Your SlideShare is downloading. ×
Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen
Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen
Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen
Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen
Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen
Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Het onderwijs aan de Rijks Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen

562

Published on

Published in: Health & Medicine, Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
562
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
5
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. NMG NEDERLANDS MILITAIR GENEESKUNDIG T IJDSCHRIFT VERSCHIJNT TWEEMAANDELIJKS 62e JAARGANG NOVEMBER 2009 - NR. 6 MINISTERIE VAN DEFENSIE – DIRECTIE MILITAIRE GEZONDHEIDSZORG NMGT 62 - 1 9 7 - 2 2 8 197 NOVEMBER 2009
  • 2. INHOUD 62E JAARGANG - NOVEMBER 2009 - AFLEVERING 6 NEDERLANDS MILITAIR Van de redactie: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 GENEESKUNDIG TIJDSCHRIFT Uitgegeven door het Ministerie van Defensie Mededelingen: onder verantwoordelijkheid van de Directeur Militaire Gezondheidszorg . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 Directeur Militaire Gezondheidszorg Nieuwsbrief DMG, augustus en september 2009 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 225 HOOFDREDACTEUR R.P. van der Meulen Oorspronkelijke artikelen: kolonel-vliegerarts De Emergency War Surgery Course en de Definitive Surgical Trauma Care® Course door reserve majoor-arts E.C.T.H. Tan, reserve kolonel-arts T. van Egmond en EINDREDACTEUR kolonel-vliegerarts G.J.M. Rots . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201 A.H.M. de Bok Het onderwijs aan de Rijkskweekschool voor Militaire Geneeskundigen luitenant ter zee van administratie der door drs. P.P.A.M. Verhoeven . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 tweede klasse oudste categorie b .d . Sportcompressiekousen: gebruikerservaringen van 50 militairen door drs. W.O. Zimmermann en M.A. Paantjens MPt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 209 LEDEN VAN DE REDACTIE J. de Graaf Het voorschrijven van bewustzijnsbeïnvloedende geneesmiddelen afgeleverd door kolonel-arts de apotheek van het Centraal Militair Hospitaal J. van der Hoorn door E.M.L. Jansen en kolonel-apotheker M.L. Vervelde . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 214 kolonel-vliegerarts Dr. R.A. van Hulst Verslagen: kapitein ter zee-arts Dagboek van een co-assistent H.W.P. Meussen door A.M. Hilligehekken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 218 luitenant-kolonel-arts Uitreiking Matak Fontein Penningen Dr. J. van der Plas door luitenant ter zee A 2 OC KMR ing. B. Keers . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220 bioloog F.J.G. van Silfhout luitenant-kolonel-tandarts Boekbesprekingen: N.R. van der Struijs Besmetting en Chaos: ziekte, ecologie, en nationale veiligheid in de era van globalisering kapitein-luitenant ter zee-arts door dr. L. van Bergen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 221 Dr. D.J. Versluis Het Kielzog van de Oorlog kolonel-arts door dr. L. van Bergen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 M.L. Vervelde kolonel-apotheker Ingezonden mededelingen: ADMINISTRATIE Aankondiging en programma DMG symposium ‘In Touch with Tomorrow’- majoor b .d . A. Sondeijker De toekomst van de Militaire Gezondheidszorg op 11 december 2009 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 222 secretaris NMGT Bij- en nascholing van de Netherlands School of Public and Occupational Health . . . . . . . 