Menaxhimi i riskut dhe i sigurimeve

8,492 views

Published on

  • Be the first to comment

Menaxhimi i riskut dhe i sigurimeve

  1. 1. UNIVERSITETI I PRISHTINËS FAKULTETI EKONOMIK - PRISHTINËLËNDA: MENAXHIMI I RISKUTTEMA: Menaxhimi i riskut dhe i sigurimeveStudenti : Profesori:Valon Qela Prof.Dr. Fatos UKAJ Prishtinë 2013
  2. 2. PËRMBAJTJA1. Rrisku dhe Menaxhimi i rriskut1.1. Përgjegjësitë1.2 Funksionet themelore te menaxhimit me riskun1.3 Identifikimi i riskut1.4 Llojet e rriskut.1.5 Vlerisimi i rriskut1.6 Parandalimi i riskut2. Hyrje në sigurime2.1 Llojet e sigurimeve.2.2 Funksionet e Sigurimit3. Sigurimi i Pasurise
  3. 3. 1.Rrisku dhe Menaxhimi i rriskutRisku është probabiliteti i ndodhjes së një ngjarjeje të caktuar (pozitive osenegative), që do të kishte impakt në përmbushjen e objektivave të një njësie. Riskumatet sipas shkallës së probabilitetit të ndodhjes dhe sipas impaktit që sjell.Menaxhimi i Riskut është proçesi i identifikimit, vlerësimit, kontrollit dhe monitorimittë atyre ngjarjeve ose situatave potencialisht të dëmshme për arritjen e objektivavetë të gjithë njësisë publike dhe konceptohet për të dhënë garanci të arsyeshme sekëto objektiva do të arrihen1.1 Përgjegjësitë 1. Ministri i Financave është autoriteti përgjegjës për futjen e sistemit të efektshëm të menaxhimit të riskut si pjesë e sistemit të menaxhimit financiar dhe kontrollit në sektorin publik. 2. Nëpunësi i Parë Autorizues është pëgjegjës për monitorimin e sistemit të menaxhimit të riskut në njësitë e qeverisjes së përgjithshme dhe i raporton Ministrit të Financave1.2 Funksionet themelore te menaxhimit me riskunFunksionet themelore te menaxhimit me riskun jane : 1. Të informon mbi dëmet potenciale dhe për metoda më të volitshme të mbrojtjes ekonomike me analizen e shpenzimeve t programit të masave mbrojtëse 2. Të krijohet siguri për aksionarët dhe drejtorinë dhe të evitohet droja nga dëmet potenciale
  4. 4. 3. Të aplikohen dispozitat mbi mbrojtjen e objekteve dhe procesit prodhues 4. Të mundësohet kontinuiteti I afarizmit të subjektit ekonomik me sigurimin e kompensimit për zëvendësimin e personave kyç profesional1.3 Identifikimi i riskutIdentifikimi i rrezikut është element themelor i procesit të menaxhimit me rrezikun.Në procesurën e identifikimit të rrezikut nevojitet : - Të percaktohet natyra e rrezikut. Kjo do të thotë se nevojitet të percaktohet se a bëhet fjalë për rreziqe pronësore,rreziqe nga përgjegjësia ose për rreziqe pesonale. - Të definohet rreziku. Duhet përcaktuar se a është fjala për vërshim të lokalit afarist apo banesor. - Të sistematizohen shkaqet dhe pasojat e rrezikut të sendërtuar. Nevojitet të përcaktohet kush ka qenë shkaku dhe cilat janë pasojat e krijimit të rrezikut.1.4 Llojet e rriskutLLOJET E RREZIQEVE • Ngjarjet natyrore • Rrethanat politike • Rrethanat ekonomike • Teknologjia
