C M NANG THƯƠNG M I I N T                     CHO DOANH NHÂN                         Th c sĩ Dương T Dung                 ...
M cL cL i gi i thi u                                                                4Chương 1: Ki n th c chung v Internet ...
4.6. e-Marketing dành cho doanh nghi p s n xu t, d ch v                           47   4.7. “Chiêu th c” t i ưu hóa websit...
L I GI I THI UThương m i i n t (TM T) là lĩnh v c tương            im i    Vi t Nam, r t ư c Chính ph quantâm thúc     y p...
CHƯƠNG 1                                  KI N TH C CHUNG                     V INTERNET VÀ M NG (NETWORK)Trong chương này...
Sau ó, các t ch c khác trên th gi i cũng b t         u tri n khai các m ng n i b , m ng mr ng, m ng liên t ch c (inter-org...
Protocol – Giao th c truy n file, TCP/IP, WAP – Wireless Application Protocol – Giao th c ng d ng không dây, v.v...) và cá...
nhi u lo i thi t b không dây khác nhau. Hi n có hơn 2000 công ty h tr chu n và thi t bBluetooth.Bluetooth có kh năng truy ...
Tóm t t chương:   -   Ti n thân c a Internet là ARPAnet, ư c phát minh năm 1969.   -   Internet là m ng toàn c u c a các m...
CHƯƠNG 2               KI N TH C CHUNG V THƯƠNG M I I N TTrong chương này     c gi s n m ư c nh ng thông tin, ki n th c ch...
Các khái ni m B2B, B2C, C2CTM T ư c phân chia thành m t s lo i như B2B, B2C, C2C d a trên thành ph n tham giaho t   ng thư...
-   Ngư i mua có th tham gia           u giá trên ph m vi toàn c u.   -   Ngư i mua có th cùng nhau tham gia mua m t món h...
2.3. Các c p    phát tri n c a TM TTM T ư c chia ra thành nhi u c p       phát tri n. Xin gi i thi u 02 cách phân chia sau...
2.4. L i ích Thương m i i n t mang l i cho doanh nghi pTM T nên ư c xem là m t công c h tr thương m i truy n th ng trong b...
-   L i th c nh tranh: kinh doanh trên m ng là “sân chơi” cho s sáng t o, nơi ây,       doanh nhân tha h áp d ng nh ng ý t...
-   Không quan tâm         n r i ro trong thanh toán qua m ng. Th c t , theo lu t chung c a       TM T th gi i, n u có r i...
Như v y, có hai cách hi u v e-business: t m d ch ti ng Vi t là:   -    Kinh doanh i n t : công ty ư c thành l p ch        ...
e-Business là m t h th ng thông tin g m nhi u module (ph n) như:   -   HRM (Human Resource Management - Qu n lý Nhân s ): ...
% tăng                         S ngư i truy       trư ng so Chi m t l          % so v i             Châu l c              ...
th y ư c s tăng trư ng doanh s TM T toàn c u theo các năm, b ng sau minh h adoanh s B2B toàn c u t năm 2000     n 2005 (ư ...
Tóm l i, tình hình phát tri n TM T trên toàn th gi i v n gia tăng hàng năm, trong ó, thtrư ng M phát tri n ch m l i, như n...
Tác d ng c a Website          iv i                                   i m                Doanh nghi p                      ...
Theo kh o sát c a tác gi , 7 y u t trên ư c x p h ng như sau (thang i m t 0           n 9, 0 làh u như chưa có gì, 9 là m ...
Doanh nghi p nên áp d ng TM T như th nào trong giai o n 2006 – 2010? Có th chiathành hai hư ng:   a. Doanh nghi p trong cá...
b. Doanh nghi p trong lĩnh v c TM T và các lĩnh v c h tr TM T:       TM T mang l i nhi u cơ h i kinh doanh m i. Giai o n 2...
vào ho t     ng. Thanh toán qua m ng trong và ngoài nư c v n còn r t ít i và b t ti n. Doanhs t mô hình B2B1 v n h u như c...
Tóm t t chương:   -   TM T là vi c th c hi n các ho t          ng thương m i d a trên các công c      i nt ,        c     ...
-   Trên Internet hi n có hơn 8 t trang web (theo ghi nh n c a Google) v i hơn 40 tri u      tên mi n website ang ho t    ...
CHƯƠNG 3                    WEBSITE VÀ CÁC V N                    LIÊN QUANTrong chương này      c gi s tìm hi u v website...
Nh ng ph n n i dung thi t y u c a m t website: website thư ng có các ph n n i dung sau:    -    Trang ch : trang       u t...
d. C ng thông tin (portal): gi ng như danh b        i n tho i li t kê thông tin liên l c c a các       công ty theo ngành ...
Các bư c xây d ng website:   -   Xác   nh tên mi n và mua tên mi n        Lo i tên mi n                           Chi phí ...
-   Website ph i ư c thi t k     ng nh t v th m m , dùng th ng nh t vài gam màu nh t         nh, font ch , c ch th ng nh t...
Dung lư ng truy n trong tháng (transfer/month) (GB) = s lư t truy c p website trongtháng x s trang bình quân m i lư t ngư ...
website mang l i hi u qu , có 03 y u t ph i th a mãn: ch t lư ng website, marketingwebsite, và ch t lư ng d ch v h tr ngư ...
khai thác hi u qu c a website t t, doanh nghi p nên chú ý các           c tính bên dư i c awebsite và     m b o r ng websi...
3.6. M t s ch c năng thư ng g p c a website và m c ích s d ng   a. Di n àn (forum): m c tiêu t o “sân chơi” trao          ...
f. Thành viên: m c thành viên ch y u là          thu th p thông tin (email, gi i tính,   tu i,      khu v c sinh s ng, s t...
b.     u giá tr c tuy n:       V i mô hình       u giá tr c tuy n, website g m các ph n chính sau:          -   Thông tin ...
khi c n truy xu t l ch s tham gia; và ph c v vi c qu n lý m i quan h khách            hàng gi a thành viên và website.    ...
3.8. Nh ng lưu ý khi ch n nhà cung c p d ch v thi t k và duy trì websiteMu n xây d ng website cho mình, doanh nghi p ph i ...
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Camnang tmd tchodn
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Camnang tmd tchodn

505

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
505
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
10
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Camnang tmd tchodn

  1. 1. C M NANG THƯƠNG M I I N T CHO DOANH NHÂN Th c sĩ Dương T Dung 10/2005Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 1
  2. 2. M cL cL i gi i thi u 4Chương 1: Ki n th c chung v Internet và M ng (Network) 5 1.1. Internet là gì? L ch s phát tri n Internet 5 1.2. World Wide Web (WWW) là gì? L ch s phát tri n WWW 6 1.3. S khác bi t gi a Net (m ng) và WWW 6 1.4. M ng n i b (Intranet) và M ng m r ng (Extranet) 7 1.5. M ng không dây, Bluetooth và Wi-Fi 7Chương 2: Ki n th c chung v Thương m i i n t (TM T) 10 2.1. Thương m i i n t là gì? L ch s phát tri n TM T 10 2.2. TM T làm thay i vi c kinh doanh trên th gi i như th nào? 11 2.3. Các c p phát tri n c a TM T 13 2.4. L i ích Thương m i i n t mang l i cho doanh nghi p 14 2.5. Nh ng quan ni m sai l m trong TM T 15 2.6. So sánh e-Business và TM T 16 2.7. Th c tr ng TM T trên th gi i 18 2.8. Th c tr ng TM T Vi t Nam 20 2.9. Doanh nghi p VN và chi n lư c áp d ng TM T trong 2006 – 2010 23 2.10. Ti m năng, xu hư ng phát tri n TM T Vi t Nam 24Chương 3: Website và các v n liên quan 28 3.1. Website là gì? Nh ng ph n thi t y u c a m t website? 28 3.2. Các mô hình website TM T 29 3.3. Xây d ng website và nh ng lưu ý khi chu n b xây d ng website 30 3.4. M t s khái ni m k thu t liên quan n website 32 3.5. Nh ng y u t t o nên tính hi u qu cho website 33 3.6. M t s ch c năng thư ng g p c a website và m c ích s d ng 36 3.7. M t s c u trúc website m u cho các mô hình website khác nhau 37 3.8. Nh ng lưu ý khi ch n nhà cung c p d ch v thi t k và duy trì website 39Chương 4: Marketing qua m ng Internet (e-Marketing) 42 4.1. e-Marketing là gì? T i sao ph i th c hi n e-Marketing? 42 4.2. M t s cách e-Marketing cơ b n 43 4.3. M t s “chiêu th c” e-Marketing hay, hi u qu 44 4.4. Cách th c thu hút ngư i xem cho website 45 4.5. e-Marketing dành cho doanh nghi p s n xu t và xu t kh u hàng hóa 47Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 2
  3. 3. 4.6. e-Marketing dành cho doanh nghi p s n xu t, d ch v 47 4.7. “Chiêu th c” t i ưu hóa website ư c li t kê trong Top 10 c a k t qu tìm ki m c a Google.com 48Chương 5: Thanh toán qua m ng, An toàn m ng, Lu t TM T 50 5.1. Cơ ch thanh toán qua m ng 50 5.2. Thanh toán qua m ng dành cho ngư i bán Vi t Nam 53 5.3. Thanh toán qua m ng dành cho ngư i mua Vi t Nam 54 5.4. Các r i ro trong an toàn m ng 56 5.5. An toàn m ng dành cho doanh nghi p VN tham gia TM T 58 5.6. An toàn m ng dành cho cá nhân t b o v mình 59 5.7. Tình hình lu t TM T trên th gi i 60 5.8. Tình hình lu t TM T Vi t Nam 61Chương 6: ng d ng TM T cho t ng ngành kinh doanh 65 6.1. ng d ng TM T cho doanh nghi p s n xu t và xu t kh u hàng hóa 65 6.2. ng d ng TM T cho doanh nghi p trong ngành du l ch, gi i trí, m th c 66 6.3. ng d ng TM T trong bán s và l qua m ng 67 6.4. ng d ng TM T trong ngành d ch v 67 6.5. ng d ng TM T cho các ngành kinh doanh khác 68Chương 7: Gi i thi u m t s website TM T 70 7.1. Sàn giao d ch B2B www.Alibaba.com 70 7.2. C ng thông tin www.Yahoo.com 71 7.3. B tìm ki m www.Google.com 72 7.4. Website thông tin du l ch qu c t www.Lonelyplanet.com 74 7.5. Website thông tin ki n th c TM T www.vitanco.com 75 7.6. Website bán l n i ti ng www.Amazon.com 75K t lu n 78Gi i thi u v tác gi 79Ph l c: M t s thu t ng trong TM T 80Tài li u tham kh o 84Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 3
  4. 4. L I GI I THI UThương m i i n t (TM T) là lĩnh v c tương im i Vi t Nam, r t ư c Chính ph quantâm thúc y phát tri n. Cho n gi a năm 2005, ã có r t nhi u lý do doanh nghi p ph iquan tâm ng d ng TM T vào kinh doanh c nh tranh, t n t i và phát tri n trong th ctr ng toàn c u hóa. Tuy nhiên, hi n chưa có nhi u tài li u ki n th c TM T dành cho doanhnhân: sách TM T trên th trư ng không nhi u, h u h t nghiêng v k thu t l p trình ho cphương di n k thu t, không phù h p cho doanh nhân; các chương trình ào t o TM T dànhcho doanh nhân không nhi u; ki n th c TM T cung c p mi n phí trên m ng Internet còn r ir c, không m b o s chính xác, tính úng n c a n i dung, không ti n l i cho doanh nhântham kh o theo h th ng.T th c t trên, tác gi ch ý biên so n quy n C m nang Thương m i i n t cho Doanhnhân cung c p ki n th c TM T cho i tư ng c gi là doanh nhân - nh ng ngư i r t b nr n, không nh t thi t ph i am hi u chi ti t v k thu t mà quan tr ng là ph i có t m nhìn t ngquát và t p trung vào chi n lư c, cách th c tri n khai, áp d ng TM T mang l i hi u qukinh t cao nh t. Sách g m 07 chương, l n lư t gi i thi u các m ng ki n th c trong TM T. c gi có th ct u n cu i quy n sách ho c ch n c nh ng ph n ki n th c mìnhquan tâm. Sau khi c xong quy n sách này, c gi s có ki n th c cơ b n c n thi t raquy t nh xây d ng, v n hành website TM T có hi u qu , th c hi n marketing qua m nghi u qu , ch n l a mô hình TM T phù h p, xúc ti n thanh toán qua m ng, áp d ng các bi npháp an toàn m ng t i thi u c n thi t v.v...Trong quá trình biên so n, ch c ch n có thi u sót, r t mong c gi lư ng th và góp ý quaemail todung@vitanco.com ho c duongtodung@yahoo.com. c gi có th c thêm nh ngbài vi t, sách i n t (e-book) v ki n th c TM T do tác gi vi t, ư c ăng t i trên websitewww.vitanco.com. Tháng 10/2005 Trân tr ng, Dương T DungTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 4
