Sosiale medium og transport
- kva konsekvensar og mulegheiter kan dei nye nett-
trendane få for sektoren?
- Flåm, 19.10.2009
- av Svein Ølnes, Vestlandsforsking

Sosiale medium/Web 2.0
1. Kva er sosiale medium (web 2.0)?
 Eksempel på sosiale medium
 Korleis skil sosiale medium seg frå vanlege nett-tenester?
 Delingskultur
 Samankopling
2. Omfang og trendar, 2009
 Omfang av ulike sosiale medium
 Alderssamansetjing
 Den typiske brukaren av sosiale medium
3. Kva verknad får auka bruk av sosiale medium for næringslivet?
 Må sjå bruken av nettsider i eit nytt lys
 Slepp dei mange frivillige til!
4. Kva kan transportsektoren bruka sosiale medium til?
 Lause samankoplingar: På veg og vidareutvikling av På veg
 Andre initiativ som blogg, rss, wiki m.m.
 Viktige hugsereglar for sosiale medium
www.vestforsk.no

Sosiale medium (web 2.0) – kort definisjon
 Frå kun lesing til lesing og skriving (read only ->
read & write)
 Sosiale medium er eit fenomen, ei utvikling, og ikkje
ein teknologi
 Nye media (YouTube ++)
 Innhaldsaformidling (bloggar, rss-straumar..)
 Kopling av ulike kjelder (”mash-ups” som Google
Maps + div. kjelder, Yahoo! Pipes, Amazon e-
commerce API)
www.vestforsk.no

Web 2.0 – definisjon (2)
 Begrepet lansert av forlaget O’Reilly (redaktør Tim O’Reilly
blir vanlegvis kreditert)
 Viktige prinsipp:
 Web-en som plattform
• tenester, ikkje installerte program
 Utnytta den kollektive intelligensen
• ”wisdom of crowds”
 Data er heilt sentralt på web-en
• få hjelp av sluttbrukarane til å vedlikehalda og forbetra kvaliteten
 Tenester blir betre til fleire som brukar dei
 Den enkle er ofte det beste
• lettvekts-programmering
www.vestforsk.no

Typiske web 2.0-fenomen
 Blogg, wiki, rss
 Web standardar, brukarsentrert utvikling
 Delingskultur, nye former for opphavsrett (Creative Commons)
 Fri programvare
 Brukarkategorisering (tagging), folksonomies
 Mashup (enkle samankoplingar av tenester)
 Ajax – dynamisk oppdatering av vevsider
 Den lange halen (”long tail”) og nisje-sal
www.vestforsk.no

Eit nytt medielandskap og ein ny mediebruk
Asynkron Synkron
Ein-til-ein E-post, SMS, Telefonsamtale,
brev lyn-melding
(instant
messenger)
Ein-til-mange Bøker, aviser, Radio, TV
web 1.0, dvd
Mange-til- Web 2.0, wiki, Online
mange bloggar, chatroom
sosiale
nettverk, online
forum
Tabell henta frå Petter Bae Brandtzæg og Rasmus Helle
www.vestforsk.no

Web 2.0 = Den sosiale veven
 tilbakemeldingar og bidrag frå brukarane
aukar verdien av det samla produktet Kommentarane aukar
den samla verdien
NRKbeta-doktrinen:
Ver den beste til-
bydaren av din eigen
informasjon
www.vestforsk.no

Delingskulturen
 Du er ikkje berre det du kan og gjer
 Du er det du kan dela og kva andre kan dela med deg
Henta frå Petter Bae Brandtzæg (2009)
www.vestforsk.no

NRK dugnad: 4 590 tilbakemeldingar/korrigeringar
”4 590 tilbakemeldingar/korrigeringar
til postnummerdugnaden frå ca 600
ulike personar (……..)
Då vi la ut dugnaden
hadde vi korrekt plassering av 39%
av postnummera, i løpet av to dagar
var 74% av postnummera korrigerte
og plasserte på rett stad!”
Unge menn var majoriteten av dei som
var med på dugnaden!!
/
http://nrkbeta.no/2009/10/07/erfaringar-fraa-postnummerdugnadenwww.vestforsk.no