  5. 5. • Sjellja e njerëzve • Marëdhëniet legale dhe komerciale • Shtrirja, struktura menaxheriale dhe kontrolli1.5 Vlersimi i riskutVlersimi i rrezikut është faë në procesin e menaxhimit të rrezikut në të cilinpërcaktohet intensiteti dhe shpeshtësia e ndonjë rreziku ( zjarri,vjedhjet etj) në bazëtë dhënave mbi ecurinë e dëmeve në të kaluaren.Për të vlerësuar rrezikun siguruesit duhet : - Ti grumbullojë informatat në baze të të cilave do të mund të pranojë oe refuzojë rrezikun e ofruar. - Të vlerësohet cilësia e rrezikut të ofruar nga aspekti i hazardit eventual. - Të mbajë llogari mbi mundësinë e heqjes dorë nga sigurimi.1.6 Parandalimi i riskutEgzistojne katër menyra sesi ti përgjigjëmi rrezikut,e këto jane : - Shmangësia. Shmangia e rrezikut e eliminon rrezikun përmes shmangies ose heqjes dorë nga aktivitetet të cilat janë me rrezik.Disa rreziqe nuk mund t’iu shmangemi,por ato mund të reduktohën me veprime të kujdesshme të parandalimit - Pakësimi. Pakësimi i rrezikut e minimizon rrezikun,duke përdorur metoda të dnryshme,për më tepër për të pakësuar gjasat e ndodhive të dëmshme. - Transferi. Transferi i rrekut i kalon pasojat e rrezikut në një individ apo organizatë tjetëer,të cilët janë jashtë biznesit tuaj. - Pranimi i tij. Pranimi i rrezikut përfshin pranimin e rrezikut dhe të pasojave,në rast të ndodhive jo të mira.2. Hyrje në sigurimeNga aspekti ternologjik sigurimet janë veprimtari që si produkt kan sigurimin kundërrreziqeve të ndodhjes së ngjarjeve të papritura që bartin humbje/dëm jetësor osepasuror për një individ apo subjekt biznesor.Në mënyrë që ky rrezik të mos bartet nga njerëzit dhe individët,atëhere janë krijuarinsitucione apo kompni të sigurimit të cilat marrin premin nga i siguruari por me këtërast bartin rrezikun mbi vete,ku në rast ë realizimit të rrezikut pala siguruese duhet tabëj kompenzimin palës së siguruar në bazë të marrveshjes ose kontratës së bërë.Njëri ndër sigurimet më të rëndësishëm është sigurimi i jetës.
  6. 6. 2.1 Llojet e sigurimeve. 1. Sipas objektit përkatësisht subjektit sigurimet ndahen :sigurimin e pasuris,sigurimin e transportit dhe kredis,dhe në sigurimin e personave. 2. Sipas ngjshmeris së rrezikut : Grupacioni i sigurimit të pasuris:  Grupi i sigurimit civil  Grupi i sigurimit të kafshëve  Grupi i sigurimit të të mbjellave  Grupi i sigurimit të industrive Grupacioni i sigurimit të automjeteve motorike:  Grupi i sigurimit kasko  Grupi i sigurimit të përgjithsis automobilistike Grupi i sigurimit të transportit dhe kredisë;  Grupi i sigurimit kargo,  Grupi i sigurimit kasko,  Grupi i sigurimit të kredive. Grupi i sigurimit të personave:  Grupi i sigurimit të fatkeqsive,  Grupi i sigurimit të jetës. Sipas vendit që paraqiten :  Sigurim tokësor,  Sigurim detar. Sipas kritereve kush është kontraktues i sigurimit :  Sigurimi i personave fizik  Sigurimi i personave juridikë.
  7. 7. 2.2 Funksionet e SigurimitFunksioni themelore I sigurimit eshte funksioni mbrojtes I pasurise.Në teorinë e sigurimeve i hasim këto funksione të sigurimeve :  Funksioni mbrojtes Direkt dhe Indirekt i sigurise  Funksioni financiaro-mobilizues  Funksioni SocialKy funksion realizohet ne dy menyra : Direkt dhe Indirekt.Mbrojta direkte e pasurise realizohet ne dy menyra : Permes terheqjes se verejtjes Permes pengimit.Mbrojtja indirekte e pasurise realizohet permes kompensimit te demimt. 