  5. 5. CHƯƠNG 1 KI N TH C CHUNG V INTERNET VÀ M NG (NETWORK)Trong chương này c gi s l n lư t khám phá v Internet, World Wide Web (WWW),M ng (Network), M ng n i b (Intranet), M ng m r ng (Extranet), M ng không dây(Wireless Network), Công ngh không dây Bluetooth và Wi-Fi. Nh ng ki n th c này b sungcho s hi u bi t chung v m ng và Internet, t o ti n c gi hi u t t hơn v TM T.N i dung c a chương:1.1. Internet là gì? L ch s phát tri n Internet1.2. World Wide Web (WWW) là gì? L ch s phát tri n WWW1.3. S khác bi t gi a Net (m ng) và WWW1.4. M ng n i b (Intranet) và M ng m r ng (Extranet)1.5. M ng không dây, Bluetooth và Wi-Fi1.1. Internet là gì? L ch s phát tri n InternetCó nhi u cách nh nghĩa Internet. M t nh nghĩa ơn gi n v Internet như sau:”Internet là m ng toàn c u c a các m ng k t n i các t ch c chính ph , các trư ng, các vi nvà các t ch c kinh doanh”. (Internet is the international computer network of networks thatconnects government, academic and business institutions. –www.media.ucsc.edu/glossary.html - Trư ng i h c California Santa Cruz, M )L ch s phát tri n InternetNăm 1969, m ng ARPAnet (ti n thân c a Internet) ư c phát minh b i các sinh viên cáctrư ng ih c M . M ng có tên g i là ARPAnet vì ư c ARPA (the Advanced ResearchProjects Agency - B ph n D án Nghiên c u Cao c p c a B Qu c Phòng M ) tài tr kinhphí. M ng này ban u ư c phát tri n v i ý nh ph c v vi c chia s tài nguyên c a nhi umáy tính, sau ó nó còn ư c dùng ph c v vi c liên l c, c th nh t là thư i n t (email).M ng ARPAnet ư c v n hành trên nguyên t c không c n s i u khi n trung tâm (withoutcentralized control), cho phép nhi u ngư i g i và nh n thông tin cùng m t lúc thông qua cùngm t ư ng d n (dây d n, như dây i n tho i). M ng ARPAnet dùng giao th c truy n thôngTCP (Transmission Control Protocol).Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 5
  6. 6. Sau ó, các t ch c khác trên th gi i cũng b t u tri n khai các m ng n i b , m ng mr ng, m ng liên t ch c (inter-organization network)... và nhi u chương trình ng d ng, giaoth c, thi t b m ng... ã xu t hi n. ARPA t n d ng phát minh IP (Internetworking Protocol –giao th c liên m ng) t o thành giao th c TCP/IP - hi n nay ang s d ng cho Internet.Ban u, Internet ch ư c s d ng trong các trư ng i h c, vi n nghiên c u, sau ó quân i b t u chú tr ng s d ng Internet, và cu i cùng, chính ph (M ) cho phép s d ngInternet vào m c ích thương m i. Ngay sau ó, vi c s d ng Internet ã bùng n trên kh pcác châu l c v i t c khác nhau.1.2. World Wide Web (WWW) là gì? L ch s phát tri nCó nhi u nh nghĩa khác nhau v WWW. Theo nh nghĩa c a Trư ng i h c Kansa, M :“World Wide Web là t p h p nh ng văn b n trên t t c các máy tính k t n i v i nhau trêntoàn c u thông qua nh ng ư ng siêu k t n i có th click ư c. Ngư i s d ng ph i ch ytrình duy t Web truy c p Web.” (World Wide Web is a collection of documents oncomputers located throughout the world that are connected to each other by clickablehyperlinks. You need to run a browser program to access the Web.)WWW ư c phát minh sau Internet khá lâu. Năm 1990, Tim Berners-Lee c a CERN (theEuropean Laboratory for Particle Physics – Phòng nghiên c u V t lý H t nhân Châu Âu) phátminh ra WWW và m t s giao th c truy n thông chính y u cho WWW, trong ó có HTTP(Hyper-text Transfer Protocol – giao th c truy n siêu văn b n) và URL (Uniform ResourceLocator - a ch Internet).Ngày 16 tháng 07 năm 2004 Tim Berners-Lee ư c N Hoàng Anh phong tư c Hi p Sĩ vì ãcó công l n trong vi c phát minh ra WWW và phát tri n Internet toàn c u.Sau ó, các t ch c, cá nhân khác ti p t c phát minh ra nhi u ng d ng, giao th c cho WWWv i các ngôn ng l p trình khác nhau, chương trình, trình duy t trên các h i u hành khácnhau v.v... T t c làm nên WWW phong phú như ngày nay.1.3. S khác bi t gi a Net (m ng) và WWWInternet (hay m ng) là m ng c a các m ng (network of networks). Internet bao g m các máytính, dây cáp, và các thi t b m ng. M ng ph c v vi c truy n t i d li u v i các thi t b ph nc ng (máy tính, máy ch - server, hub, switch, backbone - nh ng thu t ng dùng trong m ng,ch các thi t b ph n c ng c a m ng) và các giao th c truy n (HTTP, FTP – File TransferTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 6
  7. 7. Protocol – Giao th c truy n file, TCP/IP, WAP – Wireless Application Protocol – Giao th c ng d ng không dây, v.v...) và các ng d ng khác (email, telnet, chat, v.v...).Trong khi ó, WWW (World Wide Web hay g i t t là Web) là m t d ng ng d ng ph bi nc a Internet. Web cho phép ngư i s d ng tìm ki m thông tin, d ch v khi k t n i Internet.Ngư i s d ng Web cũng có th ăng t i thông tin cho b t kỳ ai (có k t n i Internet) truy c pt b t kỳ nơi nào trên th gi i.1.4. M ng n i b (Intranet) và M ng m r ng (Extranet)M ng n i b (Intranet) là m ng dùng trong n i b t ch c, cũng dùng giao th c TCP/IP c aInternet. Thông thư ng, ch nh ng ai ư c cho phép (nhân viên trong t ch c) m i ư cquy n truy c p m ng n i b này. M ng n i b thư ng ư c s d ng lưu thông tin, chia sfile, cung c p thông tin dùng chung cho toàn t ch c như chính sách, thông báo... Nh ngthông tin này có th hi n th gi ng như m t website trên Internet, tuy nhiên, ch nh ng ai ư c cho quy n truy c p m i có th truy c p ư c.Trong khái ni m m ng n i b , có các khái ni m LAN (Local Area Network - m ng c c btrong m t ph m vi v t lý gi i h n), WAN (Wide Area Network - m ng trên di n tích r ng).M ng m r ng (Extranet) là m ng n i b nhưng cho phép m t s i tư ng ngoài t ch ctruy c p v i nhi u m c phân quy n khác nhau. M ng m r ng giúp t ch c liên h v i itác ti n l i, nhanh chóng, kinh t hơn. Ví d nhà cung c p nguyên v t li u cho công ty A cóth truy c p vào Extranet c a công ty A bi t m c t n kho nguyên v t li u và bi t lúc nàoc n cung c p thêm, do ó, công ty A ti t ki m ư c nhân l c qu n lý ph n vi c này, và cácthông tin mua hàng cũng ư c t ng ghi nh n, ti t ki m nhân l c nh p li u và tránh sai sótkhi nh p li u.1.5. M ng không dây, Bluetooth và Wi-FiM ng không dây (wireless network), như tên g i c a nó, là m ng truy n thông không có dâyk t n i gi a các thi t b . Công ngh không dây d a trên t n s sóng radio. Các thi t b khôngdây có c i m là “di ng”, t c ngư i s d ng có th s d ng chúng b t kỳ nơi nào.Bluetooth là công ngh không dây cho phép truy n d li u, ti ng nói gi a các thi t b khôngdây trong ph m vi nh v i t c cao. Bluetooth ư c “thai nghén” b i Ericsson năm 1994. n năm 1998, nhóm Bluetooth Special Interest ư c hình thành, ban u g m Ericsson,IBM, Intel, Toshiba và Nokia, phát tri n chu n công ngh và kh năng dùng Bluetooth trênTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 7
  8. 8. nhi u lo i thi t b không dây khác nhau. Hi n có hơn 2000 công ty h tr chu n và thi t bBluetooth.Bluetooth có kh năng truy n n 1 Mbps (mega bit trên giây) gi a các thi t b không dâytrong ph m vi t i a 10 mét. Công ngh Bluetooth không tiêu t n nhi u năng lư ng, nên phùh p v i các thi t b không dây dùng pin. Bluetooth cũng ư c dùng k t n i các thi t bkhông dây trong văn phòng như các máy tính trong m ng không dây, chu t hay bàn phímkhông dây v i máy tính, máy tính và máy in... mà không c n dây cáp. Bluetooth dùng sóngradio v i t n s ph bi n trên toàn c u, do ó, có tính tương thích trên toàn c u.Wi-Fi là công ngh không dây băng thông r ng v i kh năng truy n d li u g p 10 l n c aBluetooth. Nh ng s n ph m ư c ch ng nh n là Wi-Fi có th ho t ng tương tác v i nhaub t k chúng ư c s n xu t b i nhà s n xu t nào. Wi-Fi cho phép truy n d li u trong 100mét và lên nt c truy n 11 Mbps, r t lý tư ng cho vi c truy c p Internet t thi t bkhông dây.So sánh gi a Bluetooth và Wi-Fi: c tính Bluetooth Wi-FiT n s sóng 2,4 GHz 2,4 GHzPh m vi 10 mét 100 métT c truy n 1 Mbps 11 MbpsTiêu th năng lư ng Th p V aThi t b ch y u i n tho i di ng, PDA (thi t b Máy tính xách tay, máy tính k thu t s h tr cá nhân) bàn, máy ch ... i tư ng s d ng Du khách, nhân viên văn phòng... Công ty, trư ng i h c, h ich y u ngh ...B ng 1.1: So sánh gi a Bluetooth và Wi-Fi.Ngu n: Edwin S. Soriano. Nets, Webs and The Information InfrastructureTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 8
  9. 9. Tóm t t chương: - Ti n thân c a Internet là ARPAnet, ư c phát minh năm 1969. - Internet là m ng toàn c u c a các m ng. - WWW ư c phát minh b i Tim Berners-Lee, ngư i Anh, vào năm 1990. - World Wide Web là t p h p nh ng văn b n trên t t c các máy tính k t n i v i nhau trên toàn c u thông qua nh ng ư ng siêu k t n i có th click ư c. Ngư i s d ng ph i ch y trình duy t Web truy c p Web. - M ng n i b (Intranet) là m ng dùng trong n i b t ch c, dùng giao th c TCP/IP c a Internet. - M ng m r ng (Extranet) là m ng n i b nhưng cho phép m t s i tư ng ngoài t ch c truy c p v i nhi u m c phân quy n khác nhau. - M ng không dây (wireless network) là m ng truy n thông không có dây k t n i gi a các thi t b . Công ngh không dây d a trên t n s sóng radio. - Bluetooth là công ngh không dây cho phép truy n d li u, ti ng nói gi a các thi t b không dây trong ph m vi t i a 10 mét v i t c cao nh t là 1 Mbps. - Wi-Fi là công ngh không dây băng thông r ng v i kh năng truy n d li u g p 10 l n c a Bluetooth (t c t i a 11 Mbps v i kho ng cách t i a 100 mét).Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 9
