• Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Be the first to comment
No Downloads

Views

Total Views
2,206
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0

Actions

Shares
Downloads
58
Comments
0
Likes
1

Embeds 0

No embeds

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
    No notes for slide

Transcript

  • 1. Tense in English İngilizce dilbilgisinin en önemli öğesi zaman konusudur, çünkü diğer tüm konular ya direkt ya da dolaylı olarak zamanlarla ilişkilidir. Tense’ler bir cümledeki eylemin geçmişte mi, mevcut zamanda mı yoksa gelecekte mi yapılacağı hakkında bilgi verir. Tense kavramına ek olarak bir de Aspect vardır. Bu kavram ise cümledeki eylemin sürekli mi yoksa belirli bir süreç içerisinde mi yapıldığı hakkında bilgi verir. Tense kavramı cümlenin içerisindeki eylemin ne zaman yapıldığına işaret eder. Temel olarak 3 tane Tense vardır; Past, Present ve Future. Tenses ASPECT Geçmiş PAST Mevcut Zaman PRESENT Gelecek FUTURE will + V0 (Be going to) SIMPLE V2 V1 CONTINUOUS was/ were + Ving am / is / are + Ving will be + Ving PERFECT Had + V3 have / has + V3 will have + V3 PERFECT CONTINUOUS Had been + Ving have / has been + Ving will have been + Ving a. Present Tense Ex1: I go to work every day at 7 o’clock. Present Simple (Her gün saat 7 de işe giderim.) 2: I am going to work now. Present continuous Ex (Şu anda işe gidiyorum.) 3: I have studied English for five months. Present perfect Ex (5 aydan beri İngilizce çalışmaktayım.) b. Past Tenses Ex4: I went to work every day last year. Past Simple (Geçen yıl her gün işe giderdim.) 5: I was going to work at this time yesterday. Past Continuous Ex (Dün bu zamanlarda işe gidiyordum.) 6: I had studied English for two years before I passed KPDS. Past Perfect Ex (Kpds sınavını geçmeden önce 2 yıl İngilizce çalışmıştım.) c. Future Tenses Ex7: I will go to work next year. Future Simple (Gelecek yıl işe gideceğim.) 8: I will be going work at this time tomorrow. Future Continuous Ex (Yarın bu saatler işe gidiyor olacağım.) 9: I will have studied English for two years before I pass KPDS. Future Perfect Ex (Kpds sınavını geçmeden önce 2 yıl İngilizce çalışmış olacağım.) Eylem mevcut zamanda sürekli yapılmaktadır present’dır. Present Simple Eylem belirli bir süreliğine Şuanda yapılmaktadır Present continuous 3 Eylem geçmişte başlamış mevcut zamana kadar gelmiş Present Perfect 4 Eylem geçmişte sürekli yapılmaktadır Past Simple 5 Eylem geçmişte belirli bir süreliğine yapılmıştır Past Continuous 6 Eylem geçmişte belirli bir zamandan önce başlamış ve tamamlanmış Past Perfect 7 Eylem sürekli yapılmakta olacak Future Simple 8 Eylem belirli bir süreliğine gelecekte yapılacak Future Continuous 9 Eylem şu anda başlamış gelecekte belirli bir zamana kadar gidecek Future Perfect 1 2 Tarık İnce tarikhoca.com 1
  • 2. Aspect kavramı ise cümlede yapılan eylemin süreklimi, kısa bir süreliğine mi yoksa iki zaman arasında mı yapıldığı hakkında bilgi verir. Eylem sürekli, tamamlanmış Continuous Eylem belirli bir süreliğine, tamamlanmamış Perfect simple Eylem iki zaman aralığında, henüz tamamlanmış Perfect Continuous ASPECT Simple Eylem iki zman aralığında, henüz tamamlanmamış a. Simple: cümle içerisindeki eylemin sürekli yapıldığını vurgular.  Eylem geçmişte sürekli yapılmış ancak şimdi yapılmıyor ise: Past Simple, I slept at 10 o’clock when I was a child.10  Eylem hem geçmişte, hem şimdi, hem de gelecekte yapılacak ise; present simple, I sleep at 12 o’clock every day.11  Eylem gelecekte sürekli yapılacak ise; Future Simple. I will sleep at 11 o’clock when I start to work.12 b. Continuous: cümledeki eylemin belirli bir süreliğine yapıldığını vurgular.  Eylem geçmişte belirli bir zaman aralığında yapılmış ise; Past Continuous, I was watching TV from 8 to 10 yesterday.13  Eylem sadece içinde bulunduğumuz zaman diliminde yapılıyor ise; Present Continuous, I am watching tv now.14  Eylem gelecekte belirli bir zaman aralığında yapılacak ise; Future Continuous. I will be watching tv from 8 to 10 tomorrow.15 c. Perfect: cümledeki eylemin iki zaman aralığında yapıldığını ya da bir eylemin diğer eylemden önce yapıldığını vurgular.  