Search

Açık Erişim ve Kurumsal Arşivler: Hacettepe Açık Arşiv Uygulaması

Loading...

Flash Player 9 (or above) is needed to view presentations.
We have detected that you do not have it on your computer. To install it, go here.

0 comments

Post a comment

    Post a comment
    Embed Video
    Edit your comment Cancel

    Notes on slide 1

    Favorites, Groups & Events

    Açık Erişim ve Kurumsal Arşivler: Hacettepe Açık Arşiv Uygulaması - Presentation Transcript

    1. Açık Erişim ve Kurumsal Arşivler: Hacettepe Açık Arşiv Uygulaması Yaşar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü tonta@hacettepe.edu.tr -1 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    2. Plan • Bilimsel Yayıncılık • Açık Erişim • Kurumsal Arşivler • Hacettepe Açık Erişim / Kurumsal Arşiv Uygulaması www.acik-erisim.hacettepe.edu.tr • Türkiye’de Neler Yapılabilir? -2 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    3. Bilimsel Dergi Sayısı • 24.000 hakemli dergi • Yılda 2,5 milyon makale • Bilimsel dergiler pahalı • Ekonomik model aboneliğe / kiralamaya (lisans) dayalı -3 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    4. Kısır Döngü • Bilimsel dergi fiyatlarının yükselmesi • Bazı kütüphanelerin aboneliklerini yenileyememesi • Yayıncıların kaybettikleri geliri mevcut abonelerden sağlamak için abonelik fiyatlarını yeniden yükseltmeleri • Bazı kütüphanelerin aboneliklerini yenileyememesi • Yayıncıların kaybettikleri geliri . . . • ... -4 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    5. Bilimsel Yayıncılıkta Rekabet Yok • Yayınevleri kolayca tekel oluşturabiliyor • Dergi fiyatları “esnek” değil • Tetrahedron Letters – 1974 200 USD – 1997 7176 USD – 2005 12.204 USD • Kütüphaneler dergi bütçelerinin %30- %50’sini Elsevier dergilerine harcıyorlar -5 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    6. Bazı yayıncıların fiyatlarını artırarak pazar paylarını artırma potansiyeli var! Kaynak: House of Commons Select Committee on Science & Technology Tenth Report, 2004 -6 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    7. Bilimsel Yayın Sürecinde Kamu Kaynaklarının Kullanımı • Kamu kaynakları – Araştırma projeleri – Hakemlik yapan akademisyenlerin maaşları – Bilimsel yayınları alan kütüphaneler • Üniversiteler aynı ürün için üç kez ödeme yapıyorlar • “Başka hangi işte müşterilerden alınan mal gene aynı müşterilere müthiş fiyatlarla satılır ve kalite kontrolü de gene aynı müşteriler tarafından yapılır?” Kaynak: House of Commons Select Committee on Science & Technology Tenth Report, 2004 -7 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    8. Açık Erişim Tanımı “1. ücretsiz. . .[çevrimiçi, tam metin] erişim “2. [Açık erişim] eserin tam bir sürümü... açık erişime, sınırsız dağıtıma, birlikte çalışabilirliğe ve uzun dönemli arşivlemeye olanak sağlamak için... en azından bir çevrimiçi arşivde depolanır.” Kaynak: Berlin Declaration on Open Access to Knowledge in the Sciences and Humanities http://www.zim.mpg.de/openaccess-berlin/berlindeclaration.html -8 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    9. Budapeşte Açık Erişim Girişimi - 2002 • Kendi kendine arşivleme • Açık Erişim dergileri Kaynak: Prosser, 2003 -9 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    10. Kendi Kendine Arşivleme • Yayıncıların tutumu – Yayıncıların %92’si onaylıyor • Yazarların tutumu – Ama toplam makalelerin %20’si herkese açık - 10 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    11. Yayıncıların Tutumu Yazar/kurum tarafından arşivlemeye (self-archiving) zaten yeşil ışık yakan dergilerin oranı artmaya devam ediyor (%92) Kendi kendine arşivlemeye Dergiler % Yayıncılar % yeşil ışık yakan 8919 (%100) 107 (%100) Henüz değil 695 %8 34 %32 2470 +%27 (= %92) 7 +%7 (= %69) Ön baskı Son baskı 5754 %65 66 %62 Kaynak: Brody & Harnad, 2004 - 11 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    12. Açık Erişim Araştırmanın Etkisini Artırıyor • Açık Erişim makalelere daha fazla atıf yapılıyor Kaynak: Harnad & Brody (2004) - 12 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    13. Araştırma Etkisinin Artırılması Niçin Önemli? 