  10. 10. CHƯƠNG 2 KI N TH C CHUNG V THƯƠNG M I I N TTrong chương này c gi s n m ư c nh ng thông tin, ki n th c chung nh t v TM T như: nh nghĩa TM T, l ch s phát tri n TM T, nh hư ng và l i ích c a TM T lên vi c kinhdoanh, nh ng quan ni m sai l m v TM T doanh nghi p hay m c ph i. c gi cũng s n m ư c tình hình TM T trên th gi i và Vi t Nam hi n nay, ti m năng, xu hư ng TM TVi t Nam, chi n lư c áp d ng TM T cho doanh nghi p Vi t Nam t ây n năm 2010. cgi cũng s hi u ư c s khác bi t gi a e-Business và TM T (e-Commerce).N i dung c a chương:2.1. Thương m i i n t là gì? L ch s phát tri n TM T2.2. TM T làm thay i vi c kinh doanh trên th gi i như th nào?2.3. Các c p phát tri n c a TM T2.4. L i ích Thương m i i n t mang l i cho doanh nghi p2.5. Nh ng quan ni m sai l m trong TM T2.6. So sánh e-Business và TM T2.7. Th c tr ng TM T trên th gi i2.8. Th c tr ng TM T Vi t Nam2.9. Doanh nghi p VN và chi n lư c áp d ng TM T trong 2006 - 20102.10. Ti m năng, xu hư ng phát tri n TM T Vi t Nam2.1. Thương m i i n t là gì? L ch s phát tri nTM T là m t khái ni m chưa ư c nhi u doanh nhân Vi t Nam hi u chính xác. asdoanh nhân nghĩ r ng TM T ph i là mua bán, thanh toán qua m ng. Nh n nh trên khônghoàn toàn úng. Có nhi u nh nghĩa khác nhau v TM T, tác gi nh nghĩa ng n g n nhưsau “TM T là vi c th c hi n các ho t ng thương m i d a trên các công c i nt , cbi t là Internet và WWW.”Các ho t ng thương m i bao g m marketing, h tr khách hàng, cung c p thông tin, mua-bán, thanh toán... Không c n ph i th c hi n toàn b các ho t ng thương m i d a trên cáccông c i n t m i là áp d ng TM T, doanh nghi p có th t n d ng TM T ph c v m t haynhi u ho t ng thương m i c a mình mang l i hi u qu kinh t . TM T nên ư c xem làm t công c b sung cho thương m i truy n th ng tăng hi u qu kinh doanh.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 10
  11. 11. Các khái ni m B2B, B2C, C2CTM T ư c phân chia thành m t s lo i như B2B, B2C, C2C d a trên thành ph n tham giaho t ng thương m i, c th : - B2B (Business-to-Business): thành ph n tham gia ho t ng thương m i là các doanh nghi p, t c ngư i mua và ngư i bán u là doanh nghi p. - B2C (Business-to-Consumer): thành ph n tham gia ho t ng thương m i g m ngư i bán là doanh nghi p và ngư i mua là ngư i tiêu dùng. - C2C (Consumer-to-Consumer): thành ph n tham gia ho t ng thương m i là các cá nhân, t c ngư i mua và ngư i bán u là cá nhân.L ch s phát tri n TM TT khi Tim Berners-Lee phát minh ra WWW vào năm 1990, các t ch c, cá nhân ã tích c ckhai thác, phát tri n thêm WWW, trong ó có các doanh nghi p M . Các doanh nghi p nh nth y WWW giúp h r t nhi u trong vi c trưng bày, cung c p, chia s thông tin, liên l c v i i tác... m t cách nhanh chóng, ti n l i, kinh t . T ó, doanh nghi p, cá nhân trên toàn c u ã tích c c khai thác th m nh c a Internet, WWW ph c v vi c kinh doanh, hình thànhnên khái ni m TM T.2.2. TM T làm thay i vi c kinh doanh trên th gi i như th nào?V i Internet và TM T, vi c kinh doanh trên th gi i theo cách th c truy n th ng bao i nay ã ít nhi u b thay i, c th như: - Ngư i mua nay có th mua d dàng, ti n l i hơn, v i giá th p hơn, có th so sánh giá c m t cách nhanh chóng, và mua t b t kỳ nhà cung c p nào trên kh p th gi i, c bi t là khi mua s n ph m i n t download ư c (downloadable electronic products) hay d ch v cung c p qua m ng. - Internet t o i u ki n cho doanh nghi p duy trì m i quan h m t- n-m t (one-to-one) v i s lư ng khách hàng r t l n mà không ph i t n nhi u nhân l c và chi phí. - Ngư i mua có th tìm hi u, nghiên c u các thông s v s n ph m, d ch v kèm theo... qua m ng trư c khi quy t nh mua. - Ngư i mua có th d dàng ưa ra nh ng yêu c u c bi t c a riêng mình nhà cung c p áp ng, ví d như mua CD ch n các bài hát ưa thích, mua n trang t thi t k ki u, mua máy tính theo c u hình riêng... - Ngư i mua có th ư c hư ng l i t vi c doanh nghi p c t chi phí dành cho qu ng cáo trên các phương ti n truy n thông, thay vào ó, gi m giá hay khuy n mãi tr c ti p cho ngư i mua qua m ng Internet.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 11
  12. 12. - Ngư i mua có th tham gia u giá trên ph m vi toàn c u. - Ngư i mua có th cùng nhau tham gia mua m t món hàng nào ó v i s lư ng l n ư c hư ng ưu ãi gi m giá khi mua nhi u. - Doanh nghi p có th tương tác, tìm khách hàng nhanh chóng hơn, ti n l i hơn, v i chi phí r t th p hơn trong thương m i truy n th ng. - Nh ng trung gian trên Internet cung c p thông tin h u ích, l i ích kinh t (gi m giá, ch n l a giá t t nh t...) cho ngư i mua hơn là nh ng trung gian trong thương m i truy n th ng. - C nh tranh toàn c u và s ti n l i trong vi c so sánh giá c khi n cho nh ng ngư i bán l ph i hư ng chênh l ch giá ít hơn. - TM T t o i u ki n cho doanh nghi p nh , doanh nghi p các nư c ang phát tri n có th c nh tranh v i các doanh nghi p l n. - Nhà cung c p hàng hóa trên m ng có th dùng chương trình gi i thi u t ng nh ng m t hàng khác hay m t hàng liên quan cho khách hàng c a mình, d a trên nh ng thông tin ã thu th p ư c v thói quen mua s m, món hàng ã mua... c a khách hàng. - Ngành ngân hàng, giáo d c, tư v n, thi t k , marketing và nh ng d ch v tương t ã, ang và s thay i r t nhi u v ch t lư ng d ch v , cách th c ph c v khách hàng d a vào Internet và TM T. - Internet giúp gi m chi phí cho các ho t ng thương m i như thông tin liên l c, marketing, tài li u, nhân s , m t b ng... - Liên l c gi a i tác các qu c gia khác nhau s nhanh chóng, kinh t hơn nhi u. - Mô hình c ng tác (affiliate) tương t vi c hư ng hoa h ng khi gi i thi u khách hàng ang bùng n . Ví d Amazon.com có chương trình hoa h ng cho các website nào d n ư c khách hàng n website Amazon.com và mua hàng, m c hoa h ng t 5% n 15% giá tr ơn hàng.Tóm l i: - V i Internet, TM T, quy n c a ngư i mua ư c gia tăng áng k : ch n l a hàng hóa, tham kh o thông tin, kh o sát giá, mua t b t kỳ nhà cung c p nào trên m ng Internet, yêu c u c bi t theo s thích cá nhân, mua r hơn, chính sách tr l i hàng n u không hài lòng... - V i Internet, TM T, doanh nghi p (ngư i bán) ph i c nh tranh nhi u hơn, n l c ph c v khách hàng t t hơn, l i nhu n trên món hàng ít hơn, song, ph c v th trư ng l n hơn, ti t ki m ư c nhi u chi phí kinh doanh hơn.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 12
  13. 13. 2.3. Các c p phát tri n c a TM TTM T ư c chia ra thành nhi u c p phát tri n. Xin gi i thi u 02 cách phân chia sau:Cách phân chia th nh t: 6 c p phát tri n TM T • C p 1 - hi n di n trên m ng: doanh nghi p có website trên m ng. m c này, website r t ơn gi n, ch là cung c p m t thông tin v doanh nghi p và s n ph m mà không có các ch c năng ph c t p khác. • C p 2 – có website chuyên nghi p: website c a doanh nghi p có c u trúc ph c t p hơn, có nhi u ch c năng tương tác v i ngư i xem, h tr ngư i xem, ngư i xem có th liên l c v i doanh nghi p m t cách thu n ti n. • C p 3 - chu n b TM T: doanh nghi p b t u tri n khai bán hàng hay d ch v qua m ng. Tuy nhiên, doanh nghi p chưa có h th ng cơ s d li u n i b ph c v các giao d ch trên m ng. Các giao d ch còn ch m và không an toàn. • C p 4 – áp d ng TM T: website c a DN liên k t tr c ti p v i d li u trong m ng n i b c a DN, m i ho t ng truy n d li u ư c t ng hóa, h n ch s can thi p c a con ngư i và vì th làm gi m áng k chi phí ho t ng và tăng hi u qu . • C p 5 - TM T không dây: doanh nghi p áp d ng TM T trên các thi t b không dây như i n tho i di ng, Palm (máy tính b túi) v.v… s d ng giao th c truy n không dây WAP (Wireless Application Protocal). • C p 6 - c th gi i trong m t máy tính: ch v i m t thi t b i n t , ngư i ta có th truy c p vào m t ngu n thông tin kh ng l , m i lúc, m i nơi và m i lo i thông tin (hình nh, âm thanh, phim, v.v…) và th c hi n các lo i giao d ch.Cách phân chia th hai: 3 c p phát tri n TM T • C p 1 – thương m i thông tin (i-commerce, i=information: thông tin): doanh nghi p có website trên m ng cung c p thông tin v s n ph m, d ch v ... Các ho t ng mua bán v n th c hi n theo cách truy n th ng. • C p 2 – thương m i giao d ch (t-commerce, t=transaction: giao d ch): doanh nghi p cho phép th c hi n giao d ch t hàng, mua hàng qua website trên m ng, có th bao g m c thanh toán tr c tuy n. • C p 3 – thương m i tích h p (c-business, c=colaborating, connecting: tích h p, k t n i): website c a doanh nghi p liên k t tr c ti p v i d li u trong m ng n i b c a doanh nghi p, m i ho t ng truy n d li u ư c t ng hóa, h n ch s can thi p c a con ngư i và vì th làm gi m áng k chi phí ho t ng và tăng hi u qu .Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 13
  14. 14. 2.4. L i ích Thương m i i n t mang l i cho doanh nghi pTM T nên ư c xem là m t công c h tr thương m i truy n th ng trong b i c nh Vi tNam hi n nay. Bên dư i là nh ng l i ích TM T mang l i cho doanh nghi p: - Qu ng bá thông tin và ti p th cho th trư ng toàn c u v i chi phí c c th p: ch v i t vài ch c n vài trăm nghìn ng m i tháng, doanh nghi p có th ưa thông tin qu ng bá n v i ngư i xem trên kh p th gi i. ây là i u mà ch có TM T làm ư c cho doanh nghi p. Chi phí cho website c a doanh nghi p m i tháng ư c tính (kinh t nh t) là: 50.000 ng chi phí lưu tr tr c tuy n (hosting), vài trăm nghìn ng cho chi phí qu ng cáo trên m ng ( ây ch là chi phí t i thi u cho website c a doanh nghi p). Doanh nghi p s thu ư c hi u qu qu ng bá cao hơn n u u tư chi phí, th i gian, nhân l c nhi u hơn cho vi c marketing qua m ng. - D ch v t t hơn cho khách hàng: v i TM T, doanh nghi p có th cung c p catalogue, brochure, thông tin, b ng báo giá cho i tư ng khách hàng m t cách c c kỳ nhanh chóng, doanh nghi p có th t o i u ki n cho khách hàng ch n mua hàng tr c ti p t trên m ng v.v… TM T mang l i cho doanh nghi p các công c làm hài lòng khách hàng, b i trong th i i ngày nay, ch t lư ng d ch v , thái và t c ph c v là nh ng y u t r t quan tr ng trong vi c tìm và gi khách hàng. - Tăng doanh thu: v i TM T, i tư ng khách hàng c a doanh nghi p gi ây không còn b gi i h n v m t a lý. Doanh nghi p không ch có th bán hàng cho cư dân trong a phương, mà còn có th bán hàng trong toàn b Vi t Nam ho c bán ra toàn c u. Doanh nghi p không ng i ch khách hàng t tìm n mà tích c c và ch ng i tìm khách hàng cho mình. Vì th , s lư ng khách hàng c a doanh nghi p s tăng lên áng k d n n tăng doanh thu. Tuy nhiên, lưu ý r ng ch t lư ng và giá c s n ph m hay d ch v c a doanh nghi p ph i t t, c nh tranh, n u không, TM T không giúp ư c cho doanh nghi p. - Gi m chi phí ho t ng: v i TM T, DN không ph i chi nhi u cho vi c thuê m t b ng, ông o nhân viên ph c v , kho ch a... Ch c n kho ng 10 tri u ng xây d ng m t website bán hàng qua m ng, sau ó chi phí v n hành và marketing website m i tháng không quá m t tri u ng, DN ã có th bán hàng qua m ng. N u website c a doanh nghi p ch trưng bày thông tin, hình nh s n ph m, DN ti t ki m ư c chi phí in n brochure, catalogue và c chi phí g i bưu i n nh ng n ph m này. N u DN s n xu t hàng xu t kh u, doanh nhân có th ng i nhà tìm ki m khách hàng qu c t qua m ng. Doanh nghi p còn ti t ki m ư c chi phí trong vi c qu n lý d li u, qu n lý m i quan h khách hàng (CRM – Customer Relationship Management) v.v...Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 14
