มาตรฐานการจัดทำบัญชีภาครัฐ
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×
 

มาตรฐานการจัดทำบัญชีภาครัฐ

on

  • 1,973 views

ข้อมูลจากกรมบัญชีกลาง

ข้อมูลจากกรมบัญชีกลาง

Statistics

Views

Total Views
1,973
Views on SlideShare
1,973
Embed Views
0

Actions

Likes
0
Downloads
17
Comments
1

0 Embeds 0

No embeds

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Microsoft PowerPoint

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment
  • เพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจถึงที่มาของการทำบัญชีเกณฑ์คงค้างในภาครัฐ จึงเริ่มด้วยการพูดถึงแนวคิดพื้นฐานเหล่านี้ก่อน เรื่องที่สำคัญคือต้นทุนการทำงาน เมื่องปม . ปรับเปลี่ยนเป็นแบบมุ่งเน้นผลลัพธ์ ในเอกสารงปม . ต้องระบุถึงผลผลิตของกรมซึ่งจะเชื่อมโยงไปถึงเป้าหมายการให้บริการระดับกระทรวง มีการพูดถึงผลผลิตซึ่งเป็นงานที่กรมต้องส่งมอบให้แก่ประชาชนผู้รับบริการ และมีการพูดถึงการบริหารภาครัฐแนวใหม่ที่ต้องเน้นประสิทธิภาพ สังเกตได้จากการนำเครื่องมือเพื่อการบริหารมาใช้มากมายโดยกพร . เช่น PMQA KPI รายบุคคล การรายงานผลการปฏิบัติราชการตามคำรับรองของหน่วยงานซึ่งจะต้องระบุถึงผลงานที่วางแผนว่าจะทำภายในปีงปม . ซึ่งนำมาสู่ความต้องการทราบต้นทุนที่แท้จริง (full cost) ของการทำงานของแต่ละกรมในการส่งมอบผลผลิต การใช้ตัวเลขรายจ่ายที่มีการจ่ายเป็นตัวเงินออกไปไม่สามารถสะท้อนถึงต้นทุนจริงดังกล่าวได้ เพราะในการทำงานของสรก . ต้องมีสินทรัพย์ต่าง ๆ ที่ใช้งานได้เกินกว่า 1 ปี ในทางบัญชีต้องมีการกระจายต้นทุนสินทรัพย์เป็นคชจ . ไปตลอดอายุการใช้งานของสินทรัพย์นั้น ดังนั้นจึงเหมาะสมกว่าที่จะทำบัญชีเกณฑ์คงค้างเพื่อวัดมูลค่าทรัพยากรที่มีการใช้หมดไปในการสร้างผลผลิต นอกจากข้อมูลต้นทุน สรก . มีการใช้เงินนอกงปม . มากขึ้น มีการใช้งานสินทรัพย์ถาวรทั้งครุภัณฑ์ อาคาร ต่าง ๆ จำนวนมาก ด้านหนี้สินก็เป็นอีกส่วนหนึ่งซึ่งหน่วยงานราชการควรจะเปิดเผยให้สาธารณชนทราบเพื่อความโปร่งใสตามหลักธรรมาภิบาล การนำบัญชีเกณฑ์คงค้างมาใช้จะทำให้บรรลุความต้องการข้อนี้ได้ดี
  • ตั้งแต่อดีตส่วนราชการถูกมองเป็นเพียงตัวแทนทำงานให้รัฐบาล เรียกว่าใช้เงินครบก็จบหน้าที่ การทำรายงานจึงมีเพียงการแสดงให้เห็นว่าได้ใช้จ่ายเงินงปม . ที่รัฐจัดสรรให้ได้เท่าไร และเป็นการมุ่งตอบคำถามให้กับรัฐบาลผู้เดียวเฉพาะเรื่องการใช้จ่ายเงินงปม . แต่เมื่อความโปร่งใสเป็นประเด็นถกเถียงกันมากขึ้นทั้งในภาครัฐและเอกชนโดยเฉพาะอย่างยิ่งหลังจากช่วงวิกฤตเศรษฐกิจประมาณปี พ . ศ .2540 และมีการพูดกันถึงประสิทธิภาพการทำงานของภาครัฐ การรายงานแต่เพียงการใช้จ่ายเงินงปม . ดูจะไม่ครบถ้วนรอบด้านและยังเป็นการรายงานกันแต่เพียง ”วงใน” ประชาชนผู้เสียภาษีไม่มีโอกาสได้รับรู้ข้อมูลการเงินนี้ แม้ว่าตามพรบ . ข้อมูลข่าวสารคนทั่วไปสามารถขอได้จากสรก . แต่เมื่อไม่มีข้อกำหนดให้สรก . ทำรายงานอื่นนอกจากรายงานการใช้จ่ายเงินงปม . ก็ไม่มีข้อมูลจะให้ ตามหลักบัญชีเกณฑ์คงค้างต้องมีการทำรายงานการเงิน ( งบการเงิน ) เป็นเรื่องสำคัญ การพัฒนาที่สำคัญเรื่องหนึ่งก็คือการกำหนดให้สรก . ต่าง ๆ ต้องแสดงความรับผิดชอบต่อการบริหารจัดการทางการเงินของตนโดยการจัดทำรายงานการเงิน ( เพื่อวัตถุประสงค์ทั่วไป ) ขึ้นและพร้อมจะให้ผู้ที่มีส่วนได้เสียทุกคนได้เห็น คำว่ารายงานการเงินเพื่อวัตถุประสงค์ทั่วไปก็คือรายงานการเงินอย่างที่ทำกันอยู่ ซึ่งหมายถึงรายงานการเงินที่ทำให้ผู้ใช้ทั่ว ๆ ไป ไม่ได้เจาะจงกลุ่มหนึ่งกลุ่มใด เช่น รองปลัดที่คุมกรม ปลัดกระทรวง รมช . ที่ดูแลกระทรวง ครม . สภาฯ ผู้รับเหมางานกรม นักวิชาการ ประชาชนผู้สนใจทั่วไป ใครก็ได้ ข้อมูลในรายงานให้ไว้เพียงพอแก่การตัดสินใจทางการเงินในภาพรวม เช่น การติดตามการใช้ทรัพยากร แต่อาจไม่มีข้อมูลที่ละเอียดพอสำหรับผู้ใช้ที่มีวัตถุประสงค์เฉพาะ เช่น หากตัดสินใจจะปรับภารกิจกรมโดยการตัดงานบางส่วนโอนไปเป็นตั้งองค์การมหาชนทำแทน ซึ่งกรณีนั้นอาจจำเป็นต้องมีการทำรายงานเฉพาะต่างหาก
  • การกำหนดหลักการควบคุมจะเป็นประโยชน์ในกรณีพิจารณาว่าหน่วยงานควรบันทึกสินทรัพย์รายการใดหรือไม่ เช่น หน่วยงานขุดบ่อเก็บน้ำให้ท้องถิ่นแล้วยกให้ท้องถิ่นดูแลต่อ ถือว่าบ่อเก็บน้ำนั้นไม่ใช่สินทรัพย์ของหน่วยงานตามหลักการควบคุม เพราะหน่วยงานไม่ได้เป็นผู้ดูแลจัดการรับผิดชอบ และไม่ได้ใช้ประโยชน์จากบ่อเก็บน้ำนั้นในการสร้างผลผลิตตามภารกิจของหน่วยงาน อย่างไรก็ดีในกรณีที่หน่วยงานสร้างสินทรัพย์ให้สาธารณชนใช้ แม้ตัวหน่วยงานเองไม่ได้ใช้แต่หน่วยงานต้องเป็นผู้รับผิดชอบดูแลบริหารจัดการ บำรุงรักษา และหากจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมอยู่ในอำนาจของหน่วยงานที่จะให้ความตกลง ก็ถือว่าหน่วยงานควบคุมทรัพยากรรายการนั้นเช่นกัน และต้องบันทึกบัญชีสินทรัพย์ของหน่วยงาน ส่วนเรื่องการใช้หลักการควบคุมเพื่อพิจารณาหน่วยงานที่จะนำมาจัดทำงบการเงินรวมของแผ่นดินนั้น จะถือว่ารัฐบาลควบคุมหากรัฐบาลสามารถเข้าไปมีอิทธิพลในการกำหนดนโยบายการดำเนินงานและ / หรือนโยบายการเงินของหน่วยงาน เช่น ผ่านรมต . ผู้กำกับดูแลกระทรวง