1.5 billion lost annually in potential • İngiltere’nin bilimsel return on British science The UK is losing araştırmalara yaptığı around £1.5 annually in the yatırımın potansiyel potential impact of getirisinden kaybı yılda its scientific research yaklaşık 2,7 milyar dolar expenditure, according to one of the key figures in • Bunun temel nedeni mevcut the global open access publishing movement. Professor akademik yayın ortamının Stevan Harnad, Moderator of the American Scientist Open Access Forum sınırlı olması ve araştırma and Professor of Cognitive Science at bulgularına kolayca the University of Southampton's School of Electronics and Computer Science, erişilememesi (Stevan has calculated the potential return on the investment in scientific research Harnad) findings that are being lost to the UK each year through the limitations of the current academic publishing environment. Kaynak: www.eprints.org - 13 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    14. Açık Erişim Dergileri • Yüksek abonelik fiyatlarına tepki olarak gelişti • Çeşitli konularda 2000’den fazla dergi • Hakemli dergilerin %8,3’ü • Erişim için abonelik gerekli değil • Hakemlik ve yayın giderleri yazarlar / araştırmayı destekleyen kurumlar tarafından karşılanıyor - 14 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    15. Directory of Open Access Journals - 15 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    16. Açık Erişim Gelişmeleri • Bazı üniversitelerde Açık Erişim zorunluluğu • Bazı üniversitelerin kendi kurumsal arşivlerini ve e-baskı arşivlerini kurma girişimleri - 16 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    17. Açık Erişim Girişimleri ve Bildirgeleri • Budapeşte Açık Erişim Girişimi - 2002 • Bethesda Açık Erişim Yayıncılığı Bildirgesi - 2003 • Berlin Bilgiye Açık Erişim Bildirgesi - 2003 • BM Bilgi Toplumu Dünya Doruk Toplantısı (WSIS) Bildirgesi - 2003 • OECD Kamu Destekli Araştırma Verilerine Erişim Bildirgesi - 2004 • IFLA Açık Erişim Bildirgesi-2004 - 17 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    18. Kamu Fonlarıyla Yapılan Araştırmaların Sonuçlarının Açık Erişim Arşivlenmesi • ABD, Birleşik Krallık, Hindistan, Norveç, Hollanda, Almanya, Kanada, İskoçya, vd. • ABD Temsilciler Meclisi önerisi - Yaz 2004 • Birleşik Krallık Avam Kamarası Bilim ve Teknoloji Komitesi Raporu - Yaz 2004 • Wellcome Trust Açık Erişim Zorunluluğu - 1 Ekim 2005 - 18 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    19. Açık Erişim Arşivleri (Şubat 2006) • ABD (161) • Brezilya (43) • İngiltere (68) • Hindistan (15) • Kanada (32) • Danimarka (7) • Almanya (59) • Çin (5) • Fransa (27) • Macaristan (4) • Avustralya (23) • İspanya (13) • İsveç (25) • Belçika (9) • Hollanda (15) • Güney Afrika C. (6) • İtalya (21) • Japonya (4) • Türkiye 1 • ... •http://archives.eprints.org/eprints.php?action=browse#country - 19 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    20. Açık Erişim Yazılımları (Şubat 2006) • GNU Eprints (195) • Bepress (25) • DSpace (129) • CDSWare (8) • ETD-db (22) • HAL (3) • OPUS (Open • ARNO (4) Publication • Diğer (180) System) (20) Kaynak: archives.eprints.org - 20 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    21. Açık Arşivler Girişimi - 21 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    22. Açık Arşivler Girişimi Üstveri Harmanlama Protokolü (OAI MHP) • Dizinleme yayın sürecinin bir parçası • Yayınla ilgili bilgiler (yazar adı, eser adı, özet, anahtar sözcükler vs.) dolduruluyor • Bu bilgiler ve arama amacıyla dizinleme Açık Arşivler arama motoru tarafından “harmanlanıyor” - 22 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    23. Arama Mekanizmaları: OAIster Son 12 ayda 248 yeni arşiv eklendi; kayıt sayısı yaklaşık 2,1 milyon arttı - 23 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    24. Google Scholar - 24 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    25. Kurumsal Arşivler • Bir ya da daha çok üniversitenin / kuruluşun entellektüel ürünlerini kaydeden ve koruyan dijital derme - 25 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    26. Kurumsal arşivlerdeki yayın türleri • Hakemli dergilerde • Öğrenim nesneleri yayımlanan makaleler • Ek materyaller (veri, – Ön baskılar görüntü, vs.) – Son baskılar • Açık Erişim dergileri • Tezler • Çalışma metinleri • Teknik raporlar • ... • Kitaplar - 26 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    27. Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Açık Erişim Arşivi Uygulaması - 27 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    28. İşletim Sistemi: Linux Fedora Core - 28 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    29. Açık Erişim Yazılımı: Dspace - 29 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    30. H.Ü. Açık Erişim Arşivleri - 30 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    31. Arama Sonuçları - 31 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    32. Dizin Bilgileri (Dublin Core) - 32 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    33. Tam Metin Tez - 33 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    34. Hacettepe Dspace Yazılımının Özellikleri • Farklı dermeler yaratılabilmesi • Dermeye yeni giren belgelerin duyurulması • Özelleştirme: MyDspace • Yeni belge yükleme – tanımlama, yükleme, doğrulama, lisans/telif hakları, geribildirim • Yönetim – edit işlemleri, erişim politikalarının tanımı, yetkilendirme, bölümleri/kullanıcıları yönetme, bilgi güncelleştirme - 34 