  15. 15. - L i th c nh tranh: kinh doanh trên m ng là “sân chơi” cho s sáng t o, nơi ây, doanh nhân tha h áp d ng nh ng ý tư ng hay nh t, m i nh t v d ch v h tr , chi n lư c ti p th v.v… Khi các i th c nh tranh c a doanh nghi p u áp d ng TM T, thì ph n th ng s thu c v ai sáng t o hay nh t t o ra nét c trưng riêng (differentiation) cho doanh nghi p, s n ph m, d ch v c a mình có th thu hút và gi ư c khách hàng.2.5. Nh ng quan ni m sai l m trong TM TKhi doanh nhân còn nh n nh chưa úng n v TM T thì TM T còn chưa ư c ng d nghi u qu ph c v vi c kinh doanh c a doanh nghi p. Các nh n nh sai ó g m: - Tin r ng xây d ng website xong là s có khách hàng m t cách d dàng và nhanh chóng: th c t doanh nghi p ph i u tư r t nhi u cho marketing, c p nh t thông tin cho website, h tr khách hàng... có th tìm ư c khách hàng qua website. - Tin r ng doanh nghi p có th dùng website qu ng bá s n ph m, thông tin nv i m i ngư i trên kh p th gi i m t cách d dàng: th c t có hơn 8 t trang web v i hơn 40 tri u website trên Internet, n u doanh nghi p không u tư marketing website t t thì xác su t ngư i xem t tìm ra website c a doanh nghi p s r t th p. - Tin r ng website s thay th các công c , phương ti n marketing khác: th c t website và TM T ch là công c h tr cho các công c s n có trong thương m i truy n th ng. - Không chú tr ng và hi u bi t úng n v thi t k , giao di n, ch c năng... c a website: th c t website hi u qu ph i là website d s d ng, có các ch c năng c n thi t h tr cho ngư i xem, t c t i v nhanh, không quá nhi u màu s c, hi u ng... - Không chú tr ng nh ng thông tin thuy t ph c ngư i xem ra quy t nh mua hàng. Hãy tr l i câu h i “T i sao b n nên mua hàng c a chúng tôi?” nêu ra ư c nh ng l i th c a s n ph m hay d ch v c a doanh nghi p so v i c a i th c nh tranh. - Không c p nh t thông tin thư ng xuyên. - Tin r ng website p v m thu t s mang l i nhi u khách hàng. Th c t nh ng website n i ti ng trên th gi i v doanh s bán u là nh ng website ư c thi t k r t ơn gi n v m thu t, quan tr ng là b trí thông tin sao cho ngư i xem d dàng tìm ư c i u h mu n m t cách nhanh nh t và cung c p ch c năng áp ng nhu c u c a ngư i xem. - Không có thói quen tr l i ngay nh ng email h i thông tin c a ngư i xem. Như th s làm khách hàng ti m năng có n tư ng không t t v tính chuyên nghi p c a doanh nghi p và s yh n v i nhà cung c p khác. Lu t “b t thành văn” trong TM T là doanh nghi p nên tr l i m i email c a ngư i xem trong vòng 48 gi .Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 15
  16. 16. - Không quan tâm n r i ro trong thanh toán qua m ng. Th c t , theo lu t chung c a TM T th gi i, n u có r i ro trong thanh toán qua m ng, ngư i bán s là ngư i ch u m i thi t h i. (Xem thêm trong chương 5) - Áp d ng r p khuôn nh ng mô hình TM T ã có: th c t không có cách t t nh t áp d ng TM T cho t t c các doanh nghi p. Doanh nghi p ph i d a trên c tính riêng mình t o ra m t mô hình TM T phù h p cho riêng doanh nghi p. Lưu ý: chìa khóa thành công trong TM T n m c m t “t o nét c trưng riêng” (differentiation). - Không quan tâm úng m c v c nh tranh trong TM T: doanh nghi p có th áp d ng TM T thì i th c nh tranh cũng có th áp d ng TM T. Chi phí tri n khai TM T là r t th p nên h u như ai cũng có th áp d ng TM T, d n n c nh tranh gay g t trong lĩnh v c này. Vì th , thành công, doanh nghi p ph i bi t cách u tư: r t quan tâm n ti p th qua m ng (Internet Marketing hay e-marketing), ti n ích và ch t lư ng ph c v khách hàng, t o nét c trưng cho riêng mình. - Không quan tâm n công ngh m i: công ngh thông tin là lĩnh v c mà s l c h u công ngh di n ra r t nhanh. TM T là m t lo i hình kinh doanh d a trên s phát tri n c a công ngh thông tin, do ó, t c i m i cũng di n ra nhanh, òi h i doanh nghi p tham gia TM T ph i luôn i m i: i m i công ngh , i m i phương th c kinh doanh, i m i tư duy, i m i cung cách qu n lý v.v…2.6. So sánh e-Business và TM TPh n này là m t ph n b sung ki n th c cho c gi vì ít nhi u liên quan n TM T. Kháini m e-business cũng ít khi ư c nh nghĩa chính xác. Có nhi u nh nghĩa v e-business.Theo nh nghĩa c a công ty ICONI c a Anh như sau: “e-Business có hai ý nghĩa. Th nh t:ch m t công ty ư c thành l p ch kinh doanh trên m ng. Th hai: ch m t công ty i n thóa các ho t ng ch c năng bên trong công ty dùng các công ngh c a Internet.”(“Definition: e-Business can mean two things. Firstly if a company is set up and deals solelyonline it is said to be an e-Business. Or for established companies e-Business meanstransforming internal processes using Internet technologies” - www.iconi.co.uk/default.asp).M t nh nghĩa khác: “e-Business là h th ng hay ng d ng thông tin ph c v và làm tănghi u qu các ho t ng kinh doanh. Ngày nay vi c i n t hóa này ch y u dùng các côngngh web.” (“Electronic business is any information system or application that empowersbusiness processes. Today this is mostly done with web technologies” -www.en.wikipedia.org/wiki/E-business)Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 16
  17. 17. Như v y, có hai cách hi u v e-business: t m d ch ti ng Vi t là: - Kinh doanh i n t : công ty ư c thành l p ch kinh doanh trên m ng. - Doanh nghi p i n t : công ty i n t hóa các ho t ng ch c năng bên trong công ty dùng các công ngh c a Internet.Trong quy n sách này, khái ni m e-business ư c c p là khái ni m Doanh nghi p i n t .Doanh nghi p ng d ng e-business ph c v vi c liên k t t ng gi a các phòng ban ch cnăng trong doanh nghi p và liên k t v i các i tác như nhà cung c p, khách hàng v.v... m tcách ti n l i và hi u qu . e-Business truy n d li u qua Internet, m ng n i b hay m ng mr ng.Hình 2.1: mô hình ví d v e-Business.Gi i thích mô hình:e-Business “r ng” hơn e-Commerce (TM T). e-Business bao ph các quá trình ho t ngtrong doanh nghi p như: mua hàng qua m ng i n t (e-procurement, e-purchasing), qu n lýdây chuy n cung c p nguyên v t li u, x lý ơn hàng b ng chương trình i n t , ph c vkhách hàng và giao d ch v i i tác qua các công c i n t , chia s d li u thông tin gi a cácb ph n ch c năng trong doanh nghi p v.v...Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 17
  18. 18. e-Business là m t h th ng thông tin g m nhi u module (ph n) như: - HRM (Human Resource Management - Qu n lý Nhân s ): dành cho phòng Nhân s - ERP (Enterprise Resource Planning - Ho ch nh Tài nguyên Doanh nghi p), MRP (Material Reqirements Planning - Ho ch nh Nhu c u V t li u): dành cho b ph n s n xu t - CRM (Customer Relationship Management – Qu n lý M i quan h Khách hàng), Sales Management (Qu n lý Bán hàng): dành cho b ph n kinh doanh, bán hàng, h tr khách hàng... - Document Management (qu n lý thông tin, văn b n): dùng cho các b ph n chia s văn b nbao chung quanh m t cơ s d li u chung (Database) v i chương trình EAI (EnterpriseApplication Integration – Tích h p các ng d ng trong doanh nghi p).Tùy theo nhu c u và kh năng c a doanh nghi p, doanh nghi p có th ng d ng t ng modulecho t ng giai o n.Trong khi khái ni m TM T ch bao g m vi c th c hi n các giao d ch thương m i d a trêncác công c i n t , g m các ho t ng bán hàng, marketing, ph c v khách hàng, qu n lým i quan h khách hàng...2.7. Th c tr ng TM T trên th gi iTrên Internet hi n có hơn 8 t trang web (theo ghi nh n c a Google) v i hơn 40 tri u tên mi nwebsite ang ho t ng (theo ghi nh n c a Whois). (s li u c p nh t gi a năm 2005). TheoInternet World Stats, năm 2004, s ngư i truy c p Internet trên toàn c u là hơn 800 tri ungư i, chi m t l 12,7% dân s . T l này không u nhau các châu l c. B ng sau cungc p s li u th ng kê v s ngư i s d ng Internet các châu l c, t l ph n trăm ngư i truyc p Internet so v i t ng dân s ...Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 18
  19. 19. % tăng S ngư i truy trư ng so Chi m t l % so v i Châu l c c p Internet v i năm % dân s toàn c u 2000 Châu Phi 12.937.100 186,6 % 1,4 % 1,6 % Châu Á 257.898.314 125,6 % 7,1 % 31,7 % Châu Âu 230.886.424 124,0 % 31,6 % 28,4 % Trung ông 17.325.900 227,8 % 6,7 % 2,1 % B cM 222.165.659 105,5 % 68,3 % 27,3 % M Latin 55.930.974 209,5 % 10,3 % 6,9 % Châu i 15.787.221 107,2 % 48,5 % 1,9 % Dương Toàn c u 812.931.592 125,2 % 12,7 % 100,0 %B ng 2.1: Th ng kê s ngư i truy c p Internet trên toàn c u năm 2004 theo châu l c.Ngu n: Internet World StatsTheo th ng kê và ư c tính c a Forrester Research, doanh s TM T toàn c u (B2B và B2C)năm 2004 là 6,75 nghìn t dollar M , trong ó phân b như sau: Châu l c Doanh s (nghìn t dollar) % so v i toàn c u B cM 3,5 51,9 Châu Á – Thái Bình Dương 1,6 23,7 Tây Âu 1,5 22,2 M Latin 0,08 1,2 Còn l i 0,07 1,0 T ng c ng 6,75 100,0%B ng 2.2: Doanh s TM T toàn c u năm 2004 (B2B+B2C) phân theo châu l c.Ngu n: Forrester ResearchTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 19
  20. 20. th y ư c s tăng trư ng doanh s TM T toàn c u theo các năm, b ng sau minh h adoanh s B2B toàn c u t năm 2000 n 2005 (ư c tính): Năm Doanh s (dollar M ) 2000 $433 t 2001 $919 t 2002 $1,9 nghìn t 2003 $3,6 nghìn t 2004 $6,0 nghìn t 2005 $8,5 nghìn tB ng 2.3: Doanh s B2B toàn c u t năm 2000 – 2005Ngu n: Gartner Group i v i th trư ng M - nơi sinh ra TM T và cũng là nơi TM T phát tri n m nh m nh t,doanh s bán l qua m ng t năm 2002 n 2006 ư c th ng kê và ư c tính như sau: Năm T USD 2002 47.8 2003 63.9 2004 82.9 2005 104.4 2006 130.3B ng 2.4: doanh s bán l qua m ng M t năm 2002 n 2006Ngu n: Gartner GroupTrong ó các s n ph m bán ch y nh t qua m ng như sau: Sách 42% Quà t ng 24% CD/DVD/Video 38% Ph n c ng máy tính 18% Khác 37% D ch v gi i trí 17% Ph n m m máy tính 29% V t d ng trong nhà 16% D ch v du l ch 28% T p hóa, thu c 13% Qu n áo, v i s i 27%(Ngu n: ACNielsen)Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 20
