Prezentacja komunikacja interpersonalna w rodzine

9,330 views

Published on

Prezentacja dotycząca komunikacji

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Prezentacja komunikacja interpersonalna w rodzine

  1. 1. Agnieszka MazurKamila Miedzińska
  2. 2. “Człowiek potrzebuje gniazda utkanego z miło ci,ściepła i serdeczno ci gniazda utkanego z wi zi wiary,ś ęnadziei i miło ci.śDopiero te wi zi, ł cz c osoby, czyni rodzinę ą ą ą ęrealn rodzin .”ą ą(Jan Paweł II, 1987)
  3. 3. Więź rodzinna rozumiana jest jako kompleks siłprzyciągających członków rodziny nawzajem dosiebie i wiążących ich ze sobą. Siły te wynikają zezwiązku małżeńskiego, świadomości związkówgenetycznych, przeżyć emocjonalnych,współdziałania, postaw wobec tych samych wartościi zdarzeń, a także wobec uwarunkowań społeczno -kulturowych i gospodarczych w jakich żyje danarodzina.
  4. 4. Składniki więzi rodzinnej…• poczucie odpowiedzialności zaosoby z rodziny,• wspólne zabezpieczenie warunkówbytowych,• troska o zdrowie bliskich, stwarzaniewarunków do osiągnięcia sukcesóww samodzielnym życiu,• uczucie miłości i serdeczności,• wzajemna ocena osób w rodzinie,• przyjmowanie wzorców osobowychod osób znaczących.
  5. 5. “Wszystkie ludzkie potrzebyzaspokajane są przez uczuciaspołeczne, zwłaszcza przezuczucie miłości…”(E. Fromm)
  6. 6. Komunikacja w rodzinie• Komunikacja interpersonalna dokonuje się na ogół na tle przebiegającychmiędzy ludźmi procesów interakcyjnych, co zachodzi przede wszystkim wrodzinie.• Rodzina jest środowiskiem, w którym szczególnie trudno wyróżnić przejawy“czystej” komunikacji między jej członkami.• Przejawy rodzinnej komunikacji charakteryzują się swoistością, którazwiązana jest z następującymi właściwościami:a) są one “wtopione” w serie stale zachodzących, niezwykle zróżnicowanychinterakcji przebiegających najpierw w małżeństwie, a potem – w miaręrozwoju rodziny – na różnych poziomach funkcjonowania systemurodzinnego.b) stałą bliskością fizyczną i psychiczną członków rodziny,c) członkowie rodziny posiadają zdolność odczytywania komunikatówprzekazywanych na drodze bezsłownej,• Nie ma jednoznacznie dobrego lub złego sposobu komunikowania się,każdy rodzaj komunikacji może spełniać pożyteczną rolę, o ile stosowanyjest w odpowiednich warunkach, czyli wtedy, gdy jest potrzebny, właściwierozumiany i oczekiwany.
  7. 7. W rodzinie mamy do czynienia z trzemarodzajami relacji:• Między dorosłymi członkami rodziny,• Między rodzicami i dziećmi,• Między dziećmi.
  8. 8. Komunikacja w mał e stwież ńKomunikowanie się jest “klejem”małżeństwa, stałym procesem tworzeniakooperacji i budowania obrazu samegosiebie i partnera, modyfikacji normwspółżycia, oczekiwań, rytuałówrodzinnych itd.Znaczenie właściwego porozumiewaniasię wzrasta w miarę trwania związku.
  9. 9. Odsłanianie si …ęJednym z istotnych efektów komunikacji jest proceswzajemnej penetracji psychicznej, czyli odsłanianie się,odzwierciedlające zarówno zaufanie dosiebie, jak i odczuwaną intymność.Owe odsłanianie się dotyczy 8 różnychobszarów współżycia:1. Emocjonalność2. Otwartość3. Wyrażanie wspólnoty4. Rozwiązywanie konfliktów5. Komunikowanie seksualne6. Pozostawianie autonomii7. Dopasowanie wzajemne8. Tożsamość małżeńska
  10. 10. Funkcje “odsłaniania si ”ęOprócz funkcji pogłębiania zaangażowania wpodtrzymywanie istniejącego związku, pełniono istotną funkcję terapeutyczną –możliwość ujawnienia swojego “ja” drugiejosobie i uzyskanie od niej wsparciaemocjonalnego jest jednym z warunkówutrzymania dobrej kondycji psychicznej.Odsłanianie się daje również szanse nalepsze zrozumienie samego siebie,weryfikację społeczną przekonań na swójtemat i pogłębienie zrozumienia partnera.