213, 226 Postbus 20703, 2500 ES ‘s-Gravenhage Telefoon 070-3397405 / 06 of 0165-300145 E-mail adres: CONTENTS VOLUME 62 - NOVEMBER 2009 - ISSUE 6 nmgt@mindef .nl From the editor: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 DRUK OBT bv, Den Haag Postbus 43508, 2504 AM Den Haag Announcements: Telefoon 070-3084040 Surgeon General . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 Fax 070-3084041 Newsletter Surgeon General, August and September 2009 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 225 ADVERTENTIE-EXPLOITATIE Original contributions: Publiciteitsbureau Leeuwenbergh b.v. Emergency War Surgery Course and Definitive Surgical Trauma Care® Course Postbus 139, 2170 AC Sassenheim by major mc (res.) E.C.T.H. Tan, colonel mc (res.) T. van Egmond and Telefoon 0252-227505 colonel flight surgeon G.J.M. Rots . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201 Fax 0252-228358 Contactpersoon: Frank van Gils Education at the ‘Rijkskweekschool’ for military doctors by drs. P.P.A.M. Verhoeven . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205 VERSPREIDING Sport compression stockings: user’s satisfaction of 50 military personnel Het NMGT wordt kosteloos gezonden aan alle by drs. W.O. Zimmermann en M.A. Paantjens MPt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 209 beroeps- en reserveofficieren en onderofficieren, Prescription medication with sedative effects delivered by the pharmacy alsmede de daarmee gelijkgestelde of the Central Military Hospital burgerambtenaren, van de militair-geneeskundige by E.M.L. Jansen and colonel pharmacist M.L. Vervelde . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 214 diensten, alsmede naar alle militair-geneeskundige eenheden en inrichtingen en naar civiele Reports: geneeskundige instellingen . Day book of a medical student VOORBEHOUD by A.M. Hilligehekken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 218Plaatsing van een artikel in dit tijdschrift houdt niet in, Presentation of the Matak Fontein Medals dat de inzichten van de schrijver worden gedeeld by lieutenant (R. Neth. Navy res.) ing. B. Keers . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220 door de Directeur Militaire Gezondheidszorg en de redactie . Book reviews: Het adverteren in dit blad kan het verkrijgen Contagion and Chaos: disease, ecology, and national security in the era of globalization van voorkeur voor leveranties aan de by dr. L. van Bergen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 221 Geneeskundige Diensten van de Koninklijke Marine, de Koninklijke Landmacht en de The Backwash of War Koninklijke Luchtmacht niet inhouden . by dr. L. van Bergen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt, op welke wijze dan ook, Paragraph advertisement: zonder schriftelijke toestemming van de redactie Announcement en program conference ‘In Touch with Tomorrow’ on 11 December 2009 . . . . 222 van dit tijdschrift . The Netherlands School of Public and Occupational Health . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213, 226 NETHERLANDS MILITARY VOORPAGINA MEDICAL REVIEW Edited under the responsibility of the Op 18 juni jl. werd aan sergeant-majoor De Bakker, majoor-arts Van der Krabben en sergeant-majoor Director of Military Health Care Cornelissen de Matak Fontein Penning uitgereikt door de Inspecteur Militaire Gezondheidzorg (IMG) Postbox 20703, 2500 ES The Hague commandeur-arts dr. Hopperus Buma. In verband met diens verblijf in het buitenland ontving (The Netherlands) kapitein ter zee-arts Bleeker de penning op 11 september jl. uit handen van de IMG. De penningen Telephone 070-3397405 / 06 werden toegekend wegens getoonde vakbekwaamheid en inzet op operationeel geneeskundig gebied. All rights reserved Foto: Audiovisuele Dienst Defensie . ISSN 0369-4844 NMGT 62 - 1 9 7 - 2 2 8 199 NOVEMBER 2009