  21. 21. Tóm l i, tình hình phát tri n TM T trên toàn th gi i v n gia tăng hàng năm, trong ó, thtrư ng M phát tri n ch m l i, như ng bư c cho các qu c gia ang phát tri n, c bi t làchâu Á.2.8. Th c tr ng TM T Vi t NamTheo th ng kê m i nh t, tính n gi a năm 2005, Vi t Nam ã có kho ng 10 tri u ngư i truyc p Internet, chi m g n 12,5% dân s c nư c. T l này cũng ngang b ng v i t l chung c atoàn c u năm 2004.N u cu i năm 2003 s ngư i truy c p Internet Vi t Nam là kho ng 3,2 tri u ngư i, n cu inăm 2004 con s này ã tăng lên g n g p ôi, t c kho ng 6,2 tri u ngư i, sáu tháng sau ó,con s này ã lên n hơn 10 tri u, d oán n cu i năm 2005, s ngư i Vi t Nam truy c pInternet có th lên n 13 n 15 tri u ngư i, chi m t l 16% - 18% dân s c nư c. Nh ngth ng kê này cho th y m t tín hi u l c quan v s phát tri n TM T Vi t Nam trong giai o n 2006 – 2010.Theo th ng kê c a V Thương m i i n t thu c B Thương m i, n cu i năm 2004, Vi tNam ã có kho ng 17.500 website c a các doanh nghi p, trong ó s tên mi n .vn (như.com.vn, .net.vn,...) ã tăng t 2.300 (năm 2002) lên 5.510 (năm 2003) và 9.037 (năm 2004).Năm 2003, 2004 là năm các website sàn giao d ch B2B (marketplace), các website rao v t,các siêu th tr c tuy n B2C... ua nhau ra i. Tuy nhiên, các website này v n còn phát tri nh n ch , chưa có website nào th c s phát tri n t phá vì nhi u nguyên do. Nh ng m t hàng ư c bán ph bi n trên m ng t i Vi t Nam hi n nay g m: hàng i n t , k thu t s , s n ph mthông tin (sách i n t , CD, VCD, nh c...), thi p, hoa, quà t ng, hàng th công m ngh . Cácd ch v ng d ng TM T nhi u như: du l ch, tư v n, CNTT, d ch v thông tin (thông tin t ngh p, thông tin chuyên ngành...), giáo d c và ào t o...Các doanh nghi p cũng ã quan tâm nhi u hơn v vi c l p website gi i thi u thông tin, htr marketing, bán hàng qua m ng... B ng sau minh h a k t qu kh o sát c a V Thương m i i n t v quan i m c a doanh nghi p v tác d ng c a website i v i ho t ng kinh doanhc a doanh nghi p.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 21
  22. 22. Tác d ng c a Website iv i i m Doanh nghi p (0 là th p nh t, 4 là cao nh t)Xây d ng hình nh công ty 3,2M r ng kênh ti p xúc v i khách hàng hi n có 2,9Thu hút khách hàng m i 2,6Tăng l i nhu n và hi u qu ho t ng 2,0Tăng doanh s 1,9B ng 2.5: Quan i m c a doanh nghi p v tác d ng c a websiteNgu n: Báo cáo TM T Vi t Nam năm 2004, V TM TK t qu kh o sát trên ph n ánh th c t a ph n doanh nghi p có website m i ch xem websitelà kênh ti p th b sung qu ng bá hình nh công ty và gi i thi u s n ph m, d ch v , do ó,doanh nghi p chưa u tư khai thác h t nh ng l i ích TM T có th mang l i cho doanhnghi p. Th m chí vi c u tư marketing website i tư ng khách hàng bi t n cũng chưa ư c doanh nghi p quan tâm th c hi n hi u qu , b ng ch ng là có nhi u website có s lư ngngư i truy c p r t khiêm t n sau khi khai trương nhi u tháng, nhi u năm, và a s các websitegi i thi u thông tin, s n ph m này c a doanh nghi p ư c Alexa x p h ng r t “l n” (trên500.000).Nhìn chung, vi c phát tri n TM T Vi t Nam hi n còn mang tính t phát, chưa ư c nhhư ng b i chính ph và các cơ quan chuyên môn nhà nư c. Do ó, s u tư cho TM Tm i doanh nghi p ph thu c vào t m nhìn, quan i m c a lãnh o doanh nghi p. Cũng cónhi u cá nhân, doanh nghi p thành l p nh ng website TM T (sàn giao d ch, website ph c vvi c cung c p thông tin, website rao v t, siêu th i n t ...) giành v th tiên phong, tuynhiên, tình hình chung là các website này chưa th c s ư c marketing t t và phát tri n t tmang l i l i nhu n kinh t áng k . TM T phát tri n, c n nhi u y u t thúc y, làm n n t ng như: a. cơ s h t ng công ngh b. s ngư i truy c p Internet, chi phí truy c p Internet c. nhân l c chuyên môn d. ki n th c TM T v phương di n kinh doanh, chi n lư c, và nh n th c c a nhà u tư e. nh n th c c a c ng ng f. vai trò lãnh o c a nhà nư c g. lu tTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 22
  23. 23. Theo kh o sát c a tác gi , 7 y u t trên ư c x p h ng như sau (thang i m t 0 n 9, 0 làh u như chưa có gì, 9 là m c cao nh t thúc y s phát tri n TM T) Y ut Thang i m (0-9)S ngư i truy c p Internet, chi phí truy c p Internet 7Cơ s h t ng công ngh 6Vai trò lãnh o c a nhà nư c 5Ki n th c TM T v phương di n kinh doanh, chi n lư c, và 4nh n th c c a nhà u tưNhân l c chuyên môn 3Nh n th c c a c ng ng 2Lu t 1B ng 2.6: X p h ng các y u t thúc y s phát tri n TM T Vi t NamNgu n: Kh o sát c a tác gi2.9. Doanh nghi p VN và chi n lư c áp d ng TM T trong 2006 – 2010Giai o n 2006 – 2010 là giai o n TM T s phát tri n nhanh nh t, t c nh t Vi t Namvì m t s y u t sau: - Vi t Nam s gia nh p WTO, AFTA... trong năm 2005 - 2006. - TM T châu Á ang trên à phát tri n nhanh. - Theo kinh nghi m th c t c a các qu c gia ã có n n TM T phát tri n, quá trình 5 năm TM T phát tri n nhanh nh t, sau ó s g n n m c bão hòa và t c phát tri n ch m i. - Ch trương c a Chính ph thúc y TM T phát tri n trong giai o n này. - TM T Vi t Nam ã ư c phát tri n cơ b n m t cách t phát, t c ã i qua g n h t giai o n “t phát, tr ng nư c”. - Các y u t CNTT, Internet, truy n thông... ã và ang phát tri n r t nhanh, t o i u ki n cho TM T phát tri n v i t c nhanh trong 5 năm s p t i.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 23
  24. 24. Doanh nghi p nên áp d ng TM T như th nào trong giai o n 2006 – 2010? Có th chiathành hai hư ng: a. Doanh nghi p trong các ngành kinh doanh truy n th ng t n d ng TM T như m t kênh h tr marketing, ch c năng, ph c v khách hàng, m r ng th trư ng...: Trư c th c tr ng toàn c u hóa, doanh nghi p Vi t Nam ph i tích c c tìm cách t n t i và phát tri n, c nh tranh trong và ngoài nư c. Trong ó, TM T giúp nhi u cho doanh nghi p v marketing, c bi t là marketing ra th trư ng qu c t , gi m chi phí (chi phí marketing, chi phí nhân l c, chi phí bán hàng, chi phí liên l c, chi phí m t b ng...), bán hàng qua m ng, h tr khách hàng t xa... Doanh nghi p n u chưa có website thì nên xây d ng website cho mình, nên chú ý làm th nào xây d ng website hi u qu và marketing website hi u qu . Doanh nghi p ã có website thì nên ki m tra tính hi u qu c a website, n u c n thì ph i xây m i website m b o tính chuyên nghi p, vì website chính là show-room c a doanh nghi p. Sau ó, doanh nghi p c n u tư úng n cho vi c marketing website này. V yêu c u nhân s chuyên môn, tùy theo c trưng c a ngành ngh , d ch v , s n ph m c a doanh nghi p mà doanh nghi p có th c n nhi u hay ít nhân s có chuyên môn v TM T (l p trình web, thi t k web, c p nh t thông tin, h tr khách hàng, marketing qua m ng, an toàn m ng...). N u doanh nghi p không chuyên v CNTT và có quy mô không l n thì doanh nghi p nên ch n i tác cung c p d ch v thi t k , l p trình website, an toàn m ng. Vi c c p nh t thông tin, marketing qua m ng, h tr khách hàng ph i là vi c do doanh nghi p m trách thư ng xuyên và chuyên nghi p thì m i mang l i hi u qu . Cu i cùng, và cũng quan tr ng nh t, lãnh o doanh nghi p ph i am hi u v l i ích c a TM T, cách áp d ng TM T vào mô hình kinh doanh c a doanh nghi p hi u qu nh t. Doanh nhân có th t trang b ki n th c TM T v chi n lư c kinh doanh, marketing qua m ng... b ng cách c sách, tham gia các l p hu n luy n ào t o ng n v TM T dành cho doanh nhân, tìm thêm ki n th c trên m ng Internet. Doanh nhân cũng có th nh tác gi tư v n thêm v TM T, liên h tác gi qua email todung@vitanco.com.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 24
  25. 25. b. Doanh nghi p trong lĩnh v c TM T và các lĩnh v c h tr TM T: TM T mang l i nhi u cơ h i kinh doanh m i. Giai o n 2006 – 2010 s có nhi u doanh nghi p xu t hi n ho c nh y sang lĩnh v c m i này. S có nhi u website l n v i ch c năng ph c t p xu t hi n, và n u ho t ng t t s mang l i l i nhu n l n cho nhà u tư, ví d : - Website sàn giao d ch - Website cung c p thông tin (tin t c, thông tin chuyên ngành như du l ch, lu t, ào t o, tư v n...) - Website ph c v nhu c u qu ng cáo c a doanh nghi p d a trên c ng ng ngư i xem s n có c a mình - Website bán hàng qua m ng (ít hay nhi u m t hàng, k c ph n m m, chương trình ng d ng) - Website u giá tr c tuy n - Website d ch v marketing qua m ng - ...2.10. Ti m năng, xu hư ng phát tri n TM T Vi t NamTi m năng phát tri n TM T Vi t Nam là cao, vì các lý do sau: - Vi t Nam là nư c xu t kh u nhi u m t hàng, TM T giúp doanh nghi p tìm ki m khách hàng trên toàn th gi i. - Vi t Nam có th “xu t kh u” d ch v , s n ph m thông tin, s n ph m tri th c b ng cách bán qua m ng Internet. - Du l ch Vi t Nam c n t n d ng TM T qu ng bá, cho t d ch v qua m ng, thanh toán qua m ng, h tr du khách qua m ng... - Nhà nư c ch trương thúc y TM T phát tri n. - CNTT, Internet Vi t Nam ã, ang và s ti p t c phát tri n nhanh. - Chính nh ng kh năng, l i ích TM T mang l i cho doanh nghi p, nhà u tư... là ng cơ l n thúc y doanh nghi p tham gia TM T. - Nhân l c Vi t Nam ti p thu công ngh m i nhanh, c bi t là CNTTXu hư ng phát tri n TM T Vi t Nam:Hi n nay TM T Vi t Nam ư c t n d ng ph c v vi c marketing, bán hàng cho doanhnghi p là chính. Ngoài ra, m t s website sàn giao d ch B2B, siêu th i n t B2C, websiteC2C như rao v t, u giá..., website thông tin (tin t c là chính)... ã ư c xây d ng và ưaTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 25
  26. 26. vào ho t ng. Thanh toán qua m ng trong và ngoài nư c v n còn r t ít i và b t ti n. Doanhs t mô hình B2B1 v n h u như chưa có, trong khi doanh s B2B x p x 80 – 90% t ng giátr giao d ch TM T trên toàn c u. Trong giai o n 2006 – 2010, xu hư ng phát tri n TM TVi t Nam s i theo 03 nhóm: - Các doanh nghi p t n d ng TM T ph c v marketing, bán hàng, h tr khách hàng, m r ng th trư ng, xu t kh u... - Các doanh nghi p kinh doanh trong lĩnh v c TM T v i nh ng website TM T như mô t ph n 2.9.b. - Doanh nghi p b t u t n d ng TM T B2B mua s m nguyên v t li u ph c v vi c kinh doanh s n xu t m t cách t ng ho c bán t ng.1 B2B ây có nghĩa là giao d ch mua bán qua m ng gi a doanh nghi p và nhà cung c p, như nhàcung c p nguyên v t li u, văn phòng ph m...Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 26