  11. 11. Mowa intymna…Szczególny aspekt intymności i dopasowaniawyraża się w powstaniu unikatowego języka,fraz i słów znanych tylko danej parze osób itylko przez nie używanych. Mowa intymnazdaje się pełnić funkcje podobne do gwary wdanych środowiskach – pozwala podkreślictożsamość społeczną, identyfikacjęwzajemną w kręgu osób znających danewyrażenia, bądź niekonwencjonalnekonotacje przypisane konwencjonalnymsłowom.
  12. 12. Idiomy intymne:• Pieszczotliwe pseudonimy – “kotek”, “bzik”, “książę”, “żaba” – wyrażające ciepło iintymność.• Idiomy werbalne i sekwencje niewerbalne, wyrażające miłość i przywiązanie,aprobatę, substytuty wyznania “kocham”, np. “sztama pełna”.• Określenia osób znajomych, krewnych, przyjaciół, takie jak: “gruby”, “rudy”,“aniołek”, “pies”.• Krytykowanie – gesty i zwroty oznaczające postawę i ocenę nagatywną, potępiającąjakieś zachowanie, porównania z osobami gorszymi pod danym względem, np. “nocały Wiluś…”• Wyrażanie prośby- rutynowe, powtarzające się prośby można skodyfikować wpostaci stałych idiomów lub aktów niewerbalnych.• Idiomy seksualne i eufemizmy erotyczne- wyrażenia zastępujące konwencjonalneterminy związane z życiem płciowym.• Inwitacje seksualne- propozycje kontaktu płciowego wyrażone w sposób pośredni,metaforyczny, np. “chodźmy na spacerek” .• Złośliwe przytyki – wyrażenia mające dokuczyć partnerowi, nawiązujące doznanych obu małżonkom wydarzeń, czy cech ocenianych negatywnie u partnera.
  13. 13. Wyrażanie krytykiBez względu na to jak bardzo kochają sięmałżonkowie od czasu do czasu muszą znaleźćsię w sytuacji wymagajacej wyrażenia krytyki,niezgody, protestu, niezadowolenia.Krytykę można wyrażać za pomocą trzechkanałów: werbalnego, niewerbalnego i wokalnego.Badania wykazały, że preferowane jest wysyłanieprzekazów negatywnych w niespójny sposób, tj.zawartej w słowach negatywnej treści towarzyszyz reguły pozytywny wyraz twarzy, uśmiech, któryzdaje się pełnić funckję łagodzenia, zastepujęniejako tekst “denerwuję mnie to co robisz, alewiesz, że zależy mi na Tobie i naszymwspółżyciu”.
  14. 14. Komunikacja mi dzyęrodzicami a dzie mićMałe dziecko całkowicie uzależnione odrodziców dostosowuje się do ich wymagań,oczekiwań, sposobu komunikowania się.Zapewnia mu to zaspokojenie podstawowychpotrzeb fizycznych i psychicznych. Dzieciprzejmują od rodziców ich sposóbkomunikowania się, traktują rodziców jakomodel własnego zachowania. Po dłuższymczasie stosowania określonego wzorukomunikacji następuje jego internalizacja.
  15. 15. Rozmowa z dzieckiem…Rozmawianie z dziećmi to sztukajedyna w swoim rodzaju, rządząca sięwłasnymi regułami i własnym sensem.Wypowiedzi dzieci rzadko są proste,przekaz bywa zakodowany i wymagaodszyfrowania.
  16. 16. Sztuka porozumiewania się polega na : słuchaniu,ekspresji słownej i wspólnym rozwiązywaniu problemów.SŁUCHANIEDziecko ma potrzebę otwartego wyrażania ważnych dlaniego uczuć i pragnień. Nie można im zaprzeczać,zawstydzać dziecka, wypytywać go ani w żaden sposóbmu grozić. Dzieci nie można również ignorować. Jeśli niezostaną wysłuchane, ich uczucia nie znikną - zostanąstłumione, wprowadzą w psychice dziecka zamęt lubzaczną przejawiać się w formie wściekłości. W procesieaktywnego słuchania najważniejsza jest empatia. Dzieciczęsto nie potrafią wyrazić swoich uczuć, zadaniemrodziców jest właściwe zidentyfikowanie uczuć dziecka.