  • 3. O O R S P R ONKELIJK ARTIKEL Het onderwijs aan de Rijkskweekschool door drs . P .P .A .M . Verhoeven voor Militaire GeneeskundigenDe Rijkskweekschool voor Militaire Geneeskundigen (RKMG) te Utrecht bood een gedegen opleiding tot Officier vanGezondheid. Door de hervormingen van Inspecteur-Generaal van de Militair Geneeskundige Dienst P.L. Beckers konhet onderwijs aan de RKMG in de negentiende eeuw tot bloei komen en was er ruimte voor ontwikkeling vannatuurwetenschappelijke geneeskunde.In de ontwikkeling van de fysiologische de Klinische Scholen op te richten . Amsterdam het Athenaeum Illustre,geneeskunde in de negentiende eeuw Aan deze Klinische Scholen werd men een onderwijsinstelling van een lagerehebben Officieren van Gezondheid opgeleid tot heelmeester of orde waar men niet kon promoveren .(OvG) een rol gespeeld . Het vroedmeester c .q . vroedvrouw voor Al met al liet het medisch onderwijsgeneeskundig onderwijs in Nederland platteland of stad . aan de Hogescholen zeer te wensenomstreeks 1800 verkeerde in een Er waren in Nederland aan het begin over: de weinige hoogleraren warendeplorabele toestand . Onder de Franse van de negentiende eeuw drie conservatief, streng en slecht bekendoverheersing waren in Nederland de Hogescholen (vanaf 1876 met fysiologie, pathologische anatomiechirurgijnsgilden opgeheven . Pas in universiteiten genoemd): Leiden, en lichamelijk onderzoek .1 Er waren in1818 maakte een wet het mogelijk om Groningen en Utrecht . Ook was er in de hospitalen bij de universiteiten maar weinig patiënten beschikbaar voor klinische lessen en demonstraties, en bovendien werden lessen nog in het Latijn gegeven . Aan het einde van de achttiende eeuw nam de belangstelling voor het leger en daarmee voor haar medische hulpverlening toe . De functie van OvG werd aantrekkelijker gemaakt met een hogere rang en beter salaris . Ook werd een instituut opgericht om de aspirant OvG’s, de kwekelingen, beter op te leiden . Oprichting Het Algemeen Militair Hospitaal in Leiden werd in 1803 door de Leidse hoogleraar S .J . Brugmans tot Hospitaal ter Instructie bestemd om het onderwijs aan de kwekelingen te kunnen concentreren . De kwekelingen werden niet gehinderd door de scheiding tussen doctores medicinae en chirurgijns, zoals die in de burgermaatschappij bestond; zij konden zich zowel met de genees- als heelkunde bezighouden . Het vakkenpakket van het opleidingsinstituut bestond uit anatomie, fysiologie, diaetetica, ziektekunde, geneeskundige praktijk, Materies Medica, heelkunde, bandagiënleer, operatieleer en ontleedkunde . In eerste instantie werd het onderwijs aan de kwekelingen ondergebracht in Leiden, later ook in Leuven (1817) . Huisarts i .o ., Universiteit Leiden . Met dank aan prof . dr . H . Beukers en mw . dr . A .I . Bierman voor hun opmerkingen . Dit artikel is eerder geplaatst in het tijdschrift PatientCare: Verhoeven P .P . Het onderwijs aanAfb. 1: Gezicht op de toegangspoort tot de Rijkskweekschool voor Militaire Geneeskundigen en de Rijkskweekschool voor Militairehet Groot Rijkshospitaal te Utrecht. Kleurenlitho 1859-60 (uitgever: Broese, J.G.). Geneeskundigen . PatientCare 2009;36(6):17-21 .Bron: Het Utrechts Archief, catalogusnummer 38260 . Artikel ontvangen augustus 2009 . NMGT 62 - 1 9 7 - 2 2 8 205 NOVEMBER 2009