  • การกำหนดหลักการควบคุมจะเป็นประโยชน์ในกรณีพิจารณาว่าหน่วยงานควรบันทึกสินทรัพย์รายการใดหรือไม่ เช่น หน่วยงานขุดบ่อเก็บน้ำให้ท้องถิ่นแล้วยกให้ท้องถิ่นดูแลต่อ ถือว่าบ่อเก็บน้ำนั้นไม่ใช่สินทรัพย์ของหน่วยงานตามหลักการควบคุม เพราะหน่วยงานไม่ได้เป็นผู้ดูแลจัดการรับผิดชอบ และไม่ได้ใช้ประโยชน์จากบ่อเก็บน้ำนั้นในการสร้างผลผลิตตามภารกิจของหน่วยงาน อย่างไรก็ดีในกรณีที่หน่วยงานสร้างสินทรัพย์ให้สาธารณชนใช้ แม้ตัวหน่วยงานเองไม่ได้ใช้แต่หน่วยงานต้องเป็นผู้รับผิดชอบดูแลบริหารจัดการ บำรุงรักษา และหากจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมอยู่ในอำนาจของหน่วยงานที่จะให้ความตกลง ก็ถือว่าหน่วยงานควบคุมทรัพยากรรายการนั้นเช่นกัน และต้องบันทึกบัญชีสินทรัพย์ของหน่วยงาน ส่วนเรื่องการใช้หลักการควบคุมเพื่อพิจารณาหน่วยงานที่จะนำมาจัดทำงบการเงินรวมของแผ่นดินนั้น จะถือว่ารัฐบาลควบคุมหากรัฐบาลสามารถเข้าไปมีอิทธิพลในการกำหนดนโยบายการดำเนินงานและ / หรือนโยบายการเงินของหน่วยงาน เช่น ผ่านรมต . ผู้กำกับดูแลกระทรวง
  • การกำหนดหลักการควบคุมจะเป็นประโยชน์ในกรณีพิจารณาว่าหน่วยงานควรบันทึกสินทรัพย์รายการใดหรือไม่ เช่น หน่วยงานขุดบ่อเก็บน้ำให้ท้องถิ่นแล้วยกให้ท้องถิ่นดูแลต่อ ถือว่าบ่อเก็บน้ำนั้นไม่ใช่สินทรัพย์ของหน่วยงานตามหลักการควบคุม เพราะหน่วยงานไม่ได้เป็นผู้ดูแลจัดการรับผิดชอบ และไม่ได้ใช้ประโยชน์จากบ่อเก็บน้ำนั้นในการสร้างผลผลิตตามภารกิจของหน่วยงาน อย่างไรก็ดีในกรณีที่หน่วยงานสร้างสินทรัพย์ให้สาธารณชนใช้ แม้ตัวหน่วยงานเองไม่ได้ใช้แต่หน่วยงานต้องเป็นผู้รับผิดชอบดูแลบริหารจัดการ บำรุงรักษา และหากจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมอยู่ในอำนาจของหน่วยงานที่จะให้ความตกลง ก็ถือว่าหน่วยงานควบคุมทรัพยากรรายการนั้นเช่นกัน และต้องบันทึกบัญชีสินทรัพย์ของหน่วยงาน ส่วนเรื่องการใช้หลักการควบคุมเพื่อพิจารณาหน่วยงานที่จะนำมาจัดทำงบการเงินรวมของแผ่นดินนั้น จะถือว่ารัฐบาลควบคุมหากรัฐบาลสามารถเข้าไปมีอิทธิพลในการกำหนดนโยบายการดำเนินงานและ / หรือนโยบายการเงินของหน่วยงาน เช่น ผ่านรมต . ผู้กำกับดูแลกระทรวง
  • การกำหนดหลักการควบคุมจะเป็นประโยชน์ในกรณีพิจารณาว่าหน่วยงานควรบันทึกสินทรัพย์รายการใดหรือไม่ เช่น หน่วยงานขุดบ่อเก็บน้ำให้ท้องถิ่นแล้วยกให้ท้องถิ่นดูแลต่อ ถือว่าบ่อเก็บน้ำนั้นไม่ใช่สินทรัพย์ของหน่วยงานตามหลักการควบคุม เพราะหน่วยงานไม่ได้เป็นผู้ดูแลจัดการรับผิดชอบ และไม่ได้ใช้ประโยชน์จากบ่อเก็บน้ำนั้นในการสร้างผลผลิตตามภารกิจของหน่วยงาน อย่างไรก็ดีในกรณีที่หน่วยงานสร้างสินทรัพย์ให้สาธารณชนใช้ แม้ตัวหน่วยงานเองไม่ได้ใช้แต่หน่วยงานต้องเป็นผู้รับผิดชอบดูแลบริหารจัดการ บำรุงรักษา และหากจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมอยู่ในอำนาจของหน่วยงานที่จะให้ความตกลง ก็ถือว่าหน่วยงานควบคุมทรัพยากรรายการนั้นเช่นกัน และต้องบันทึกบัญชีสินทรัพย์ของหน่วยงาน ส่วนเรื่องการใช้หลักการควบคุมเพื่อพิจารณาหน่วยงานที่จะนำมาจัดทำงบการเงินรวมของแผ่นดินนั้น จะถือว่ารัฐบาลควบคุมหากรัฐบาลสามารถเข้าไปมีอิทธิพลในการกำหนดนโยบายการดำเนินงานและ / หรือนโยบายการเงินของหน่วยงาน เช่น ผ่านรมต . ผู้กำกับดูแลกระทรวง
  • การกำหนดหลักการควบคุมจะเป็นประโยชน์ในกรณีพิจารณาว่าหน่วยงานควรบันทึกสินทรัพย์รายการใดหรือไม่ เช่น หน่วยงานขุดบ่อเก็บน้ำให้ท้องถิ่นแล้วยกให้ท้องถิ่นดูแลต่อ ถือว่าบ่อเก็บน้ำนั้นไม่ใช่สินทรัพย์ของหน่วยงานตามหลักการควบคุม เพราะหน่วยงานไม่ได้เป็นผู้ดูแลจัดการรับผิดชอบ และไม่ได้ใช้ประโยชน์จากบ่อเก็บน้ำนั้นในการสร้างผลผลิตตามภารกิจของหน่วยงาน อย่างไรก็ดีในกรณีที่หน่วยงานสร้างสินทรัพย์ให้สาธารณชนใช้ แม้ตัวหน่วยงานเองไม่ได้ใช้แต่หน่วยงานต้องเป็นผู้รับผิดชอบดูแลบริหารจัดการ บำรุงรักษา และหากจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมอยู่ในอำนาจของหน่วยงานที่จะให้ความตกลง ก็ถือว่าหน่วยงานควบคุมทรัพยากรรายการนั้นเช่นกัน และต้องบันทึกบัญชีสินทรัพย์ของหน่วยงาน ส่วนเรื่องการใช้หลักการควบคุมเพื่อพิจารณาหน่วยงานที่จะนำมาจัดทำงบการเงินรวมของแผ่นดินนั้น จะถือว่ารัฐบาลควบคุมหากรัฐบาลสามารถเข้าไปมีอิทธิพลในการกำหนดนโยบายการดำเนินงานและ / หรือนโยบายการเงินของหน่วยงาน เช่น ผ่านรมต . ผู้กำกับดูแลกระทรวง
  • เน้นที่ผลผลิตมากกว่าประเภทเงิน คือในอดีตส่วนราชการบันทึกการใช้จ่ายเงินงบประมาณเป็นรายจ่าย แต่ไม่บันทึกการใช้จ่ายเงินนอกเป็นรายจ่าย ตามหลักเน้นที่ผลผลิตหน่วยงานต้องบันทึกคชจ . เหมือนกันไม่ว่าจะใช้จ่ายจากเงินงปม . หรือเงินนอก ไม่ว่าจะเป็นเงินนอกประเภทใด เช่น เงินนอกฝากคลัง เงินนอกฝากธ . พาณิชย์ หรือแม้แต่กรณีหน่วยงานไม่ได้รับเงินสด แต่ได้รับเป็นสินทรัพย์ เช่น การรับบริจาค รับความช่วยเหลือ หากหน่วยงานนำมาใช้ในการสร้างผลผลิตก็ถือว่าเป็นทรัพยากรที่นำมาใช้และต้องไปรวมเป็นต้นทุนเหมือนกัน รวมถึงเงินนอกที่หน่วยงานได้รับและมีกฎหมายระบุยกเว้นไว้ให้ไม่ต้องนำส่งคลังเป็นรายได้แผ่นดิน ก็ถือว่านำไปใช้สร้างผลผลิตเช่นเดียวกัน ไม่แบ่งแยกว่าเงินงปม . บันทึกแบบหนึ่ง ส่วนเงินนอกบันทึกอีกแบบหนึ่ง แต่การบันทึกบัญชีย่อมต้องเป็นไปตามรายการที่เกิดขึ้น เช่น หน่วยงานรับเงินค่าสินบนรางวัลนำจับ แล้วต้องแบ่งเป็นส่วน ๆ ตามระเบียบ ส่วนหนึ่งจ่ายให้คนชี้เบาะแส ส่วนหนึ่งเข้าเป็นรายได้ของหน่วยงานเก็บไว้ใช้จ่ายตามวัตถุประสงค์ที่กำหนดในระเบียบซึ่งจะต้องจัดสรรเป็นเงินรางวัลจ่ายให้เจ้าหน้าที่ผู้ทำการจับกุมจำนวนหนึ่ง หน่วยงานก็ต้องบันทึกเงินที่กันไว้จ่ายให้บุคคลผู้ชี้เบาะแสเป็นหนี้สิน ส่วนที่เก็บเข้าหน่วยงานบันทึกเข้าเป็นรายได้ ( เงินนอก ) ก่อน และบันทึกคชจ . เมื่อเบิกเงินนอกนั้นไปจ่ายให้จนท . ตามที่จัดสรรให้อีกทีหนึ่ง