  17. 17. EKSPRESJAWyróżnia się kilka podstawowych zasad skutecznej ekspresji wkontakcie z dzieckiem:- precyzja- należy jak najprecyzyjniej komunikować to, czego chcemy ico czujemy. Dzieci potrzebują wyraźnie określonych granic,wyznaczających przestrzeń, w której mogą bezpiecznie i swobodniefunkcjonować. Powinny też znać naturalne konsekwencje wynikającez przekroczenia tych granic. Również pochwały powinny byćprecyzyjne (mówiące dokładnie co się podoba i dlaczego).- natychmiastowa informacja- dzieci należy nagradzać lub karać zarazpo danym wydarzeniu, bowiem im dłużej czeka się z wyrażeniemreakcji, tym mniejszy będzie ona miała wpływ na zachowanie dziecka.- nie należy osądzać- ze wszystkich komunikatów skierowanych dodziecko powinno wynikać, że jest ono osobą kochaną, ponieważoskarżanie, obrażanie i sarkazm dają dziecku do zrozumienia, że nietylko jego zachowanie jest nie w porządku, ale również ono samo.- spójność komunikatów – niespójne komunikaty wprowadzają chaos,ważne jest egzekwowanie ustalonych wcześniej zasad.- odsłanianie się- wtajemniczenie dziecka w niektóre uczucia i potrzebyrodziców sprawia, że stają się dla dziecka kimś realnym, prawdziwąosobą, wówczas granice jakie wyznaczają nabierają sensu dla dziecka.
  18. 18. WSPÓLNE ROZWIĄZYWANIE PROBLEMÓWCelem wspólnego, konsekwentnego stosowaniaodpowiednich technik rozwiązywania problemów jestodkrycie takiego wyjścia, które wszyscy zainteresowanibędą mogli zaakceptować. Ważne jest aby rodzicerzeczywiście byli gotowi współpracować ze swoimidziećmi, oraz aby potrafili przekonać je o swojejszczerości.Podstawą skutecznego porozumiewania się jestwytworzenie atmosfery zaufania, partnerstwa,poszanowania każdego z rozmówców.
  19. 19. Edukacja seksualna dzieci• W edukacji seksualnej należy przezwyciężyć pokusę informowania ozbyt wielu rzeczach naraz. Nie ma żadnego powodu, aby nieodpowiadać szczerze na pytania dziecka dotyczące seksu, aleodpowiedzi nie powinny zamieniać się w “wykład z dziedzinypołożnictwa”,• Właściwy wiek, aby poinformować dziecko o sprawach seksu zaczynasię wtedy, gdy zadaje ono pytania,• Od wczesnego dzieciństwa dzieci powinny poznawać właściwe nazwyi funkcje swoich organów oraz anatomiczne różnice między płciami,odpowiadając na pytania nie powinno się odwoływać do roślin lubzwierzątek,• Na pytanie “skąd się biorą dzieci?” nie wolno odpowiadać, że przynosije doktor albo bocian, że bierze się je ze szpitala, supermarketu, czymagazynu wysyłkowego. Nim udzieli się odpowiedzi pomocne jestwysłuchanie teorii dziecka na temat stworzenia i narodzin, wyjaśnieniepowinno opierać się na faktach, ale nie musi zawierać zbytszczegółowych informacji.
  20. 20. Komunikacja mi dzyęrodze stwemńRelacja pomiędzy każdą dwójkąrodzeństwa obejmuje cztery fazy:• Inicjacji• Podtrzymania• Schyłku• Zakończenia
  21. 21. Faza inicjacjiStadium pierwsze dzieciństwa i adolescencji.Rodzeństwa dostarczają sobie towarzystwa ispołecznego wsparcia.Od rodzeństwa starszego oczekuje siępodejmowania przekazanej imodpowiedzialności za rodzeństwomłodsze, świadczenia bezpośrednichusług i dostarczania sobie zasobów.
  22. 22. Faza podtrzymaniaOkres wczesnej i średniej dorosłości. Rodzeństwo nadaldostarcza sobie towarzystwa i wsparcia emocjonalnego.Mogą dostarczać sobie pomocy i usług bezpośrednich,takich jak pomoc w chorobie czy pożyczanie pieniędzy.W średniej dorosłości rodzeństwowspółpracuje również w opiecenad starszymi rodzicami orazdziała wspólnie przy likwidacjidomu rodzinnego i podzialewłasności po śmierci rodziców.
  23. 23. Faza schyłkuWiek podeszły.Rodzeństwo nadal zapewnia sobie towarzystwo iwsparcie emocjonalne. Intensywność tej relacji może sięzwiększyć wraz z potrzebą rekompensowania utratyinnych członków rodziny i przyjaciół.Rodzeństwo dostarcza sobie wspólnychwspomnień i percepcyjnej ważności dla siebienawzajem. Rodzeństwo może też pomagać sobienawzajem w problemach codziennych związanych zestarzeniem się i swoją śmiertelnością
  24. 24. Faza zako czeniańZamierzone zakończenie relacji międzyrodzeństwem jest rzadkie, zachodzi naogół w przypadku poważnego nadużyciazaufania czy oczekiwania drugiego. Dlawiększości par rodzeństwa relacja kończysię nagle ze śmiercią jednego albostopniowo wraz z pogarszającymi sięfunkcjami organizmu każdego z nich podkoniec życia.