Eylem geçmişte başka bir eylemden daha önce yapılmış ise; Past Perfect I had finished my work before Ahmet came.16  Eylem geçmişte başlayıp günümüze kadar gelmiş ise; Present Perfect Since we met, she has worked in the same school.17  Eylem gelecekte belirli bir eylemden daha önce yapılacak ise; Future Perfect. I will have finished my homework by the time my mother comes.18 Çocukken her zaman saat 10 da uyurdum. Geçmişte Sürekli: Past Simple Her gün saat 12 de uyurum. Mevcut zamanda Sürekli: Present Simple 12 Çalışmaya başladığımda saat 11 de uyuyacağım. Gelecekte Sürekli: Future Simple 13 Dün saat 8 den 10’a kadar TV izliyordum. Geçmişte belirli bir süre: Past Continuous 14 Şu anda TV izliyorum. Mevcut Zamanda şimdi: Present Continuous 15 Yarın 8 den 10’a kadar TV izliyor olacağım. Gelecek Zamanda belirli bir süre: Future Continuous 16 Ahmet gelmeden önce ödevimi bitirmiştim. Geçmişte bir eylemden önce yapılmış: Past Perfect 17 Tanıştığımızdan beri aynı okulda çalışmaktadır. Geçmişte başlamış bu güne kadar gelmiş: Present Perfect 18 Annem geldiğinde, ödevimi bitirmiş olacağım. Gelecekte bir eylemden önce tamamlanmış olacak: Future Perfect 10 11 Tarık İnce tarikhoca.com 2
  • 3. Present Simple Yapı: OLUMLU Özne + Yüklem I You We They He She It OLUMSUZ SORU Yardımcı +Özne + Yüklem Fiil Özne + yardımcı NOT + Yüklem V1 I You We They Vs He She It Fiil do not V Do 1 I You We V1 They He does not V1 Does She It V1 Not: Simple tense’lerin olumlu cümlelerinde yardımcı fiil kullanılmaz. Kullanım a. Habitual actions and Daily routines/activities Alışkanlıklarımızdan ve günlük rutinlerimizden bahsederken; Ex: I wash my hair every morning. I go to cinema once a week. I always drink tea in the mornings. b. Natural truths and scientific knowledge Doğal gerçeklerde bilimsel bilgilerde kullanılır. The world revolves around the sun. Ankle injuries don’t recover quickly! Sıklık zarfları Always Usually Generally Often Most of the time Mostly Frequently Sometimes Occasionally Seldom Rarely Barely Hardly Scarcely Never Every year- day Each year Once a year Twice a week Three times a day c. Series of planned future actions of travel agents and time tables. Acentelerinin belirlemiş olduğu aktivitelerde ve varış-kalkış boardlarında. The first bus leaves at 6 o’clock. The group arrive the hotel at 9 o’clock and then they have breakfast at 9:30. They visit historical places and have lunch at 2. After lunch, they practice yoga with a famous yoga teacher. d. Newspaper headlines and sports events. Gazete başlıklarında ve spor müsabakalarının canlı anlatımında President visits the families of the victims. Ilker Başbuğ denies the accusations. Commentator: Messi kicks the ball and scores a goal. e. Type 0 and Type 1 Conditional clauses Type 0 ve Type 1 Koşul cümlelerinde If you heat the water, it boils. If you study hard, you will be successful. If you do not respect others, no one wants to talk with to you. f. Time clauses Zaman cümleciklerinde; özellikle Future tense’nin bulunduğu zaman cümlelerinde bağlacın bulunduğu cümlede kullanılır. As soon as I receive your mail, I will answer it. He will do his homework before he goes out. Tarık İnce tarikhoca.com 3
  • 4. Present Continuous Yapı: OLUMLU OLUMSUZ SORU Yardımcı +Özne + Yüklem Özne +yardımcı fiil+ Yüklem I You am Ving We They are Ving He She It is Ving Fiil Özne + yardımcı NOT + Yüklem Fiil I You am Ving We They are Ving Are I You We They He He She It Am is Ving Is She It Ving Ving Kullanım a. Actions happening now Konuşma anında meydana gelen olaylardan bahsederken kullanılır; I am in the classroom and I am studying English now. You are reading a book at present. He is listening to music at the moment. People are dying hunger in Africa. Zaman zarfları Now Right now At the moment At present Currently For the time being Look! Listen! Nowadays These days Tomorrow More and more Comparatives Each year Once / twice a weekyear Three times a day b. Actions happening around now but not exactly at the time of speaking Son zamanlarda geçici süreliğine meydana gelen olaylardan bahsederken; My father is redecorating our house nowadays. She is staying with her friends these days. We are working like a slave for the being. c. Actions planned for the future Gelecekte yapmayı planladığımız eylemlerden bahsederken; President is visiting Syria tomorrow. My friends are flying to London next week. d. Changing actions Değişmekte olan eylemlerden bahsederken; The climate is getting warmer and warmer. Turkish economy is getting better day by day. Not:  Involuntary actions such as senses; feel, look, smell, taste, hear, see etc I feel happy now. The class smells bad! The soup tastes cold.  