  • การกำหนดหลักการควบคุมจะเป็นประโยชน์ในกรณีพิจารณาว่าหน่วยงานควรบันทึกสินทรัพย์รายการใดหรือไม่ เช่น หน่วยงานขุดบ่อเก็บน้ำให้ท้องถิ่นแล้วยกให้ท้องถิ่นดูแลต่อ ถือว่าบ่อเก็บน้ำนั้นไม่ใช่สินทรัพย์ของหน่วยงานตามหลักการควบคุม เพราะหน่วยงานไม่ได้เป็นผู้ดูแลจัดการรับผิดชอบ และไม่ได้ใช้ประโยชน์จากบ่อเก็บน้ำนั้นในการสร้างผลผลิตตามภารกิจของหน่วยงาน อย่างไรก็ดีในกรณีที่หน่วยงานสร้างสินทรัพย์ให้สาธารณชนใช้ แม้ตัวหน่วยงานเองไม่ได้ใช้แต่หน่วยงานต้องเป็นผู้รับผิดชอบดูแลบริหารจัดการ บำรุงรักษา และหากจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมอยู่ในอำนาจของหน่วยงานที่จะให้ความตกลง ก็ถือว่าหน่วยงานควบคุมทรัพยากรรายการนั้นเช่นกัน และต้องบันทึกบัญชีสินทรัพย์ของหน่วยงาน ส่วนเรื่องการใช้หลักการควบคุมเพื่อพิจารณาหน่วยงานที่จะนำมาจัดทำงบการเงินรวมของแผ่นดินนั้น จะถือว่ารัฐบาลควบคุมหากรัฐบาลสามารถเข้าไปมีอิทธิพลในการกำหนดนโยบายการดำเนินงานและ / หรือนโยบายการเงินของหน่วยงาน เช่น ผ่านรมต . ผู้กำกับดูแลกระทรวง
  • เอกสารทั้ง 3 ฉบับนี้ออกโดยประกาศกระทรวงการคลัง และถือเป็นมาตรฐานการจัดทำบัญชีภาครัฐ ซึ่งหน่วยงานต้องถือปฏิบัติ โดยรวมเรียกว่ามาตรฐานเพราะเป็นสิ่งที่หน่วยงานต้องทำตามให้เป็นแบบเดียวกัน ในทางปฏิบัติ หน่วยงานบางแห่งอาจไม่ได้ใช้ผังบัญชีมาตรฐานในการทำงาน เนื่องจากเป็นมาตรฐานที่มีรายละเอียดมาก ไม่เหมือนหลักการและนโยบายบัญชี และมาตรฐานรายงานการเงิน แต่เมื่อหน่วยงานจะต้องส่งข้อมูลงบทดลองเข้าระบบ GFMIS ก็ต้องยึดตามผังบัญชีมาตรฐาน โดยการแปลงข้อมูลเข้าตามรายการในผังบัญชีมาตรฐาน
  • มาตรฐานที่ใช้เป็นหลักคือมาตรฐานการบัญชีของไทย ซึ่งในปัจจุบันมาตรฐานบัญชีไทยก็ถูกปรับให้เหมือนกับ IAS และมาตรฐาน IPSAS ก็กำหนดตาม IAS โดยสรุปแล้วทั้งหมดก็จะมีเนื้อหาเหมือนกัน
  • หลักและนโยบายทั่วไปเหมือนกับกฎ กติกา มารยาท ที่เป็นจุดเริ่มต้นและเป็นตัวตีกรอบให้กับการทำงานบัญชีต่อๆ ไป
  • ลักษณะเชิงคุณภาพของงบการเงิน เป็นเหมือนหลักการที่ใช้ในการตัดสินใจในการจัดทำข้อมูล เพื่อนำเสนอในงบการเงิน ซึ่งตัวงบการเงินนี้ถือเป็นหัวใจหลักของการทำบัญชีการเงิน เพราะเป็น สิ่งที่จะเผยแพร่ให้ผู้มีส่วนได้เสียทุกคนได้รับรู้ความเป็นไปทางการเงินของหน่วยงานอย่างเท่าเทียมกัน เป็นผลผลิตจากการทำงานบัญชีตลอดทั้งปี ข้อมูลในงบการเงินจึงถือว่ามีความสำคัญและจำเป็นต้องมีหลักยึดว่าควรนำเสนอข้อมูลอย่างไรงบการเงินจึงจะน่าเชื่อถือ
  • หลักข้อนี้เน้นว่าข้อมูลที่อยู่ในงบการเงินควรจะตอบสนองความต้องการผู้ใช้งบในการใช้ตัดสินใจ ทางการเงิน เช่น ประเมินว่าที่หน่วยงานมีค่าใช้จ่ายสูงมากเมื่อเทียบกับหน่วยงานอื่นๆ โดยทั่วไป เป็นเพราะหน่วยนั้นมีการจ่ายเงินในลักษณะค่าใช้จ่ายอุดหนุนตามนโยบายของรัฐสูงมาก เช่น เงินสงเคราะห์ผู้ด้อยโอกาสทางสังคม ข้อมูลจะตอบสนองในลักษณะนี้ได้ หน่วยงานก็ต้องพิจารณาว่าหากคชจ . อุดหนุนของตนให้ผู้ด้อยโอกาสทางสังคมเป็นรายการใหญ่เมื่อเทียบกับคชจ . อื่น ๆ ( มีนัยสำคัญ ) ก็ควรแยกแสดงรายการนี้ออกมาต่างหากให้เห็นชัด เช่น แสดงไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน เป็นต้น
  • ข้อนี้เชื่อมโยงกับหลักเกณฑ์การรับรู้รายการ ที่มี 2 ข้อ คือรายการที่เกิดขึ้นมีความเป็นไปได้ค่อนข้างแน่ และสามารถประมาณจำนวนเงินของรายการนั้นได้อย่างน่าเชื่อถือ ถ้าเข้าเกณฑ์นี้แล้วก็ต้องรับรู้รายการนั้นตามหลัก ไม่ว่าการรับรู้รายการนั้น ( บันทึกบัญชีและแสดงในงบการเงิน ) จะทำให้หน่วยงานดูแย่หรือดูดีอย่างไรก็ไม่ควรนำมาคิดว่าจะแสดงรายการนั้นในงบการเงินดีหรือไม่
  • ข้อนี้ค่อนข้างยากในการนำมาใช้ในภาคราชการ เรื่องที่ชัดเจนที่สุดคือในกรณีสัญญาเช่าการเงินคือโดยรูปแบบสัญญาตามกฎหมายเป็นการจ่ายค่าเช่ารายเดือนเท่านั้เน แต่หากพิจารณาเนื้อแท้ของการตกลงกันในสัญญาก็คือผู้เช่าตั้งใจจะครอบครองเป็นเจ้าของสินทรัพย์ที่เช่านั้น ในทางบัญชีจึงต้องการสื่อให้เห็นสิ่งที่เกิดขึ้นจริง ไม่ว่าจะใช้การเขียนคำพูด หรือเงื่อนไขต่าง ๆ ในสัญญาให้ดูเหมือนเป็นเพียงแค่การเช่าก็ตาม แต่ทั้งนี้ต้องมีลักษณะเข้าเงื่อนไขที่ทำให้คนทั่วไปก็จะคิดอย่างเดียวกันว่าแท้จริ่งแล้วก็คือการซื้อสินทรัพย์เพียงแต่จัดการเรื่องการจ่ายเงินในแบบที่ไม่ต้องจ่ายทั้งก้อนทันที ซึ่งการพูดว่าให้ดูเนื้อหาความจริงทางเศรษฐกิจของรายการ ไม่ใช่ดูแต่รูปแบบทางกฎหมายเท่านั้น ก็เป็นข้อที่ยากข้อหนึ่งในบัญชีราชการ เนื่องจากราชการถือกฎ ระเบียบ เป็นหลัก อย่างในกรณีงบประมาณจังหวัด ที่มีการนำไปซื้อสินทรัพย์และนำไปใช้งานที่หน่วยดำเนินการในจังหวัด เช่น ศูนย์ทดลองพืชไร่ในจังหวัด แต่กฎ ระเบียบทำให้ต้องถือว่าสินทรัพย์นั้นเป็นของสนง . จังหวัดในฐานะเจ้าของงปม . จังหวัด แม้ตนเองจะไม่ได้เป็นผู้ใช้งานสินทรัพย์นั้น หากบันทึกบัญชีที่ศูนย์ทดลองพืชไร่ ก็อาจจะทำให้ข้อมูลออกมาขัดต่อระเบียบ และอาจเป็นปัญหากับการตั้งงปม . ดูแลบำรุงรักษาต่อไป จึงต้องให้บันทึกสินทรัพย์ที่จังหวัดตามกฎ ระเบียบ แม้จะไม่สามารถสื่อถึงต้นทุนที่แท้จริงในการทำงานของหน่วยดำเนินการได้ แต่ทั้งนี้ก็เป็นเพราะความไม่ชัดเจนในการแบ่งแยกภารกิจงานและขอบเขตของหน่วยผู้รับผิดชอบด้วย
