• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Methoden van Literaire en Culturele Studies
 

Methoden van Literaire en Culturele Studies

on

  • 2,393 views

Powerpoint bij de hoorcolleges van de module "Methoden van Literaire en Culturele Studies", opleiding Nederlandse taal en cultuur (BA), Universiteit van Amsterdam. (c) Thomas Vaessens, Amsterdam

Powerpoint bij de hoorcolleges van de module "Methoden van Literaire en Culturele Studies", opleiding Nederlandse taal en cultuur (BA), Universiteit van Amsterdam. (c) Thomas Vaessens, Amsterdam

Statistics

Views

Total Views
2,393
Views on SlideShare
2,381
Embed Views
12

Actions

Likes
0
Downloads
57
Comments
0

1 Embed 12

http://geudensherman2.wordpress.com 12

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Methoden van Literaire en Culturele Studies Methoden van Literaire en Culturele Studies Presentation Transcript

    • Methoden van literaire en culturele studies College 1: Inleiding – Literary Theory Thomas Vaessens
    • Het cursusboek
      • Hans Bertens, Literary Theory. The Basics . Routledge 2009.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Het cursusboek
      • Hans Bertens, Literary Theory. The Basics . Routledge 2009.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • Peter Barry, Beginning Theory. An Introduction to Literary and Cultural Theory . Manchester University Press, 2002.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • S – Survey (Monsteren)
      • Q – Question (Vragen)
      • R1 – Read (Lezen)
      • R2 – Recall (Herinneren)
      • R3 – Review (Overdenken)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • S – Survey : Survey the whole chapter fairly rapidly, skimming through it to get a rough sense of the scope and nature of the argument.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • Q – Questions : Having skimmed the whole, set yourself some questions, some things you hope to find out from what you are reading. This makes you an ‘active’ reader.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • R1 – Read : Now read the whole piece. Use a pencil to underline key points, query difficulties, circle phrases worth remembering, and so on. Don’t just sit in front of the pages.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • R2 – Recall : Now, close the book and recall what you have read. Jot down some summary points. Ask whether your starting questions have been answered, or at least clarified. Spell out some of the difficulties that remain.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • R3 – Review : This final stage is the review. It happens after an interval has elapsed since the reading. You can experiment, but initially try doing it the following day. Without opening the book again, or referring back to your notes, review what you have gained from the reading, remind yourself of the question you set yourself, the points you jotted down at the Recall stage, and any important phrases from the chapter. If this produces very little, then refer back to your notes. If they make little sense, then repeat the Survey stage.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De SQ3R-methode
      • S – Survey (Monsteren)
      • Q – Question (Vragen)
      • R1 – Read (Lezen)
      • R2 – Recall (Herinneren)
      • R3 – Review (Overdenken)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Schema Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • week 2:
        • hoofdstuk 1 Reading for meaning
        • hoofdstuk 2: Reading for form I
        • hoofdstuk 3: Reading for form II
      • week 3:
        • hoofdstuk 4: Political reading
      • week 4:
        • hoofdstuk 5: The Poststructuralist revolution
        • hoofdstuk 6: Poststructuralism continued
      • week 5:
        • hoofdstuk 7: Literature and Culture
      • week 6:
        • hoofdstuk 8: Postcolonial criticism
        • hoofdstuk 9: Sexuality, literature and culture
      • week 7:
        • Cultural Studies (a.d.h.v. de teksten ‘Literature into culture’ en ‘Culturele studies: fast forward ’: zie Blackboard)
    • [email_address] Thomas Vaessens
    • Methoden van literaire en culturele studies College 2: Liberal Humanism Thomas Vaessens
    • Premisse
      • De praktijk van de tekstinterpretatie kan niet gescheiden worden van de theorie
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Premisse
      • De praktijk van de tekstinterpretatie kan niet gescheiden worden van de theorie
      • Dit is altijd zo geweest, maar interpreten waren zich er niet altijd van bewust
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Eerste 3 hoofdstukken
      • Reading for meaning: practical criticism and new criticism
      • Reading for form I: formalism and early structuralism
      • Reading for form II: French structuralism
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Eerste 3 hoofdstukken
      • Reading for meaning: practical criticism and new criticism
      • Reading for form I: formalism and early structuralism
      • Reading for form II: French structuralism
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Liberal humanism
    • Matthew Arnold (1822-1888)
      • Pedagoog
      • Professor of Poetry Oxford
      • Dichter
        • ‘ Dover beach’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Premisse
      • De praktijk van de tekstinterpretatie kan niet gescheiden worden van de theorie
      • Dit is altijd zo geweest, maar interpreten waren zich er niet altijd van bewust
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Liberal humanism
      • Hoofdstuk 1:
      • ‘ Theory before “theory” – liberal humanism’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Waarneming
      • ‘ Betekenis’ zit niet alleen in het te interpreteren object, betekenis zit ook in de waarnemer
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Waarneming Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hermann Rorschach (1921) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hermann Rorschach (1921) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Zender Ontvanger ??
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Literatuurwetenschap Empirisch domein Theorie Methode
    • Theorie
      • Logisch model dat dient om regelmatigheden in het empirisch domein in kaart te brengen
      • Reeks van vooronderstellingen die aan waarneming vooraf gaat
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Vooronderstelling Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie iets dat men vooraf als mogelijk of zo-zijnd aanneemt Vraag : ‘Hoe bevalt je de introductieweek?’ Vooronderstelling : je bent een student
    • Vooronderstelling Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • iets dat men vooraf als mogelijk of zo-zijnd aanneemt
      • Vraag : ‘Hoe bevalt je de introductieweek?’
      • Vooronderstelling : je bent een student
      • Synoniemen:
        • Presuppositie
        • Veronderstelling
        • Aanname
        • Hypothese
    • Vooronderstelling Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • iets dat men vooraf als mogelijk of zo-zijnd aanneemt
      • Vraag : ‘Hoe bevalt je de introductieweek?’