  25. 25. Stosunki między rodzeństwem uzależnione są odwieku rodzeństwa, płci, wzajemnych relacji międzyrodzicami. Im stosunki między rodzicami są bardziejpozytywne, tym relacje między rodzeństwembardziej prawidłowe. Układy między rodzeństwemmogą też mieć wpływ na przyszłą postawę życiową,stosunek do partnerów przeciwnej płci. Jeśli międzyrodzeństwem przeważają układy korzystne,wytwarzają się dobre stosunki rodzinne typu:przywiązanie do rodzeństwa, chęć bawienia idzielenia się z nim oraz pomagania rodzeństwu. Złeukłady przyczyniają się do niekorzystnychstosunków w rodzinie charakteryzujących się:agresywnością, niechęcią, obojętnością i ignorancjąrodzeństwa.
  26. 26. Zaburzenia procesu porozumiewania się wrodzinie“Rodzina, która nie potrafi sięporozumiewać, jest jak garnek dogotowania pod ciśnieniem. Wszyscy pełnisą niewyrażonych emocji, gotowych wkażdej chwili wybuchnąć. W takiej rodziniezagrożone są zwłaszcza dzieci.“
  27. 27. Zasady ograniczające ekspresję sąprzyczyną nieprawidłowości wkomunikowaniu się. Jeżeli nie możemybezpośrednio wyrażać swoich myśli,uczuć i potrzeb – musimy:• zaprzeczać swojemu doświadczeniu• usuwać z jego opisu pewne aspekty• wyrażać te aspekty w sposób zastępczy• lub komunikować je niespójnie.
  28. 28. ZaprzeczenieJeżeli boimy się coś wyrazić, zaprzeczamytemu. Swoich potrzeb i uczuć możemy sięwyprzeć w dwojaki sposób: otwarty i skryty.Otwarte wyparcie objawia się wyrażeniami typu“nie obchodzi mnie to”, “nie ma problemu”,“wszystko w porządku”. Skryte wypieraniemożna rozpoznać dzięki następującymsygnałom: wzruszanie ramionami, mówieniemonotonnym głosem, wycofywanie się zkontaktu.
  29. 29. UsunięciaUsunięcie ma miejsce wtedy, gdy niewypowiadamy pewnych częścikomunikatu, zwłaszcza tych, które dotycząnaszych myśli i potrzeb. Unikamy w tensposób precyzowania, kogo bądź jakichokoliczności dotyczy nasza wypowiedź.Przykład: “Na naszej ulicy otworzyli nowąrestaurację francuską”, czyli “Możewyjdziemy dzisiaj wieczorem?”
  30. 30. Ekspresja zast pczaęUczucia muszą być czasami wyrażone aekspresja zastępcza pozwala to zrobić w sytuacjibezpieczniejszej lub wobec osoby, z któraczujemy się bezpieczniej. Ekspresja zastępcza towyrażanie uczuć pośrednio.Przykład: szef skrytykował cię w pracy. Jesteśzły, więc zarzucasz swojej żonieniegospodarność.
  31. 31. Komunikaty niespójneMają miejsce wówczas, gdy postawa, wyraztwarzy, ton głosu i tempo mówienia nieodzwierciedlają treści wypowiedzi. Jeżelikomunikaty są niespójne, członkowie rodzinyzmuszeni są zdecydować, które znaczeniejest prawdziwe. Muszą domyślać się intencjidrugiej osoby. Niespójne komunikaty sąźródłem większości rodzinnych patologii.
  32. 32. Z doświadczenia i obserwacji wynika, iżkonflikty z członkami rodziny są o wielebardziej dotkliwe niż z innymi ludźmi.Rozczarowanie i zawód to uczucia, które wtym wypadku utrzymują się najdłużej,podczas gdy w innych związkachinterpersonalnych występują tylko napoczątku konfliktu. Najczęściej konflikty wrodzinie kończą się uczuciem żalu,bezsilności, ale i ulgi. Bezsilność i żal wiążąsię z brakiem satysfakcjonującegorozwiązania konfliktu, a pomyślnezakończenie przynosi jego uczestnikom ulgę.
  33. 33. Bibliografia• Haim G. Ginott, “Między rodzicami a dziećmi”,Media Rodzina of Poznań, Poznań 1998• D. Raś, B. Kosek-Nita “Kontakty z ludźmi innymijako problem wychowania, opieki iresocjalizacji”, UŚ Katowice 2007• Z. Nęcki “Komunikacja międzyludzka”, Kraków1996• B. Harwas- Napierała, “Komunikacjainterpersonalna w rodzinie”, UAM 2008

×