEV1/VC>85%
TLC<80%...
Kriva protok-volumen
• Za rano otkrivanje početnih
promena u malim disajnim
putevima
• Koriste se aparati koji
istovremeno...
Kriva protok- volumen
FEF25 Forced expiratory flow the point at which
25 percent of the FVC has been exhaled.
FEF50 Forced...
Kriva protok - volumen
opstrukcijski poremećaj
 Smanjenje ekspiratornog protoka za
vreme ekspirijuma se jasno uočava.
 S...
V
·
V
Kolapsni oblik krive protok-volumen
Emfizem pluća
Tipovi poremećaja
ventilacije
Restrikcija Opstrukcija
• Redukcija Redukcija
volumena protoka
narrowing
of airways
VC 
contraction of
alveolar tissue
FE...
Relativne
kontraindikacije
• Akutne bolesti (povraćanje, vrtoglavica mučnina)
• Hemoptizije nepoznate etiologije
• Pneumot...
Komplikacije
• Sinkopa, glavobolja
• Paroksizmalni kašalj
• Bronhospazam
• Povećanje intrakranijalnog pritiska
• Torakalni...
Velika spirometrija
• Merenje VC, FEV1, RV, TLC, FRC
• Telesna pletizmografija
• Metod ispiranja azota
• metod dilucije he...
Funkcionalni rezidualni
kapacitet FRC
• zapremina vazduha koja se
nalazi u plućima u trenutku
završenog normalnog
ekspirij...
Metod dilucije helijumom
merenje FRC
• FRC V ( He1-He2)/ He 2
• RV FRC – ERV
• TLC RV + VC
• V - volumen gasa u spirometru...
Posle 7 min disanja O2
Metod ispiranja azota
- -merenje FRC-
koncentracija azota pre i posle udisanja
čistog kiseonika
(80%
Telesna pletizmografija
• Merenje toraksnog gasnog volumena
• Otpora u disajnim putevima
• Bojl-Mariotov zakon: volumen ga...
BODIPLETIZMOGRAF (Raw TGV)
Bodipletizmografija
• Otpor u disajnim putevima Raw- kPa/L/s
• Ukupni otpor u respiratornom sistemu
• Otpor zida grudnog k...
HIPERINFLACIJA PLUĆA
Privremeno ili trajno uvećana
gasna zapremina u plućima
Totalni plućni kapacitet TLC
Funkcioni rezidu...
Stepenovanje hiperinflacije
pluća
100RV/TLC
• I laki stepen 35-50
• II srednje teški 50-65
• III teški iznad 65
Prednosti telesne
pletizmografije
• Merenje Raw i TGV je komforno
• Nije neophodna velika saradnja
• Moguće je merenje spr...
 CO2
5
4
3
2
1
0
N Z S
KAPNOGRAFIJA
•Ispitivanje distribucije gasova u plućima
N – normalni oblik
Z – prelazni oblik
S- p...
MERENJE DIFUZIJSKOG
KAPACITETA TLCO
• Brzina kojom se molekuli gasa (O2, CO) kreću
difuzijom kroz alveolno-kapilarnu membr...
Gasna razmena
Transport kiseonika
PAO2
PCO2
Alveolar Air Gas-Blood Barrier Capillary Blood
pressure-
difference
Transport kiseonika kroz...
METODE ZA MERENJE
DIFUZIJSKOG KAPACITETA
PLUĆA
• Metod jednog udaha (single breath)
• Metod stabilnog stanja (Steady state...
Single Breath Method
t
DV
SV
VIN
1
2
1
2
1
3
TA
TLC
RV
10s breathholding time
discard-
sample-
volume
FICO
FIHe
tidal brea...
Snižen transfer faktor pluća
• Emfizem pluća
• Intersticijumske plućne bolesti
• Bolesti plućnih krvnih sudova (plućna
emb...
DOPUNSKA ISPITIVANJA
BDT ( BRONHODILATACIJSKI TEST )
SPIROMETRIJSKI TEST + INHALACIJA
BRONHODILATATOROM
CILJ BDT JE DA SE...