  27. 27. Tóm t t chương: - TM T là vi c th c hi n các ho t ng thương m i d a trên các công c i nt , c bi t là Internet. - B2B (Business-to-Business): thành ph n tham gia ho t ng thương m i là doanh nghi p - ngư i mua và ngư i bán u là doanh nghi p. - B2C (Business-to-Consumer): thành ph n tham gia ho t ng thương m i g m ngư i bán là doanh nghi p và ngư i mua là ngư i tiêu dùng. - C2C (Consumer-to-Consumer): thành ph n tham gia ho t ng thương m i là cá nhân, t c ngư i mua và ngư i bán u là cá nhân. - V i Internet và TM T, vi c kinh doanh trên th gi i theo cách th c truy n th ng bao i nay ã ít nhi u b thay i. - 6c p phát tri n TM T: C p 1 - hi n di n trên m ng. C p 2 – có website chuyên nghi p. C p 3 - chu n b TM T. C p 4 – áp d ng TM T. C p 5- TM T không dây. C p 6 - c th gi i trong m t máy tính. - 3 c p phát tri n TM T: C p 1 – thương m i thông tin (i-commerce, i=information: thông tin). C p 2 – thương m i giao d ch (t-commerce, t=transaction: giao d ch). C p 3 – thương m i tích h p (c-business, c=colaborating, connecting: tích h p, k t n i). - TM T nên ư c xem là m t công c h tr thương m i truy n th ng. L i ích TM T mang l i cho doanh nghi p: Qu ng bá thông tin và ti p th cho th trư ng toàn c u v i chi phí c c th p; D ch v t t hơn cho khách hàng; Tăng doanh thu; Gi m chi phí ho t ng; Tăng l i th c nh tranh. - e-Business có hai ý nghĩa. Th nh t: ch m t công ty ư c thành l p ch kinh doanh trên m ng. Th hai: ch m t công ty i n t hóa các ho t ng ch c năng bên trong công ty dùng các công ngh c a Internet. Có hai cách hi u v e-business: t m d ch ti ng Vi t là: Kinh doanh i n t : công ty ư c thành l p ch kinh doanh trên m ng. Doanh nghi p i n t : công ty i n t hóa các ho t ng ch c năng bên trong công ty dùng các công ngh c a Internet. - e-Business “r ng” hơn e-Commerce (TM T). e-Business bao ph các quá trình ho t ng trong doanh nghi p như: mua hàng qua m ng i n t (e-procurement, e- purchasing), qu n lý dây chuy n cung c p nguyên v t li u, x lý ơn hàng b ng chương trình i n t , ph c v khách hàng và giao d ch v i i tác qua các công c i n t , chia s d li u thông tin gi a các b ph n ch c năng trong doanh nghi p v.v... - Theo Internet World Stats, năm 2004, t ng s ngư i truy c p Internet trên toàn c u là hơn 800 tri u ngư i, chi m 12,7% dân s .Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 27
  28. 28. - Trên Internet hi n có hơn 8 t trang web (theo ghi nh n c a Google) v i hơn 40 tri u tên mi n website ang ho t ng (theo ghi nh n c a Whois). - Theo th ng kê và ư c tính c a Forrester Research, doanh s TM T toàn c u (B2B và B2C) năm 2004 là 6,75 nghìn t dollar M . - TM T trên th gi i v n phát tri n, trong ó, th trư ng M phát tri n ch m l i, như ng bư c cho các qu c gia ang phát tri n, c bi t là châu Á. - Gi a năm 2005, Vi t Nam có kho ng 10 tri u ngư i truy c p Internet, chi m g n 12,5% dân s c nư c. T l này cũng ngang b ng v i t l chung c a toàn c u năm 2004. D oán n cu i năm 2005, s ngư i Vi t Nam truy c p Internet có th lên n 13 n 15 tri u ngư i, chi m t l 16% - 18% dân s c nư c. - Theo th ng kê c a V Thương m i i n t , B Thương m i, n cu i năm 2004, Vi t Nam ã có kho ng 17.500 website c a các doanh nghi p. - a ph n DN có website m i ch xem website là kênh ti p th b sung qu ng bá hình nh công ty và gi i thi u s n ph m, d ch v , do ó, DN chưa u tư khai thác h t l i ích TM T có th mang l i cho DN. - Nh ng m t hàng ư c bán ph bi n trên m ng t i Vi t Nam hi n nay g m: hàng i n t , k thu t s , s n ph m thông tin (sách i n t , CD, VCD, nh c...), thi p, hoa, quà t ng, hàng th công m ngh . Các d ch v ng d ng TM T nhi u như: du l ch, tư v n, CNTT, d ch v thông tin (thông tin t ng h p, thông tin chuyên ngành...), giáo d c và ào t o... - Giai o n 2006 – 2010 là giai o n TM T s phát tri n nhanh nh t, t c nh t Vi t Nam. - Giai o n 2006 – 2010, xu hư ng phát tri n TM T Vi t Nam s i theo 03 nhóm: Các DN t n d ng TM T ph c v marketing, bán hàng, h tr khách hàng, m r ng th trư ng, xu t kh u...; Các DN kinh doanh trong lĩnh v c TM T v i nh ng website TM T; DN b t u t n d ng TM T B2B mua s m nguyên v t li u ph c v vi c kinh doanh s n xu t.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 28
  29. 29. CHƯƠNG 3 WEBSITE VÀ CÁC V N LIÊN QUANTrong chương này c gi s tìm hi u v website và các v n liên quan như k thu t, tínhhi u qu , thi t k , ch c năng thư ng có. Ngoài ra, chương này còn cung c p m t s c u trúcwebsite m u tham kh o. Cu i cùng, m t s lưu ý khi ch n nhà cung c p d ch v thi t k ,duy trì website s giúp doanh nghi p tránh ư c vi c ch n ph i nhà cung c p d ch v khôngchuyên nghi p.N i dung c a chương:3.1. Website là gì? Nh ng ph n thi t y u c a m t website?3.2. Các mô hình website TM T3.3. Xây d ng website và nh ng lưu ý khi chu n b xây d ng website3.4. M t s khái ni m k thu t liên quan n website3.5. Nh ng y u t t o nên tính hi u qu cho website3.6. M t s ch c năng thư ng g p c a website và m c ích s d ng3.7. M t s c u trúc website m u cho các mô hình website khác nhau3.8. Nh ng lưu ý khi ch n nhà cung c p d ch v thi t k và duy trì website3.1. Website là gì? Nh ng ph n thi t y u c a m t website?Website là m t “Show-room” trên m ng Internet – nơi trưng bày và gi i thi u thông tin, hình nh v doanh nghi p và s n ph m hay d ch v c a doanh nghi p (hay gi i thi u b t kỳ thôngtin nào khác) cho m i ngư i trên toàn th gi i truy c p b t kỳ lúc nào (24 gi m i ngày, 7ngày m i tu n). Xem ví d website www.vitanco.com.Website là m t t p h p m t hay nhi u trang web. N u nói “Doanh nghi p tôi mu n xây d ngtrang web” là không chính xác v t ng , mà ph i nói là “Doanh nghi p tôi mu n xây d ngm t website” ( c là “web-sai”). m t website ho t ng ư c c n ph i có tên mi n(domain), lưu tr (hosting) và n i dung (các trang web ho c cơ s d li u thông tin). c i m ti n l i c a website: thông tin d dàng c p nh t, thay i, khách hàng có th xemthông tin ngay t c kh c, b t kỳ nơi nào, ti t ki m chi phí in n, g i bưu i n, fax, thông tinkhông gi i h n ( ăng t i thông tin không h n ch , không gi i h n s trang, di n tích b ngin...) và không gi i h n ph m vi a lý.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 29
  30. 30. Nh ng ph n n i dung thi t y u c a m t website: website thư ng có các ph n n i dung sau: - Trang ch : trang u tiên hi n lên khi ngư i ta truy c p website ó. Trang ch là nơi li t kê các liên k t n các trang khác c a website. Trang ch thư ng dùng trưng bày nh ng thông tin m i nh t mà DN mu n gi i thi u u tiên n ngư i xem. - Trang liên h : trưng bày thông tin liên h v i doanh nghi p và thư ng có m t form liên h ngư i xem gõ câu h i ngay trên trang web này. - Trang thông tin gi i thi u v doanh nghi p (About us): ngư i xem khi ã xem website và mu n tìm hi u v nhà cung c p, do ó DN c n có m t trang gi i thi u v mình, nêu ra nh ng th m nh c a mình so v i các nhà cung c p khác. - Trang gi i thi u v s n ph m hay d ch v : gi i thi u s n ph m, d ch v v i các thông tin và hình nh minh h a. - Trang hư ng d n ho c chính sách: dùng cung c p thông tin cho ngư i xem trong trư ng h p h mu n mua hay t hàng, d ch v . Thông tin trên trang này s hư ng d n h ph i làm gì, chính sách c a doanh nghi p như th nào v.v... Trang này s giúp doanh nghi p ti t ki m nhi u công s c tr l i các câu h i “làm th nào” c a ngư i xem và t o cho ngư i xem n tư ng t t v tính chuyên nghi p c a doanh nghi p.3.2. Các mô hình website TM TCó nhi u d ng mô hình website. Bên dư i l n lư t gi i thi u m t s mô hình i n hình. a. C a hàng i n t , siêu th i n t : n i ti ng nh t d ng này là website www.amazon.com, bán l sách, CD, ng d ng ph n m m, chơi... qua m ng. Mô hình này ho t ng tương t m t siêu th hay c a hàng truy n th ng, cho phép ngư i mua ch n l a hàng hóa, thay i s lư ng món hàng, tính ti n, thanh toán và nh n hàng sau ó. b. u giá tr c tuy n: nói n mô hình u giá tr c tuy n (online auction) thì www.eBay.com d n u v s n i ti ng. Website u giá tr c tuy n mô ph ng quy trình bán u giá v t d ng, t c ngư i bán ưa ra giá sàn (giá th p nh t ban u), sau ó nh ng ngư i mua l n lư t tr giá cao hơn. n th i i m nh t nh, ai tr giá cao nh t s là ngư i có quy n mua món hàng. c. Sàn giao d ch B2B: m t sàn giao d ch i n hình là www.alibaba.com, là nơi các doanh nghi p tham gia gi i thi u v mình, ăng t i các yêu c u mua, bán, tìm i tác. Vì là B2B2 nên nh ng sàn giao d ch này không ph c v vi c bán l và thanh toán qua m ng vì không c n thi t.2 Nhu c u trong B2B h u h t ch là tìm ki m i tác, qu ng bá bán s và thi t l p m i quan h muabán lâu dài, v i giá tr h p ng l n.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 30
  31. 31. d. C ng thông tin (portal): gi ng như danh b i n tho i li t kê thông tin liên l c c a các công ty theo ngành ngh , nh ng c ng thông tin này li t kê nh ng a ch website theo phân lo i ngành ngh , ví d www.dir.yahoo.com, www.vietnamb2bdirectory.com. e. Mô hình giá ng (dynamic pricing models): v i nh ng website mô hình này, ngư i mua có th tr giá theo ý mình (tùy ngư i bán có ng ý bán hay không). c i m c a ngành du l ch (hàng không, khách s n, v n chuy n công c ng...) là n u t l chi m ch (room/seat occupation) là X% 100% thì (100-X)% ch ng i hay phòng khách s n s xem như b i. Do ó, v i mô hình này, ngư i mua có th tr giá vào nh ng gi phút cu i cùng và ngư i bán có th ng ý bán. f. Website thông tin ph c v vi c qu ng bá, qu ng cáo: ví d c th là www.vnexpress.net, nơi trưng bày nhi u thông tin th i s , gi i trí, du l ch, văn hóa... t o c ng ng ngư i xem ông úc và t ó có doanh thu t nh ng i tư ng có nhu c u ăng qu ng cáo (banner). g. Website gi i thi u thông tin c a doanh nghi p: cu i cùng là website ơn gi n nh t, ch gi i thi u thông tin v doanh nghi p, d ch v , s n ph m c a doanh nghi p, và cho phép ngư i xem liên l c v i doanh nghi p qua website này. Doanh nghi p có th bán s n ph m c a mình thông qua website gi i thi u thông tin này.3.3. Xây d ng website và nh ng lưu ý khi chu n b xây d ng website xây d ng website cho mình, doanh nghi p c n theo các bư c sau: - Xác nh m c ích c a website, i tư ng ngư i xem. - Xác nh sơ b cách th c ho t ng c a website, các ch c năng chính và các ph n n i dung c n có. - Tham kh o m t s website tương t l y ý tư ng, h c h i, so sánh i m m nh, i m y u c a chúng. - Mua tên mi n (domain): c n mua tên mi n s m m b o tên mi n không b ngư i khác mua m t trong tương lai. - Tìm m t công ty d ch v TM T ư c tư v n thêm chi ti t và nh h thi t k xây d ng website sao cho có hi u qu kinh t cao nh t. - Chu n b thông tin, hình nh... ăng t i trên các trang web. - Gi i pháp duy trì website (hosting).Sau khi website ư c xây d ng xong và ưa vào ho t ng, doanh nghi p c n ph i marketing,c p nh t thông tin, thêm thông tin, thay i nh ... tránh nhàm chán và thu hút ngư i xem.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 31