Verbs expressing emotions; like, hate, fear, love, respect, wish etc. I appreciate your struggle.  Mental activities; agree, understand, assume, remember, expect, trust, suppose, realize, recognize etc. I agree with you on this matter.  Possession verbs; have, belong, possess, own. Bu tür fiiller continuous tense’lerde kullanılmazlar. Bu tür herhangi bir çaba ya da enerji sarf etmeden oluşan eylemler konuşma anında dahi meydana gelmiş olsa Present Simple Tense ile kullanılırlar. Tarık İnce tarikhoca.com 4
  • 5. Present Perfect Simple OLUMLU OLUMSUZ Özne +yardımcı fiil + Yüklem I You We have V3 They Özne + yardımcı NOT + Yüklem I Fiil He She It has V3 You We They have not He She It has not SORU Yardımcı +Özne + Yüklem Fiil V3 Have Has V3 I You We V3 They He She V3 It Kullanım a. Actions happened at an indefinite time in the past , emphasis on the action Geçmişte olmuş ama zamanı belli olmayan eylemlerden bahsederken; Eğer eylemin ne zaman yapıldığı verilirse Past Simple kullanılır. I have washed my car. I washed my car in this morning. b. Action started in the past and its effects are still continuing in the present. Geçmişte olmuş ama etkisi şu ana gelen eylemlerden bahsederken; I have already eaten my lunch. I am full now. He has broken his leg. His leg is bandaged now. c. Actions done at a specific time in the past. How many times? Geçmişte şimdiye kadar yapmış olduğumuz eylemlerden bahsederken; Astronauts have gone to space three times since 1990. d. Today, this morning/evening etc. if these periods of time are not finished at the time of speaking. Eğer bahsedilen zaman dilimi sona ermemişse; She has gone to school in this morning. Ilker Başbuğ denies the accusations. e. SUPERLATIVES & “THE FIRST, SECOND, LAST TIME”, It’s the best meal I’ve ever had It’s the first time he’s given a speech Zaman zarfları Already – Just - Yet Ever For - Since Recently Lately Until now So far Up to now, hitherto, Over/For/ the last 2 weeks Twice, three times The best This is the first time Olumsuz cümlelerde still Present Perfect Continuous OLUMLU OLUMSUZ Özne +yardımcı fiil + Yüklem Özne + yardımcı NOT + Yüklem I You I You We have not beenVing They We They He She It have been Ving has beenVing Fiil He She It has not been Ving SORU Yardımcı +Özne + Yüklem Fiil Have Has I You We They been Ving He She been It Ving Kullanım a. The present perfect continuous is very similar in meaning to the present perfect simple tense. We use it to talk about actions started in the past, but is still happening. Duration of the action is emphasized. Anlam olarak Perfect Simple ile aralarında büyük bir fark yoktur. Geçmişte başlamış ve hala devam etmekte olan olaylardan bahsederken kullanılır. Eylemin yapıldığı süreç önemlidir. It has been raining for two days. It started two days ago and now it is still raining. Tarık İnce tarikhoca.com 5
  • 6. Past Simple Yapı: OLUMLU OLUMSUZ Özne + Yüklem Özne + yardımcı Fiil NOT + Yüklem I You We They did not V He She It I You We They He She It V2 SORU 1 Yardımcı Fiil +Özne + Yüklem Did I You We They He She It V 1 Kullanım a. Actions completed at a definite time in the past Geçmişte belirli bir zamanda yapılmış tamamlanmış olaylarda; I graduated from high school in 2003. Millions of people died in Hiroshima. Zaman zarfları Yesterday Last night Ago In 2011 Before Christmas When I was a child That night / day / year Previously / Formerly Last week /month /year Ataturk b. Actions completed in the past chronically Geçmişte bir biri ardına olmuş olaylardan bahsederken; He opened the door and entered the room. We met at university and then we decided to marry. c. Habitual actions in the past “used to - would” Geçmişteki alışkanlıklarımızdan bahsederken; I used to smoke two packets of cigarette. But now I do not smoke. My father would go fishing when we lived in