  • 4. vanaf 1841 In 1841 werd hij benoemd tot ‘s-Rijkskweekschool Inspecteur-Generaal van de voor Militair Geneeskundige Dienst der Landmacht; Geneeskundigen in 1843 ook van de Zeemacht . Deze (RKMG) genoemd .6 functie vervulde hij tot aan zijn Het opleiden van pensionering in 1850 . Hij vergezelde OvG’s kon beter in één op speciaal verzoek Koning Willem II instelling plaatsvinden op een reis naar Weimar . Kort daarna met het oog op werd Beckers ziek en overleed in Aken uniformiteit, in 1851 . doelmatigheid en kosten . Ook in Utrecht Hervormingen van de RKMG kon het Het doel van Inspecteur-Generaal militairgeneeskundige Beckers was om aan de RKMG onderwijs ‘practisch bruikbare officieren van gecombineerd worden gezondheid der 3e klasse te vormen, met het universitaire en bij hen den grondslag te leggen om onderwijs . Tijdens de zich later in de garnizoenen, onder Belgische opstand in verdere leiding aan het ziekbed, tot 1830 werd de Officieren voor alle hoogere rangen te opleiding gestopt, kunnen voorbereiden’ .9 Om dit te maar bleef de bereiken wilde hij de opleiding van de ziekenhuisfunctie kwekelingen verbeteren en de gehandhaafd, waarna voorgezette studie van de OvG’s het onderwijs in 1834 bevorderen . Beckers voerde een weer werd hervat .7 vergelijkend toelatingsexamen in, dat onder meer verschillende talen, P.L. Beckers geschiedenis, aardrijkskunde, reken- Petrus Lambertus en meetkunde bevatte . Hij besloot ook Beckers dat vanaf 1841 bevorderingen niet (zie afbeelding 2) was meer plaatsvonden op basis van de eerste Inspecteur- anciënniteit, maar na een vergelijkend Generaal van de examen .10 Beckers verbrak alle bandenAfb. 2: Petrus Lambertus Beckers (1789-1851). Militair Geneeskundige met de universiteit, waardoor de Dienst die geheel was RKMG geheel op zichzelf kwam teHet onderwijs werd in beide steden voortgekomen uit de dienst zelf . Omdat staan . Het militaire karakter van degecombineerd met dat van de hij eerder ook directeur van de RKMG school werd benadrukt door eenuniversiteit: militaire kwekelingen was geweest, kende hij de strakker toezicht op dekonden colleges aan de universiteit onderwijsvorm goed . Beckers heeft kledingsvoorschriften, het bijwonen vanvolgen en medisch studenten konden veel moeite gedaan om de militaire de lessen en het verrichten vanaan het klinische onderwijs in het geneeskunde in Nederland te diensten in het hospitaal . Demilitaire hospitaal deelnemen . hervormen en het militairgeneeskundig kwekelingen kregen bovendien onderwijs op een hoger infanterie-exercitiën en schermlessen .Hospitaal ter Instructie wetenschappelijk niveau te brengen . De krijgstucht gold ook voor de tijdenIn het leger bestond het ziekenhuis al Beckers werd geboren te Venlo in buiten de lessen om: in de avondveel langer dan in de 1789 . Hij studeerde geneeskunde aan moesten de kwekelingen om halfburgermaatschappij .2 De hospitalen te de Universiteit van Würzburg en negen op hun kamer zijn . Ieder jaarvelde, waar militaire patiënten - vaak voltooide zijn studie in Parijs, waar hij werden de kwekelingen mondelingver van huis - behandeld werden, leken ook promoveerde aan de Université geëxamineerd door hun docenten enveel meer op moderne ziekenhuizen Impérial .8 Hij kwam na zijn studie als het vierde jaar werd afgesloten metdan de burgerlijke gasthuizen . In de chirurgijnmajoor in dienst van het een vergelijkend schriftelijkmilitaire hospitalen liepen inwonende Nederlandse leger en werd in 1822 examen .11,12 Behalve theoretischedoktoren dagelijks visite en hielden benoemd aan de RKMG te Utrecht als examens moesten zij ook praktischedaarvan nauwkeurige verslagen