  • การโอนสินทรัพย์และหนี้สินที่ใช้หลักการข้อนี้ เป็นการโอนสินทรัพย์จากหน่วยงานหนึ่งไปให้อีกหน่วยงานหนึ่งซึ่งเป็นหนว่ยงานภาครัฐด้วยกัน เช่น ส่วนราชการก . โอนให้ส่วนราชการข . และเป็นการโอนให้ทั้งหมดเนื่องจากหน่วยงานผู้โอนไม่ได้ดำเนินงานต่อไปจากการยุบเลิก กรณีนี้ถือว่าสินทรัพย์หนี้สินที่โอนไปนั้นเป็นการคืนทุนไปสู่เจ้าของคือรัฐบาล เป็นการโยกย้ายทรัพยากรจากการใช้เพื่อภารกิจที่หนึ่งไปที่อื่น จึงถือว่าโอนไปพร้อมกับล้างรายการส่วนทุนออก ส่วนผู้รับโอนถือว่าได้รับสินทรัพย์หนี้สินมาเริ่มตั้งต้นการดำเนินงานของหน่วยงาน เป็นทุนเริ่มแรกที่เจ้าของให้ไว้สำหรับการดำเนินงานต่อ ๆ ไป จึงรับสินทรัพย์และหนี้สินมาพร้อมกับบันทึกเป็นทุน
  • ปัจจุบันในระบบ GFMIS การโอนส / ท และน / ส ยังมีข้อแตกต่างจากหลักนี้ คือ เมื่อโอนสินทรัพย์ เช่น ครุภัณฑ์ข้ามกรม ลงบัญชีแบบเดียวกัน ไม่ว่าหน่วยงานที่โอนสินทรัพย์ไปจะยุบเลิกหรือยังดำเนินการอยู่ปกติก็ตาม โดยลงบัญชี่ค่าใช้จ่ายโอนสินทรัพย์ที่ผู้โอน และลงบัญชีรายได้รับโอนสินทรัพย์ที่ผู้รับโอน ส่วนสินทรัพย์หนี้สินที่เหลือนอกนั้นจึงบันทึกคู่กับทุนในกรณียุบเลิกหน่วยงาน
  • การโอนในกรณีนี้เป็นเพียงการยกสินทรัพย์บางรายการให้หน่วยงานภาครัฐอีกแห่งหนึ่งด้วยเหตุผลอื่นใดที่ไม่ใช่การยุบเลิกหน่วยงาน เช่น ให้เพื่อสนับสนุนภารกิจของหน่วยงานผู้รับซึ่งมีส่วนส่งเสริมหรือเกี่ยวเนื่องกับภารกิจของผู้โอน ตัวอย่างเช่น กองทุนแห่งหนึ่งตั้ง่ขึ้นเพื่อการรักษาระดับราคาน้ำมันขายปลีกในประเทศ ซื้อสินทรัพย์เป็นครุภัณฑ์ แล้วโอนให้กับส่วนราชการแห่งหนึ่งซึ่งมีหน้าที่ตรวจตราปราบปรามการลักลอบค้าน้ำมันเถื่อนตามแนวชายแดน เพื่อใช้ลาดตระเวนจับกุมผู้ลักลอบ ถือเป็นการโอนสินทรัพย์ให้โดยสมัครใจเพราะงานของส่วนราชการนั้นมีส่วนป้องกันไม่ให้ระดับราคาน้ำมันเปลี่ยนแปลงมากอันเกิดจากมีน้ำมันเถื่อนเข้ามาในตลาด มูลค่าตามบัญชีของสินทรัพย์ที่โอนไปนั้นจะถูกบันทึกเป็น่คชจ . ของผู้โอน และบันทึกเป็นรายได้ของผู้รับโอนด้วยจำนวนเดียวกัน เนื่องจากเป็นหน่วยงานภาครัฐดัวยกันทั้งคู่
  • อย่างไรก็ตามในกรณีที่ผู้รับโอนเป็นหน่วยงานภาครัฐ แต่ได้รับโอนมาจากหน่วยงานอื่นที่ไม่ถือเป็นหน่วยงานภาครัฐตามกรอบแนวคิดการควบคุมโดยรัฐบาล ถือว่าสินทรัพย์ที่ได้รับโอนมานั้น ต้องแสดงตามมูลค่ายุติธรรมตามสภาพสินทรัพย์ที่ได้รับโอนมานั้น ซึ่งควรจะสะท้อนถึงประโยชน์ใช้งานในอนาคตที่เหลืออยู่ของสินทรัพย์นั้นเช่นเดียวกับการรับบริจาคเป็นสินทรัพย์ เช่น กรณีส่วนราชการได้รับสินทรัพย์มาจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ถือว่าไม่ได้รับมาจากหน่วยงานภาครัฐ เพราะรัฐบาลไม่ได้ควบคุมการดำเนินงานของอปท . ดังนั้น ส่วนราชการผู้รับโอนต้องบันทึกสินทรัพย์ตามมูลค่ายุติธรรม ( ราคาตลาดในขณะนั้นของสินทรัพย์อย่างเดียวกัน )
  • การรับรู้รายการนี้ถือเป็นหัวใจสำคัญข้อหนึ่งของหลักการบัญชีเกณฑ์คงค้าง เพราะจะต้องพิจารณาว่าเมื่อไรจึงจะเหมาะสมที่จะบันทึกสินทรัพย์ หนี้สิน ทุน รายได้ และค่าใช้จ่าย ซึ่งหากเป็นเกณฑ์เงินสดก็เพียงแต่บันทึกรับและจ่ายเมื่อมีการรับและจ่ายเงินสด แต่เกณฑ์คงค้างมีหลักการทั่วไปว่า รายการที่จะบันทึกต้องมีลักษณะตามคำนิยามของสินทรัพย์ หนี้สิน ทุน รายได้ และค่าใช้จ่าย เสียก่อน เช่น รัฐบาลประกาศนโยบายเรียนฟรี 15 ปี ยังไม่ถือว่าทำให้เกิดรายการใด ๆ ตามคำนิยามขององค์ประกอบของงบการเงินเหล่านั้น ต้องเข่าเกณฑ์การรับรู้ข้อแรกคือมีความเป็นไปได้ค่อนข้างแน่แล้ว เช่น ผู้มีอำนาจอนุมัติรายการที่หน่วยงานขอเบิกจ่ายจากงปม . เพื่ออุดหนุนให้โรงเรียนมาแล้ว ถือว่าเกิดภาระผูกพันจะต้องจ่ายแน่แล้ว เข้าเกณฑ์ข้อสองคือ ทราบจำนวนเงินแม้ไม่แน่นอนแต่ก็ประมาณได้อย่างมีเหตุผลน่าเชื่อถือแล้ว เช่น จำนวนเงินที่ได้รับอนุมัติอาจมีการเปลี่ยนแปลงขึ้นลงไปบ้างภายหลังขึ้นอยู่กับว่าจำนวนนักเรียนที่โรงเรียนจะรับเข้าเรียนจะเปลี่ยนแปลงไปจากจำนวนที่ประมาณการไว้เพียงใด แต่ถือว่าจำนวนที่ประมาณได้มีหลักฐานรองรับตามที่ได้ตกลงกันไว้แล้ว
  • โดยทั่วไปผลประโยชน์ในอนาคตมักถูกมองในรูปตัวเงิน ( ตามลักษณะการใช้สินทรัพย์ของเอกชน ) เช่น รถที่ใช้ขนส่งสินค้าให้ลูกค้า ก็ใช้เพื่อให้เกิดการขายสินค้าได้เงินเข้ากิจการ แต่ในภาครัฐ สินทรัพย์ไม่ได้ใช้เพื่อหาเงินรายได้ สินทรัพย์ภาครัฐจึงเน้นให้ประโยชน์ในอนาคตในรูปศักยภาพในการให้บริการที่เพิ่มขึ้น เช่น ซื้อคอมพิวเตอร์ใหม่เพื่อให้สามารถใช้เก็บข้อมูลให้บริการประชาชนได้รวดเร็วขึ้นมากขึ้น เป็นต้น
  • คำว่าในความควบคุม อาจเป็นการได้รับประโยชน์ข้อใดข้อหนึงหรือหลายข้อในภาพข้างต้น แต่ส่วนใหญ่พิจารณาจากการใช้ประโยชน์ทรัพยากรนั้นเพื่อการสร้างผลผลิตของหน่วยงาน จึงถือเป็นสินทรัพย์ของหน่วยงาน เช่น ใช้ตึกที่ทำการเป็นสำนักงาน แม้ว่าตึกนั้นจะเป็นที่ราชพัสดุซึ่งให้กระทรวงการคลัง่โดยธนารักษ์เป็นเจ้าของ
  • ข้อนี้ใช้นิยามของรายได้ตามหลักบัญชีทั่วไปมาตัดสินว่าอะไรบ้างถือเป็นรายได้ ยกตัวอย่าง งบประมาณงบลงทุนที่ส่วนราชการเบิก ได้รับเงินเป็นผลประโยชน์เข้าหน่วยงาน และเมื่อได้เงินมาแล้วไม่ได้มีภาระหนี้สินติดมาด้วย เท่ากับมีสินทรัพย์เพิ่มขึ้นมาอย่างเดียว จึงถือได้ว่าสุทธิแล้วมีสินทรัพย์เพิ่มขึ้น ถือว่างบลงทุนที่เบิกมานั้นเป็นรายได้