Bronhodilatacijski test
• procena VC i FEV1
• 15 min nakon aplikacije Salbutamola
• 30min nakon inhalacije ipratropium
bro...
Bronhodilatacijski test
tumačenje rezultata
• Povećanje FEV1 za više od o.2l
apsolutne vrednosti
• za više od 12% od refer...
Bronhoprovokacijski test
indikacije
• Dijagnostikovanje bronhijalne
reaktivnosti
• Potvrda dijagnoze bronhijalne astme
(no...
Bronhoprovokacijski test
-kontraindikacije-
• Apsolutne:
• Teška opstrukcija disajnih puteva FEV1< 1.2l
• Svež infarkt mio...
Vrste bronhoprovokacijskih
testova
• Farmakološke supstance (histamin,
metaholin, acetilholin, leukotrieni,
prostaglandini...
Bronhoprovokacijski test
- tumačenje rezultata-
• TEST JE POZITIVAN:
• Smanjenje FEV1 za 20% u odnosu na
početnu vrednost
...
Faktori koji utiču na rezultate
• Pušenje
• ranije alergijske manifestacije
• Konzumiranje pića sa kofeinom
Pre testa iskl...
GASNE ANALIZE
• ODREDJIVANJE VREDNOSTI RESPIRACIJSKIH
GASOVA U ARTERIJSKOJ KRVI (PaO2, PaCO2)
• NEOPHODNE SU :
• Za dijagn...
Ispitivanje acido-baznog stanja
• Odredjivanje pH, Pa CO2, bikarbonata u
arterijskoj krvi
• pH- 6.11 +log HCO3/PaCO2 X0,03...
Respiracijska alkaloza
hiperventilacija
• Smanjena koncentracija vodonikovih jona
• pH (povećana eliminacija CO2)
• Hipoka...
Metabolička acidoza
• Primarno smanjenje koncentracije HCO3
• pH
• HCO3
• Povećana plućna ventilacija (stimulacija
respira...
Metabolička alkaloza
• Smanjenje koncentracije H jona
• pH primarno povecanje HCO3
• Hipoventilacija- smanjenje eliminacij...
Tumačenje rezultata
• Normalne vrednosti:
• PaO2 10-13kPa
• PaCO2 4.5-6kPa
• Saturacija kiseonikom SaO2 0.94
• HIPOKSEMIJA...
Questions
Testovi plucne funkcije
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Testovi plucne funkcije

23,487 views

Published on

Published in: Health & Medicine
  • Be the first to comment

Testovi plucne funkcije

  1. 1. Ventilacija pluća Razmena gasova izmedju spoljašnje sredine i alveolnih prostora u plućima.
  2. 2. Ventilacija pluća • centar za disanje • sprovodljivost impulsa od centra za disanje do pluća i obrnuto • simetričan grudni koš • očuvana funkcija disajnih mišića, dijafragme • normalna rastegljivost tkiva pluća i pleure • normalna prolaznost disajnih puteva
  3. 3. Alveolorespiracijska funkcija pluća • razmena gasova izmedju alveolnih prostora i krvi plućnih kapilara. • očuvana ventilacija i difuzibilnost alveolno-kapilarne membrane. Plućni krvotok-perfuzija pluća
  4. 4. STATIČKI PLUĆNI VOLUMENI • VITALNI KAPACITET: • najveća zapremina vazduha (L ili ml) koja se izduva iz pluća maksimalnim ekspirijumom posle maksimalnog inspirijuma ili obrnutim redom • IVC udah posle maksimalnog izdaha • FVC brzi i forsirani ekspirijum posle maksimalnog inspirijuma • VC je veći kod mladjih i viših osoba • Osobe ženskog pola imaju 10% niži VC
