• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
De dood komt steeds later drempt nov 2011
 

De dood komt steeds later drempt nov 2011

on

  • 612 views

 

Statistics

Views

Total Views
612
Views on SlideShare
612
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    De dood komt steeds later drempt nov 2011 De dood komt steeds later drempt nov 2011 Presentation Transcript

    • De dood komt steeds later
      • Van uitstel komt geen afstel
      • Beschouwingen over het levenseinde
      • Prof. Dr. Doeke Post
      • Em. Hoogleraar Sociale Geneeskunde
      • Universiteit van Groningen
    • Levensbeëindiging en dementie: dé discussie voor de komende jaren
      • 64 jarige vrouw lijdt aan dementie
      • Geeft telkens aan dat ze haar leven wil laten beëindigen
      • Heeft dat in haar gezonde jaren in een wilsbeschikking aangegeven
      • 2010: 25 keer euthanasie bij dementerenden die nog wel wilsbekwaam waren
    •  
      • 1900: 40 jaar
      • nu: man 78 jaar
      • prognose: in 2050 90 jaar
      • vrouw 82 jaar
      • oplopend naar 120 jaar
    •  
    • Gezonder?
      • Aantal mensen met chronische ziekten neemt sterk toe
      • Levensverwachting zonder beperkingen ligt rond de 70 jaar
      • Levensverwachting in goed ervaren gezondheid ligt rond 65 jaar
      • Gemiddeld leeft een Nederlandse vrouw de helft van haar leven met een chronische ziekte
      • Ja, door betere hygiëne, betere voeding, beter milieu, ook door betere medische mogelijkheden
      • Nee, meer chronische ziekten, waaronder dementie, techniek laat ons langer lijden
      • De geneeskunde heeft veel goeds gebracht, maar brengt ons nu in de moeilijkheden. De medische wetenschappen lijken hun doel voorbij te schieten
    • Discussie over ‘Levensbeëindiging’ en ‘voltooid leven’ is eeuwen oud
          • Bij de Grieken was oud out: 60 jarigen werden van de brug gegooid
          • Ook bij andere volken was levensbeëindiging gewoon
          • 1905 Sir William Osler stelt voor om het leven van 60 jarigen als voltooid te beschouwen: levensbeëindiging met chloroform
    • Spotdicht uit 1905
      • Brother I am sixty one
      • So my work is done
      • Calm should follow after storm
      • Reach me down the chloroform
    • Voltooid leven
      • Bestaat die pil?
      • -Pil van Drion
      • -70 jaar: zelf kiezen voor levensbeëindiging
      • -Deskundige hulpverlener: hoeft geen arts te zijn
      • -Zelf? Of is leven ook: delen met anderen?
      • vb: vrouw van 86 jr: blind, doof,geheugenstoornissen.
      • Vrijwillig en weloverwogen verzoek van de patiënt
      • uitzichtloos en ondraaglijk lijden
      • voorlichting over de situatie en de vooruitzichten
      • geen redelijke andere oplossing voorhanden
      • raadpleging van een andere, onafhankelijke arts
      • goede documentatie
      • arts dient de levensbeëindiging zelf uit te voeren
      • Medische beslissingen Wie beslist als het over leven en dood gaat? Wie beslist over welke behandeling? Ziekte kan terminaal worden en wat dan…?
      • Uitgangspunten:
      • De patient is autonoom als het om beslissingen gaat
      • De arts is adviseur
      • Respect is het kernwoord
    • Autonomie heeft te maken met visie op de mens auto = zelf en nomos=wetten Wezenlijke kenmerken van de mens: Mens als moreel wezen Mens als sociaal wezen Mens als religieus wezen
    • Sociale Aspecten van de mens
      • Gemeenschapsdenken
      • Verantwoordelijkheid
      • In-relatie-staan
      • vertrouwen
    • Wat te doen bij ernstige of levensbedreigende ziekte ?