our village. But now, he does not go. Tip: would state verb ile kullanılmaz. There used to be a library near the bank. There would be a library near the bank. d. Time clauses I. Cümle BAĞLAÇ CÜMLESİ III. CÜMLE ____PAST ______________, When Simple Past, __________ PAST ______ ____PAST _____________, by the time Simple Past, _____PAST ______ ____ PAST ______________, Since Simple Past, _______ __ PAST _______ ____ PAST ______________, Until Simple Past, ______ ___PAST _______ ____ PAST ______________, Till Simple Past, ________ ___ PAST _______ ____ PAST ______________, as soon as Simple Past, ______ PAST _______ ____ PAST ______________, Once Simple Past, ___________PAST _______ Not: İngilizce de zaman bağlaçlarının bulunduğu cümlelerde Tense Agreement “zaman uyuşması” olmak zorundadır. Yani zaman bağlaçlarıyla bağlanan cümlelerden biri PAST ise kendisinden sonar gelen cümleler de PAST olmalıdır.  Cümlelerin Past, Present ya da Future mu olacağını cümle içerisindeki zaman zarfları belirler.  Cümlelerin Simple, Continuous ya da Perfect mi olacağını ise cümleleri birbirine bağlamak için kullanılan Zaman Bağlaçları belirler.  When bağlacı içinde kullanıldığı cümlenin Simple olmasını gerektirtir, kendisinden önceki ya da sonra ki cümle Simple, Continuous ve ya nadiren de Perfect olabilir. Tarık İnce tarikhoca.com 6
  • 7. Extra notes! Past simple is not necessarily to be used in the past. We can use past simple to emphasize UNREAL situations or be more POLITE in present and future. Past simple sadece geçmişteki olayları vurgulamak için kullanılmaz. Aynı zamanda present ve future’da gerçek dışı durumları ve kibarlığı vurgulamak içinde kullanılabilir. If type II If past Simple + would/could V0 = unreal present I wish If only As if As though It is time It is about time It is high time Would sooner Would rather Past Simple = unreal present It is time It is about time It is high time to V0 + SUBJECT Past Simple = unreal situation I. Unreal situations Gerçek dışı durumları vurgulamak için; a. If clauses type II If I studied hard, I would pass all my exams. (Eğer çok çalışmış olsam tüm sınavlarımı geçerdim.) If I won the lottery, I could buy a Q7. (eğer piyangoyu tutturmuş olsam bir Q7 alabilirdim) b. Wish clauses: keşke belirten cümleler; I wish I knew Arabic. (Keşke Arapça bilsem.) If only BJK won the cup this season. (keşke Beşiktaş bu sezon şampiyon olsa) He acts as if she were a little child. (küçük bir çocukmuş gibi davranıyor.) She talks as though everything was my fault. (her şeyin suçlusu benmişim gibi konuşuyor.) II. Preference Bir başkasının bir şeyi yapmasını istediğimizde; Ahmet drives to school every day, but I would rather he took a bus instead. (Ahmet her gün okula arabayla gidiyor, onun otobüsle gitmesini isterim) She is thinking to give up writing a book, but I would sooner she did not. (kitap yazmayı bırakmayı düşünüyor, ben bırakmamasını isterim) Hurry up friends! It is time we went to home. (acele edin arkadaşlar! Eve gitme vaktimiz geldi ve geçiyor.) Come on children! It is about time you started reading. (evet çocuklar! Okumaya başlamak üzeresiniz.) Tarık İnce tarikhoca.com 7
  • 8. Past Continuous Yapı: OLUMLU OLUMSUZ Özne +yardımcı fiil+ Yüklem SORU Özne + yardımcı NOT + Yüklem Yardımcı +Özne + Yüklem Fiil was/were Ving I You We They were Ving I You was not Ving We They were not Ving was not Ving He He was Ving She It Fiil She It Was I You Were We They Ving He Was She Ving It Kullanım a. Actions ongoing in a definite time in the past; Geçmişte belirli bir zaman aralığında meydana gelen olaylardan bahsederken; I was studying lesson at this time yesterday. He was talking with his mother when I saw him. b. Time clauses Past Continuous tek başına kullanılmaktan ziyade özellikle zaman bağlaçlarıyla birlikte kullanılır. I. Aynı süreç içerisinde devam eden iki uzun eylemden bahsederken; While Past Continuous, Past Continuous While I was reading a book, they were listening to music. My mother was cooking while my sister watching tv. II. Bir eylem belirli bir süreç içerisinde devam ederken başka bir kısa eylemin araya girmesi; While Past Continuous, Simple Past While Ali was studying lesson, Kağan entered the room. Simple Past While Past Continuous Fatih and Tuğba saw me while I was walking with her. Zaman zarfları This time yesterday Past Continuous,__________________ While Past Cont.____________________ When Past Simple, Past continuous As Past Continuous,_________________ Just as Past Continuous_____________ Tarık İnce tarikhoca.com 8