      • Vooronderstelling : je bent een student
      • Synoniemen:
        • Presuppositie
        • Veronderstelling
        • Aanname
        • Hypothese MOGELIJK VERKLARENDE KRACHT
    • Vooronderstellingen van de traditionele literaire analyse Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Literatuur is van taal gemaakt
      • Literatuur is bijzondere manier van taalgebruik
      • De literaire tekst vertoont coherentie
      Textuur, vgl. de klodders verf op het doek Gewoon taalgebruik (lexicon, syntaxis) als referentie: afwijkingen zijn betekenisvol De tekst is een zinvolle eenheid; samenhangende betekenis
    • T.S.Eliot M. Nijhoff Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Liberal humanism
      • Matthew Arnold
      • Culture and Anarchy (1874)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Cultuur en anarchie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Cultuur en anarchie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Cultuur en anarchie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Liberal humanism
      • “ The whole scope of the essay is to recommend culture as the great help out of our present difficulties; culture being a pursuit of our total perfection by means of getting to know, on all the matters which most concern us, the best which has been thought and said in the world ; and through this knowledge, turning a stream of fresh and free thought upon our stock notions and habits, which we now follow staunchly but mechanically.”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Verticale smaakhiërarchie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • F.R. Leavis Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • F.R. Leavis Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Leavis’ model Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Merlyn Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Cultuurpessimisme Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Liberal humanism: de brief
      • Peter Sloterdijk, Regeln für den Menschenpark. Ein Antwortschreiben zum Brief über den Humanismus. Suhrkamp Verlag, Frankfurt am Main 1999.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Aannames Liberal humanism
      • Literatuur is tijdloos
      • Literatuur vormt haar eigen betekenis
      • De tekst reveleert universele waarheid
      • Het doel van de literatuur is de betovering van het leven
      • Vorm en inhoud van een literair werk zijn één
      • Een literair werk is oprecht
      • … .
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Diversiteit
      • Media
        • Meer cultuurvormen om uit te kiezen
        • ‘ Lagere’ cultuurvormen serieuzer genomen
      • Samenleving
        • “ Multiculturele samenleving”
        • Verschillende etnische achtergronden
        • Verschillende sociale achtergronden
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Postmodernisme
      • De grote Verklarende Theorieën, die we als universeel geldige grondslagen van ons denken en handelen waren gaan zien, werden als ideologische constructies ontmaskerd
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Postmodernisme
      • De grote Verklarende Theorieën, die we als universeel geldige grondslagen van ons denken en handelen waren gaan zien, werden als ideologische constructies ontmaskerd
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie waardenrelativisme
    • Postmodernisme: literatuur
      • Plaatst vraagtekens bij typisch ‘literaire’ (liberaal humanistische) waarden als:
        • Oprechtheid?
        • Originaliteit?
        • Authenticiteit?
        • Waarheid?
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Verworvenheden Liberal humanism
      • The heresy of paraphrase
        • Wat het gedicht betekent is oneindig complexer dan de parafrase
      • The intentional fallacy
        • Het verwarren van bedoeling met wat er op papier staat
      • The affective fallacy
        • Het verwarren van de eigen emotionele respons met wat tekst werkelijk vertelt
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Friedrich Schleiermacher (1768-1834) Psychologisch (innerlijke vorm) > auteur Begrijpen Grammaticaal (uiterlijke vorm) > structuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Friedrich Schleiermacher (1768-1834) Psychologisch (innerlijke vorm) > auteur Begrijpen Grammaticaal (uiterlijke vorm) > structuur De tekst heeft een orde die onafhankelijk is van de bedoelingen van de auteur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Friedrich Schleiermacher (1768-1834) Psychologisch (innerlijke vorm) > auteur Begrijpen Grammaticaal (uiterlijke vorm) > structuur De tekst heeft een orde die onafhankelijk is van de bedoelingen van de auteur Te achterhalen door studie van onstaanscontext Dus toch: Leefwereld auteur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Formalisme: vervreemding Het gaat om vormkenmerken : het vervreemdende effect van vormkenmerken wordt gerelateerd aan de mate waarin ze zich onderscheiden van eerdere teksten. (teksten vergeleken met literaire traditie) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Analyse? De structuralist analyseert de onderliggende structuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Structuralisme: foregrounding Het effect van de op de voorgrond geplaatste tekstelementen op de omgeving ervan binnen de (structuur van de) tekst. Aangrenzende teklstelementen worden ook ‘gedeautomatiseerd’. (het gaat om de functie van tekstelementen binnen de structuur) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De modern(istisch)e canon
      • Sterk ge-gendered
        • Blanke mannen
      • Poeticaal eenzijdig
        • T.S. Eliot c.s.
        • ‘ Autonomie’
      • Etnisch eenzijdig
        • Eurocentrisch
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De modern(istisch)e canon
      • Sterk ge-gendered
        • Blanke mannen
      • Poeticaal eenzijdig
        • T.S. Eliot c.s.
        • ‘ Autonomie’
      • Etnisch eenzijdig
        • Eurocentrisch
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Theorie
      • Ideologie
    • De modern(istisch)e canon
      • Sterk ge-gendered
        • Blanke mannen
      • Poeticaal eenzijdig
        • T.S. Eliot c.s.
        • ‘ Autonomie’
      • Etnisch eenzijdig
        • Eurocentrisch
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Theorie
      • Ideologie
      Onbewust
    • Liberal humanism revisited
      • Ian McEwan, Saturday (2005)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Liberal humanism revisited
      • Ian McEwan, Saturday (2005)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Matthew Arnold, ‘Dover Beach’
    • [email_address] Thomas Vaessens
    • Methoden van literaire en culturele studies College 3: The Linguistic Turn Thomas Vaessens
    • The Connoisseur (1962) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • The Connoisseur (1962) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie F.R. Leavis (1932): In any period it is upon a very small minority that the discerning appreciation of art and literature depends
    • Vorige week: Liberal humanism
      • Eeuwigheidswaarde klassieken
      • ‘ Het beste dat er ooit gedacht en geschreven is’
      • Verticale smaakhierarchie
      • Monocultuur
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Vorige week: Liberal humanism
      • Eeuwigheidswaarde klassieken
      • ‘ Het beste dat er ooit gedacht en geschreven is’
      • Verticale smaakhierarchie
      • Monocultuur
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • ‘ Political Reading’ (en verder)
      • Bewustzijn van de gekleurdheid van de eigen blik (‘Theory’)
      • Linguistic Turn
      • Politieke dimensie literatuurwetenschap
        • Hoofdstuk 4:
          • Sociale klasse
          • Gender
          • Ras
        • V.a. hoofdstuk 5
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Linguistic turn
      • Conventionaliteit van de taal
      • Taal is sociaal product
      • Anders denken over (individuele) identiteit
      • Een in wezen taalkundige zienswijze wordt steeds bepalender voor de wijze waarop (bijvoorbeeld in literatuurwetenschap) tegen betekenis wordt aangekeken
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Geen geschiedenis van de taal (diachroon)
      • Ahistorische, abstracte benadering, niet taal-specifiek (dus universeel)
      • How does language work?