bij .3 OvG der Eerste Klasse om inwendige proeven van bekwaamheid afleggen .Zo waren er voor een goede geneeskunde te doceren . Omdat hij deontwikkeling van de geneeskunde in gave zou hebben bezeten om eenhet leger gunstige voorwaarden ziekte bijna op het eerste gezicht tegecreëerd . Minstens zo belangrijk was herkennen, was hij zeer geschikt voorde aanwezigheid van een organisatie deze functie .9 De banden met de universiteitdie de gewenste maatregelen ook kon In 1831 nam Beckers als directeur van werden verbroken en het militaireuitvoeren: het leger was een goed de school ontslag wegens diepgaandegeolied en strak georganiseerd meningsverschillen met zijn collega- karakter van de school werdapparaat .4,5 docent Alexander . Na een studieverblijf sterker benadrukt. BevorderingenIn 1822 werden de Instructiehospitalen in Duitsland nam hij onder Inspecteur- vonden niet meer plaats op basisvan Leiden en Leuven samengevoegd Generaal Bernard zitting in diverse van anciënniteit, maar na eentot het Groot Rijks Hospitaal in Utrecht commissies en werd hij belast met het vergelijkend examen.(zie afbeelding 1); dit instituut werd beheer van de Geneeskundige Dienst . NMGT 62 - 1 9 7 - 2 2 8 206 NOVEMBER 2009
  • 5. Docenten Tijdschrift voor Geneeskunde . In deOm de kwaliteiten van het jaren veertig van de negentiende eeuw De Staatscommissie vond dat alledocentenkorps uit te breiden, stelde verzorgden docenten van de RKMG geneeskundestudenten altijd éénBeckers naast oudgedienden als veel publicaties in dit tijdschrift . Van en dezelfde opleiding moestenJ .F . Kerst, G .A .F . Quarin Willemier en Hasselt was van 1849 tot 1853 volgen en dus luidde het adviesL .F . Persille, een aantal veelbelovende redacteur van Het Repertorium: dan ook de RKMG op te heffen.jonge officieren aan: F .C . Donders, Tijdschrift voor de geneeskunde in al G .L .H . Ellerman, A .W .M . van Hasselt, haren omvang .13 Donders ontwikkeldeJ .H . Jansen en de apotheker zich tot een fysioloog enJ . van Rijn van Alkemade . Kerst was oogheelkundige van naam en faam in In totaal werden aan fysica ongeveernog opgeleid onder Brugmans en bleef binnen- en buitenland . Van Hasselt 530 lesuren besteed, aan chemie 600,tot zijn pensioen aan de RKMG leverde een belangrijke bijdrage aan aan botanie 300, en aan fysiologieverbonden . Quarin Willemier behoorde de ontwikkeling van de toxicologie in ongeveer 260 uur; een totaal aantaltot de eerste lichting die aan de RKMG Nederland; in 1873 werd hij benoemd lesuren van ongeveer 1 .690 uren perin Utrecht was opgeleid en werd na zijn tot Inspecteur-Generaal van de Militair jaar . Deze lesuren betroffen zowelterugkeer van de oorlog tegen België Geneeskundige Dienst .14 Ellerman theoretische als praktischedocent in de geneesmiddelleer, later stierf op jonge leeftijd na een korte lessen .11,18,19werd hij hoofd van de RKMG . Persille carrière; wel schreef hij nog onder Voor het praktisch klinisch onderwijswerd in 1842 aangesteld als leraar in meer vertalingen van belangrijke werden patiënten met chronischede algemene ziektekunde, algemene Duitse handboeken van ziekten en andere belangrijkegeneesleer en gezondheidsleer en was geneesmiddelleer en pathologie van aandoeningen, die in het bij de RKMGgedurende twintig jaar docent aan de Friedrich Oesterlen en horende hospitaal lagen,RKMG . Carl August Wunderlich .15,16 gedemonstreerd . De patiënten voor deVan de nieuw benoemden was Tekenend voor de betekenis van de RKMG werden niet alleen uit deVan Rijn van Alkemade net als alle RKMG voor Nederland was het aantal garnizoenshospitalen, maar soms ookandere militaire apothekers opgeleid in docenten en reünisten dat werd vanuit Oost- en West-Indische koloniënde burgerpraktijk . Jansen was in 1836 benoemd als hoogleraar aan de drie naar het hospitaal bij de RKMGOvG geworden na buiten de RKMG te universiteiten die ons land toen kende; overgebracht . 