Successfully reported this slideshow.
МОД ҮРЖҮҮЛЭГ
ОЦ Тэнхим


Мод, сººã óðãàìëûã ¿ðýýð ¿ðæ¿¿ëýõýýñ ãàäíà óðãàë ýðõòíýýð /
èø ìº÷èð, ¿íäýñíèé øèæìýýð/ ¿ðæ¿¿ëæ ñóóëãàö áýëòãýäýã.
Урга...





Íîãîîí ìº÷ðººð ¿ðæ¿¿ëñýí ñóäàëãàà.
Óðãàë ýðõòíýýð ¿ðæ¿¿ëýõ àðãûí äîòðîîñ íîãîîí ìº÷ðººð ¿ðæ¿¿ëýõ
íü õàìãèéí äýâøèë...


áîëãîí äîîä òàëûí îãòëîëòûã íàõèàíààñ äîîãóóð òàøóó, äýýä òàëûã
íü íàõèàíààñ äýýø 1 ñì îð÷ìûí çàéä òýãø õèéñýí.Үíäýñëýë...


Áýëýí áîëñîí òàéðäñûã 5-7 ñì ã¿íä ýãíýý õîîðîíä 5ñì, ýãíýýí äýõü
óðãàìëûí õîîðîíä 5 ñì çàéòàéãààð ñóóëãàñíû äàðàà õºðñè...
1

Hip p o p ha e rha m no id e s L.

15.YII

1.YIII

15. YIII

¯
íäýñëýëò
¿ðãýëæèëñý
í õîíîã
30

2

Ro s a d a huric a Pa...








Бидний судлагааны дүнгээс үзэхэд ногоон мөчрийн үндсэнцэр
тарьснаас хойш 12-20 хоногийн дараа үүсч эхэлсэн ба
...
ä/
ä

Ñóóëãàñàí
¯
íäýñëýñýí
ìºч ðèéí òîî ìºч ðèéí
/
ø/
òîî /
ø/

Óðãàìëûí íýðñ

1

Hip p o p ho e rha m no id e s L.

2

¯...






Õ¿ñíýãòýýñ ¿çýõýä íîãîîí òàéðààäàñíû ¿íäýñëýëò Hippophoe
rhamnoides, Ribes nigrum, Ribes diacanthum, Grossularia
...
2013 mod urjuuleg  13
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