  • เลือกนโยบายบัญชีที่สำคัญบางรายการขึ้นมาพูด เพื่อให้เห็นว่าตามหลักการกำหนดอย่างไร ซึ่งในทางปฏิบัติตามระบบ GFMIS ในปัจจุบันอาจมีความแตกต่างไปบ้าง
  • เรื่องกำไรขาดทุนจากการจำหน่ายสินทรัพย์นี้เป็นเรื่องที่ภาครัฐจำเป็นต้องทำแตกต่างจากหลักการทั่วไปอย่างมาก คือไม่มีการรับรู้กำไรหรือขาดทุน เพราะเมื่อหน่วยงานได้รับเงิน่จากการขายสินทรัพย์ที่ไม่ใช้แล้วออกไปก็ถูกบังคับต้องส่งเงินที่ขายได้เข้าคลังเป็นรายได้แผ่นดิน ในทางบัญชีก็ไปบันทึกตามนั้นเป็นรายได้แผ่นดิน แต่มูลค่าตามบัญชีที่เหลือของสินทรัพย์ ณ วันที่มีการจำหน่าย ก็ต้องตัดออกไปจากบัญชีให้หมดเนื่องจากไม่มีสินทรัพย์เหลืออยู่อีกแล้ว เมื่อตัดจำหน่ายสินทรัพย์จึงต้องบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายแยกเป็นอีกรายการหนึ่ง จบเรื่องหลักการและนโยบายบัญชีเพียงเท่านี้
  • เรื่องกำไรขาดทุนจากการจำหน่ายสินทรัพย์นี้เป็นเรื่องที่ภาครัฐจำเป็นต้องทำแตกต่างจากหลักการทั่วไปอย่างมาก คือไม่มีการรับรู้กำไรหรือขาดทุน เพราะเมื่อหน่วยงานได้รับเงิน่จากการขายสินทรัพย์ที่ไม่ใช้แล้วออกไปก็ถูกบังคับต้องส่งเงินที่ขายได้เข้าคลังเป็นรายได้แผ่นดิน ในทางบัญชีก็ไปบันทึกตามนั้นเป็นรายได้แผ่นดิน แต่มูลค่าตามบัญชีที่เหลือของสินทรัพย์ ณ วันที่มีการจำหน่าย ก็ต้องตัดออกไปจากบัญชีให้หมดเนื่องจากไม่มีสินทรัพย์เหลืออยู่อีกแล้ว เมื่อตัดจำหน่ายสินทรัพย์จึงต้องบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายแยกเป็นอีกรายการหนึ่ง จบเรื่องหลักการและนโยบายบัญชีเพียงเท่านี้
  • เรื่องกำไรขาดทุนจากการจำหน่ายสินทรัพย์นี้เป็นเรื่องที่ภาครัฐจำเป็นต้องทำแตกต่างจากหลักการทั่วไปอย่างมาก คือไม่มีการรับรู้กำไรหรือขาดทุน เพราะเมื่อหน่วยงานได้รับเงิน่จากการขายสินทรัพย์ที่ไม่ใช้แล้วออกไปก็ถูกบังคับต้องส่งเงินที่ขายได้เข้าคลังเป็นรายได้แผ่นดิน ในทางบัญชีก็ไปบันทึกตามนั้นเป็นรายได้แผ่นดิน แต่มูลค่าตามบัญชีที่เหลือของสินทรัพย์ ณ วันที่มีการจำหน่าย ก็ต้องตัดออกไปจากบัญชีให้หมดเนื่องจากไม่มีสินทรัพย์เหลืออยู่อีกแล้ว เมื่อตัดจำหน่ายสินทรัพย์จึงต้องบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายแยกเป็นอีกรายการหนึ่ง จบเรื่องหลักการและนโยบายบัญชีเพียงเท่านี้
  • เรื่องกำไรขาดทุนจากการจำหน่ายสินทรัพย์นี้เป็นเรื่องที่ภาครัฐจำเป็นต้องทำแตกต่างจากหลักการทั่วไปอย่างมาก คือไม่มีการรับรู้กำไรหรือขาดทุน เพราะเมื่อหน่วยงานได้รับเงิน่จากการขายสินทรัพย์ที่ไม่ใช้แล้วออกไปก็ถูกบังคับต้องส่งเงินที่ขายได้เข้าคลังเป็นรายได้แผ่นดิน ในทางบัญชีก็ไปบันทึกตามนั้นเป็นรายได้แผ่นดิน แต่มูลค่าตามบัญชีที่เหลือของสินทรัพย์ ณ วันที่มีการจำหน่าย ก็ต้องตัดออกไปจากบัญชีให้หมดเนื่องจากไม่มีสินทรัพย์เหลืออยู่อีกแล้ว เมื่อตัดจำหน่ายสินทรัพย์จึงต้องบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายแยกเป็นอีกรายการหนึ่ง จบเรื่องหลักการและนโยบายบัญชีเพียงเท่านี้
  • เรื่องมาตรฐานรายงานการเงินมีพูดไว้ในหลักการทั่วไป ของเอกสารหลักการและนโยบายบัญชีสำหรับ หน่วยงานภาครัฐ ( ฉบับที่ 2) โดยชัดเจนว่า หน่วยงานต้องมีการจัดทำรายงานการเงิน
  • ความหมายทั่วไปของรายงานการเงินต้องแสดงข้อ่มูลทั้ง 3 เรื่องนี้ แต่ในปัจจุบัน ยังไม่มีการกำหนดให้หน่วยงานทำงบกระแสเงินสด มีเพียงงบแสดงฐานะการเงิน และงบรายได้และค่าใช้จ่าย
  • จะเห็นได้ว่าหลักเกณฑ์ทั่วไปในเรื่องการจัดทำรายงานการเงินส่วนหนึ่งก็อยู่ในหลักการทั่วไป ของหลักการ และนโยบายบัญชีสำหรับหน่วยงานภาครัฐ และข้อแรกก็กำหนดว่ารายงานการเงินนี้ต้องทำขึ้นจากข้อมูลที่บันทึกไว้ตามข้อกำหนดในหลักการและนโยบายบัญชีสำหรับหน่วยงานภาครัฐ
  • ตามที่กำหนดไว้ว่า หน่วยงานที่เป็นหน่วยงาน่ที่เสนอรายงานต้อง่จัดทำรายงานการเงิน ( เพื่อวัตถุประสงค์ทั่วไป ) จึงได้นำมาขยายความในแผ่นนี้ว่าใครบ้างที่ต้องจัดทำรายงานการเงิน แต่การทำงบจังหวัดนั้น ดังได้กล่าวไว้ก่อนหน้านี้ในช่วงหลักการและนโยบายบัญชีว่าไม่ได้กำหนดให้เป็นหน่วยงานที่เสนอรายงาน แต่เป็นการทำงบการเงินเพื่อการบริหารมากกว่า
  • หากภายในหน่วยงานระดับกรม มีรายการที่เกิดขึ้นระหว่างส่วนกลางและภูมิภาค เช่น การโอนเงินนอกจากส่วนกลางไปยังภูมิภาค แม้ว่าทั้งสองหน่วยซึ่งเป็นหน่วยเบิกจ่ายในระบบ GFMIS จะมีฐานะเป็นหน่วยทางบัญชีแยกจากกัน แต่ละฝ่ายมีงบทดลองสมบูรณ์ของตนเอง และทำให้มีการบันทึกรายการโอนเงินระหว่างกันนี้ เป็นรายได้และค่าใช้จ่ายคนละฝั่ง แต่เมื่อมีการจัดทำงบการเงินของกรมในภาพรวม รายได้ของภูมิภาค และค่าใช้จ่ายของส่วนกลาง จะต้องหายไปทั้งคู่ เนื่องจากเมื่อพิจารณาว่ากรมเป็นหน่วยเดียวในภาพรวม รายการที่ส่วนกลางโอนเงินให้ภูมิภาคก็ถือว่าเป็นการหยิบจากกระเป๋าซ้ายไปใส่กระเป๋าขวาไม่ได้มีความหมายใด ๆ ว่าเป็นรายได้หรือค่าใช้จ่ายในสายตาของคนที่อยู่นอกหน่วยงาน รายได้และค่าใช้จ่ายที่จะปรากฏในงบการเงินของกรมจึงต้องมีเพียงรายการที่เกิดขึ้นกับบุคคลภายนอกเท่านั้น
  • ความหมายทั่วไปของรายงานการเงินต้องแสดงข้อ่มูลทั้ง 3 เรื่องนี้ แต่ในปัจจุบัน ยังไม่มีการกำหนดให้หน่วยงานทำงบกระแสเงินสด มีเพียงงบแสดงฐานะการเงิน และงบรายได้และค่าใช้จ่าย