20 Het hospitaal had zo’nzijn opgeleid . De overige nieuwe naast Donders en Jansen werden 500 bedden, waarvan er gemiddelddocenten waren reünisten van de onder andere D . Doyer, H .A . Kooyker, 300 (60%) bezet waren .21 GaandewegRKMG . Vrijwel alle nieuwe docenten M . Polano, J .P . van Braam Houckgeest kregen de kwekelingen ook meerwaren gepromoveerd aan een en G . van Overbeek de Meyer als verantwoordelijkheden voor deuniversiteit . Donders, Ellerman en hoogleraar aangesteld . Ook onder genees- en heelkundige behandelingJansen waren tevens latere andere oud-leerlingen, die niet tot van patiënten in het hospitaal . Tevensredactieleden van Het Nederlandsch hoogleraar werden benoemd, waren werden ze gestimuleerd om elkLancet (zie afbeelding 3), een van de vooraanstaande personen te vinden . beschikbaar lijk voor anatomischevoorlopers van het Nederlands Voorbeelden hierbij zijn A . Mathijssen, ontleding of oefening van chirurgische uitvinder van het operaties te gebruiken . De docenten gipsverband; kregen jaarlijks een geldsom ter J .H .C . Basting, beschikking om het nodige materiaal medeoprichter van de voor het onderwijs aan te schaffen . voorloper van het latere Beckers verzocht de leraren eveneens Nederlandse Rode Kruis; hun dictaten als boek uit te geven, wat F .J . van Leent, uitvinder in de loop van de tijd ook gebeurde van een verbeterde (achttien handleidingen) .9 Beckers brancard; G . Wassink en werd in 1850 opgevolgd door B .F .J .H . Becking, beiden L .Ph .J . Snabilié; hij handhaafde zo Chef der Geneeskundige veel mogelijk Beckers’ principes en kon Dienst in Nederlandsch zo de school verder uitbreiden .22 Indië; Jhr . J .L .C . Pompe van Meerdervoort, Sluiting oprichter van de eerste In het midden van de negentiende westerse geneeskundige eeuw stond de positie van de school in Japan en zijn militairgeneeskundigen ter discussie . opvolger A .F . Bauduin .17 Een Staatscommissie voor hervorming van het medisch onderwijs streefde Onderwijs naar een ‘wetenschappelijke eenheid Vanwege de grotere van vorming en stand’ .23 Deze aandacht voor de commissie vond dat alle studenten natuurwetenschappen altijd één en dezelfde opleiding werd onder Beckers het moesten volgen en dus luidde het vakkenpakket uitgebreid advies de RKMG op te heffen . De met de vakken toenmalige Minister van Oorlog histologie, pathologische Jhr . van Sprengler wist dit echter te anatomie, microscopie, voorkomen met steun van de leraren toxicologie, hygiëne en die het bestaansrecht van hun schoolAfb. 3: Het Nederlandsch Lancet (1846). gezondheidsleer .11 verdedigden .24 De leraren betoogden, NMGT 62 - 1 9 7 - 2 2 8 207 NOVEMBER 2009
  • 6. dat het werk van de OvG een aantal van genoeg patiënten voor klinische voor militaire geneeskundigen te Utrecht (1822-1865) . Amsterdam: Rodopie; 1988 .duidelijke verschillen in praktisch- lessen en de afwezigheid van de 8 . Beckers P .L .: De hernia inguinali [proefschrift] .geneeskundig, militairgeneeskundig en aloude scheiding tussen doctores Paris; 1813 .administratief-geneeskundig opzicht medicinae en chirurgijns . Hierdoor 9 . Van Ghert J .M .: Levensschets van dr .vertoonde ten opzichte van het werk konden de kwekeling zich aan het P .L . Beckers . ’s-Gravenhage; 1854 .van de geneeskundige in de ziekbed bezighouden met zowel 10 . Koninklijk Besluit 1841, no . 