  32. 32. Các bư c xây d ng website: - Xác nh tên mi n và mua tên mi n Lo i tên mi n Chi phí kh i t o Chi phí duy trì Qu c t (.com, .net,...) Không có 160.000 ng/năm Vi t Nam (.com.vn, .net.vn,...) 450.000 ng 480.000 ng/năm (ch tr m t l n) B ng 3.1: Chi phí mua tên mi n qu c t và tên mi n Vi t Nam - Xác nh sitemap: như m c l c m t quy n sách, g m các ph n 1., 1.1., 1.1.1., Ví d : Trang ch Gi i thi u Công ty S n ph m Dòng s n ph m 1 Dòng s n ph m 2 ... D ch v Chính sách bán hàng Liên h - Xác nh c u trúc k thu t c a t ng ph n trong sitemap, ví d trang gi i thi u thông tin là trang web tĩnh (static page), trang gi i thi u s n ph m là cơ s d li u (database), trang ch b trí như th nào, các hi u ng hình nh trên trang ch ... Ch n các k thu t, ngôn ng xây d ng website. - Thi t k h a - L p trình nh ng ph n c n l p trình - Nh p li u vào cơ s d li u, làm các trang web tĩnh - Ch n host (lưu tr ) cho website. Host ph i h tr các ngôn ng dùng xây d ng website. - T i toàn b n i dung website lên host - Ki m tra toàn b website trư c khi chính th c ưa vào ho t ng.Nh ng lưu ý khi chu n b xây d ng website: - Website không nên có quá nhi u hình nh ng, hi u ng hình nh, n i dung quá nhi u trên m t trang vì s làm ngư i xem b r i và trang web s n ng, hi n th ch m làm ngư i xem m t kiên nh n. - Website không nên có quá nhi u n i dung trên m t trang vì s làm ngư i xem lúng túng không bi t ph i làm th nào tìm ư c thông tin h c n.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 32
  33. 33. - Website ph i ư c thi t k ng nh t v th m m , dùng th ng nh t vài gam màu nh t nh, font ch , c ch th ng nh t trên các trang. - Tên mi n không nên quá dài hay có ký t g ch n i (-). Tên mi n nên g i nh ư c m c ích c a website. - Website nên có công c c p nh t thông tin sao cho ngư i không hi u bi t v thi t k l p trình web cũng có th d dàng nh p li u cho website. - Ch t lư ng host ph i t t h n ch kh năng website b “ch t” (ngưng ho t ng) ho c b hacker ánh phá.3.4. M t s khái ni m k thu t liên quan n websitePh n này gi i thích m t s thu t ng cũng như khía c nh k thu t m t cách cơ b n nh t, dhi u nh t cho doanh nhân.Tên mi n (domain): tên mi n chính là a ch website. Website b t bu c ph i có tên mi n.Tên mi n có nhi u d ng như www.abc.com, www.abc.net hay www.abc.com.vn... Có nh ngwebsite không mua tên mi n riêng mà dùng tên mi n con (sub-domain) d ngwww.abc.com/xyz hay www.xzy.abc.com (xzy là tên mi n con c a tên mi n abc.com). D ngtên mi n con như v y không ph i t n ti n mua mà trên nguyên t c là website “m ” (t cwww.abc.com) có th “m ” hàng trăm, hàng nghìn tên mi n con như th . Chi phí tr cho m ttên mi n d ng www.abc.com khi mua trên m ng là kho ng 10 ô-la M /năm.D ch v lưu tr (hosting, hay host): mu n nh ng trang web ư c hi n lên khi ngư i ta truyc p vào website thì d li u ph i ư c lưu tr trên m t máy tính (máy ch - server) luôn ho t ng và k t n i v i m ng Internet, máy tính này chính là host server. M t host server có thlưu tr r t nhi u website cùng m t lúc. N u máy tính này có s c b t t trong m t th i i mnào ó thì lúc ó không ai truy c p ư c nh ng website lưu tr trên máy tính ó. Tùy theonhu c u mà doanh nghi p có th ch n mua host v i dung lư ng 10MB (t c ch a ư c t i a10MB d li u), 20MB, 50MB, 100MB hay nhi u hơn. Giá hosting hi n nay cũng r t th p, cht vài ch c nghìn n m t hai trăm nghìn ng m i tháng, tùy theo c u hình host và ngôn ngl p trình và cơ s d li u mà host h tr .Dung lư ng host và dung lư ng truy n (transfer): dung lư ng host là s MB dành ch ad li u. Ví d host 100MB cho doanh nghi p 100MB ch a file, cơ s d li u, email...Dung lư ng truy n c a host là t ng s MB d li u, file... truy n ra truy n vào (download,upload) máy ch nơi host website trong m i tháng. Khi doanh nghi p mua host cho website,c n ư c tính dung lư ng truy n theo công th c sau:Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 33
  34. 34. Dung lư ng truy n trong tháng (transfer/month) (GB) = s lư t truy c p website trongtháng x s trang bình quân m i lư t ngư i xem x s KB m i trang web / 1.000.000 ( i t KBsang GB)Ví d : ư c tính website c a doanh nghi p s có kh năng ón 10.000 lư t ngư i xem trongtháng, m i lư t ngư i s xem bình quân 10 trang, m i trang web n ng bình quân 100KB, v ydoanh nghi p c n dung lư ng truy n là (10.000 x 10 x 100)/1.000.000 = 10GB/tháng.Hacker/Hacking: hacker là nh ng ngư i thích nghiên c u v b o m t trên Internet và “th ct p” b ng cách i “ ánh phá” nh ng website nào sơ h v b o m t. Nói chung, không m twebsite nào trên th gi i dám tuyên b b o m t tuy t i. Hacker có th cư p tên mi n c awebsite, có th thay i n i dung c a website, có th t n công t (các l nh yêu c u serverho t ng) làm cho website b “tê li t” trong m t kho ng th i gian (xem chi ti t trong chương5). Nh ng vi c này doanh nghi p nên h i nhà cung c p d ch v host c a mình xem h cóchính sách ph c h i sau khi b hack như th nào.3.5. Nh ng y u t t o nên tính hi u qu cho websiteNhi u doanh nghi p có website than phi n r ng website c a h không mang l i hi u qu chovi c kinh doanh. ây là m t th c tr ng chung cho các doanh nghi p Vi t Nam. Nguyên nhâncũng r t ơn gi n và hi n nhiên như sau: - Website xây xong thì “b b quên”, không chú tr ng marketing cho website: N u doanh nghi p s n xu t ra m t s n ph m m i mà không có m t ho t ng marketing nào qu ng bá s n ph m ó thì li u th trư ng có bi t n s n ph m ó không? Vì th , sau khi có website, doanh nghi p ph i chú tr ng marketing cho website c a mình, c marketing trên m ng và marketing truy n th ng (như in a ch website lên danh thi p, bao g m a ch website trong các m u qu ng cáo, bao bì, tài li u giao d ch c a doanh nghi p). - N i dung nghèo nàn, không c p nh t, thi t k không chuyên nghi p, ch c năng không ti n l i: N u làm t t marketing, có nhi u ngư i truy c p nhưng ph n n i dung, hình th c, ch c năng website l i nghèo nàn, không chuyên nghi p thì s khó có kh năng ngư i ta quay l i xem l n th hai. Hơn n a, nguy cơ b i tư ng khách hàng ánh giá th p m c chuyên nghi p c a doanh nghi p n u website c a doanh nghi p không ư c chăm sóc k làm cho doanh nghi p b m t nhi u cơ h i bán hàng.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 34
  35. 35. website mang l i hi u qu , có 03 y u t ph i th a mãn: ch t lư ng website, marketingwebsite, và ch t lư ng d ch v h tr ngư i xem. - Ch t lư ng website: là y u t chính gi chân và t o n tư ng t t cho ngư i xem m t khi h ã vào xem website c a doanh nghi p. Ch t lư ng website ư c ánh giá thông qua các y u t sau: o Trình bày thi t k , b c c: trình bày trang nhã, n tư ng, b c c rõ ràng, ơn gi n, không b b n, không có quá nhi u thông tin trên m t trang... o Thông tin: thông tin ph i chính xác, y , súc tích, ư c c p nh t thư ng xuyên. Quan tr ng hơn là thông tin ph i h u d ng cho ngư i xem. o T c hi n th : t c hi n th trang web ph i nhanh, n u không ngư i xem s chán và b qua, c bi t là Vi t Nam t c truy c p Internet b ng i n tho i r t ch m. o Các ch c năng ti n ích ph c v ngư i xem: website ph i có các ch c năng ti n ích ph c v ngư i xem như form liên h , ch c năng tìm ki m, ch c năng ch n hàng, t hàng v.v... tránh làm m t th i gian, gây phi n ph c cho ngư i xem. - Marketing website: ây là khâu quan tr ng nh t thu hút ngư i vào xem website (ch y u là l n u). N u không marketing, không ai bi t n a ch website này, t ó, hàng năm ch có m t s r t ít ngư i vào xem, làm cho website tr nên vô d ng. Doanh nghi p sau khi xây d ng xong website và ưa vào ho t ng, c n ph i u tư cho marketing website. Marketing website hi u qu là m t vi c không d , và òi h i nhi u công s c, th i gian, u tư... nhưng r t c n thi t i v i s thành công c a website. Hi n trên Internet có hơn 40 tri u website v i hơn 8 t trang web, n u không n l c marketing, website c a doanh nghi p s chìm sâu trong “ i dương” Internet và nh ng u tư cho website s là “công dã tràng”. - H tr khách hàng: n u DN ã làm t t khâu marketing và t ó có nhi u ngư i bi t n và ghé qua thăm vi ng website. N u DN ã làm t t khâu ch t lư ng website cho nh ng ai ã ghé qua thăm vi ng website u có n tư ng t t, có th tìm th y trên website này nh ng thông tin b ích cho h , nh ng i u h ang i tìm... Nhưng như th chưa mang l i thành công cho website c a doanh nghi p. i u còn thi u là: ch t lư ng d ch v h tr ngư i xem (khách hàng), t c t c ph c v tr l i email, x lý ơn hàng, cung c p thông tin theo yêu c u c a t ng ngư i... N u m t ngư i quan tâm g i câu h i t trang liên h c a website mà ph i ch vài ngày không th y câu tr l i, ho c nh n ư c câu tr l i không rõ ràng, không y , v i văn phong c u th ... thì ch c ch n doanh nghi p s b m t nhi u khách hàng ti m năng.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 35
  36. 36. khai thác hi u qu c a website t t, doanh nghi p nên chú ý các c tính bên dư i c awebsite và m b o r ng website c a mình ph i th a nh ng yêu c u ó. - ư c khách hàng bi t n (Customer Awareness) website ho t ng mang l i hi u qu kinh t , trư c h t doanh nghi p c n làm cho th t nhi u ngư i bi t n website c a mình. ây chính là vi c marketing website. N u không marketing, website c a doanh nghi p s h u như vô d ng. - Tính h p d n ngư i xem (Stickiness) N u ngư i xem ch xem m t l n r i không bao gi vào xem n a thì website c a DN cũng th c s không mang l i l i ích nhi u. Do ó, trên website c a doanh nghi p c n ph i có nh ng thông tin y , b ích, c p nh t... áp ng úng nhu c u ngư i xem. Vì là website c a DN nên a s ch có m c ích trưng bày thông tin, hình nh s n ph m, d ch v , gi i thi u DN ch không có nhi u thông tin mang tính th i s hay b ích thú v i v i ngư i xem. Song, i tư ng ngư i xem cũng ch là nh ng ai ã có ch ý tìm thông tin hay có nhu c u v m t hàng hay d ch v mà DN ang bán, do ó, DN ch c n cung c p y thông tin v nh ng gì mình bán, n u ư c thì nên cung c p vài thông tin b sung thu hút ngư i xem và t o n tư ng t t cho h . Ví d : website c a DN s n xu t trà thì nên có ph n gi i thi u v các lo i trà, công d ng, h u ích như th nào cho ngư i s d ng, cách th c pha trà ngon v.v... Quan tr ng nh t là DN c n có thông tin thuy t ph c ư c ngư i xem r ng “T i sao quý v nên mua s n ph m hay d ch v c a chúng tôi mà không mua c a ai khác?” - Quy t nh mua (Decision to buy) Khi ngư i xem ã quan tâm, ã c m th y mu n mua s n ph m/d ch v c a doanh nghi p thì i u quan tr ng là trên website c a doanh nghi p ph i có nh ng thông tin “b t m t”, “h p d n” làm cho ngư i xem c m th y nên quy t nh mua ngay, không do d n a. N u không, ngư i xem thoát ra kh i website, ho c i tìm thông tin website khác thì doanh nghi p s b m t khách hàng ti m năng này. - Tính ti n l i (Convenience) Khi ngư i xem ã quy t nh mua, doanh nghi p ph i cung c p thông tin, ch c năng ti n ích sao cho khách hàng có th d dàng mua nh t. Ví d : cung c p email, s i n tho i bàn, s i n tho i di ng, a ch công ty, a ch mua, ch c năng mua qua m ng v i thao tác g n nh t, nhanh nh t, hư ng d n c th t ng bư c cho khách hàng mua qua m ng... Th t áng ti c n u ngư i xem ã quy t nh mua nhưng l i “b t l c” vì không bi t ph i làm sao mua!Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 36