2013 mod urjuuleg 13

298 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

2013 mod urjuuleg 13

  1. 1. МОД ҮРЖҮҮЛЭГ ОЦ Тэнхим
  2. 2.  Мод, сººã óðãàìëûã ¿ðýýð ¿ðæ¿¿ëýõýýñ ãàäíà óðãàë ýðõòíýýð / èø ìº÷èð, ¿íäýñíèé øèæìýýð/ ¿ðæ¿¿ëæ ñóóëãàö áýëòãýäýã. Ургал эрхтнээр үржүүлэхэд эх ургамлын бүх шинж чанарыг залуу ургамал өвлөн удамшдаг учраас гоёл чимэглэлийн болон хүнсний үнэт сорт хэлбэрийн сөөг ургамлыг үржүүлэхэд энэ аргыг голчлон хэрэглэдэг. Энэ аргын давуу тал нь үрээр үржүүлсэн тарьцтай харьцуулахад амьдралын эхний жилээс өсөлт нь хурдан байдаг учраас богино хугацаанд суулгац гаргах хэмжээнд хүрдэг. Ингэснээр төлжүүлгийн талбайд ургах хугацааг богиносгохын зэрэгцээ үрээр үржүүлсэн ургамлаас эрт цэцэглэж, үрлэж эхэлдэг. Бид чимэглэлийн болон ашигт сөөг ургамлыг ногоон мөчрөөр үржүүлэх судлагааг явуулсан юм.
  3. 3.    Íîãîîí ìº÷ðººð ¿ðæ¿¿ëñýí ñóäàëãàà. Óðãàë ýðõòíýýð ¿ðæ¿¿ëýõ àðãûí äîòðîîñ íîãîîí ìº÷ðººð ¿ðæ¿¿ëýõ íü õàìãèéí äýâøèëòýò àðãà þì. Ýíý àðãààð áèä ÷àöàðãàíà, ¿õðèéí í¿ä, ºðºë, ìîíîñ, äîëîîãîíî, ÷àðãàé, ÿðãàé, íîõîéí õîøóó, òîøëîé, Ẻðºëçãºíº, áóðãàñ, ìàéëààñ, òàâèëãàíà, òýõèéí øýýã, äàëàí õàëüñ, ãîëòáîð çýðýã 16 ç¿éë óðãàìëûã ¿ðæ¿¿ëñýí. Áèä ¿íäýñë¿¿ëýõ íîãîîí ìº÷ðèéã Áîòàíèêèéí öýöýðëýãèéí ìîä, ñººã óðãàìëûí öóãëóóëãûí òàëáàé äàõü 3-10 íàñòàé ýõ óðãàìëààñ íàéëçóóð ìîäæèæ ýõëýõ ¿å áóþó äîëîîäóãààð ñàðûí 14 íä áýëòãýñýí. ̺÷ðèéã ºã뺺 ýðò íàéëçóóðûí äîîä õýñãýýñ íàâ÷èíä óñíû õóðèìòëàë õàìãèéí èõ áàéõ ¿åä áýëòãýæ, ñ¿¿äýð ãàçàð àâ÷èðñàí. Òàðüöûã áýëòãýõäýý çàéäìûí õîîðîíäîõ çàé áîãèíîòîé ÷àöàðãàíà, òîøëîé çýðýã òºðëèéí óðãàìàëä 3-5 çàéäàìòàé, çàéäìûí õîîðîíäîõ çàé óðòòàé ºðºë, ìîíîñ, íîõîéí õîøóó, óëààãàíû òºðëèéí óðãàìàëä 2-3 çàéäàìòàé òàéðäàñ
  4. 4.  áîëãîí äîîä òàëûí îãòëîëòûã íàõèàíààñ äîîãóóð òàøóó, äýýä òàëûã íü íàõèàíààñ äýýø 1 ñì îð÷ìûí çàéä òýãø õèéñýí.