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Geen geschiedenis van de taal (diachroon)
      • Ahistorische, abstracte benadering, niet taal-specifiek (dus universeel)
      • How does language work?
      Parole : taal in de zin van taal gebruik (gramatica, weten hoe een zin in elkaar steekt) Langue : taal als systeem (afspraken en conventies)
    • Taal constitueert realiteit Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Pony Paard
    • Taal constitueert realiteit Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Dromedaris Kameel
    • Taal constitueert realiteit Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Camel (Arabic camel) Camel (Bactrian camel)
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Taal is conventioneel
      • Wat individuen zeggen, wordt mede bepaald door de conventies van de langue
      • Die conventies vormen de structuur van de taaluiting
        • Onze realiteit wordt deels gevormd door taal
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Boom
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Boom Tree Arbre Baum …
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Ferdinand de Saussure Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Betekenaar ( signifier) Waarneembaar klankbeeld: /boom/ Betekenis ( signified) Mentale voorstelling of concept: /boom/
    • ‘ Discours’: Michel Foucault Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Linguistic turn Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Linguistic turn Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Linguistic turn
      • Michel Foucault
      • Judith Butler
      • Maurice Blanchot
      • Julia Kristeva
      • Jacques Lacan
      • Jacques Derrida
      • … .
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De Herengracht is krom Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De Herengracht is krom Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De Herengracht is de belangrijkste gracht? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De Herengracht is de belangrijkste gracht? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie De breedste gracht De gracht met de meeste cafés De gracht met de minste auto’s De gracht met de duurste huizen De langste
    • Roland Barthes
      • La Mort de l’Auteur , 1968
      • Nog altijd bestaat literaire kritiek voor het grootste deel uit de bewering dat het werk van Baudelaire de mislukking is van Baudelaire als mens, dat van Van Gogh zijn krankzinnigheid, van Tsjaikovski zijn ondeugd. De verklaring van het werk wordt steeds gezocht bij degene die het gemaakt heeft, alsof het uiteindelijk […] altijd om de stem van een en dezelfde persoon gaat, de auteur die ons een ‘confidentie’ toevertrouwt.
      • Hoewel de macht van de Auteur nog steeds zeer groot is (het New Criticism heeft die vaak alleen maar versterkt), […] is het de taal die spreekt, niet de auteur. […]
      • Linguïstisch is de auteur nooit meer dan degene die schrijft, zoals ik niets anders is dan degene die ik zegt: taal kent een ‘subject’, niet een ‘persoon’ […].
      • Aan een tekst een Auteur toekennen wil zeggen: paal en perk stellen aan die tekst door hem een laatste betekende op te leggen, en het schrijven aan banden te leggen.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Roland Barthes: structuralisme
      • Mythologies (1957)
        • Onderwerpen
          • de witheid van Persil
          • De dieptewerkiung van Omo
          • Het epische karakter van de Tour
          • De conditionerende werking van speelgoed
          • Het gedicht van Garbo
          • De Citroen DS
        • Onderwerpen
          • krantenartikel
          • Foto in weekblad
          • Reclameboodschap
          • Toneelvoorstelling
          • Tentoonstelling
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Barthes: voorbeeld 1
      • Eerste betekenis (denotatie): de Citroen DS is een auto
      • Tweede betekenis (connotatie): de Citroen DS is goddelijk
      • DS ≈ déesse (godin)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Barthes: voorbeeld 2
      • Eerste betekenis (denotatie):
      • Zwarte soldaat salueert naar de Franse vlag
      • Tweede betekenis (connotatie):
      • positief beeld van het Franse imperialisme, waarbij alle onderdanen, ook die uit de koloniën, trouw zijn aan Frankrijk
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Terug naar Political Reading Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Marxistische literatuurtheorie
      • Marx:
        • Economische structuur van de maatschappij (onderbouw) is bepalend voor bovenbouw
          • Sociale leven
          • Politieke leven
          • Culturele leven
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Marxistische literatuurtheorie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Materialistisch Idealistisch
      • Claude Lévi-Strauss (1908, Frans etnoloog, antropoloog)
      • Louis Althusser (1918-1990, Frans filosoof)
      • Jacques Lacan (1901-1981, Frans psycho-analyticus)
      • Terry Eagleton, Marxism and Literary Criticism (1976)
      • Raymond Williams, Marxism and Literature (1977)
      • Fredric Jameson, ‘Marxism and Postmodernism’ (1989)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Marxistische literatuurtheorie
    • Marxistische literatuurtheorie in Nederland: via Frankfurt
      • Beïnvloeding van de massa heeft in 20 e eeuw de vorm aangenomen van een ‘cultuurindustrie’. Ook in democratische landen manipuleert deze op totalitaire wijze. Het publiek wordt erdoor in slaap gesust en onkritisch gemaakt. Echte kunst kan en moet deze situatie doorbreken door authentiek te zijn en (uit dien hoofde) revolterend.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie
      • De vrouw als lezer
        • Door mannen geproduceerde teksten
        • Canonieke teksten
        • Cultuurpatronen
        • Representaties
      • De vrouw als schrijver
        • Vergeten vrouwelijke traditie
        • Vrouwelijke verbeelding
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie in Nederland
      • Rosi Braidotti, Het subject in feminisme . Inaugurele rede, 1990.
      • Erica van Boven, Een hoofdstuk apart: ‘vrouwenromans’ in de literaire kritiek 1898-1930 , 1992.
      • Pamela Pattynama, Passages: vrouwelijke adolescentie als verhaal en vertoog , 1992.
      • Maaike Meijer, De lust tot lezen. Nederlandse dichteressen en het literaire systeem , 1988.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie in Nederland
      • Elk boek begint met een droom en dit was de mijne: een geschiedenis van het werk van moderne Nederlandse dichteressen. […] Een handboek, naar het voorbeeld van de inspirerende geschiedenissen van vrouwenliteratuur die de laatste tien jaar in het buitenland verschenen […]. In Nederland zou het nu eens niet vijftig, maar tien jaar later gebeuren.
      • […]
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie in Nederland
      • Het inhalen van een achterstand is weliswaar een onmisbare emancipatorische activiteit, maar het geeft op zichzelf geen inzicht in de redenen waarom zij bestaat. het is − als elk gelijkheidsstreven dat de wortels van zijn ongelijkheid niet onderzoekt − dweilen met de kraan open. Ik wilde de mechanismen vinden die de, mijns inziens, reductieve lecturen en gebrekkige opname in de canon van dichteressen veroorzaken.