80 . Bijvoegsel tot het Staatsblad van het Koninkrijk derburgermaatschappij . Daardoor zou er genees- als heelkunde . Nederlanden, 1841, p . 61-2 .een behoefte blijven bestaan aan De RKMG beleefde haar bloeitijd in de 11 . Verslag nopens den staat der Hooge-,OvG’s waarin de RKMG kon voorzien . periode van Inspecteur-Generaal Middelbare en Lagere Scholen in hetBovendien had de RKMG ook nog Beckers, met een korps van Koninkrijk der Nederlanden, over 1848-49 . Delft: H . Koster; 1850, p . 71-8 .andere doeleinden: het afnemen van uitstekende docenten en ruime 12 . Pop G .F .: De geneeskunde bij hetexamens (ook voor hogere rangen), mogelijkheden voor klinisch onderwijs . Nederlandsche zeewezen . Weltevreden,oefencentrum voor marineofficieren en Beckers bewerkstelligde dit door de Batavia: Kolff & Cie; 1922, p . 200-3 .centraal depot van materieel . Tevens opleidingen van de kwekelingen te 13 . Delprat C .C .: De geschiedenis der Nederlandsche geneeskundige tijdschriftenvormden de leraren een adviserend verbeteren, de voorgezette studie van van 1680-1857 . Amsterdam: Ellerman, Harmslichaam van de Inspecteur .25 de OvG’s te bevorderen, het karakter en Co, 1927 .Uiteindelijk bleef het onderwijs aan de van de school aan te passen, de 14 . Van der Kreek F .W .: Alexander Willem MichielRKMG in de periode 1842-1865 in toelating van leerlingen te herzien en van Hasselt, 1814-1902: de eerste docent toxicologie in Nederland [dissertatie] . Utrecht:grote lijnen onveranderd . de natuurwetenschappelijke inhoud Faculteit der Diergeneeskunde, 2000, p . 171 .In 1865 echter, met het aannemen van van het onderwijs te verbeteren . Het 15 . Oesterlen Fr ., Ellerman G .L .: Handboek derde geneeskundige wetten van docentenkorps van de RKMG was geneesmiddelleer . Utrecht: C . van der Post;Thorbecke, moesten de veelal gedisciplineerd opgeleid aan de 1846 .militairgeneeskundigen voortaan ook RKMG zelf, hadden blijk gegeven van 16 . Wunderlich C .A ., Ellerman G .L .: Handboek der pathologie en therapie . Utrecht:het geneeskundig staatsexamen grote wetenschappelijke kwaliteiten in C . van der Post Jr .; 1849 .afleggen om het artsdiploma te de vorm van dissertaties, publicaties 17 . Beukers H ., Ishida S . et al .: ’s Rijksverkrijgen . Hiermee kwam het en redacteurschappen van belangrijke Kweekschool voor Militaire Geneeskundigenbestaansrecht voor een afzonderlijke medische tijdschriften en genoten 165 jaar geleden opgericht . Nederl Milit Geneesk T 1987; 40;153-188, p . 184 .militaire opleiding te vervallen . Er werd soms zelfs faam tot over de 18 . Van Dommelen G .F .: Geschiedenis derbesloten de RKMG over te brengen landsgrenzen heen . Militaire Geneeskundige Dienst in Nederland .naar het garnizoenshospitaal in Al deze kwaliteiten maakten de RKMG Nijmegen: H .C .A . Thieme; 1857, p . 240-4 .Amsterdam, alwaar applicatieonderwijs tot een bijzondere onderwijsinstelling . 19 . Jaarboekje der Kweekelingen van ’s-Rijkskweekschool voor Militairgenoten kon worden in onder meer de Hier kon in de eerste helft van de Geneeskundigen . Utrecht: Van Paddenburg;militaire reglementen, het visiteren der negentiende eeuw, als resultaat van de 1853-1864 .manschappen et cetera . Zo kwam er in effectieve hervormingen van Beckers, 20 . Kerst J .F .: Beknopt verslag van hetgeen in de1868 een einde aan een uniek het op natuurwetenschappen heelkundige afdeeling van het Rijks-Militaire- Hospitaal ter Instructie, te Utrecht, gedurendezelfstandig opleidingsinstituut voor gefundeerde geneeskunde onderwijs het jaar 1829 is voorgekomen . Utrecht: VanNederland .22 tot bloei komen . Terveen; 1830 . 