Deling = Gjensidig nytte
Henta frå Petter Bae Brandtzæg (2009)
www.vestforsk.no

Sosiale medium/Web 2.0
1. Kva er sosiale medium (web 2.0)?
 Eksempel på sosiale medium
 Korleis skil sosiale medium seg frå vanlege nett-tenester?
 Delingskultur
 Samankopling
2. Omfang og trendar, 2009
 Omfang av ulike sosiale medium
 Alderssamansetjing
 Den typiske brukaren av sosiale medium
3. Kva verknad får auka bruk av sosiale medium for næringslivet?
 Må sjå bruken av nettsider i eit nytt lys
 Slepp dei mange frivillige til!
4. Kva kan transportsektoren bruka sosiale medium til?
 Lause samankoplingar: På veg og vidareutvikling av På veg
 Andre initiativ som blogg, rss, wiki m.m.
 Viktige hugsereglar for sosiale medium
www.vestforsk.no

Norge på topp i bruken av sosiale medium
53 % i 2008
66 % i 2009
SINTEF, Brandtzæg 2009
www.vestforsk.no

Godt over 90 % av alle norske under 30 år er på Facebook
www.vestforsk.no

96 prosent av alle nettbrukarar i alderen 15-30 år brukar
nettsamfunn, og dei eldre kjem etter..
120 % Frå 2008 til
2009 ein auke
100 % på 21 %poeng i
alderen 51-60
80 % år
17%
60 % 21%
40 %
20 %
0%
15-30 år 31-40 år 41-49 år 51-60 år 61-75 år
Figuren henta frå Petter Bae Brandtzæg (2009)
www.vestforsk.no

35% besøker dagleg
60 % 69% i alderen
50 % 15-30 brukar fb
40 % dagleg
16% 2008
30 %
2009
20 %
10 %
0%
Aldri, eller
Vet ikke
Daglig
ganger i
ganger i
En eller
En eller
nesten
flere
flere
aldri
Berre Island har
Figuren henta frå Petter Bae Brandtzæg (2009)
fleire facebook-
brukarar
Utval = alle på nett
www.vestforsk.no

Brukarskapte og sosiale nettverk:
Utviklingen i Norge 2008-2009 i %
Youtube
WindowsLiveSpaces
Wikipedia.
Twitter
SecondLife
Origo 2009
Nettby 2008
MySpace
LinkedIn
Flickr
Facebook
Biip
0 10 20 30 40 50 60 70
Figuren henta frå Petter Bae Brandtzæg (2009)
www.vestforsk.no

Twitter - mellom dei raskast veksande fenomena
www.vestforsk.no

Sosiale medium/Web 2.0
1. Kva er sosiale medium (web 2.0)?
 Eksempel på sosiale medium
 Korleis skil sosiale medium seg frå vanlege nett-tenester?
 Delingskultur
 Samankopling
2. Omfang og trendar, 2009
 Omfang av ulike sosiale medium
 Alderssamansetjing
 Den typiske brukaren av sosiale medium
3. Kva verknad får auka bruk av sosiale medium for næringslivet?
 Må sjå bruken av nettsider i eit nytt lys
 Slepp dei mange frivillige til!
4. Kva kan transportsektoren bruka sosiale medium til?
 Lause samankoplingar: På veg og vidareutvikling av På veg
 Andre initiativ som blogg, rss, wiki m.m.
 Viktige hugsereglar for sosiale medium
www.vestforsk.no

Effektar av web 2.0/sosiale medium
 identitet ein viktig del av det nye nettet
 men mange profilar etter kvart
 forsøk på å standardisera gjennom OpenSocial, open ID
 vanlegare å bruka fullt namn
 ’Svein Ølnes’ i staden for ’sol24’
 nett-debattar blir ryddigare når brukarane står fram med
fullt namn
 Facebook har vore ei føregangsteneste her
www.vestforsk.no