มาตรฐานการจัดทำบัญชีภาครัฐ มาตรฐานการจัดทำบัญชีภาครัฐ Presentation Transcript

  • มาตรฐานการจัด ทำา บัญ ชีสำา หรับ หน่ว ยงานภาครัฐ 1
  • การปฏิร ูป ระบบบัญ ชีภ าครัฐ ผลที่ค าด เครื่อ งมือ หวัง  ต้น ทุน ทีแ ท้จ ริง ่  เกณฑ์ค งค้า ง อัน เกิด จากการ ต้น ทุน ผลผลิต ใช้ท รัพ ยากร  ฐานะการเงิน ที่ รายงาน ในการดำา เนิน  ถูก ต้อ งครบ การ การเงิน ถ้ว น  ความเป็น สากล  มาตรฐานการจัด และโปร่ง ใสของ ทำา บัญ ชีภ าครัฐ  ข้อ มูลด สิน ใจของผู้ การตั ทางบัญ ชี  รายงานการเงิน บริห ารด้ว ยการใช้ และรายงานอื่น ๆ ข้อ มูล ทางบัญ ชีท ม ี ี่ ทีใ ช้ข ้อ มูล ทาง ่ คุณ ภาพมากขึ้น บัญ ชี ทัง ในระดับ หน่ว ย ้
  • การปฏิร ูป ระบบบัญ ชีภ าครัฐเปลี่ย นหลัก การบัญ ชี เกณฑ์ค ง เกณฑ์เ งิน สด ค้า งขยายวัต ถุป ระสงค์ข อง การจัด ทำา บัญ ชี ติด ตาม ควบคุม และติด ตาม สถานะการ การใช้ง บประมาณ เงิน และการใช้ ทรัพ ยากร ในการ 3
  • การปฏิร ูป ระบบบัญ ชีภ าครัฐขยายขอบเขต การจัด ทำา รายงาน รายงานการเงิน รายงานประกอบการ เพื่อ วัตถุประสงค์ ติดตามงบประมาณปรับ แนวทางการกำา หนด ทั่วไป หลัก เกณฑ์ก ารบัญ ชี มาตรฐานการจัดทำาบัญชีภ ระบบบัญชีส่วนราชการ 4
  • แนวคิด ในการกำา หนดหลัก การบัญ ชีภ าครัฐหลัก การควบคุม ◦ รัฐ บาลควบคุม หน่ว ยงานภาครัฐ  จัด ทำา งบการเงิน รวมของแผ่น ดิน (รัฐ บาล) ◦ หน่ว ยงานภาครัฐ ควบคุม ทรัพ ยากร  กำา หนดหน่ว ยงานทีเ สนอรายงานเป็น ่ หน่ว ยทีม อ ำา นาจ ่ ี ควบคุม ทรัพ ยากร (ระดับ กรม) 5
  • แนวคิด ในการกำา หนดหลัก การบัญ ชีภ าครัฐหน่ว ยงานภาครัฐ  ถูก ควบคุม โดยรัฐ บาล (มีอ ิท ธิพ ลในการ กำา หนดนโยบายสำา คัญ )  ใช้จ ่า ยเงิน งบประมาณเป็น หลัก ในการ รัดำบาล น งาน (ระยะยาว) ฐ า เนิ ใช้เ งิน งบ ควบคุม ประมาณ บัญ ชี เป็น ส่ว น รัฐ บา ใหญ่ ล (999 9) ไม่ใ ช่ หน่ว ยงาน ภาครัฐ 6
  • 1. รัฐ บาลควบคุม +ไม่ใ ช้ 4. ไม่ถ ูก รัฐ บาลควบคุม +ไม่ เงิน งปม. >> เป็น ใช้เ งิน งปม. >> ไม่เ ป็น  ทุน หมุน เวีย น ธนาคารแห่ง2. ไม่ถ ูก รัฐ บาล 5. รัฐบาลควบคุม +ไม่ใ ช้ ประเทศไทย ควบคุม +ใช้เ งิน งปม. >> เงิน งปม. >> ไม่เ ป็น เป็น 6. ไม่ถรัฐ วิส าหกิจ ไม่ใม +ใช้3. รัฐ บาลควบคุม +ใช้  ูก รัฐ บาลควบคุ ช้ง เงิน งปม. >> เป็นส ระตา  หน่ว ยงานอิ เงิน งปม. เช่นไม่เ ป็น ปม. >> ปตท.  มรธน. ส่ว นราชการ  ไม่ม ี (มีเ พีย งใช้ง รัฐ บาล ใช้เ งิน งบ ปม.บางส่ว น) ควบคุม ประมาณ 1 3 เป็น ส่ว น 2 ใหญ่ 7 5 6 47. รัฐ บาลควบคุม +ใช้เ งิน ง ไม่ใ ช่ ปม. >> ไม่เ ป็น หน่ว ยงาน ภาครัฐ 7
  • แนวคิด ในการกำา หนดหลัก การบัญ ชีภ าครัฐหน่ว ยงานภาครัฐ  แต่ล ะหน่ว ยเบิก จ่า ยภายใต้ห น่ว ย งาน(กรม)เดีย วกัน บัน ทึก รายการ ของ ตนเองเป็น หน่ว ยทางบัญ ชีแ ยกจากกัน  ทุก หน่ว ยเบิก จ่า ยภายใต้ห น่ว ยงานรวม หน่ว กัน จัด ทำา งบการเงิน 1 ชุด ย เบิก จ่า ย หน่ว ( ลูก ย หน่ว 1) เบิก ยเบิก จ่า ย จ่า ย( หน่ว ( ลูก ย 2) แม่) เบิก จ่า ย 8
  • แนวคิด ในการกำา หนดหลัก การบัญ ชีภ าค รัฐรายการระหว่า งกัน 3 ระดับรัฐ บาล(9999) – รายได้/ค่า หน่ว ยงาน ใช้จ ่า ยหน่ว ยงาน – (BP) หน่ว ยงาน รายได้/ค่าหน่ว ยเบิก จ่า ย – ใช้จ ่า ย หน่ว ยเบิก จ่า ย (BP) (ภายใต้ห น่ว ย รายได้/ค่า 9
  • แนวคิด ในการกำา หนดหลัก การบัญ ชีภ าครัฐการบัน ทึก บัญ ชีต ามความรับ ผิด ชอบ ◦ รายการทีอยู่ในความดูแลรับผิดชอบ ไม่จำากัด ่ เฉพาะความเป็น เจ้าของ เช่น ทีดินราชพัสดุ ่เน้น ผลผลิต มากกว่า ประเภทเงิน ◦ บันทึกเงินในงบประมาณ และเงินนอก ประมาณในลักษณะเดียวกัน ตามรายการทีเกิดขึ้น ่ 10
  • แนวคิด ในการกำา หนดหลัก การบัญ ชีภ าค รัป ขอบเขตของการบัน ทึก รายการสรุ ฐแต่ล ะองค์ป ระกอบในงบการเงิน สิน ทรัพ ย์ - ควบคุม ประโยชน์ก าร ใช้ง าน อยู่ใ นความดูแ ลรับ ผิด ชอบ หนี้ส ิน - ภาระผูก พัน ทีต ้อ ง ่ ชดใช้ อยู่ใ นความดูแ ลรับ ผิด ชอบ ทุน - สิน ทรัพ ย์ส ุท ธิเ มื่อ เริ่ม เกณฑ์ค งค้า ง/ตัง หน่ว ยงาน ้ สิน ทรัพ ย์ส ุท ธิเ ปลี่ย นแปลง 11
  • มาตรฐานการจัด ทำา บัญ ชีภ าครัฐหลักการและนโยบายบัญช มาตรฐานรายงานการเงิน ผังบัญชีมาตรฐาน 12
  • มาตรฐานบัญ ชีท ี่ใ ช้อ ้า งอิง IPSAS (International Public Sector Accounting Standards)มาตรฐานการบัญ ชีไ ทย IAS (International Accounting IFRS Standards) (International 13
  • ขอบเขตการถือ ปฏิบ ัต ิต ามหลัก การและ นโยบายบัญ ชีฯส่ว นราชการระดับ กรมหน่ว ยงานภาครัฐ ลัก ษณะพิเ ศษ  หน่วยงานอิสระตามรัฐธรรมนูญ  องค์การมหาชน  หน่วยงานอิสระทีตั้งขึ้นโดยกฎหมายเฉพาะ ่  กองทุนเงินนอกงบประมาณ 14
  • โครงสร้า งของหลัก การและนโยบายบัญ ชีฯหลัก การและนโยบายบัญ ชี ทั่ว ไปหลัก การและนโยบายบัญ ชี แต่ล ะองค์ป ระกอบของ งบการเงิน 15
  • หลัก การและนโยบายบัญ ชีท ั่ว ไปหน่วยงานทีเสนอรายงาน ่งบการเงินลักษณะเชิงคุณภาพของงบการเงินหลักการบัญชีรอบระยะเวลาบัญชีการดำาเนินงานต่อเนื่องการโอนสินทรัพย์และหนีสิน ้รายการพิเศษรายการทีเป็นเงินตราต่างประเทศ ่ 16
  • ลัก ษณะเชิง คุณ ภาพของงบการเงินความเข้าใจได้ความเกี่ยวข้องกับการตัดสินใจ ◦ ความมีนัยสำาคัญความเชือถือได้ ่การเปรียบเทียบกันได้ 17
  • ความเข้า ใจได้ (Understandability)ข้อมูลในงบการเงินต้องสามารถเข้าใจได้ดใน ี ทันทีทผู้ใช้งบการเงินใช้ข้อมูลดังกล่าว ี่ข้อมูลแม้ว่าจะมีความซับซ้อน แต่ถ้าเกี่ยวข้องกับ การตัดสินใจเชิงเศรษฐกิจก็ไม่ควรละเว้นที่จะ แสดงในงบการเงิน เพียงเพราะเหตุผลทีว่าข้อมูล ่ ดังกล่าวยากเกินกว่าที่ผู้ใช้งบการเงินบางคนจะ เข้าใจได้ข้อแม้ว่า ◦ ผู้ใช้งบการเงินมีความรู้ตามควรเกี่ยวกับธุรกิจ กิจกรรมเชิงเศรษฐกิจและการบัญชี รวมทั้งมี ความตั้งใจตามควรทีจะศึกษาข้อมูลดังกล่าว ่ 18
  • ความเกี่ย วข้อ งกับ การตัด สิน ใจ(Relevance)ข้อมูลทีมประโยชน์ต้องเกี่ยวข้องกับการตัดสินใจ ่ ี ของผู้ใช้งบการเงิน ข้อมูลจะเกี่ยวข้องกับการตัดสิน ใจเชิงเศรษฐกิจได้กต่อเมือข้อมูลนั้นช่วยให้ผู้ใช้งบ ็ ่ การเงินสามารถประเมินเหตุการณ์ในอดีต ปัจจุบัน และอนาคต รวมทังช่วยยืนยันหรือชี้ข้อผิดพลาด ้ ของผลการประเมินทีผ่านมาของผู้ใช้งบการเงินได้ ่ข้อพิจารณา ◦ ความมีนยสำาคัญ ั  การไม่แสดงข้อมูลหรือการแสดงข้อมูลผิดพลาด มีผลกระทบต่อผู้ใช้งบการเงินในการตัดสินใจ เชิงเศรษฐกิจ ความมีนัยสำาคัญขึ้นอยูกับขนาด ่ ของรายการหรือขนาดของความผิดพลาดที่เกิด ขึ้นภายใต้สภาพการณ์เฉพาะซึ่งต้องพิจารณา 19
  • ความเชื่อ ถือ ได้ (Reliability) ข้อมูลที่ไม่มความผิดพลาดที่มีนยสำาคัญ รวม ี ั ทั้งไม่มีความลำาเอียงในการนำาเสนอข้อมูลที่ ทำาให้ข้อมูลไม่ตรงกับความเป็นจริง ข้อพิจารณา 1. การเป็นตัวแทนอันเที่ยงธรรม 2. เนือหาสำาคัญกว่ารูปแบบ ้ 3. ความเป็นกลาง 4. ความระมัดระวัง 5. ความครบถ้วน 20