      • […]
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Feministische literatuurtheorie in Nederland
      • Een principiële vraag was: wie maakt de betekenis, de tekst of de lezer? In dat dilemma koos ik voor een overwegend lezersgericht standpunt. Lezen is niet langer de contextloze, neutrale bedrevenheid, met de lezer in de rol van de goedwerkende mecanicien die decodeert wat er objectief in de tekst aanwezig is. Zowel leesconventies als sociaal-literaire regels sturen die interpretatie.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • [email_address] Thomas Vaessens
    • Methoden van literaire en culturele studies College 4: Poststructuralisme Thomas Vaessens
    • De Herengracht is de belangrijkste gracht? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • De Herengracht is de belangrijkste gracht? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie De breedste gracht De gracht met de meeste cafés De gracht met de minste auto’s De gracht met de duurste huizen De langste
    • Jacques Derrida (1930-2004)
      • “ His work has been the subject, in whole or in part, of more than 400 books. In the areas of philosophy and literary criticism alone, Derrida has been cited more than 14,000 times in journal articles over the past 17 years. More than 500 US, British and Canadian dissertations treat him and his writings as primary subjects.”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Derrida (1976) ‘ il n’y a pas de hors-texte’ ('Er is niets buiten de tekst‘) ± Er is niet zoiets als een buiten de tekst liggende werkelijkheid ± Wij hebben geen onafhankelijke toegang tot een voor-talige werkelijkheid. Onze  waarheden zijn sociale en culturele constructies, ze worden niet gevonden maar gemaakt. ± Tekst – Textum (lat.) = weefsel: stel je een tekst voor als een oneindig vertakt weefsel van met elkaar verbonden draadjes: alles is onbenoembaar verweven met iets anders. Wie tekst gebruikt, kan niet buiten dat weefsel treden Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Woordenboek
      • Voertuig
      • Alg. naam voor een gestel op wielen of glijvlakken dat, getrokken of geduwd, dient en bepaaldelijk gebouwd is voor het brengen (voeren) van goederen of personen van de ene plaats naar de andere
      •   
      • Gestel
      • samenstel van delen dat dient om een werktuig bijeen te houden
      •  
      • Werktuig
      • voorwerp of geheel van voorwerpen dat gebruikt wordt om zekere krachten te overwinnen met behulp van andere krachten
      •  
      • Voorwerp
      • etc etc
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • W. Wordsworth
      • A slumber did my spirit seal
      •  
      •  
      • 1 A SLUMBER did my spirit seal;
      • I had no human fears:
      • She seem'd a thing that could not feel
      • The touch of earthly years.
      •  
      • 5 No motion has she now, no force;
      • She neither hears nor sees;
      • Roll'd round in earth's diurnal course
      • With rocks, and stones, and trees
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • W. Wordsworth
      • A slumber did my spirit seal
      •  
      •  
      • 1 A SLUMBER did my spirit seal;
      • I had no human fears:
      • She seem'd a thing that could not feel
      • The touch of earthly years.
      •  
      • 5 No motion has she now, no force;
      • She neither hears nor sees;
      • Roll'd round in earth's diurnal course
      • With rocks, and stones, and trees
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Diurnal: ‘die’ & ‘urn’ Course: corpse
    • W. Wordsworth
      • A slumber did my spirit seal
      •  
      •  
      • 1 A SLUMBER did my spirit seal;
      • I had no human fears :
      • She seem'd a thing that could not feel
      • The touch of earthly years .
      •  
      • 5 No motion has she now, no force;
      • She neither hears nor sees;
      • Roll'd round in earth's diurnal course
      • With rocks, and stones, and trees
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie fears years hears … .
    • W. Wordsworth
      • A slumber did my spirit seal
      •  
      •  
      • 1 A SLUMBER did my spirit seal;
      • I had no human fears :
      • She seem'd a thing that could not feel
      • The touch of earthly years .
      •  
      • 5 No motion has she now, no force;
      • She neither hears nor sees;
      • Roll'd round in earth's diurnal course
      • With rocks, and stones, and trees
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie fears years hears … . tears
    • Essentialisme
      • ESSENTIALISME - de overtuiging dat het mogelijk is de essentie of fundamentele eigenschappen van zaken, objecten, mensen culturen, etc. objectief vast te stellen als autonome, onveranderlijke gegevens.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Eagleton (1983)
      • “ Since language is something I am made out of, rather than merely a convenient tool I use, the whole idea that I am a stable, unified entity must also be a fiction”
      • Terry Eagleton, Literary Theory. An Introduction . Oxford 1983, p.130.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Pablo Picasso (1881-1973) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Dadaisme (Marcel Duchamp) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Het poststructuralistische discours
      • Anti-teleologisch
      • Metanarrative
      • Intertextualiteit
      • Reflexiviteit
      • Metafysica van de presentie
      • Decentrering van het subject
      • Pluraliteit van discursieve formaties
      • Implosie van betekenis
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jean Francois Lyotard (1924-1998)
      • ‘ Met een extreme simplificatie noemen we “post-modern”: het ongeloof aan de meta-vertellingen’
      • ‘ De grote vertellingen zijn weinig geloofwaardig geworden. Men komt dan in de verleiding de grote vertelling van de teloorgang van de grote vertellingen ingang te doen vinden’.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Michel Foucault (in 1973) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie ‘ Onder humanisme versta ik al die toonaarden waarin men tegen de westerse mens heeft gezegd: “Zelfs als u de macht niet uitoefent, kunt u toch soeverein zijn”. Of nog beter: “hoe meer u ervan af ziet de macht uit te oefenen en hoe beter u zich schikt in wat u wordt opgelegd, des te meer soeverein zult u zijn” […]. Kortom: het humanisme is alles waarmee men in het westen de wens om macht te verwerven heeft afgedamd − het aan de macht willen komen heeft verboden, de mogelijkheid om de macht te grijpen heeft uitgesloten. De kern van het humanisme is de theorie van onderwerp en onderworpenheid’ .