  5. 5. Statički plućni volumeni • Disajni volumen (TV) zapremina vazduha koja se izdahne u toku jednog disajnog pokreta pri mirnom disanju • Rezidualni volumen (RV) zapremina vazduha koja ostaje u plućima posle maksimalnog ekspirijuma. • Ekspirijumski rezervni volumen (ERV) najveća zapremina vazduha koja se može izduvati iz pluća posle mirnog ekspirijuma
  6. 6. Plućni kapaciteti • Funkcijski rezidualni kapacitet (FRC) ukupna zapremina vazduha koja se nalazi u plućima u nivou mirnog ekspirijuma a čini ga zbir ERV i RV • Totalni plućni kapacitet (TLC) ukupna zapremina vazduha koja se nalazi u plućima u trenutku maksimalnog udaha, a predstavljen je zbirom VC i RV
  7. 7. Dinamički plućni volumeni • Forsirani vitalni kapacitet (FVC) se dobija kada se brzim, forsiranim postupkom beleži VC. • Zavisi od brzine protoka vazduha u disajnim putevima • Kod mladih, zdravih osoba VC se ne razlikuje od FVC • Kod starijih- fiziološki nešto manji • Kod opstrukcijskih poremećaja FVC ja značajno manji od VC
  8. 8. • Forsirani ekspirijumski volumen u sekundi (FEV1), meri se u jedinici vremena i predstavlja deo VC koji se izduva u prvoj sekundi forsiranog ekspirijuma • U rutinskoj praksi: • FEV1 veći od 2l bez obzira na životnu dob je zadovoljavajući • vrednost ispod 1,2 l ukazuje na poremećaj ventilacije teškog stepena Dinamički plućni volumeni
  9. 9. Dinamički plućni volumeni • Odnos 100 FEV1/VC - Tifnoov (Tiffeneau) indeks označava procenat VC koji se može izduvati u prvoj sekundi forsiranog ekspirijuma • U praksi se koristi odnos 100FEV1/FVC • Forsirani srednji ekspirijumski protok (FEF 25-75) meri se iz srednjeg dela spirometrijske krivulje forsiranog ekspirijuma i koristi se za otkrivanje opstrukcijskih smetnji u malim disajnim putevima.
  10. 10. Uzroci opstrukcije disajnih puteva infekcije, edem i tumori farinksa i larinksa, apnoja u spavanju, laringospazam, strana tela i kolaps, stenoze i tumori traheje Bronhitis astma bronhiektazije bronhiolitis emfizem HOBP
  11. 11. Dijagnostika opstrukcija disajnih puteva • Anamneza • Objektivni pregled • Imidžing metode – standardna radiografija, HRCT (+ V) • Endoskopija • Ispitivanje disajne funkcije • Dodatna ispitivanja
  12. 12. Testovi disajne funkcije u dijagnostici opstrukcija disajnih puteva • Spirometrija • PEF • Bronhodinamska testiranja • Merenje ukupnih volumena pluća • Raw, RRS, sRaw, sGaw • Merenje difuzije • Cst • Ispitivanja tokom spavanja
  13. 13. Merenje posledica opstrukcije disajnih puteva • Merenje respiracijskih gasova – U krvi – U izdahnutom vazduhu • Hematokrit • Ispitivanje plućne hipertenzije • Ergometrijska merenja – Spiroergometrija, testiranje hodom • Ispitivanja kvaliteta života • ......