  • 9. Past Perfect Simple OLUMLU OLUMSUZ Özne +yardımcı fiil + Yüklem Özne + yardımcı NOT + Yüklem I You We They He She It HAD V3 I You We They He She It Fiil had not V3 SORU Yardımcı +Özne + Yüklem Fiil I You We They HAD V3 He She It Kullanım a. An action happened at an indefinite time in the past before another action - 2 actions happened in the past - The action that happened earlier is emphasized by Past Perfect. Geçmişte olmuş iki eylemden daha önce yapılmış olanını vurgulamak için; After Before By the time Until - Till Hardly…… Scarcely … When Barely …… No sooner… Than I had eaten my lunch before he invited me to restaurant. So, I didn’t go there. Extra notes! We can use past Perfect to emphasize UNREAL situations or be more POLITE in the past. Past Perfect geçmişle gerçek dışı durumları ve kibarlığı vurgulamak içinde kullanılabilir. Unreal situations Gerçek dışı durumları vurgulamak için; a. If clauses type II If I had studied hard, I would have passed all my exams. (Eğer çok çalışmış olsaydım tüm sınavlarımı geçmiş olurdum.) If I had won the lottery, I could have bought buy a Q7. (eğer piyangoyu tutturmuş olsaydım bir Q7 almış olabilirdim) b. Wish clauses: keşke belirten cümleler; I wish I had known Arabic. (Keşke Arapça bilmiş olsaydım.) If type III If past Perfect + would/could Have V3 unreal past If only BJK had won the cup last season. (keşke Beşiktaş geçen sezon şampiyon olsaydı) I wish If only Past Perfect = unreal Past As if As though He acted as if he had been a little child. (küçük bir çocukmuş gibi davranıyordu.) She talked as though everything had been my fault. (her şeyin suçlusu benmişim gibi konuşuyor.) Would sooner Would rather somebody Past Perfect unreal past III. Preference Bir başkasının bir şeyi yapmasını istediğimizde; Ahmet drove to school every day, but I would rather he had taken a bus. (Ahmet her gün okula arabayla gidiyordu, onun otobüsle gitmesini isterdim) She was thinking to give up writing a book, but I would sooner she had not. (kitap yazmayı bırakmayı düşünüyordu, ben bırakmamasını isterdim) Tarık İnce tarikhoca.com 9
  • 10. Future Simple OLUMLU Özne + Yüklem I You We They Will V0 He She It OLUMSUZ SORU Özne + yardımcı Fiil NOT + Yüklem I You We They He She It Will Not V0 Yardımcı Fiil+Özne + Yüklem I You We They Will V0 He She It Kullanım a. It is used for predictions and expectations about future Gelecek hakkında tahmin yapmak ya da beklentilerimizden bahsetderken I will go Istanbul. Perhaps she will win the prize., Zaman zarfları Tomorrow Geleceğe yönelik fiiller; Hope Expect Think Promise Be going to: planned actions in future. Gelecekte planlanmış eylemlerden bahsederken kullanılır. I am going to visit my sister tomorrow evening. Ali is going to play her last match tomorrow. Yasin is going to marry next Saturday. b. Type 1 Conditional clauses Birinci tip Koşul cümlelerinde If you study hard, you will be successful. If you do not respect others, no one will want to talk with to you. c. Time clauses Zaman cümleciklerinde; özellikle present tense’nin bulunduğu zaman cümlelerinde ana cümlede; As soon as I receive your mail, I will answer it. He will do his homework before he goes out. Future Continuous OLUMLU Özne + Yüklem I You We They He She It Will be Ving OLUMSUZ SORU Özne + yardımcı NOT + Yüklem I You We They He She It Fiil Will Not be Ving Yardımcı +Özne + Yüklem Fiil I You We They Will Zaman zarfları This time tomorrow be Ving He She It Kullanım c. Actions ongoing in a definite time in the future; Gelecekte belirli bir zaman diliminde meydana gelecek olaylar için; He will be studying lesson from 3 to 4 tomorrow. Kağan will be playing with his toys at this time tomorrow. Tarık İnce tarikhoca.com 10