Үíäýñëýëòèéã íýìýãä¿¿ëýõèéí òóëä ºñºëòèéã èäýâõèæ¿¿ëýã÷ ãåòåðîàóêñèíû 200 ìã/ë êîíöåòðàöè á¿õèé óóñìàëä 16 öàã ¸çîîð õýñãèéã ä¿ðæ áàéëãàñíû äàðàà òàðèõûí ºìíº öýâýð óñààð çàéëæ, óðüä÷èëàí áýëòãýñýí õºðñºíä ñóóëãàñàí. Áèä ¿íäýñë¿¿ëýõ íîãîîí ìº÷ðèéã íèéëýã õàëüñàí á¿ðõýâ÷ á¿õèé ìàíàíæóóëàõ óñàëãààòàé çóíû ò¿ð õ¿ëýìæèíä ¿íäýñë¿¿ëñýí. Õºðñèéã áýëòãýõäýý õàð øîðîî, áóóö, ýëñèéã 2:1:1 õàðüöààòàé õîëüæ áàãñàðñàíû äàðàà 15 ñì çóçààí õºðñ õèéæ òýãøëýýä, äýýð íü 10 ñì ýëñ íýìæ ãàäàðãóóã íü æèãä òýãøèëñýíèé äàðàà ñàéòàð óñàëæ ÷èéãëýñýí áàéñàí.
  5. 5.  Áýëýí áîëñîí òàéðäñûã 5-7 ñì ã¿íä ýãíýý õîîðîíä 5ñì, ýãíýýí äýõü óðãàìëûí õîîðîíä 5 ñì çàéòàéãààð ñóóëãàñíû äàðàà õºðñèéã ãàðààðàà ñàéí íÿãòðóóëæ ºãñºí. ¯íäýñ ¿¿ñýõ õ¿ðòýë àãààðûí õàðüöàíãóé ÷èéãèéã 85-90% áàðüæ áàéõûí òóëä ºäºðò 4-6 óäàà ìàíàíæóóëàí óñàëæ, áîðîîòîé á¿ðõýã ºäºðò 1-2 óäàà òîãòìîë óñàëæ áàéëàà. Áèäíèé ñóäàëãààíû ÿâöààñ ¿çýõýä íîãîîí ìº÷ðèéí ¿íäñýíöýð òàðüñíààñ õîéø 12-20 õîíîãèéí äàðàà ¿¿ñýæ ýõýëñýí áà ¿íäñýíöýð ¿¿ññýíýýñ õîéø 10-14 õîíîãèéí äàðàà øèíý ¿íäýñ ¿¿ñýæ ýõýëñíýýð íàâ÷íû ºñºëò ýð÷èìæèæ óëìààð 8-ð ñàðûí ñ¿¿ë÷ýýð 5-15 ñì ºíäºð ºñºëò ÿâàãäñàí áàéëàà. Íîãîîí òàéðäàñ ¿íäýñëýæ ýõýëìýãö ãàçðûí äýýðõè õýñãèéí ºñºëò ýõýëñýí. ¯íäýñëýëò æèãäýðñíýýñ õîéø ààæìààð çàäãàé àãààðò äàñãàí, õºðñèéã õàòààõã¿éãýýð óñàëãààíû òîîã öººð¿¿ëæ, õàÿàâ÷èéã áàéíãà ñºõºæ áàéëàà. Èéíõ¿¿ ¿íäýñëýñýí õî¸ð íàñòàé òàðüöûã äàðàà æèëèéí õàâàð íàõèà çàäàðõààñ ºìíº áàéíãûí èë òàëáàéä øèëæ¿¿ëýí ñóóëãàõ áîëîìæòîé.
  6. 6. 1 Hip p o p ha e rha m no id e s L. 15.YII 1.YIII 15. YIII ¯ íäýñëýëò ¿ðãýëæèëñý í õîíîã 30 2 Ro s a d a huric a Pa ll. 15.YII 25.YII 8. YIII 25 3 Ribe s d ia c a nthum Pa ll. 15.YII 1.YIII 18. YIII 33 4 Ribe s nig rum L. 15.YII 1.YIII 20. YIII 35 5 M lus a ba c c a ta Bo rc kh. Lo nic e ra ta ta ric a L. 15.YII 3.YIII 25. YIII 40 15.YII 3.YIII 15. YIII 30 15.YII 1.YIII 20. YIII 35 6 7 Òàðüñàí Óðãàìëûí íýð (L. ) G ro s s ula ria a c ic ula ris (Sm ith. ) Sp a c h. ¯ íäýñëýæ сàð, ºäºð № ýõýëñýí Æèãäýð÷ äóóññàí