  14. 14. • Mala spirometrija (VC, FEV1) • Velika spirometrija (RV. FRC. TLC) • Kriva protok volumen (PEF, FEF 25, FEF 75) • Telesna pletizmografija (Raw, TGV) Respiracijski gasovi(PaO2, PaCO2) • Kapnografija • Komplijansa pluća • Ergometrija u pulmologija • Mikrokateterizacija desnog srca TESTOVI PLUĆNE FUNKCIJE
  15. 15. Uloge spirometrije u: • Postavljanju dijagnoze • Otkrivanju bolesti • Proceni težine bolesti • Praćenju bolesti • Prognozi bolesti . • Proceni efekata terapije • Proceni neželjenih efekata leka • Otkrivanju i praćenju faktora rizika • Preoperacijskoj proceni • Proceni fizičke spremnosti i radne sposobnosti • Praćenju razvoja ili starenja organizma • Prestajanju pušenja cigareta • Epidemiološkim istraživanjima
  16. 16. SPIROMETRIJA SPIROMETRIJOM SE MERE ZAPREMINE VAZDUHA U PLUĆIMA PRI DISANJU DOBIJAJU SE PODACI O :PLUĆNIM VOLUMENIMA ( najmanji delovi ukupne zapremine pluća) I KAPACITETIMA ( zbir vda ili više plućnih volumena)
  17. 17. ŠTA VAM JE POTREBNO DA URADITE SPIROMETRIJU TEHNIČKI ISPRAVAN, ČIST I PRAVILNO BAŽDAREN APARAT KOJI SE ZOVE SPIROMETAR DOBRO EDUKOVANA SESTRA
  18. 18. SVAKODNEVO ODRŽAVANJE SPIROMETRA Čišćenje Kalibracija Potrebni podaci: •Barometarski pritisak •Vlažnost •Temperatura vazduha u prostoriji •Datum merenja
  19. 19. Vodeni spirometar
  20. 20. SPIROMETAR
  21. 21. Noviji spirometri • Za merenje volumena i protoka vazduha koristi se pneumotahografska cev koja je zasnovana na odnosu odredjenom Omovim zakonom • Protok - razlika pritisaka/otpor • Razlika pritisaka izmerena sa jedne i druge strane mrežice omogućuje izračunavanje protoka vazduha istovremeno sa udahnutim ili izdahnutim volumenom
  22. 22. Priprema pacijenta za merenje • Information about the purpose Before starting, explain the patient that the spirometer measures how fast and how much he can exhale from his lungs. Tell the subject that only the maximal effort will lead to a reliable result. This may enhance his motivation to follow the instructions correctly. • Demonstrating the maneuver It is very helpful to demonstrate the measurement to the patient, by taking a deep breath and dramatically blasting out the air. This can save a lot of time spent on repeated measurements. • Some details that can improve quality The patient should be assured, that repeating the test is required and does not reflect a problem of their part. Instructions about maintaining a good seal around the mothpiece can help reduce leaks.
  23. 23. 6 × TV 2 s Kraj = < 25 ml / 0,5 s  ekspirijum 6 s potpuno forsirano neforsirano
  24. 24. Kada treba indikovati spirometriju • Dispneja sa ili bez vizinga • bolovi u grudima ili ortopneja • Kašalj koji duže traje sa ili bez iskašljavanja • Cijanoza • Oslabljen disajni šum • Hiperinflacija na grafiji pluća • Poremećaj gasne razmene • Poremečaj laboratorijskih parametara (policitemija)
  25. 25. maximal inspiration maximal expiration the limits of breathing
  26. 26. maximal movements of the chest maximal inspiration TLC-niveau maximal expiration RV-niveau “vital capacity”
  27. 27. Sta se meri spirometrijom VCIN = inspiratory vital capacity; the largest volume measured on complete exhalation after full inspiration. (sum of VT+IRV+ERV) FVC = forced (expiratory) vital capacity, in healthy the same volume as VCin FEV1 = forced exspiratory volume in one second; the volume of air exhaled in the first second under force after a maximal inhalation. VT = tidal volume; the volume of air inhaled or exhaled during each respiratory cycle. IRV = inspiratoy reserve volume ERV = exspiratory reserve volume; the maximal volume of air exhaled from endexpiration. IC = inspiratory capacity; the maximal volume of air that can be inhaled from the resting expiratory level.