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    35. Farklı Dermeler - 35 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    36. Son Yüklenen Belgeler - 36 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    37. Özelleştirme: MyDspace - 37 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    38. Yeni Belge Kaydetme - 38 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    39. Tanımlama I - 39 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    40. Tanımlama II - 40 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    41. Yükleme I - 41 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    42. Yükleme II - 42 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    43. Yükleme III - 43 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    44. Doğrulama - 44 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    45. Lisans / Telif Hakları - 45 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    46. Kayıt Tamam - 46 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    47. Geribildirim: Otomatik Elektronik Posta Mesajı - 47 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    48. Yeni Arama Sonucu - 48 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    49. Dizin Bilgisi - 49 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    50. Tam Metin (Sunuş Slaytları – PDF) - 50 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    51. Edit İşlemleri - 51 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    52. Yetkilendirme Politikası Tanımı - 52 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    53. Kullanım/Erişim Politikasının Tanımı - 53 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    54. Bölümleri Yönetme - 54 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    55. Kullanıcıları Yönetme - 55 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    56. Yapılanlar • CNRI Handle Server’a kayıt (DOI numaralarının işlemesi için) • Açık Arşiv Girişimine (OAI) kayıt • OAIster arama motoruna kayıt • Google Scholar’a kayıt - 56 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    57. OAI Registry - 57 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    58. OAIster Hacettepe Arşivini tarıyor: “açık erişim” - 58 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    59. Tarama Sonuçları - 59 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    60. Yapılması Gerekenler • Veri girişi • Uygulamanın Hacettepe’de yaygınlaştırılması • Farkındalığın artırılması • Uygulamanın diğer üniversitelerde yaygınlaştırılması - 60 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    61. www.acikerisim.org - 61 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    62. Açık Erişim Çözümleri: ePrints UK Kaynak: Day (2003) - 62 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    63. Türkiye’de Neler Yapılabilir? • “Farkındalık” yaratmak • www.acik-erisim.hacettepe.edu.tr benzeri projeleri çoğaltmak • Sorunun “bilimsel iletişim süreci” ile ilgili olduğunu görmek • Kamu kaynaklarıyla yapılan araştırma sonuçlarını (makaleler, tezler, vs.) herkesin erişimine açmak • Açık Erişimi araştırma desteğinin önkoşulu haline getirmek • Uluslararası Açık Erişim bildirgelerini kurumsal düzeyde ve ülke düzeyinde desteklemek - 63 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    64. Türkiye’de Neler Yapılabilir? (devamla) • Kendi kendine arşivlemeyi desteklemek • Açık Erişim dergileri yayımlamak – TÜBİTAK dergileri, ULAKBİM SBVT’de yer alan bazı dergiler • Açık Erişim dergilerini (DOAJ) kütüphane kataloglarında listelemek • Lisans anlaşmalarında Açık Erişim koşullarını gözetmek (ULAKBİM, ANKOS) • Üstveri Harmanlama Protokolü (OAI MHP) ile taranabilir kurumsal arşivler yaratmak ve yaşatmak • Türkiye Kurumsal Arşivleri hizmeti sunmak - 64 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli
    65. Açık Erişim ve Kurumsal Arşivler: Hacettepe Açık Arşiv Uygulaması Yaşar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü tonta@hacettepe.edu.tr - 65 Akademik Bilişim ’06, 9-11 Şubat 2006, Denizli

    + Yasar TontaYasar Tonta, 2 years ago

    custom

    1418 views, 0 favs, 0 embeds more stats

    More info about this document

    © All Rights Reserved

    Go to text version

    • Total Views 1418
      • 1418 on SlideShare
      • 0 from embeds
    • Comments 0
    • Favorites 0
    • Downloads 3
    Most viewed embeds

    more

    All embeds

    less

    Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
    Flag as inappropriate

    Select your reason for flagging this presentation as inappropriate. If needed, use the feedback form to let us know more details.

    Cancel
    File a copyright complaint
    Having problems? Go to our helpdesk?

    Categories

    Tags

    more
    -->
    Search
    RSS Feed
    What's new?

    © 2009 SlideShare Inc. All Rights Reserved