3-vegskommunikasjon
Eigen nettstad
Brukargruppe Brukargruppe
www.vestforsk.no

0. I dag kun einvegs-informasjon
Eigen nettstad
Brukargruppe Brukargruppe
www.vestforsk.no

1: Ta i mot tilbakemeldingar
Opna for komm.
med brukarane
www.vestforsk.no

2: Ta i mot tilbakemeldingar frå andre stader
Opna for komm.
med brukarane
Får tak i det som
blir sagt på andre
nettstader
www.vestforsk.no

3: Fang opp dialog mellom andre brukarar
Fanga opp dialog mellom brukarane
(Facebook, Twitter, bloggar ++)
www.vestforsk.no

Brukargenererte/-korrigerte data
www.vestforsk.no

Library of Congress: Bondhus-breen
www.vestforsk.no

Brukargenererte/-korrigerte data
 Library of Congress har lagt ut mange bilete på
Flickr og fått
 mange kommentarar
 mange taggar
 mange nye lenker
 = generelt stor verdiauke
www.vestforsk.no

Slepp brukarane til og slepp data laus!
4 808 728
200
2-3 mill frivillige klare til innsats!
www.vestforsk.no

Sosiale medium/Web 2.0
1. Kva er sosiale medium (web 2.0)?
 Eksempel på sosiale medium
 Korleis skil sosiale medium seg frå vanlege nett-tenester?
 Delingskultur
 Samankopling
2. Omfang og trendar, 2009
 Omfang av ulike sosiale medium
 Alderssamansetjing
 Den typiske brukaren av sosiale medium
3. Kva verknad får auka bruk av sosiale medium for næringslivet?
 Må sjå bruken av nettsider i eit nytt lys
 Slepp dei mange frivillige til!
4. Kva kan transportsektoren bruka sosiale medium til?
 Lause samankoplingar: På veg og vidareutvikling av På veg
 Andre initiativ som blogg, rss, wiki m.m.
 Viktige hugsereglar for sosiale medium
www.vestforsk.no

Sosiale medium er komne for å bli - vi kan ikkje gå
utanom
 Hovudproblemet er ikkje
å gå inn i det nye, men å
forlata det gamle…”å gå
fra konseptene”
(Gudmund Hernes, 2009)
 Men, samtidig viktig å ha
ein bevisst sosial
mediestrategi
 Ver klar over
mulegheitene, så vel som
fallgruvene og
utfordringane:
1) Unngå et Kun 15% har en strategi el. plan i
mannsdominert nett for bruken av sosiale medium
2) unngå rolle og
www.vestforsk.no
innholdskaos!!

Enkle samankoplingar: Mashup
www.vestforsk.no

Enkle samankoplingar: På veg
www.vestforsk.no

Enkle samankoplingar: På veg
www.vestforsk.no

På veg: Utgangspunkt for nye tenester?
Dagens quiz:
1. sp.m. av 5: Kor lang er Sognefjorden?
a) 100 km
b) 200 km
c) 500 km
Send svar til 2660
www.vestforsk.no

På veg: Utgangspunkt for nye tenester?
Dagens lydbok: Jo Nesbø ”Snømannen”
Bestill dagens lydbok
-send ’lydbok’ til 2660
www.vestforsk.no

Lag Facebook-gruppe som blir vist i På veg
www.vestforsk.no

Eksempel på nye transport-tenester
 labs.trafikanten.no
www.vestforsk.no

Mobile tenester
www.vestforsk.no

Viktige hugsereglar for sosiale medium
 Lytt og lær!
 Delta (ver til stades, heile tida)
 Mål effektar
www.vestforsk.no

Takk for meg!
 sol@vestforsk.no
www.vestforsk.no