  28. 28. Sta se ne može meriti spirometrijom RV = residual volume; the volume of air remaining in the lungs after a maximal exhalation. TLC = total lung capacity; the volume of air in the lungs at maximal inflation. (= RV + VC)
  29. 29. MALA SPIROMETRIJA (VC,FVC,FEV1) • Na vrednost VC utiču promene: • Izvan zida grudnog koša (bol u trbuhu, ascites, trudnoća) • U zidu grudnog koša (prelomi rebara smanjena pokretljivost zglobova) • Udisajnim mišićima (pareza ili paraliza dijafragme) • U plućnom tkivu (fibrozni procesi, neoplazme, bule) • Smanjena zapremina plućnog tkiva (emfizem, lobektomije, pneumonektomije)
  30. 30. Forsirani ekspirijumski volumen u prvoj sekundi FEV1 • Zapremina vazduha koja se izduva iz pluća u toku prvog sekunda forsiranog ekspirijuma. • Na vrednost utiče životna dob, visina i pol. • Kod osoba ženskog pola FEV1 je manji za 10%
  31. 31. Forsirani ekspirijumski volumen u prvoj sekunsdi FEV1 • Uzroci smanjenja: • Opstrukcija strujanju vazduha u disajnim putevima (edem sluznice, spazam mišića, nagomilani sekret, tumor) • Smanjena elastična retraktilnost plućnog tkiva ( emfizem pluća)
  32. 32. NORMALAN SPIROGRAM
  33. 33. Interpretacija testova • RESTRIKCIJA: • VC < 80% • 100xFEV1/VC normalan • OPSTRUKCIJA • VC ≥ 80% • FEV1< 80% • 100XFEV1/VC snižen
  34. 34. Asthma 0 1 2 3 4 5 6 0 2 4 6 8 10 12 FlowinL/s Litres concave FV curve intrapulmonary airflow obstruction
  35. 35. Restrictive 0 1 2 3 4 5 6 -8 -6 -4 -2 0 2 4 6 8 10 12 F 19 yrs 1.64m FVC 2.41 L -3.42 SR FEV 2.41 L -2.62 SR FEV% 100 +2.23 SR PEF 5.55L/s -2.00 SR F/P 7.2 RT 116 ms FlowinL/s Litres
  36. 36. COPD 0 1 2 3 4 5 -6 -4 -2 0 2 4 6 8 10 FlowinL/s Litres pressure dependent airways collapse
  37. 37. Poorly co-ordinated start 0 1 2 3 4 5 6 -10 -8 -6 -4 -2 0 2 4 6 8 10 12 FlowinL/s Litres EV = large Rise Time = 496 ms Irregular shape Poorly repeatable
  38. 38. Patterns of Abnormality Upper Airway Obstruction low PEF relative to FEV1 Recorded Predicted SR %Pred FEV 1 2.17 2.27 -0.3 96 FVC 2.68 2.70 0.0 99 FEV 1 %FVC 81 76 0.7 106 PEF 2.95 5.99 -3.4 49 FEV 1 /PEF 12.3 Discordant PEF and FEV1 High PEF versus FEV1 = early interstitial lung disease (ILD) Low PEF versus FEV1 = upper airway obstruction Concordant PEF and FEV1 Both low in airflow obstruction, myopathy, late ILD
  39. 39. Upper Airway Obstruction 0 1 2 3 4 5 6 -6 -4 -2 0 2 4 6 Age 40 yrs FVC 3.52 L 0.84 SR FEV1 3.0 L 0.74 SR PEF 4.57 L/s -2.18 SR FEV/PEF = 10.9 Inspiratory Expiratory FlowinL/s Volume in Litres FEV1 in mls PEF in L/min > 8
  40. 40. Extra-thoracic UAO 0 1 2 3 4 5 6 -8 -6 -4 -2 0 2 4 6 8 10 12 LitresperSecond Litres Female 48 yrs 1.64m FVC 3.03 L - 0.21 SR FEV 2.63 L - 0.12 SR FEV% 87% + 1.06 SR PEF 3.97 /s - 2.78 SR F/P 11.0 RT 212 ms
  41. 41. LOŠA SARADNJA (ispuštanje vazduha sa strane)
  42. 42. LOŠA SARADNJA (jezik u cevi)
  43. 43. Normalan spirometrijski nalaz
  44. 44. Opstruktivni spirometrijski nalaz
  45. 45. Restriktivno- opstruktivan spirometrijski nalaz