  7. 7.     Бидний судлагааны дүнгээс үзэхэд ногоон мөчрийн үндсэнцэр тарьснаас хойш 12-20 хоногийн дараа үүсч эхэлсэн ба үндсэнцэр үүссэнээс хойш 10-14 хоногийн хойно жинхэнэ үндэс үүсч эхлэснээр навчны өсөлт эрчимжиж улмаар 8-р сарын сүүлч, 9-р сарын эхээр нахиа зангидаж эхэлсэн. Ийнхүү үндэслэсэн нэг настай тарьцыг дараа жилийн хавар нахиа задрахаас өмнө бойжуулгын талбайд шилжүүлэн суулгаж торниулсан. Íîãîîí ìº÷ðèéí àìüäðàëò íü ýõ óðãàìëûí íàñ, ìº÷èð áýëòãýõ õóãàöàà, ºñºëòèéã èäýâõèæ¿¿ëýã÷ áîäèñûí êîíöåíòðàöè, óóñìàëä ä¿ðýõ õóãàöàà, îð÷íû íºõö뺺ñ øóóä õàìààðäàã ó÷ðààñ öààøäûí ñóäàëãààíä ýäãýýð õ¿÷èí ç¿éëñèéã íàðèéâ÷ëàí ñóäàëæ òîäðóóëàõ øààðäëàãàòàé ãýæ ¿çýâ. 9-ð ñàðûí 10 íä íîãîîí ìº÷ðººð óðãóóëñàí òàðüöíóóäàä òîîëëîãî ÿâóóëæ, ¿íäýñëýëòèéí õóâèéã òîãòîîñîí.
  8. 8. ä/ ä Ñóóëãàñàí ¯ íäýñëýñýí ìºч ðèéí òîî ìºч ðèéí / ø/ òîî / ø/ Óðãàìëûí íýðñ 1 Hip p o p ho e rha m no id e s L. 2 ¯ íäýñëýëòè Íàéëçóóðûí éí õóâü, % ýõíèé æèëèéí ºñºëò (ñì) 1000 850 85 1.5-4.0 Ro s a d a huric a Pa ll. 60 30 50 1.5-2.0 4 Ribe s d ia c a nthum Pa ll. 200 196 98 1.0-1.5 5 Ribe s nig rum L. 400 300 75 2.0-8.0 6 M lus a ba c c a ta Bo rc kh. Lo nic e ra ta ta ric a L. 200 80 40 1.0-2.5 40 40 100 8.0-15.0 100 75 75 1.0-1.5 10 9 90 1.0-1.5 7 8 9 (L. ) G ro s s ula ria a c ic ula ris (Sm ith. ) Sp a c h. Sy ring a jo s ika e a Ja s g .
  9. 9.    Õ¿ñíýãòýýñ ¿çýõýä íîãîîí òàéðààäàñíû ¿íäýñëýëò Hippophoe rhamnoides, Ribes nigrum, Ribes diacanthum, Grossularia acicularis, Lonicera tatarica, Salix pentandra çýðýã ç¿éëä 75100% - òàé áàéãàà íü áóñàä ç¿éë¿¿äýýñ 15- 40% èë¿¿ áàéñàí íü òóõàéí ç¿éë¿¿äèéí áèîëîãèéí îíöëîãòîé õîëáîîòîé. Èéìä öààøèä íîãîîí òàéðààäàñíû ¿íäýñëýëòèéã äýýøë¿¿ëýõýä ýõ óðãàìëûí áèîëîãèéí îíöëîãèéã õàðãàëçàí ¿çýõ, òóõàéëáàë íàéëçóóðûí ìîäæèæ ýõëýõ õóãàöààã íàðèéâ÷ëàí òîãòîîõûã àíõààðàí ñóäëàõ íü ç¿éòýé. Èéíõ¿¿ ¿íäýñëýñýí íýã íàñòàé òàðüöûã áèä äàðàà æèë íü çîõèõ àãðîàð÷èëãààã ÿâóóëñàíû ä¿íä íèéò òàðüöûí ºñºëò õºãæèëò ýð÷èìòýé ÿâàãäàí íàéìäóãààð ñàðûí ñ¿¿ë÷, åñä¿ãýýð ñàðûí ýõýýð íàõèà á¿ðýí çàíãèäàãäàæ, íàéëçóóðûí ìîäæèëò ÿâàãäàæ ýõýëñýí.. Ìîä, ñººã óðãàìëûã íîãîîí ìº÷ðººð ¿ðæ¿¿ëýõ íü ïðàêòèêèéí ÷óõàë à÷ õîëáîãäîëòîé àðãà ó÷ðààñ ìàíàé îðíû ýðñ òýñ öàã óóðòàé íºõöºëä ñóóëãàö ìàòåðèàëûã áîãèíî õóãàöààíä ñòàíäàðòûí õýìæýýíä õ¿ðòýë óðãóóëàõàä íîãîîí ìº÷ðººð ¿ðæ¿¿ëýõ àðãà ÷óõàë áàéð ñóóðèéã ýçëýíý.

×