  • การเป็น ตัว แทนอัน เที่ย งธรรมข้อมูลจะมีความเชือถือได้เมื่อรายการและ ่ เหตุการณ์ทางบัญชีได้แสดงอย่างเที่ยง ธรรม ้น งบดุล้องการให้แสดงหรืย์ ควรแสดง ดังนั ตามที่ต ควรแสดงสินทรัพ อ หนี้สิน และส่วนของเจ้าของ เฉพาะรายการและ เหตุการณ์ทางบัญชีที่เข้าเกณฑ์การรับรู้ รายการ ณ วันที่เสนอรายงาน 21
  • เนือ หาสำา คัญ กว่า รูป แบบ ้ข้อมูลต้องบันทึกและแสดงตามเนื้อหาและ ความเป็นจริง เชิงเศรษฐกิจ มิใช่ ตามรูหาของรายการและเหตุงอย่างเดียว เนื้อปแบบทางกฎหมายเพียการณ์ทาง บัญชีอาจไม่ตรงกับรูปแบบทางกฎหมาย หรือรูปแบบที่ทำาขึ้น 22
  • สัญ ญาเช่า สัญ ญาเช่า การเงิน Dr. สิน ทรัพ ย์ xx Cr. เจ้า หนีส ัญ ญาเช่า การเงิน ้ xx Dr. เจ้า หนีส ัญ ญาเช่า การเงิน ้ xx Cr. เงิน สด/เงิน ฝากธนาคาร xx สัญ ญาเช่า ดำา เนิน งาน Dr. ค่า เช่า xx Cr. เงิน สด/เงิน ฝากธนาคาร xx
  • ความเป็น กลางข้อมูลที่แสดงอยู่ในงบการเงินมีความน่า เชือถือเมื่อมีความเป็นกลาง หรือปราศจาก ่ ความลำาเอียง งบการเงินจะขาดความเป็นก ลาง ลทำาให้ผใช้งบการเงินตัดสินใจหรือใช้ มีผหากการเลือกข้อมูลหรือการแสดง ู้ ข้อมูลในงบการเงินนั้น จการ ดุลยพินจตามเจตนาของกิ ิ 24
  • ความระมัด ระวังการใช้ดุลยพินจที่จำาเป็นในการประมาณการ ิ ภายใต้ความไม่แน่นอน เพื่อมิให้สนทรัพย์ ิ หรือรายได้แสดงจำานวนสูงเกินไป และหนี้สน ิ หรือค่าใช้จ่ายแสดงจำานวนตำ่าเกินไปแต่ไม่ใช่จะทำาการตั้งค่าเผือหรือสำารองสูงเกิน ่ ความเป็นจริง 25
  • ความครบถ้ว นข้อมูลในงบการเงินที่เชือถือได้ต้องครบถ้วน ่ ภายใต้ข้อจำากัดของความมีนัยสำาคัญและ ต้นทุนในการจัดทำา รายการบางรายการ หากไม่แสดงในงบการเงินจะทำาให้ข้อมูลมี ความผิดพลาด หรือ ทำาให้ผใช้งบการเงิน ู้ เข้าใจผิด ดังนั้น ข้อมูลดังกล่าวจะมีความ เกี่ยวข้องกับการตัดสินใจน้อยลงและขาด ความน่าเชือถือได้ ่ 26
  • การเปรีย บเทีย บกัน ได้ (Comparability) ผูใช้งบการเงินต้องสามารถเปรียบเทียบ ้ งบการเงินของกิจการ ในรอบระยะเวลา ต่างกันเพื่อคาดคะเนถึงแนวโน้มของ ฐานะการเงินและผลการดำาเนินงานของ กิจการนั้น 27
  • การโอนสิน ทรัพ ย์แ ละหนี้ส น ิรับรู้มลค่าสุทธิตามบัญชีของ ู ส/ท หรือ น/ส เป็นส่วนทุนของหน่วยงานผูโอน ้ และผู้รับโอนรับรู้มลค่าสุทธิตามบัญชีของ ู ส/ท หรือ น/ส เป็นค่าใช้จาย ่ และรายได้ของหน่วยงานผู้โอนและ ผู้รับโอน 28
  • การโอนสิน ทรัพ ย์แ ละหนี้ส น (ต่อ ) ิโอนตามนโยบายรัฐบาล เช่น ยุบเลิกหน่วย งาน หน่วยงานผูโอน ้ เดบิต ค่าเสือมราคาสะสม ่ ทุน เครดิต สินทรัพย์ หน่วยงานผูรับโอน ้ เดบิต สินทรัพย์ เครดิต ค่าเสือมราคาสะสม ่ 29
  • การโอนสิน ทรัพ ย์แ ละหนี้ส น (ต่อ ) ิหน่วยงานสมัครใจโอน เช่น กองทุนโอนส/ ท ให้สรก. ◦ รถยนต์ราคาทุน 100 อายุ 5 ปี ต้นปีที่ 3 โอนไปให้หน่วยงานอื่น ข้อมูลตามบัญชีของหน่วยงานผู้โอน สินทรัพย์-ราคาทุน 100 ค่าเสือมราคาสะสม ่ 40 30
  • การโอนสิน ทรัพ ย์แ ละหนี้ส น (ต่อ ) ิหน่วยงานผู้โอน เดบิต ค่าใช้จ่ายโอน ส/ท 60 ค่าเสือมฯ สะสม ่ 40 เครดิต สินทรัพย์ 100หน่วยงานผู้รับโอน เดบิต สินทรัพย์ (สุทธิ) 60 เครดิต รายได้รับโอนส/ ท 60 31
  • รายการที่เ ป็น เงิน ตราต่า งประเทศบันทึกเป็นเงินบาท ณ วันที่เกิด รายการณ วันที่รายงาน ◦ รายการทีเป็นตัวเงิน ่ ใช้อัตราปิด ◦ รายการทีไม่เป็นตัวเงิน ่ ใช้อัตราวันที่ เกิดรายการรับรู้ผลต่างจากอัตราแลกเปลี่ยนเป็น รายได้ / ค่าใช้จ่าย เมื่อมีการชำาระเงิน / รายงานรายการที่เป็นตัวเงิน 32
  • หลัก การและนโยบายบัญ ชีแ ต่ล ะองค์ป ระกอบ ของงบการเงิน สินทรัพย์ หนี้สน ิ ส่วนทุน รายได้ ค่าใช้จ่าย 33
  • การรับ รู้คำานิยามเกณฑ์การรับรู้ ◦ เป็นไปได้ค่อนข้างแน่ที่จะเกิด เหตุการณ์ ◦ วัดมูลค่าได้อย่างน่าเชือถือ ่ 34
  • คำา นิย ามสินทรัพย์ หนี้สน ิ ◦ ทรัพยากรในความ ◦ เกิดภาระผูกพันใน ควบคุม ปัจจุบัน ◦ เกิดผลประโยชน์ใน ◦ จะเสียทรัพยากรใน อนาคต อนาคต ◦ ศักยภาพในการให้ ◦ ศักยภาพในการให้ บริการเพิมขึ้น ่ บริการลดลง 35
  • ทรัพ ยากรในความควบคุม อาคารบนที่ ราชพัได้ดุ ค่า ตอบ ส รบัใช้ใ นการ ผลิต ผล แทนการใช้ ใ ผลิต ได้ อนุญ าตหรือ ไม่ใ ช่ ประโยช ปฏิเ สธการ น์ ช่ ใช้ ไม่ใ จากการ ไม่ใ ช่ ขาย ช่ทรัพ ยาก รใน ความ ควบคุม 36
  • คำา นิย าม ( ต่อ )รายได้ ค่าใช้จ่าย ◦ ผลประโยชน์ ◦ ผลประโยชน์ (Inflow) เข้า (Outflow) ออก หน่วยงาน จากหน่วยงาน ◦ สินทรัพย์สุทธิ ◦ สินทรัพย์สุทธิลด เพิ่มขึ้น ลง 37
  • รายได้ต ามคำา นิย าม เงิน งบ ประมาณงบ ลงทุน ผลประโยชน์ ใ เข้า หน่ว ย งาน ช่ สิน ทรัพ ย์ส ท ธิ ุ ใ เพิ่ม ขึ้น ช่ ราย ไ ด้ 38
  • นโยบายบัญ ชีท ี่ส ำา คัญ บางรายการเงินทดรองราชการ รายได้แผ่นดินรอวัสดุคงคลัง นำาส่งคลังที่ดิน อาคาร และ เงินกู้ อุปกรณ์ รายได้จากเงินงบสินทรัพย์ไม่มตัว ี ประมาณ ตน รายได้แผ่นดินเจ้าหนี้ กำาไร/ขาดทุนจาก การจำาหน่าย สินทรัพย์ 39
  • เงิน ทดรองราชการตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ - เงินรับจากรัฐบาลเพื่อทดรองจ่าย คชจ.ปลีกย่อยในสนง. เมือใช้จ่ายเงินแล้วต้อง ่ รวบรวมหลักฐานเพือเบิกงปม.มาชดใช้คืน ่ ◦ การรับรู้ - เมือได้รับเงิน พร้อมกับบันทึกเงิน ่ ทดรองราชการรับจากคลัง ◦ •การแสดงรายการ – ภายใต้หัวข้อเงินสดและ การบันทึกรายการในระบบ GFMIS รายการเทียบเท่าเงินสด • เมื่อตั้งเบิกเงินทดรองในระบบฯ เดบิต เงิน ทดรองราชการ เครดิต ใบสำาคัญค้างจ่าย 40
  • เงิน ทดรองราชการ ( ต่อ )• เมื่อรายการตั้งเบิกได้รับอนุมัติ เดบิต ค้างรับกรมบัญชีกลาง เครดิต T/R – เงินทดรองราชการ• รับรู้เงินทดรองราชการรับจากคลังเมื่อกรมบัญชีกลาง สั่งจ่ายเงินให้หน่วยงาน เดบิต T/E – เงินทดรองราชการ เครดิต เงินทดรองราชการรับจากคลัง เดบิต เงินฝากธนาคาร เครดิต ค้างรับกรมบัญชีกลาง• ส่วนราชการบันทึกการจ่ายเงินออกไปทั้งจำานวน เดบิต ใบสำาคัญค้างจ่าย เครดิต เงินฝากธนาคาร 41
  • วัส ดุค งคลังตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – สินทรัพย์ใช้หมดเปลืองสิ้นไปในการ ดำาเนินงานปกติ มูลค่าไม่สูง ปกติไม่คงทนถาวร ◦ การรับรู้ - เมือหน่วยงานตรวจรับของแล้ว และ ่ ปรับปรุงรายการ ณ วันสิ้นปีจากการตรวจนับ ยอดคงเหลือ ◦ การแสดงรายการ – ภายใต้หัวข้อสินค้าและวัสดุ คงเหลือ ในกลุ่มสินทรัพย์หมุนเวียน 42
  • ที่ด ิน อาคาร และอุป กรณ์ตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – สินทรัพย์ที่มีสภาพคงทนถาวร ให้ ประโยชน์แก่หน่วยงานในระยะยาวเกินกว่า 1ปี มูลค่าต่อรายการตั้งแต่ 5,000 บาท ขึ้นไป ◦ การรับรู้ – เมื่อหน่วยงานตรวจรับของแล้ว (จาก การซื้อและจ้างก่อสร้าง) ◦ การแสดงรายการ – ภายใต้หัวข้อที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์ ในกลุ่มสินทรัพย์ไม่หมุนเวียน โดย แสดงมูลค่าสุทธิตามบัญชีในงบการเงิน และเปิด เผยรายละเอียดราคาทุน และค่าเสื่อมราคาสะสม ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 43