  46. 46. diagnostic decisions in spirometry FEV1<80% restrictive pattern specific shape of the F/V curve VC<80% FEV1/VC>85% TLC<80% pulmonary extra-pulmonary VC<80% FEV1/VC<85% severe obstruction combination of obstruction and restriction VC>80% FEV1/VC<85% obstructive pattern specific shape of the F/V curve asthma COPD bronchitis emphysema obstruction central airways intrathoracal extrathoracal latent obstructionvascular reversibility variability hyperreactivity TLCO < 70% normal spirometry VC>80% FEV1/VC>85%
  47. 47. Kriva protok-volumen • Za rano otkrivanje početnih promena u malim disajnim putevima • Koriste se aparati koji istovremeno mere protok (L/s) i volumen vazduha(L)
  48. 48. Kriva protok- volumen FEF25 Forced expiratory flow the point at which 25 percent of the FVC has been exhaled. FEF50 Forced expiratory flow the point at which 50 percent of the FVC has been exhaled. FEF75 Forced expiratory flow the point at which 75 percent of the FVC has been exhaled. FEF25-75% Forced expiratory flow over the middle one half of the FVC; the average flow from the point at which 25 percent of the FVC has been exhaled to the point at which 75 percent of the FVC has been exhaled. PEF Peak-flow; maximal expiratory flow attained during an FVC-Maneuver FIF50 Forced inspiratory flow at which 50 percent of the VCin has been inspired.
  49. 49. Kriva protok - volumen opstrukcijski poremećaj  Smanjenje ekspiratornog protoka za vreme ekspirijuma se jasno uočava.  Smanjenje protoka je u korelaciji sa izdahnutim volumenom: PEF > FEF25 > FEF50 > FEF75  U bolesnika sa opstrukcijom disajnih puteva uočava se konkavni oblik krive
  50. 50. V · V Kolapsni oblik krive protok-volumen Emfizem pluća
  51. 51. Tipovi poremećaja ventilacije
  52. 52. Restrikcija Opstrukcija • Redukcija Redukcija volumena protoka narrowing of airways VC  contraction of alveolar tissue FEV1 
  53. 53. Relativne kontraindikacije • Akutne bolesti (povraćanje, vrtoglavica mučnina) • Hemoptizije nepoznate etiologije • Pneumotoraks • nedavna abdominalna hiruška intervencija • Nedavna operacija oka (povećanje intraokularnog pritiska) • Nedavni infarkt miokarda ili nestabilna angina • Torakalna, abdominalna ili cerebralna aneurizma (moguća ruptura zbog povećanog intratorakalnog pritiska)
  54. 54. Komplikacije • Sinkopa, glavobolja • Paroksizmalni kašalj • Bronhospazam • Povećanje intrakranijalnog pritiska • Torakalni bol • Pneumotoraks (veoma retko) • Nozokomijalna infekcija (veoma retko)
  55. 55. Velika spirometrija • Merenje VC, FEV1, RV, TLC, FRC • Telesna pletizmografija • Metod ispiranja azota • metod dilucije helijumom
  56. 56. Funkcionalni rezidualni kapacitet FRC • zapremina vazduha koja se nalazi u plućima u trenutku završenog normalnog ekspirijuma. • ERV + RV
  57. 57. Metod dilucije helijumom merenje FRC • FRC V ( He1-He2)/ He 2 • RV FRC – ERV • TLC RV + VC • V - volumen gasa u spirometru • He1 koncentracija He na početku ispitivanja – 10% • He 2 – koncentracija He na kraju ispitivanja
  58. 58. Posle 7 min disanja O2 Metod ispiranja azota - -merenje FRC- koncentracija azota pre i posle udisanja čistog kiseonika (80%