  • 11. Future Perfect Simple OLUMLU OLUMSUZ Özne + Yüklem I You We They He She It SORU Özne + yardımcı Fiil NOT + Yüklem Yardımcı Fiil+Özne + Yüklem I You We They Will have V3 He She It Will Not have V3 Will I You We They He She It have V3 After Before By the time By now By 2015 Until - Till Kullanım b. An action will happen at an indefinite time in the future before another action. - 2 actions happened in the future - One action happens earlier than the other. Gelecekte olacak olan eylemden daha önce yapılacak olan eylemi vurgular; I will have eaten my lunch before he invites me to restaurant. When Emre finishes this project, he will have worked on it for three years. Ali will have arrived London by now. Until you understand me, I will have died. Future Perfect Simple OLUMLU OLUMSUZ Özne + Yüklem Özne + yardımcı Fiil NOT + Yüklem I You We They He She It ll have been V ing I You We They He She It SORU Yardımcı + Özne + Yüklem Fiil Will not have been Ving Will I You We They have been V ing He She It Kullanım a. An action in progress at some time in the future. I will have been studying for two hours when you come. Kağan will have been walking by the end of this year. By the end of this month By 2020 Tarık İnce tarikhoca.com 11
  • 12. Tense Agreement in time clause “zaman uyuşması” Diğer tüm dillerdeki gibi İngilizce dilbilgisinde de her yapı belirli bir kural dâhilinde işler. Örneğin bağımsız iki cümleyi birleştirmek için belirli kurallar vardır ve bu kurallar oluşturulan yeni cümlenin türüne göre değişiklik gösterir. Cümle türleri; a. Time clauses “Zaman cümlecikleri” b. Adjective clauses “Sıfat cümlecikleri” c. Noun clauses “İsim cümlecikleri” d. If clauses “koşul cümlecikleri” e. Conjunctions “Anlam ilişkisine göre Cümle kullanılan bağlaçlar” Bizim bu ünitede işleyeceğimiz cümle türü Time Clauses “ Zaman Cümlecikleri”dir. Zaman cümleciği oluşturulurken göz önünde bulundurmamız gereken en önemli kural Tense Agreement “Zaman Uyuşması”dır. Bu kurala göre aralarında zaman ilişkisi bulunan iki bağımsız cümleyi herhangi bir zaman bağlacı ile bağlayarak bağımsız tek bir cümle yapmak için; bu iki farklı cümle arasında hem Tense hem de Aspect uyumu olmalıdır. Tense uyumu: Zaman bağlacı ile bağlanan iki bağımsız cümle aynı Tense göre çekimlenmek zorundadır. Yani birinci cümle Past ise ikinci cümle de Past olmalıdır. PAST PAST Kağan went out. I entered the room. PAST PAST Bağısız cümle + bağımsız cümle = Bağımsız Tek Cümle Sentence + sentence = Clause İki cümleyi bağlamak için kullanılan artı işareti “+” çok önemli bir imgedir. Time Clauses “Zaman Cümlecikleri” yaparken bu artı işaretinin yerine “zaman bağlaçları” kullanılır ve bu BAĞLAÇLAR ise iki cümle arasındaki Aspect uyumunu belirler. Aspect uyumu: Zaman bağlacı ile bağlanan iki bağımsız cümle arasındaki öncelik, sonralık, aynı andalık ve biri devam ederken diğerinin o olayı kesmesi gibi özellikleri içinde barındırır. Bu kural ise cümleleri birleştiren bağlaca göre şekillenir. Continuous Continuous Zahide was cooking. Halil was watching. Continuous Simple Kağan and Ali were playing with their toys. Ali broke one of them. Perfect Simple Yasin had gone home. Özge came to school. Simple Simple Salih kicked the ball. Nurullah cached it. Future Simple Simple Cümleler arasındaki Tense –Aspect ilişkisini kavramak için geliştirmiş olduğumuz Tarık’s Scale adlı kavram haritamız ile bu kuralı daha etkili bir şekilde açıklamaya çalışalım. Esra will be an English teacher. She graduates from university. Tarık İnce tarikhoca.com 12
  • 13. Tarık’s Scale Tarık’ın terazisi İngilizce zamanlar konusunda çok işimize yarayabilecek bir kavram olarak kullanılabilir. Şimdi aşağıdaki şablondan yola çıkarak tense Agreement kuralını ayrıntılı bir şekilde inceleyelim. ASPECT I. Cümle Bağlaç Cümlesi Simple – Continuous, Simple – Continuous, Perfect – Simple, Perfect – Simple, Perfect – Simple, Perfect- Simple, Simple, While Continuous When Simple Before Simple Until Simple Till Simple By the time Simple After Perfect III. Cümle , Simple – Continuous , , Simple - Continuous ,Perfect – Simple , Perfect – Simple , Perfect – Simple , Perfect- Simple , Simple PAST Present - Future TENSE PAST Present TENSE Time Clauses Yukarıdaki tablodan da anlaşılacağı gibi cümleler arasında Tense uyumu olmazsa olmazdır ancak Aspect uyumu cümle içerisindeki Bağlaçlar ile ilgilidir. Eğer cümle içerisindeki eylemlerin yapılış