    • Het poststructuralistische discours
      • Anti-teleologisch
      • Metanarrative
      • Intertextualiteit
      • Reflexiviteit
      • Metafysica van de presentie
      • Decentrering van het subject
      • Pluraliteit van discursieve formaties
      • Implosie van betekenis
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Derrida (1976) ‘ il n’y a pas de hors-texte’ ('Er is niets buiten de tekst‘) ± Er is niet zoiets als een buiten de tekst liggende werkelijkheid ± Wij hebben geen onafhankelijke toegang tot een voor-talige werkelijkheid. Onze  waarheden zijn sociale en culturele constructies, ze worden niet gevonden maar gemaakt. ± Tekst – Textum (lat.) = weefsel: stel je een tekst voor als een oneindig vertakt weefsel van met elkaar verbonden draadjes: alles is onbenoembaar verweven met iets anders. Wie tekst gebruikt, kan niet buiten dat weefsel treden Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Richard Rorty (in 1983)
      • Rorty spreekt van ‘the metaphysicians attempt to rise above the plurality of appearances in the hope that, seen from the heights, an unexpected unity will become evident – a unity which is a sign that something real has been glimpsed, something which stands behind the appearances and produces them’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Het poststructuralistische discours
      • Anti-teleologisch
      • Metanarrative
      • Intertextualiteit
      • Reflexiviteit
      • Metafysica van de presentie
      • Decentrering van het subject
      • Pluraliteit van discursieve formaties
      • Implosie van betekenis
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Friedrich Nietzsche (1944-1900) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Dood van God?
      • 'Hebt gij niet gehoord van die uitzinnige, die in het helle licht van de voormiddag een lantaarn aanstak, de markt op ging en onophoudelijk riep: "Ik zoek God! Ik zoek God! - Omdat er daar juist veel van die lieden bijeen stonden die niet aan God geloofden, verwekte dit groot gelach. "Is hij soms verloren gegaan?" zei de een. - "Is hij verdwaald als een kind?" zei de ander. - "Of houdt hij zich verstopt? Is hij bang voor ons? Is hij scheep gegaan? Geëmigreerd? - zo schreeuwden en lachten zij door elkaar. De uitzinnige sprong midden tussen hen in en doorboorde hen met zijn blikken. "Waar God heen is? riep hij uit. "Ik zal het jullie zeggen! Wij hebben hem gedood - jullie en ik! Wij allen zijn zijn moordenaars! Maar hoe hebben wij dit gedaan? Hoe hebben wij de zee leeg kunnen drinken? Wie gaf ons de spons, om de hele horizon uit te vegen? Wat deden we toen we de aarde van haar zon ontkoppelden. Waarheen beweegt zij zich nu? Waarheen bewegen wijzelf? Weg van alle zonnen? Vallen we niet aan een stuk door? En terug, opzij, naar voren, naar alle kanten. Is er nog wel boven en beneden? Dwalen wij niet door een oneindig niets? Hijgt de leegte ons niet in de nek? Is het niet kouder geworden? Komt niet meer en meer de nacht? Moeten de lantaarnen niet in de ochtend aangestoken worden? Horen wij nog niets van het rumoer van de doodgravers die God begraven? Ruiken we nog niets van de goddelijke ontbinding? - Ook goden ontbinden! God is dood!~God blijft dood! En wij hebben hem gedood. Hoe troosten wij ons, moordenaars der moordenaars. Het Heiligste en Machtigste dat de wereld ooit bezat is onder onze messen doodgebloed - wie wist dit bloed voor ons weg?'
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Het poststructuralistische discours
      • Anti-teleologisch
      • Metanarrative
      • Intertextualiteit
      • Reflexiviteit
      • Metafysica van de presentie
      • Decentrering van het subject
      • Pluraliteit van discursieve formaties
      • Implosie van betekenis
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Postmodernisme en deconstructie
      • Postmodernisme: constructivistisch uitgangspunt
      • En dus: neiging tot deconstructie
      • Derrida: deconstructie oorspr. Vertalining van ‘Abbau’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Centre Georges Pompidou (1977) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Neue Staatsgalerie, Stuttgart (1977-1984) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Neue Staatsgalerie, Stuttgart (1977-1984) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Fred and Ginger (Praag) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Yale
      • “ Deconstruction is not a dismantling of the structure of a text, but a demonstration that it has already dismantled itself”
      •   J. Hillis Miller
      •  
      •   Yale university, Department of English
          • Paul de Man
          • J. Hillis Miller
          • Geoffrey Hartman
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Eagleton
      • ‘ Our Homer is not identical with the Homer of the Middle Ages, nor ‘our Shakespeare with that of his contemporaries; it is rather that different historical periods have constructed a ‘different’ Homer and Shakespeare for their own purposes, and found in these texts elements to value of devalue, though not necessarily the same ones. All literary works, in other words, are ‘rewritten’, if only unconsciously, by the societies which read them; indeed there is no reading of a work which is not also ‘re-writing’.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Foucault
      • L'archéologie du savoir (1969)
      • L'ordre du discours (1971)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Lacan (1901-1981)
      • The Imaginary
      • The Mirror Stage
      • The Symbolic
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Heynders
      • Odile Heynders, ‘Spoorzoeken in de poëzie van Achterberg.’ In: Achterbergkroniek 21 (1992), p. 1-15.