  59. 59. Telesna pletizmografija • Merenje toraksnog gasnog volumena • Otpora u disajnim putevima • Bojl-Mariotov zakon: volumen gasa pri konstantnoj temperaturi menja se obrnuto srazmerno promeni pritiska koji deluje na gas. • P1 V1 = P2 V2
  60. 60. BODIPLETIZMOGRAF (Raw TGV)
  61. 61. Bodipletizmografija • Otpor u disajnim putevima Raw- kPa/L/s • Ukupni otpor u respiratornom sistemu • Otpor zida grudnog koša • Otpor plućnog tkiva • Specifični otpor SRaw- Raw xTGV • Konduktansa pluća Gaw -1/Raw • Specifična konduktansa SGaw – 1/SRaw
  62. 62. HIPERINFLACIJA PLUĆA Privremeno ili trajno uvećana gasna zapremina u plućima Totalni plućni kapacitet TLC Funkcioni rezidualni kapacitet FRC Rezidualni volume RV Odnos 100RV/TLC
  63. 63. Stepenovanje hiperinflacije pluća 100RV/TLC • I laki stepen 35-50 • II srednje teški 50-65 • III teški iznad 65
  64. 64. Prednosti telesne pletizmografije • Merenje Raw i TGV je komforno • Nije neophodna velika saradnja • Moguće je merenje sprovesti kod bolesnika koji ne saradjuju pri sprirometriji
  65. 65.  CO2 5 4 3 2 1 0 N Z S KAPNOGRAFIJA •Ispitivanje distribucije gasova u plućima N – normalni oblik Z – prelazni oblik S- patološki oblik Alveolo-arterijski gradijent za CO2 -0.7kPa
  66. 66. MERENJE DIFUZIJSKOG KAPACITETA TLCO • Brzina kojom se molekuli gasa (O2, CO) kreću difuzijom kroz alveolno-kapilarnu membranu iz alveolnog gasa u krv da bi se vezali sa Hg u eritrocitima • Izražava se u mmol/min/ 1kPa • Koeficijent transfera Kco-TLCO/VA • Zavisi od: • Površine i debljine alveolno-kapilarne membrane • Volumena kapilarne krvi
  67. 67. Gasna razmena
  68. 68. Transport kiseonika PAO2 PCO2 Alveolar Air Gas-Blood Barrier Capillary Blood pressure- difference Transport kiseonika kroz AK membranu je proporcionalan razlici izmedju parcijalnog pritiska kiseonika u alveolama i kapilarnoj krvi
  69. 69. METODE ZA MERENJE DIFUZIJSKOG KAPACITETA PLUĆA • Metod jednog udaha (single breath) • Metod stabilnog stanja (Steady state) • Metod ponovnog udisanja • Ekvilibricijski metod
  70. 70. Single Breath Method t DV SV VIN 1 2 1 2 1 3 TA TLC RV 10s breathholding time discard- sample- volume FICO FIHe tidal breathing complete inspiration maximal expiration
  71. 71. Snižen transfer faktor pluća • Emfizem pluća • Intersticijumske plućne bolesti • Bolesti plućnih krvnih sudova (plućna embolija, primarna plućna hipertenzija) • Bolesti levog srca sa plućnom stazom • Drugi uzroci (pušenje, anemija, zapaljenje pluća)
  72. 72. DOPUNSKA ISPITIVANJA BDT ( BRONHODILATACIJSKI TEST ) SPIROMETRIJSKI TEST + INHALACIJA BRONHODILATATOROM CILJ BDT JE DA SE: •ISKLJUČI DIJAGNOZAASTME •PROCENI KOJA JE NAJBOLJA DISAJNA FUNKCIJA U TOM TRENUTKU •PROCENI PROGNOZA BOLESTI •PROCENI POTENCIJALNI ODGOVOR BOLESNIKA NA TERAPIJU
  73. 73. Bronhodilatacijski test • procena VC i FEV1 • 15 min nakon aplikacije Salbutamola • 30min nakon inhalacije ipratropium bromida
  74. 74. Bronhodilatacijski test tumačenje rezultata • Povećanje FEV1 za više od o.2l apsolutne vrednosti • za više od 12% od referentne vrednosti • za više od 15% početne vrednosti • Povećanje PEF-a za više od 60l/min