      • Wel of niet behandelen?
      • Tot hoever als het om bijwerkingen gaat?
      • Stoppen behandeling?
      • Levensbeëindiging ?
      • Goed overleg met arts belangrijk
      • Second opinie
    • Verlichting van het lijden
      • Afscheid nemen
      • Terugtrekken uit de maatschappij
      • Medische interventie
      • curatief en palliatief
      • pijn, moeheid,
      • benauwdheid
      • Aandacht en luisteren
    • Als ik niet zelf meer kan beslissen: beslissingen bij wilsonbekwamen
      • Gehandicapte pasgeborenen
      • C omapatiënten
      • Demente patiënten
      • Gemeenschappelijk kenmerk: verlies van autonomie
    • Wat is wilsbekwaamheid?
      • Wilsbekwaam=vermogen om te kunnen besluiten
      • Kunnen afwegen: doel en waarden
      • Vermogen tot communiceren
      • informatie kunnen opnemen en keuzen
      • kunnen uitdrukken
      • Vermogen tot redeneren en deliberen
    • Dementie
      • NVVE: voeg criterium toe van “onomkeerbaar verlies van persoonlijke waardigheid”= waardigheidscriterium
      • dit voor dementen, chronisch psychiatrische stoornissen en mensen “die klaar zijn met het leven”
    • Dementie
      • Wat is waardig leven, waardige zorg en een waardige dood
    • Verlies van waardigheid bij dementie
      • Decorumverlies
      • Verlies van tijdsbesef
      • Kent omgeving niet meer
      • Zelfbewustzijn is weg
    • Bert Keizer in Trouw: “je moet altijd op tijd aan de bel trekken ”
              • 79 jarige vrouw: vader en broer overleden aan ziekte van Alzheimer
      • bij haar ook de ziekte geconstateerd
      • wilde absoluut niet verder leven met deze ellende
      • verzoek om euthanasie
      • ondragelijk en uitzichtloos lijden
      • euthanasieverzoek ingewilligd
    • Wilsbeschikking voor wilsonbekwaamdheid
      • Op tijd wilsbeschikking opstellen
      • Deponeren bij naasten en bij huisarts
      • In de wilsbeschikking moet staan wat men wil omtrent verder behandelen, wel of niet sondevoeding en vochttoediening, reanimatie, terminale sedatie
      • Volmacht via de notaris
    • Praktische invulling
      • Wilsbeschikking en volmacht
      • Zet uw wensen op papier
      • Stel notarieel een gevolmachtigde aan
      • www.nvve.nl
      • www.zorgverklaring.nl
      • Niet-reanimerenpenning (NVVE)
      • NPV-Levensverklaring:www.npvzorg.nl
      • tel. 0318 547878
    • Ethische overwegingen
      • Primum nil nocere en leven behouden: eed van Hippocrates
      • het goede zoeken voor de patiënt
      • kwaliteit van leven: waardigheid
      • waarde onafhankelijk van kwaliteit van leven?
      • Van Eijk: leven is een fundamentele intrinsieke waarde en dus is levensbeëindiging niet aanvaardbaar
      • Goede palliatieve zorg maakt terminale fase dragelijk
      • Zingevingsvraagstuk: zinvolle dood (Norbert Elias)
    • Ethiek en moraal
      • Normen en waarden veranderen
      • Ethiek is niet statisch, verandert met maatschappelijke opvattingen:situatieve ethiek
      • Deontologische ethiek=plichtethiek: wel statische normen
      • Bij normen hoort ook verantwoordelijkheid
      • Zorgvisie: barmhartigheid, aandacht, luisteren,respect.
    • Eerbied voor het leven
      • Albert Schweitzer: ik wil leven te midden van leven dat leven wil.
      • Op zoek naar het goede voor de patiënt
      • Is het leven heilig?
      • Bestaat er ook eerbied voor een waardige dood?
      • Mensvisie: mens als relationeel wezen:
      • Buber: Ik-Gij en ik-gij-relatie essentieel
      • Levinas: mens word je in het gelaat van de ander