süreci önemli ise Aspect uyumu devreye girer. Bu süreç “kısalık- uzunluk, öncelik- sonralık, devam ediyorluk” vurgulanmak isteniyor ise Aspect bağlaç ilişkisi önemlidir. While Just as As bağlaçları kullanılmış oldukları cümlelerde genelde Continuous Aspect, When Before Until/ till By the time As soon as bağlaçları kullanılmış oldukları cümlelerde Simple Aspect, After bağlacı kendisinden sonra Perfect Aspect ister. Not: Perfect Aspect iki cümle arasında öncelik sonralık olgusuna vurgu yapmak isteniyorsa kullanılır. Eğer cümleler arasında doğal bir öncelik sonralık varsa Perfect kullanmamıza gerek yoktur. Tarık İnce tarikhoca.com 13
  • 14. 1. When Adverbial Clauses of Time “Zaman Bağlaçları” Cümleler arasında kronolojik bir sıralama varsa; When kısa süren eylem, kısa ya da uzun eylem. When we talk about the shared customs of a society, we are referring to a “culture”. I’ll pass it on to you when I’ve finished it. The Hittite language died out when its civilization disappeared. When you pick up something that is very hot you usually drop it immediately. Berlioz’s family supported him financially when he was studying at the university. Thermal pollution occurs when factories use water from rivers to cool their machine The body loses large amounts of iron when red blood cells are lost through bleeding When you next see him, you promise him you full support at the next election. Share: paylaşmak Refer: atfetmek Pass on: devretmek Die out: yok olmak Disappear: kaybolma Pick up: tutmak Immediately: aniden Support: desteklemek Pollution: kirlilik Occour: olmak Lose: kaybetmek Bleeding: kanama Promise: söz vermek Election: seçim As soon as kısa süren eylem, kısa ya da uzun eylem. Space camps were set up as soon as space exploration began. As soon as tourism takes place, the environment is inevitably changed or modified. As soon as Israel declared its independence, it was invaded by its neighbors. Once kısa süren eylem, kısa ya da uzun eylem We will get the latest football results once the news is over. Some people find it impossible to think for themselves once they have got used to having an authority dictate to them. Once Gutenberg had invented movable letters in the 15th century, it became possible to produce reading material quickly, cheaply and in large quantities. The moment kısa süren eylem, kısa ya da uzun eylem Most wild animals are so shy that they run away the moment they are disturbed. The moment I see her again, I will ask what is her name. Feti was fainted the moment he came across with ghost of his death uncle. Set up: kurmak Exploration: inceleme Inevitably: kaçınılmaz Declare: bildirmek Invade: istila etmek Result: sonuç Dictate: emretmek Invent: icat etmek Movable: hareketli Produce: üretmek Quantity: miktar Wild: vahşi, Disturb: rahatsız etmek Run away: kaçmak Faint: bayılamak The last time kısa süren eylem, kısa ya da uzun eylem Mr. Nihat was so critical the last time we talked. The last time I saw my cousin he was only five years old. Esra was preparing university exam the last time I saw her. Whenever kısa süren eylem, kısa ya da uzun eylem Whenever solar explosions take place, there occur serious environmental problems on Earth. Whenever I hear him speak, I am impressed by his ability to convince. Folktales were simply stories retold whenever a group of people with the same interests gathered. Whenever we pick up a newspaper or turn on the TV, we are likely to be bombarded with facts and figures on such subjects as pollution, unemployment and inflation. Tarık İnce tarikhoca.com Critical: eleştirel Prepare: hazırlanmak Explosion: patlama Solar: güneşle ilgili Impress: etkilemek Convince: ikna etmek Story: hikaye Interest: ilgi Gather: toplanmak Unemployment: işsizlik Inflation: enflasyon 14