  75. 75. Bronhoprovokacijski test indikacije • Dijagnostikovanje bronhijalne reaktivnosti • Potvrda dijagnoze bronhijalne astme (normalna plućna funkcija) • Kontrola efikasnosti terapijskog režima • Dijagnoza profesijske astme • Epidemiološka istraživanja
  76. 76. Bronhoprovokacijski test -kontraindikacije- • Apsolutne: • Teška opstrukcija disajnih puteva FEV1< 1.2l • Svež infarkt miokarda • Aneurizma arterije • Relativne: • Umerena opstrukcija • Infekcija gornjih disajnih puteva(2 nedelje pre isp.) • Egzacerbacija bronhijalne astme • hipertenzija, trudnoća, epilepsija
  77. 77. Vrste bronhoprovokacijskih testova • Farmakološke supstance (histamin, metaholin, acetilholin, leukotrieni, prostaglandini D”, F2alfa, adenozin) • Fizički stimulusi (fizički napor, udisanje hladnog i suvog vazduha, neizotonični rastvor) • Rastvori alergena u aerosolu
  78. 78. Bronhoprovokacijski test - tumačenje rezultata- • TEST JE POZITIVAN: • Smanjenje FEV1 za 20% u odnosu na početnu vrednost • Dvostruko povećanje otpora u odnosu na početnu vrednost • Smanjenje specifične konduktanse za 40% u odnosu na početnu vrednost
  79. 79. Faktori koji utiču na rezultate • Pušenje • ranije alergijske manifestacije • Konzumiranje pića sa kofeinom Pre testa isključiti Brponhodilatatore Antihistaminike (4 dana pre ispitivanja) Beta blokatore i ACE inhibitore (lažno pozitivni rezultati) Natrijum hromoglikat i nedokromil natrijum
  80. 80. GASNE ANALIZE • ODREDJIVANJE VREDNOSTI RESPIRACIJSKIH GASOVA U ARTERIJSKOJ KRVI (PaO2, PaCO2) • NEOPHODNE SU : • Za dijagnostikovanje respiracijske insuficijencije • Za odredjivanje terapije i kontrolu lečenja kiseonikom • DIREKTNA METODA (odredjuje vrednosti u uzorku krvi) • INDIREKTNA METODA (analiza preko kože)
  81. 81. Ispitivanje acido-baznog stanja • Odredjivanje pH, Pa CO2, bikarbonata u arterijskoj krvi • pH- 6.11 +log HCO3/PaCO2 X0,03 • RESPIRACIJSKA ACIDOZA HCO3 normalan ili lako povišen pH PaCO2
  82. 82. Respiracijska alkaloza hiperventilacija • Smanjena koncentracija vodonikovih jona • pH (povećana eliminacija CO2) • Hipokapnija PaCO2 • Bubrežna kompenzacija smanjenjem izlučivanja vodonikovih jona i smanjenom reapsorpcijom HCO3- • Snižene vrednosti HCO3-bubrežna kompenzacija metaboličkom acidozom
  83. 83. Metabolička acidoza • Primarno smanjenje koncentracije HCO3 • pH • HCO3 • Povećana plućna ventilacija (stimulacija respiratornog centra H jonima) • PaCO2 povećana eliminacija CO2 • Respiracijska kompenzacija metaboličke acidoze
  84. 84. Metabolička alkaloza • Smanjenje koncentracije H jona • pH primarno povecanje HCO3 • Hipoventilacija- smanjenje eliminacije CO2 • Respiracijska kompenzacija metaboličke alkaloze
  85. 85. Tumačenje rezultata • Normalne vrednosti: • PaO2 10-13kPa • PaCO2 4.5-6kPa • Saturacija kiseonikom SaO2 0.94 • HIPOKSEMIJA • SaO2< 94% • Pa02< 10.6kPa • HIPOKAPNIJA – hiperventilacija pluća sniženje PaCO2 • HIPERKAPNIJA - alveolna hipoventilacija povećanje PaCO2
  86. 86. Questions

×