  37. 37. 3.6. M t s ch c năng thư ng g p c a website và m c ích s d ng a. Di n àn (forum): m c tiêu t o “sân chơi” trao i ý ki n cho c ng ng ngư i xem website, t ó thu hút ông o ngư i xem và tham gia th o lu n trên di n àn. Ngư i xem có th ăng t i ch , câu h i c a mình lên website, c và tr l i các câu h i khác v.v... Quy n thao tác trên di n àn ư c phân chia theo nhi u c p, t ơn gi n là ch c, n ư c quy n tr l i, ư c t o ch m i, ư c ki m soát bài vi t trên di n àn v.v... M t di n àn i n hình là http://www.ttvnol.com/forum/ (Trái tim Vi t Nam Online). b. ăng ký nh n b n tin: v i m c tiêu gi m i liên l c v i ngư i xem có th g i n ngư i xem nh ng b n tin (newsletter) cung c p thông tin h u ích (và có th kèm theo thông tin qu ng cáo s n ph m, d ch v ), m t s website có ch c năng cho phép ngư i xem ăng ký nh n b n tin g i nh kỳ qua email. Ngư i quan tâm có th cung c p a ch email c a mình nh kỳ nh n b n tin g i t ch s h u c a website. Nên có ch c năng cho phép t ch i nh n khi ngư i nh n không mu n nh n b n tin n a. c. Thông báo, tin t c m i: trên m t s website nên có ch c năng ăng t i nh ng thông báo, tin t c m i nh t, hi n th trên trang ch ngư i xem có th nhìn th y ngay. ây là d ng cơ s d li u v i công c qu n lý nh p li u d s d ng ngư i không bi t v web cũng có th nh p li u. d. Gi mua hàng (shopping cart): dành cho các website trưng bày và bán nhi u m t hàng, ph c v nhu c u ch n l a hàng hóa, mô ph ng quá trình mua siêu th : khách hàng ch n hàng b vào gi , thay i s lư ng món hàng, i ý không mua và b món hàng ra kh i gi ... Cu i cùng khi quy t nh i ra tính ti n (check-out), ch c năng gi mua hàng s li t kê “hóa ơn” các món hàng ch n mua, s lư ng t ng món, t ng giá tr ... B t kỳ website siêu th tr c tuy n nào cũng c n ph i có ch c năng gi mua hàng. e. Download mi n phí: thu hút ngư i xem m t s website còn cung c p nh ng thông tin, file, chương trình... cho ngư i xem download mi n phí v dùng, ví d như trò chơi, sách i n t (e-book), chương trình ng d ng nh , hình nh p v.v... Trên nh ng “v t ph m” cho download mi n phí này, ch s h u website ã khéo léo kèm theo nh ng thông tin gi i thi u v website, ngư i download có th g i t ng b n bè... và giúp marketing cho website (xem ph n Chi n lư c Marketing lan truy n trong m c 4.3.). Ví d nh ng e-book v ki n th c TM T ư c cho download mi n phí t i www.vitanco.com, www.saigontre.com…Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 37
  38. 38. f. Thành viên: m c thành viên ch y u là thu th p thông tin (email, gi i tính, tu i, khu v c sinh s ng, s thích...) c a nh ng ai t nguy n ăng ký tham gia m t “câu l c b ” nào ó trên website ư c hư ng m t s quy n l i nh t nh. Thông tin thu th p ư cs ư c dùng marketing, nghiên c u hành vi s thích khách hàng, th m chí có th b bán cho nh ng ngư i c n thông tin này ph c v vi c qu ng cáo qua email. Ngoài ra, m c thành viên cũng có th ư c dùng phân lo i nhóm ngư i s d ng mi n phí và có tr ti n cho m t s d ch v cung c p trên website.3.7. M t s c u trúc website m u cho các mô hình website khác nhau a. C a hàng i n t , siêu th i nt : Minh h a siêu th i n t c a VDC (http://vdcsieuthi.vnn.vn/) V i mô hình siêu th i n t , website g m các ph n chính sau: - Thông tin hàng hóa: là cơ s d li u phân lo i nhi u nhóm s n ph m, s n ph m m i, s n ph m ang khuy n mãi v.v... Thông tin v t ng s n ph m g m: hình, giá, gi i thi u ng n, mô t thông s , lo i s n ph m... - Thông tin gi i thi u, hư ng d n: g m nh ng thông tin như: gi i thi u ch s h u website, chính sách mua bán, giao hàng, tr l i hàng, hư ng d n cách tìm ki m hàng hóa v.v... - Công c mua hàng, thanh toán: nh t thi t ph i có công c gi mua hàng (shopping cart), ch c năng thanh toán (qua m ng, qua bưu i n, chuy n ti n, qua ATM, thanh toán khi giao hàng...). Nên có thông tin hư ng d n các cách th c thanh toán khác nhau ngư i mua hi u rõ và ch n l a. - Ch c năng thành viên dành cho ngư i ã mua hàng ti t ki m th i gian nh p thông tin khi h mua hàng nh ng l n sau và cung c p thông tin l ch s mua hàng, gi i thi u hàng hóa m i, hàng hóa khách hàng quan tâm... cho khách hàng. - M t s ch c năng t ch n khác như ch c năng tìm ki m s n ph m trong siêu th , ch c năng nh n b n tin nh kỳ... Cách th c tri n khai thanh toán qua m ng cho siêu th i n t ph c v th trư ng trong nư c, qu c t s ư c c p trong chương 5.Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 38
  39. 39. b. u giá tr c tuy n: V i mô hình u giá tr c tuy n, website g m các ph n chính sau: - Thông tin hàng hóa: là cơ s d li u phân lo i nhi u nhóm s n ph m. Thông tin v t ng s n ph m g m: hình, giá, gi i thi u ng n, nhóm s n ph m, giá sàn, th i gian k t thúc u giá, giá hi n t i, i u kho n khác liên quan n vi c bán món hàng... - Thông tin gi i thi u, hư ng d n: g m nh ng thông tin như: gi i thi u ch s h u website, chính sách mua-bán, quy nh tham gia u giá, quy nh giao hàng, tr l i hàng, hư ng d n cách tìm ki m hàng hóa v.v... - Công c rao bán, công c ch n mua, công c h tr thanh toán, công c tìm ki m hàng hóa... - Thành viên: lưu thông tin thành viên tham gia mua, bán, u giá, ph c v các m c tiêu: Xác nh n tư cách tham gia, Lưu thông tin l ch s tham gia mua, bán, u giá, Ph c v vi c qu n lý m i quan h khách hàng gi a thành viên và website... Minh h a website u giá tr c tuy n n i ti ng www.ebay.com c. Sàn giao d ch B2B: V i mô hình sàn giao d ch B2B, website g m các ph n chính sau: - Thông tin hàng hóa: là cơ s d li u phân lo i nhi u nhóm s n ph m. Thông tin v t ng s n ph m g m: hình, giá, gi i thi u ng n, nhóm s n ph m, nhà s n xu t... - Danh m c thông tin v doanh nghi p: phân lo i theo ngành ngh , theo qu c gia, a phương, theo nhu c u mua – bán – tìm i tác... - Thông tin chào hàng (chào mua, chào bán): như rao v t, ph c v nhu c u tìm ki m i tác c a các doanh nghi p. - Thông tin gi i thi u, hư ng d n: g m nh ng thông tin như: gi i thi u ch s h u website, chính sách mua-bán, quy nh tham gia gi i thi u trên website, hư ng d n cách s d ng website v.v... - Nh ng công c h tr như: ăng t i thông tin, tìm ki m thông tin, h i thông tin, nh n b n tin nh kỳ... - Thành viên: lưu thông tin thành viên tham gia ph c v các m c tiêu: xác nh n tư cách tham gia; lưu thông tin l ch s tham gia t o s ti n l i cho thành viênTh c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 39
  40. 40. khi c n truy xu t l ch s tham gia; và ph c v vi c qu n lý m i quan h khách hàng gi a thành viên và website. Minh h a sàn giao d ch B2B c a Vi t Nam www.vnemart.com.vn d. C ng thông tin (Portal): V i mô hình c ng thông tin, website g m các ph n chính sau: - Phân lo i thông tin: là cơ s d li u phân lo i nhi u nhóm thông tin. Thông tin v t ng “thông tin” g m: a ch website, gi i thi u ng n v website, t a dành cho website. - Ch c năng tìm ki m thông tin. - Ch c năng g i email cho b n bè gi i thi u trang web ang xem. - Ch c năng ngh m t website m i t o i u ki n cho ngư i xem óng góp ngu n website m i, góp ph n làm phong phú thêm cơ s d li u website hi n có. C ng thông tin i n hình là Yahoo! t i a ch www.dir.yahoo.com e. Website thông tin ph c v vi c qu ng bá, qu ng cáo: V i website thông tin, ph n chính là cơ s d li u các thông tin, ư c phân chia theo t ng th lo i. Ph n ph là nh ng thông tin qu ng cáo (banner - c t d c bên ph i trang web) và thông tin liên h v i ch s h u website khi có nhu c u qu ng cáo. i n hình là www.vnexpress.net So v i các website thông tin d ng này thì www.vnexpress.net còn thi u m t ch c năng cho phép m i ngư i tham gia g i bài vi t. Bài vi t t ch t lư ng s ư c VNExpress.Net ăng t i, có th có ho c không có nhu n bút, ph c v hai i u: có thêm nhi u bài vi t phong phú, khách quan; và t o i u ki n cho ngư i vi t chuyên nghi p ho c không chuyên tham gia ăng bài. ây là mô hình các website tương t trên th gi i ang th c hi n. f. Website gi i thi u thông tin c a doanh nghi p: Website gi i thi u thông tin doanh nghi p có các ph n chính như: trang ch , gi i thi u doanh nghi p, gi i thi u s n ph m, d ch v , trang liên h .Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 40
  41. 41. 3.8. Nh ng lưu ý khi ch n nhà cung c p d ch v thi t k và duy trì websiteMu n xây d ng website cho mình, doanh nghi p ph i tìm nhà cung c p d ch v thi t k webvà lưu tr web (hosting). Doanh nghi p ph i ch n m t nhà cung c p d ch v t nhi u nhàcung c p d ch v . Làm th nào ch n mà không “h i ti c”? Các lưu ý sau s giúp doanhnghi p ch n ư c nhà cung c p d ch v t t: • Tránh ch n d ch v lưu tr mi n phí: hosting mi n phí không cho doanh nghi p ch c năng host v i tên mi n (domain) riêng, do ó, website c a doanh nghi p có tên là www.tenbanchon.xyz.com (xyz là tên nhà cung c p free hosting ch n), do ó, nhìn vào a ch website là ngư i xem bi t ngay website c a doanh nghi p t trên host mi n phí, d n n vi c làm gi m n tư ng chuyên nghi p c a website. • Tránh ch n Hosting không có kh năng m r ng: khi xây d ng website, doanh nghi p ph i nghĩ n kh năng website c a mình ư c m r ng theo th i gian, có nghĩa là dung lư ng ch a s tăng, lư ng thông tin upload/download s tăng do s lư ng ngư i xem tăng, s email c n thi t s tăng v.v... Do v y, doanh nghi p nên lưu ý khía c nh này khi mua host, dĩ nhiên là m r ng host thì doanh nghi p ph i tr thêm ti n, nhưng như th ti n l i hơn nhi u so v i vi c doanh nghi p ph i i tìm host khác n u host cũ không có ch c năng cho phép “nâng c p” áp ng nhu c u m r ng host c a doanh nghi p. • Tránh ch n host quá r : “ti n nào c a n y”, host quá r (vài dollar M /tháng) thì ch t lư ng host th p (d ch v h tr , ch c năng, b o m t v.v...) Doanh nghi p nên ch p nh n chi nhi u hơn m t ít cho host i l y s yên tâm trong b o m t, d ch v h tr , và quan tr ng là website “ch y” n nh v.v... • Nên tách riêng vi c mua tên mi n và vi c host: vì có nhi u trư ng h p nhà cung c p d ch v không ch u giao quy n qu n lý tên mi n cho doanh nghi p khi doanh nghi p không hài lòng v i d ch v duy trì website và mu n chuy n sang host nơi khác. • Khi mua host t nhà cung c p d ch v , doanh nghi p c n h i rõ: Dung lư ng host bao nhiêu MB, cho phép maximum bao nhiêu MB dung lư ng upload/download (transfer) m i tháng, có kh năng m r ng không? Trong trư ng h p website b hacker “ ánh s p” thì kh năng c u vãn và ph c h i website như th nào?Th c sĩ Dng T Dung – Công ty Thng m i i n t VITAN www.vitanco.com 41

×