      • “ Ik denk dat er naast deze drie richtingen in de Achterberg-kritiek ruimte gemaakt moet worden voor een andere benadering van deze poëzie, die de discontinuïteit in werking houdt en ontkent dat er één in de tekst besloten betekenis opgegraven kan worden. Men zou er van uit moeten gaan dat betekenis niet a priori gegeven is, maar in het proces van lezen gecreëerd wordt.”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Van Dijk
      • Yra van Dijk, Leegte die ademt. Het typografisch wit in de moderne poëzie (2006)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Derrida: differance
      • Grafische differentie tussen a en e niet hoorbaar
      • De Saussure (betekenis taaltekens bestaat bij gratie van verschil met andere taaltekens) is kwestie van het onhoorbare
      • Terugverwezen naar orde die niet meer tot de zinnelijkheid behoort
      • De ruimte tussen spraak (≈ het zintuiglijke) en schrift (≈ het intelligibele)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Derrida: differance
      • ‘ différer’(fr) > ‘differre’(lat) > ‘dia pherein’ (gr)
      • verschillen uitstellen
      • Geschil/conflict temporiseren (Derrida)
      • (‘polemos’)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Derrida: differance
      • ‘ différer’(fr) > ‘differre’(lat) > ‘dia pherein’ (gr)
      • verschillen uitstellen
      • Geschil/conflict temporiseren (Derrida)
      • (‘polemos’)
      • Different verwijst niet naar dat ‘uitstel’
      • Differ a nce wel
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Jacques Derrida: differance
      • Klassieke voorstelling van zaken :
      • Het (taal)teken vertegenwoordigt de zaak (dat wat het ‘voorstelt’) in zijn afwezigheid
      • Dit substituut is zowel secundair als voorlopig
      • Dus: fundamenteel verschil tussen taalsysteem en werkelijkheid
      • Dus: in taalsysteem bestaan alleen differenties (De Saussure)
      • Derrida :
      • Differ a ntie brengt zulke differ e nties voort; niet als onwelgevallig bijproduct, maar als ‘opbrengst’ van het spel
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • [email_address] Thomas Vaessens
    • Methoden van literaire en culturele studies College 5: The Cultural Turn Thomas Vaessens
    • Peter Burke
      • “ In the last generation or so, we have been living through what might be called a "contextual turn," on the analogy of so many other turns. One sign of change is a series of terms that, if not always newly coined, are in more common use than before. In English, for example, contextualism (first recorded in 1929, in a philosophical context) and contextualize (1934, in linguistics) have been joined by contextualization (1951, in anthropology) and decontextualize (1971, in sociology). In French, contextuel is recorded from 1963 onward.”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Frederic Jameson Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Matthew Arnold
      • Culture and Anarchy (1869)
      • The whole scope of the essay is to recommend culture as the great help out of our present difficulties; culture being a pursuit of our total perfection by means of getting to know, on all the matters which most concern us, the best which has been thought and said in the world; and through this knowledge, turning a stream of fresh and free thought upon our stock notions and habits, which we now follow staunchly but mechanically.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoge vs. Lage cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoge vs. Lage cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoge vs. Lage cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoge vs. Lage cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoge vs. Lage cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie   Laag Hoog Massacultuur Artistieke cultuur Massamedia Traditionele media Industriële productie Individuele productie Massale productie Gezag van het origineel Herhaling Vervreemding Gewenning De-automatisering Standaardisering Vernieuwing/ondermijning Commerciële functie Kritische/esthetische functie Passief verbruik Actieve receptie Economisch principe Onafhankelijk van economisch principe Triviaal Wezenlijk voor bepaald tijdperk
    • Highbrow / lowbrow Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoge vs. Lage cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie   Laag Hoog Massacultuur Artistieke cultuur Massamedia Traditionele media Industriële productie Individuele productie Massale productie Gezag van het origineel Herhaling Vervreemding Gewenning De-automatisering Standaardisering Vernieuwing/ondermijning Commerciële functie Kritische/esthetische functie Passief verbruik Actieve receptie Economisch principe Onafhankelijk van economisch principe Triviaal Wezenlijk voor bepaald tijdperk
    • Bezuinigingen op kunst Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Bezuinigingen op kunst
      • De Volkskrant , commentaar dinsdag 5-10-2010
      • Een toontje lager zingen. Dat is wat het regeerakkoord met zijn diep snijdende cultuurbezuinigingen beoogt. Het is de wraak voor de zogenoemde linkse hobby’s. De subsidies van elitaire kunst die decennialang werden betaald met geld dat door alle Nederlanders in de belastingruif werd gedoneerd, en waarvan de meeste mensen niet konden profiteren. Want experimenteel toneel, onbegrijpelijke kunst, moderne muziek – wat heb je eraan?
      • Het achterliggend sentiment liegt er niet om. Alle ‘grachtengordels’ binnen en buiten de Randstad moeten hun eigen broek ophouden. Daarvoor kun je geen beroep doen op liefhebbers van fanfares, musicals en schilderijen van Anton Pieck, zo is de gedachte. De oplossing? Tweehonderd miljoen euro minder voor gesubsidieerde cultuur die niet in het hele land onder alle bevolkingslagen wordt geconsumeerd.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Richard Hoggart Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Raymond Williams Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • F.R. Leavis Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Terry Eagleton
      • My own view is that it is most useful to see ‘literature’ as a name which people give from time to time for different reasons to certain kinds of writing within a whole field of what Michael Foucault has called ‘discursive practices’, and that if anything is to be an object of study it is this whole field of practices rather than just those sometimes rather obscurely labelled ‘literature’.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • New Historicism
      • Catherine Gallagher, Stephen Greenblatt, Practicing New Historicism (2001)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • New Historicism Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie 1. Veld van aandacht is breder 2. Van ‘geschiedenis van evenementen’ naar ‘geschiedenis van structuren’ 3. Van ‘geschiedenis van grote namen’ naar ‘geschiedenis van gewone mensen’ 4. Minder rigide bronnenkeuze 5. Minder gefixeerd op drijfveren van individuen, meer op collectieve bewegingen 6. Van objectief (‘wie es wirklich gewesen ist) naar het besef van de noodzakelijke gekleurdheid van elke historische visie 7. Van monodisciplinair naar multidisciplinair
    • Voorbeeld Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Margriet Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Dit boek is een diepgaande studie van de vrouwelijke natuur uit biologisch, psychologisch en antropologisch gezichtspunt. Het lezen ervan leidt toit een beter verstaan van de vrouw en haar situatie in deze wereld. Hoeveel eigen kenmerken de vrouw ook in zich draagt – lichamelijke en geestelijke – , in wezen verschilt zij niet van de man. Deze gedachte ligt aan dit boek ten grondslag. Van hieruit tracht de auteur juist het eeuwig vrouwelijke, het verband tussen de natuur, de verschijningswijze en het bestaan der vrouw te begrijpen. Op deze grondslag kenmerkt hij ook de wereld van de vrouw als de wereld van het zorgen , tegenover die van de man: de wereld van het arbeiden . Door haar aanleg, gestelijk en lichamelijk, is haar bestaanswijze, haar wijze van uiten, haar werkwijze anders dan die van de man.