1. Funksioni mbrojtes direkt i Sigurimit 2. Funksioni mbrojtes indirekt I sigurimitMbrojtja indirekte e pasurise realizohet permes kompensimit te demimt.Funksioni Imbrojtes indirekte te sigurimit realizohet perms kompensimit te demit dhe pagesesse shumes se siguruar,kur do te paraqitet rasti I siguruar.Nga kjo nenkuptuam se meane te sigurimit behet mbrojtja ekonomike.I gjithe ky funksion eshte I definuar ne menyre te ligjshme me dispozitat e ligjit persigurimin e pasurise dhe te personave.Keto ligje zbatohen cdokund,si ne kosoveashtu edhe ne bote.Me rastin e pageses se obligimeve ndaj siguriimit,sigurimi merr mbi vete rol terendesishem ne ekonomi dhe shoqeri.Funksioni ekonomik ka te beje mekompensimin e demit.Kompensimi I demit dh pagesa behet atehere kur eshte enevojshme.Ne kete rast I siguruari,nuk brengoset shum per demet qe mund teshkaktohen. 3. Funksioni mobilizues-Financiare I sigurimitSigurimi pervec funksionit te tij themelore qe eshte ruajtja e pasurise ka edhe njefunksion tjeter te rendesishem qe eshte funksioni akumulues apo funksionmonetare-mobilizues.Kjo do te thote qe sigurimi perveq funksionit themelore te tij qe eshte ruajtja epasurise , paraqet edhe burim akumulues.Nga kjo nenkuptojme qe sigurimi eshte element I permiresimit te kushteve te jeteses.
  8. 8. Sigurimi eshte I lidhur ngushte me sistemin kreditues,perkatesisht me sisteminbanker.Nje pjese e fondit te akumuluar qe formohet ne sigurim,shfrytzohet performimin e nje fondi reserve.Keto njihen si rezerva special.Keto mjete sipasrregullave ruhen ne banka ose investohen ne fleteobligacione.Keto mjete te shikuarnga aspekti I bankave,paraqesin burim te rendesishem per plotsimin e nevojave perkredi.Egziston nje lidhje e ngushte ndermjet sigurimit dhe Kursimit.Sigurimi madjekonsiderohet si forme me e persosur e kursimit. 4. Funksioni social I sigurimitKa te beje me realizimin e kujdesit ndaj njeriun.Funksioni social I sigurimit realizohet ne dy menyra : Direkte dhe Indirekte.Direktja ka te beje me sigurimin e personave dhe e dyta me sigurimin e pasurisedhe permes akumulimit.Sigurimi I personave ka te beje me rastet e ndonje semundje,sigurimi eshteperkhrajje material ne kete rast,ndihmes per ate person.3. Sigurimi i PasurisëQëllimi krysor i sigurimit të pasurise është që të kompensohet dëmi i cili do tëndodhte eventualisht në pasurinë e të siguruarit për shkak të paraqitjë së rastit tësiguruar.Sigurimi i pasurisë mund të ndahet në : 1. Sigurimin e sendeve 2. Sigurimin e interesave pronësore.Në sigurimin e seeve hyn sigurimet tek të cilat lëndë sigurimi ështësendi,perkatësisht objekti.Sendet mund të jenë të paluajtshme(ndërtesa,fabrikat,banesa,shtëpia ) dhe të luajtshme (mallrat,mobiliet dhe inventari.)Sigurimi i interesave pronësore përfshin sigurimet tek të cilat për shkak të paraqitjestë rastit të siguruar krijohet dëmi pronësor.Në grupin e sigurimi të pasurisë më së shpeshti hasim dy nëngrupe të sigurimit :  Nëngrupi i sigurimit të pasurisë materiale  Nëngrupi i sigurimeve të tjera të pasurisë.
  9. 9. Në nengrupin e sigurimit të pasurise material më së shpeshti kemi këto degë tësigurimit : - Sigurimi I pasurisë material evidente nga zjarri - Sigurimi transportues - Sigurimi I te mbjellave - Sigurimi I mallit - Sigurimi I kafshëveNë nëngrupin e sigurimeve të tjera të pasurisë kemi : - Sigurimin nga pergjegjësia ligjore - Sigurimin në rastet e ndërprerjes së punës - Risigurimin. Literatura: Menaxhimi i rreziku dhe sigurimet-Xhevat Bakrraqi Materiale ne internet. Skripta dhe punime te ndryshme

×