21 . Carter H .W .: A short account of some of theBeschouwing Referenties: principal hospitals of France, Italy, 1 . Moleschott J .: Die medicinischen Switzerland, and the Netherlands, withIn de negentiende eeuw drongen Lehranstalten an den Hochschulen remarks upon the climate and diseases ofmilitairgeneeskundigen door tot de Niederlands . Arch physiol Heilk 1848;7:472-9 . those countries . London: Thomas & Georgeavant-garde van het medische 2 . Van Lieburg M .J .: Het medisch onderwijs te Underwood, 1819 .gezelschap . Aan de drie universiteiten Rotterdam 1467-1967 . Amsterdam: Rodopi; 22 . Beukers H .: Bloei en kritiek . Het onderwijs 1978 . onder inspecteurs Beckers en Snabilié .van die tijd liet het medisch onderwijs 3 . Kerkhoff A .H .: Over de geneeskundige In: De Moulin D . editor . ’s-Rijkskweekschoolwellicht nog te wensen over, maar aan verzorging in het Staatse leger 1568-1795 voor militaire geneeskundigen te Utrechtde RKMG had men voldoende en [proefschrift] . Nijmegen: Tissen; 1976 . (1822-1865) . Amsterdam: Rodopie; 1988 .bekwame docenten ter beschikking . 4 . Kerkhoff A .H .: De militair geneeskundige 23 . Mulder G .J .: Advies omtrent het onderwijs, dienst en de medische hervormingen in de ingediend aan zijne medeleden derDaarnaast waren de studenten aan de negentiende eeuw . In: De Moulin D ., editor . commissie . Rotterdam; 1853 .RKMG rijkelijk bedeeld met een groot ’s-Rijkskweekschool voor militaire 24 . De gezamentlijke Officieren van Gezondheid,hospitaal, een staf van uitstekende geneeskundigen te Utrecht (1822-1865) . Leraaren aan ’s Rijks Kweekschool voordocenten, goede lesmaterialen en niet Amsterdam: Rodopie; 1988, p . 3-16 . Militaire Geneeskundigen te Utrecht . Dealleen practica in anatomie en botanie, 5 . Kerkhoff A .H .: Development of preventive Kweekschool voor Militaire Geneeskundigen . medicine and health promotion . Betoog, strekkend ter beantwoording dermaar ook in scheikunde, verbandleer, In: Doxiadis S ., editor . Ethical issues in voorstellen tot hare opheffing, welke vanartsenijbereidkunde en andere vakken . preventive medicine . Dordrecht [etc]: Nijhoff; verschillende zijden zijn gedaan, en terTot de RKMG kreeg men pas toegang 1985, p . 25-32 . aanwijzing der noodzakelijkheid van harena het afleggen van een vergelijkend 6 . Koninklijk Besluit van 30 maart 1822, in: instandhouding voor Nederland . Engelbronner C .C .E . d’ . Nieuwe uitgave van Utrecht: Van Terveen; 1851 .toelatingsexamen, dat ook talen, het Bijvoegsel tot het Staatsblad van het 25 . Spoelstra D .: Dr . Anthonius Mathijssen,geschiedenis, aardrijkskunde, Koninkrijk der Nederlanden, inhoudende alle uitvinder van het gipsverband 1805-1878rekenkunde en meetkunde omvatte, besluiten, resolutien, dispositien . . . voor zoo [proefschrift] . Assen: van Gorcum; 1970 .terwijl toegang tot een universiteit werd verre deze in het Staatsblad niet opgenomen zijn, en mitsdien daarmede uitmakende: eeneverschaft op grond van het volledige verzameling van alle verordeningen,gymnasiumdiploma . Het onderwijs aan betrekkelijk het Nederlandsch staatsbestuur,de RKMG was in het Nederlands, met een zakelijk alphabetisch register .terwijl aan de universiteit vaak nog in Gorinchem: Noorduyn, no . 37, p . 115-6 . 7 . Langeveld A .P .: Van applicatiecursus tothet Latijn werd onderwezen . De kracht kweekschool . De beginjaren van devan het onderwijs aan de RKMG militairgeneeskundige opleiding in Nederland .bestond daarnaast uit de aanwezigheid In: De Moulin D ., editor . ’s-Rijkskweekschool NMGT 62 - 1 9 7 - 2 2 8 208 NOVEMBER 2009

×