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie “ Er is een vrouwenvraagstuk, niet omdat de vrouwen onderdrukt worden, maar omdat er een geheim der vrouwelijkheid is” Frits Buytendijk
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie 23 januari 1970: openbare bh-verbranding bij het standbeeld van Dolle Mina (Wilhelmina Drucker )
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Moederlijke zorg (Helderder) Lief, mooi (Aagje) Huishouden (Helderder)
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Avontuurlijk (Stampertjes, Pluk, Stamper) Geven de ruimte (Stamper, Majoor) Mobiel (kraanwagen Pluk, auto Stamper) Vinden oplossingen (Pen, Pluk) Zorgen voor eten , ‘jagers’ (Stamper)
    • Context Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Alle mensen in functie zijn man:
        • Agenten
        • Werkmannen
        • Pen
        • Conciërge
        • Parkmeester
    • Contextual/cultural turn: neerlandistiek
      • “ De maatschappelijke en politieke achtergronden van de afgenomen status van de literatuur in het culturele veld zijn nog nooit systematisch beschreven. Dat is opmerkelijk, aangezien men zou verwachten dat een dergelijke ingrijpende ontwikkeling de literatuurhistoricus in hoge mate belang zou inboezemen. Doorgaans echter is een geschiedenis van de moderne literatuur een beschrijving van de experimentele route die de literatoren afgelegd hebben. Maatschappelijke en politieke ontwikkelingen worden vaak wel aangestipt, en soms zelfs uitvoerig aangegeven, maar dienen toch voornamelijk als contextuele omlijsting van dat wat in de eerste plaats geportretteerd wordt: de moderne literatuur als zodanig.”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Ik ben makelaar in koffi, en woon op de Lauriergracht, N o 37. Het is myn gewoonte niet, romans te schryven, of zulke dingen …. Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Film (1976) Theater (2007) Musical (1987) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • 1860 1987 Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • [email_address] Thomas Vaessens
    • Methoden van literaire en culturele studies College 6: Literatuur als (post)koloniaal discours Thomas Vaessens
    • Imperialisme Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Definitie imperialisme:
      • Politiek van staatkundige en economische expansie, het streven naar de wereldmacht
      • Het streven naar uitbreiding van de invloedssfeer op godsdienstig, cultureel gebied
        • (Cultureel, religieus imperialisme)
    • Imperialisme Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
      • Definitie imperialisme:
      • Politiek van staatkundige en economische expansie, het streven naar de wereldmacht
      • Het streven naar uitbreiding van de invloedssfeer op godsdienstig, cultureel gebied
        • (Cultureel, religieus imperialisme)
    • Imperialisme: moderniteit Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Imperialisme: ‘export’ van eigen waarden Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Imperialisme: eigen waarden als norm Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Imperialisme: 1914 Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Waarom imperialisme?
      • Sociaal darwinisme
        • Eurocentrisme
        • Universalisme
        • Kolonisatie is ‘natuurlijk’
      • “ White Men’s Burden”
        • De taak/veratwoordelijkheid om niet-Europese volken te ‘civiliseren’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Imperialistische ‘subtekst’ Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Imperialistische ‘subtekst’ Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Het laatst gingen de jongens naar de heer en mevrouw Van Gogh. Van Gogh was klerk bij de assistent-resident en kende geen groter genot dan in zijn vrije tijd te jagen en te vissen. De jongens waren herhaaldelijk met hem mee geweest en hoewel Van Gogh de Nederlandse taal allermerkwaardigst radbraakte […] hadden Tom en Thijs geen groter vrienden in heel Pontianak dan meneer en mevrouw Van Gogh. Meneer en mevrouw Van Gogh stonden de jongens heel deftig in de voorgalerij van hun huis op te wachten. […] Zodra de jongens het erf opkwamen, liep Van Gogh op hen toe. ‘ Allo, kom in, kom in, pak stoel en neem zit!’riep hij erg luidruchtig. De jongens gingen zitten en Van Gogh ging door: ‘ Wah, jammer, ja, jij weggat naar dat Gollan! Jij nou niet meer jaag en vis met mij, ja?’ De heer Van Gogh sprak de beide jongens altijd met ‘jij’ aan omdat ‘jullie’ hem te moeilijk was. ‘ Wij samen haltijd zoveel pret, ja, en nou naar dat Gollan!’
    • Imperialistische ‘subtekst’ Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Postkoloniaal: de wereld ná de koloniën Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Postkoloniaal: de wereld ná de koloniën Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie De imperialistische subtekst is niet verdwenen
    • Postkoloniaal: de wereld ná de koloniën Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie 10-10-2010 Vlag zelfstandig Curaçao
    • Postcolonial studies
      • Brillenburg & Rigney (eds.),
      • Het leven van teksten, hoofdstuk 11:
      • ‘ Literatuur als koloniaal en post-koloniaal discours’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Imperialisme
      • Eric Hobsbawm:
      • De lading van het begrip ‘imperialisme’ is tot ongeveer 1914 louter positief
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Edward Said Orientalism (1978) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Edward Said Orientalism (1978) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Orientalism is a style of thought based upon ontological and epistemological distinction made between "the Orient" and (most of the time) "the Occident." Thus a very large mass of writers, among who are poet, novelists, philosophers, political theorists, economists, and imperial administrators, have accepted the basic distinction between East and West as the starting point for elaborate accounts concerning the Orient, its people, customs, "mind," destiny, and so on. . . . the phenomenon of Orientalism as I study it here deals principally, not with a correspondence between Orientalism and Orient, but with the internal consistency of Orientalism and its ideas about the Orient . . despite or beyond any correspondence, or lack thereof, with a "real" Orient.
    • Hoe oriëntalisme werkt
      • Chinua Achebe over The Picture of Dorian Gray
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Kritiek op Said
      • Gayatri Chakravorty Spivak, Can the Subaltern Speak?
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Spivak
      • “ If, in the context of colonial production, the subaltern has no history and cannot speak, the subaltern as female is even more deeply in shadow ”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Actualiteit Queer Theorie Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Michel Foucault
      • Michel Foucault, The History of Sexuality (1976-1984)
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Te lezen voor volgende week (zie Blackboard) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • [email_address] Thomas Vaessens
    • Methoden van literaire en culturele studies College 7: Cultural Studies Thomas Vaessens
    • Cultural turn: eind jaren ’50 Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Cultural turn: eind jaren ’50 Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie R. Hoggart: Contemporary Cultural Studies. An Approach to the Study of Literature and Society (1969)
    • CCCS, Birmingham
      • 1964: Hoggart richt het “Centre for Contemporary Cultural Studies” op
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Institutionele opmars (jaren tachtig) Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Raymond Williams over ‘Cultuur’
      • Een algemeen proces van intellectuele, geestelijke en esthetische ontwikkeling
      • Een bepaalde levensstijl eigen aan een groep, een periode, een volk
      • De kunstwerken en intellectuele producten uit de zogenaamde ‘hoge cultuur’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie R. Williams, Keywords (1976)
    • Wat is ‘cultuur’ (en volgens wie)? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Matthew Arnold (1968): Cultuur als “the best which has been thought and said in the world”
    • Wat is ‘cultuur’ (en volgens wie)? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Matthew Arnold (1968): Cultuur als “the best which has been thought and said in the world”
    • Wat is ‘cultuur’ (en volgens wie)?