  • 15. 2. Cümleler arasında paralel bir devam ediyorluk varsa ya da biri devam ediyorken diğeri kesiyorsa; While uzun süren eylem, kısa ya da uzun eylem. While you are in Europe, it would be easy for me to come to see you. While students were listening to their teacher, someone burst into the class. Astronauts had a lot to do while they were in space. While you are in Europe, it would be easy for me to come to see you. While still in her teens, she wrote a series of sketches and tales. Just as uzun süren eylem, kısa ya da uzun eylem. Mary phoned to give me the good news just as I was leaving the house. Richard arrived at 1 o’clock just as we were starting to have our lunch. Just as I was leaving the house it began to rain heavily. Burst into: aceleyle girmek Tale: masal Heavily: şiddetli I learned what had happened just as the nurse was wheeling him into the operating room. As uzun süren eylem, kısa ya da uzun eylem. He speaks logically as he reads books. Kağan was making noise as I was trying to concentrate on my work. As turkey was trying to adapt European union he had to give privilege. Logically: mantıklı 3. İki cümle arasında öncelik- sonralık ilişkisi varsa; Pay: ödemek Cut off: kesmek Before sonra yapılan eylem, önce yapılan eylem. You had better pay that bill before the phone is cut off. Before literature was written down, people had told stories. Before printed books came in, books had to be copied by hand More satellites are necessary before they can achieve accurate forecasting Titanic was labeled “unsinkable” before her disastrous voyage in April of 1912 Chinese found America nearly three quarters of a century before Columbus did. Ali decides upon a method before he begins, and may even set up rules for himself. Until sonra yapılan eylem, önce yapılan eylem. Until air fares come down, people will continue to go to New York by sea. Don’t tell anyone you are leaving until you have found another job. I didn't know myself until two or three days ago. We have to postpone going on holiday until she completely gets over her illness. Until about 1920 very few of the half million galaxies in space had been explored. Adapt: uyum sağlamak Privilage: imtiyaz Print: basmak Satalite: uydu Achieve: başarmak Accurate: tam, doğru Forecast: tahmin Label: etiketlemek Disastorous: felaket Fare: ücret Postpone: ertelemek Completely: tamamen Get over: iyileşmek till : ……e / a kadar Till sonra yapılan eylem, önce yapılan eylem. No one told me you were ill till I came here. We really don’t need to meet at 5 o’clock. The film doesn’t start till half-past. NOT: "Until/till" bağlaçlarında öncelik sonralık zaten belli olduğu için Past Perfect pek fazla kullanılmaz. Ancak eylemin tamamlandığını vurgulamak istiyorsak kullanılabilir. Tarık İnce tarikhoca.com 15
  • 16. By the time sonra yapılan eylem, önce yapılan eylem. By the time Brahms began to compose his symphonies, this form had been well established. By the time the construction of a dam begins, engineers must have surveyed the geological features of the proposed area. By the time the boss arrived his secretary had finished typing the report. By the time the boat had arrived half the village was there to greet it. After önce yapılan eylem, sonra yapılan eylem. Coal-fired steam power quickly lost its importance for industry after the advantages of fossil fuels became apparent. The outcome of his resignation will only be apparent after he has stopped working. Canary Islands were subjected to colonization soon after they were discovered by the Genoese. Unlike wine, whisky does not change after it has been bottled. After strong winds started forest fires, Athens was engulfed in thick smoke After the Persian conquest of Anatolia, many of the Malaysian philosophers fled to Sicily and southern Italy. Establish: oluşturmak Construction: yapım Survey: araştırmak Feature: özellik Proposed: önerilen Greet: karşılamak Coal-fired: kömür yakmalı Steam: buhar Importance: ömem Apparent: görünür Outcome: çıktı Resignation: istifa Discovery: keşif Unlike: aksine Engulf: içinde kalmak Smoke: duman Conquest: fethetmek Fled to: kaçmak No sooner…….. Than No sooner had Tarık seen his friend than he got off the bus. Tarık had no sooner seen his friend than he got off the bus. Get off: inmek Hardly Scarcely ….. When Barely Yasin had hardly/scarcely/barely come to class when his teacher called him. Hardly /scarcely/barely had Yasin come to class when his teacher called him. "No sooner ... than" "hardly/barely/scarcely ... when", bu yapılar as soon as ile aynı anlamı verirler ve cümlenin başında yer alırlarsa cümleyi devrik yaparlar. Tarık İnce tarikhoca.com 16