      • A Critique of Postcolonial Reason (1999):
      • Het Europese idee van ‘cultuur’ heeft raciale connotaties
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Wat is Cultural Studies?
      • Radicaal democratisch cultuurbegrip
      • Sociale betrokkenheid
      • Methodisch eclecticisme
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Wat is Cultural Studies?
      • Radicaal democratisch cultuurbegrip
      • Sociale betrokkenheid
      • Methodisch eclecticisme
      • ► Interdisciplinair
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Cultural Studies als politiek project
      • Gerichtheid van traditionele cultuurwetenschap op canonieke traditie legitimeert het westerse (mannelijke, blanke, heteroseksuele…) imperialisme
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Culturele diversiteit
    • Cultural Studies als politiek project
      • ‘ Cultural Studies is een politiek project dat de discriminerende in- en uitsluitingmechanismen van het monumentale cultuurbegrip onschadelijk probeert te maken’
      • Lies Wesseling
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Wat is Cultural Studies?
      • Radicaal democratisch cultuurbegrip
      • Sociale betrokkenheid
      • Methodisch eclecticisme
      • ► Interdisciplinair
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Culturele studies: fast forward
      • Cultuur beperkt zich niet tot ‘hogere’ cultuur of cultuur die uitsluitend voor bepaalde groepen gemaakt wordt
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Culturele studies: fast forward
      • Cultural studies ontleent haar methoden aan verschillende cultuurvormen: interdisciplinair
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Culturele studies: fast forward
      • Culturele studies is een geëngageerde vorm van onderzoek. Zij wil de maatschappelijke, politieke en culturele gesitueerdheid van kennis en onderzoek onderstrepen en in het onderzoek betrekken.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Culturele studies: fast forward
      • Inmiddels is de naam ‘Cultural Studies’ de aanduiding voor een brede waaier van subdisciplines
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Culturele studies: fast forward
      • Wat deze tekst enigszins verdoezelt:
        • Invloed van Marxistische theorie
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Culturele studies: fast forward
      • Wat deze tekst enigszins verdoezelt:
        • Invloed van Marxistische theorie
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie G. Jordan & C. Weedon, ‘Literature into culture’
    • Culturele studies: fast forward Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie G. Jordan & C. Weedon, ‘Literature into culture’
      • Marxistische invloed op Cultural Studies:
      • Cultuur als ideologisch instrument om waarden mee te vestigen (Althusser)
      • Het concept ‘hegemonie’ (Gramsci): de (mede door cultuur) verschuivende machtsbalans in de culturele en sociale arena
        • Fascinatie voor macht
    • Culturele studies: fast forward
      • Wanneer Cultural Studies vanuit Engeland naar de Verenigde Staten overwaait, raakt het beinvloed door ‘French Theory’:
        • Poststructuralisme
          • Queer Studies
          • Postcolonial Studies
          • Genderstudies
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • ‘ French Theory’?
      • Weinig Amerikaanse academici lezen Frans
      • Derrida, Foucault, Deleuze, Baudrillard, Lacan, Lyotard…: via Engelse vertalingen
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Francois Cusset, French Theory: How Foucault, Derrida, Deleuze, & Co. Transformed the Intellectual Life of the United States (2008)
    • ‘ De Sokal-affaire’
      • Social Text (tijdschrift voor Cultural studies)
      • Parodiërende collage
      • “ Transgressing the Boundaries: Towards a Transformative Hermeneutics of Quantum Gravity”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Kritiek op Cultural Studies Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Kritiek op Cultural Studies Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie ‘ gebrek aan coherentie’ ‘ postmoderne vrijblijvendheid’ ‘ hyperrelativisme’ ‘ politieke correctheid’ ‘ multiculturalisme’ …
    • Kritiek op Cultural Studies (Nederland)
      • “ Cultural Studies is de culturele verloedering die de Amerikaanse cultuurwetenschappen in haar greep heeft”
      • S. de Jong, ‘Vreemde wezens. [Recensie van Aliens in America ]’
      • In: NRC Handelsblad 10-12-1998.
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Kritiek op Cultural Studies (Nederland)
      • ‘… modieus…’
      • ‘… aanstellerig…’
      • ‘… esthetische overwegingen worden uit het oog verloren…’
      • ‘… kwaliteit wordt verdacht gemaakt…’
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Michael Zeeman Maarten Doorman Cyrille Offermans
    • Cultural studies: antwoord op crisis Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Matthew Arnold (1968): Cultuur als “the best which has been thought and said in the world”
    • Cultural studies: antwoord op crisis
      • Een literaire ‘catfight’ (Van Nieuwkerk) bij DWDD
      • Connie Palmen vs. Saskia Noort
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoe praten we over cultuur? Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoe praten we over cultuur?
      • Carel Peeters ( Vrij Nederland ):
      • “ Vaessens is een populist. Hij verwart literatuur met politiek en Cultuur met cultuur. […] Hij zou met een spandoek over het Spui moeten gaan lopen: ‘Weg met de literatuur!’”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Hoe praten we over cultuur?
      • Connie Palmen ( De wereld draait door ):
      • “ Nee, maar dát is een charlaten! Ik hoop niet dat hij veel studenten heeft. Hij wil de literatuur kapot maken”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • Scheiding in de Geesteswetenschapen?
      • “ Letterkundigen, kunsthistorici en filosofen [worden] geacht zich te richten op de formele en conceptuele analyse van de ‘hogere’ kunsten, terwijl de ‘lagere’, populaire cultuur het studie-object is van film-, media- en tv-studies, en natuurlijk van antropologen”
      Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie 2002
    • Bereik ‘hoge’ cultuur buiten hoogculturele domein Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Verstripping, 2008 Verfilming, 1989 Toneelstuk, 1997
    • Bereik ‘hoge’ cultuur buiten hoogculturele domein Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie Verstripping, 2008 Verfilming, 1989 Toneelstuk, 1997 Adaptaties
    • ‘ Hogere’Cultuur geënt op ‘lagere’ cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • ‘ Hogere’Cultuur geënt op ‘lagere’ cultuur Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie 'What puzzles you is the nature of my game‘ ( Sympathy for the devil )
    • Culturele dynamiek Hoorcolleges Moderne tekstinterpretatie
    • [email_address] Thomas Vaessens