  • ที่ด ิน อาคาร และอุป กรณ์การบันทึกรายการในระบบ GFMIS • บันทึกเมือหน่วยงานตรวจรับ/ตั้งเบิกในระบบฯ ่ เป็นพักสินทรัพย์ และโอนเป็นสินทรัพย์ประเภท นันๆ เมือสร้าง/บันทึกรายละเอียดในข้อมูลหลัก ้ ่ สินทรัพย์ (รายตัว) ในระบบฯ • บันทึกเป็นพักงานระหว่างก่อสร้าง เมือตรวจรับ ่ งานจ้างก่อสร้างสินทรัพย์ทต้องมีการจ่ายเงิน ี่ หลายงวด โอนเป็นงานระหว่างก่อสร้างเมือ ่ สร้าง/บันทึกรายละเอียดในข้อมูลหลักสินทรัพย์ (รายตัว - งานระหว่างก่อสร้าง) ในระบบฯ จน กระทังการก่อสร้างเสร็จเรียบร้อย จึงโอนงาน ่ ระหว่างก่อสร้างออกเป็นสินทรัพย์ที่เกี่ยวข้อง 44
  • รายจ่า ยภายหลัง การได้ม าซึ่ง สิน ทรัพ ย์ รายจ่ายนันทำาให้หน่วยงานได้รับ ้ ประโยชน์เชิงเศรษฐกิจหรือศักยภาพใน การให้บริการตลอดอายุการใช้งานของ สินทรัพย์เพิ่มขึ้นจากมาตรฐานการปฏิบติ ั งานที่เป็นอยู่ในปัจจุบน ั  อายุการใช้งานนานขึ้นและมีประสิทธิภาพเพิม ่ ขึ้น  ส่งผลให้ผลผลิตมีคุณภาพดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด  ลดต้นทุนการดำาเนินงานทีประเมินไว้เดิมอย่าง ่ เห็นได้ชัด
  • รายจ่า ยภายหลัง การได้ม าซึ่ง สิน ทรัพ ย์( ต่อ )  ทาสีอ าคาร สำา นัก งาน  กั้น ห้อ งเพิ่ม ภายใน ควรรับ รู้ รายการ อาคารสำา นัก งาน อย่า งไร ?  ปรับ ปรุง ห้อ งนำ้า เดิม  จ้า งบริษ ัท ปรับ ภูม ิ ทัศ น์โ ดยรอบ สำา นัก งานด้ว ยการ ถมที่ด ิน 
  • สิน ทรัพ ย์ไ ม่ม ีต ว ตน ัตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – สินทรัพย์ที่ไม่เป็นตัวเงินซึ่งระบุแยก ได้แต่ไม่มรูปร่าง ให้ประโยชน์แก่หน่วยงานใน ี ระยะยาวเกินกว่า 1 ปี เช่น โปรแกรม คอมพิวเตอร์ ◦ การรับรู้ – เมื่อหน่วยงานตรวจรับของแล้ว (กรณี ตรวจรับงานเป็นงวด ๆ บันทึกเป็นสินทรัพย์ ระหว่างพัฒนาไว้จนพัฒนาเสร็จเรียบร้อยจึงโอน ออกเป็นสินทรัพย์ประเภทนัน) ้ ◦ การแสดงรายการ – ภายใต้หัวข้อสินทรัพย์ไม่มี ตัวตน ในกลุ่มสินทรัพย์ไม่หมุนเวียน โดยแสดง มูลค่าสุทธิตามบัญชีในงบการเงิน และเปิดเผย รายละเอียดราคาทุน และค่าตัดจำาหน่ายสะสมใน 47
  • เจ้า หนี้ตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – ภาระผูกพันต่อบุคคลอื่นที่เกิดขึ้น ในการดำาเนินงานปกติ ◦ การรับรู้ – เมื่อหน่วยงานได้ตรวจรับ สินค้า/บริการ สินทรัพย์จากผู้ขายแล้ว ◦ การแสดงรายการ – ภายใต้หัวข้อสินทรัพย์ ไม่มตัวตน ในกลุ่มหนีสินหมุนเวียน ตามราคา ี ้ ทุน และเปิดเผยรายละเอียดประเภทเจ้าหนีใน ้ หมายเหตุประกอบงบการเงิน 48
  • รายได้แ ผ่น ดิน รอนำา ส่ง คลังตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – เงินที่ได้รับไว้โดยมีภาระจะต้องนำา ส่งคลังเป็นรายได้แผ่นดินในงวดปีถัดไป ◦ การรับรู้ – เมื่อหน่วยงานปรับปรุงบัญชีสิ้นปี ◦ การแสดงรายการ – แสดงเป็นหนี้สิน หมุนเวียน • ในระบบ GFMIS เมือบันทึกปรับปรุงสิ้นปีแล้ว ่ จะมีการกลับรายการ ณ วันเริ่มต้นปีบัญชีถัด ไป 49
  • เงิน กู้ตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – ภาระผูกพันอันเกิดจากเงินที่กู้ยืม จากบุคคลอื่น ◦ การรับรู้ – เมื่อได้รับเงินกู้ หรือเมื่อแหล่งเงินผู้ ให้กู้แจ้งว่าได้เบิกจ่ายเงินกู้ให้แก่เจ้าหนีของ ้ หน่วยงานโดยตรงแล้ว ◦ การแสดงรายการ – แสดงตามราคาทุน โดย แสดงเงินกู้ทมกำาหนดชำาระคืนภายใน 1 ปีและ ี่ ี ส่วนของเงินกู้ระยะยาวทีถึงกำาหนดชำาระคืน ่ ภายใน 1 ปี เป็นหนีสินหมุนเวียน และแสดง ้ เงินกู้ทถึงกำาหนดชำาระคืนเกินกว่า 1 ปี เป็นหนี้ ี่ สินไม่หมุนเวียน 50
  • รายได้จ ากเงิน งบประมาณตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – เงินงบประมาณที่หน่วยงานเบิกจาก คลัง ◦ การรับรู้ – เมื่อหน่วยงานได้รับเงิน/เมือได้รับ ่ หลักฐานแจ้งการจ่ายเงินให้กบผู้มสิทธิแล้ว ั ี เมือได้รับอนุมติการเบิก (จ่าย ่ ั ตรง) หรือเมือตั้งเบิก (จ่ายผ่าน) ่ ◦ การแสดงรายการ – แสดงด้วยยอดสุทธิจากงบ ประมาณเบิกเกินส่งคืนภายใต้หวข้อรายได้จาก ั การดำาเนินงาน ในงบรายได้และค่าใช้จาย ่ และเปิดเผยรายละเอียดประเภทของเงินงบ ประมาณทีเบิกจากคลังก่อนหักยอดเบิกเกินส่ง ่ คืน รวมทังแสดงยอดงบประมาณเบิกเกินส่งคืน ้ 51
  • รายได้จ ากเงิน งบประมาณ ( ต่อ )• ในระบบ GFMIS • บันทึกรายได้จากเงินงบประมาณเมือหน่วยงาน ่ ตั้งเบิกเข้าสู่ระบบแล้ว กรณีหน่วยงานเลือกวิธี จ่ายเงินเข้าบัญชีเงินฝากฯ หน่วยงาน เดบิต ค้างรับกรมบัญชีกลาง เครดิต T/R – รายได้งปม.จากรัฐบาล (ตามงบ) • บันทึกรายได้จากเงินงบประมาณเมือกรมบัญชี ่ กลางอนุมติสั่งจ่ายเงินเข้าบัญชีผู้ขายแล้ว กรณี ั หน่วยงานเลือกวิธีจ่ายเงินตรงเข้าบัญชีผู้ขาย เดบิต เจ้าหนี้ เครดิต T/R – รายได้งปม.จากรัฐบาล (ตามงบ) 52
  • รายได้แ ผ่น ดินตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – เงินที่หน่วยงานได้รับและจะต้องนำา ส่งคลังเป็นรายได้แผ่นดิน ◦ การรับรู้ – เมื่อเกิดรายได้ (ปัจจุบันใช้เกณฑ์ เงินสด) ◦ การแสดงรายการ – แสดงรายได้แผ่นดินจัด เก็บตามมูลค่าขั้นต้น (gross basis) ก่อนหัก รายการใด ๆ และแสดงรายละเอียดรายการหัก ต่าง ๆ ตามลำาดับ ได้แก่ การถอนคืนรายได้ การจัดสรรรายได้ (ยกเว้นตามระเบียบ) การนำาส่งคลัง การปรับปรุงรายได้รอนำาส่งคลัง ไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 53
  • กำา ไร/ขาดทุน จากการจำา หน่า ยสิน ทรัพ ย์ตามหลัก การฯ ◦ ลักษณะ – ผลต่างระหว่างเงินที่หน่วยงานได้ รับจากการขายสินทรัพย์ถาวรทีเลิกใช้และ ่ มูลค่าสุทธิตามบัญชีของสินทรัพย์นั้น ณ วันที่ ขาย ◦ การรับรู้ – รับรู้เมื่อส่งมอบสินทรัพย์ให้กับผู้ซื้อ แล้ว ◦ การแสดงรายการ –  หากหน่วยงานเก็บเงินจากการขายไว้ใช้ได้ จะ แสดงกำาไร/ขาดทุนจากการจำาหน่ายสินทรัพย์ ไว้ในหัวข้อรายได้/ค่าใช้จ่ายที่ไม่เกิดจากการ ดำาเนินงาน  หากหน่วยงานต้องนำาส่งเงินจากการขายเข้า คลัง จะแสดงเงินที่ได้รับจากการขายเป็นรายได้ 54
  • กำา ไร/ขาดทุน จากการจำา หน่า ยสิน ทรัพ ย์ในระบบ GFMIS ◦ รับรู้เมื่อส่งมอบสินทรัพย์ให้กับผู้ซื้อแล้ว เดบิต เงินสด/เงินฝากธนาคาร เครดิต รายได้จากการจำาหน่ายสินทรัพย์ ◦ จำาหน่ายสินทรัพย์ออกจากระบบฯ เดบิต ค่าจำาหน่ายสินทรัพย์ ค่าเสือมราคาสะสม ่ เครดิต สินทรัพย์ 55
  • นโยบายบัญ ชีภ าครัฐ เฉพาะเรื่อ งบัต รภาษี ◦ รับรู้หนี้สนจากการออกบัตรภาษีคู่กบค่าใช้จ่าย ิ ั อุดหนุนผูส่งออกเมื่อออกบัตรภาษี ้ ◦ ลดภาระหนี้สินเมื่อมีการนำาบัตรภาษีมาใช้ชำาระ ค่าภาษีหรือบัตรหมดอายุโดยไม่มีการนำามาใช้ ◦ บัตรภาษีที่ได้รับโดยหน่วยงานผูจัดเก็บรายได้ ้ ภาษีจัดเป็นรายการเทียบเท่าเงินสด ◦ เปิดเผยข้อมูลเพิ่มเติม  บัตรภาษีและบัตรภาษีระหว่างทาง  หนี้สินจากการออกบัตรภาษี (หนี้สินไม่หมุนเวียน)  รายได้เงินชดเชยการส่งออก (จัดสรรจากรายได้ ภาษีเข้าเป็นเงินฝากฯ)  คชจ.เงินอุดหนุนเพื่อชดเชยการส่งออก (มูลค่า 56
  • นโยบายบัญ ชีภ าครัฐ เฉพาะเรื่อ งหนี้ส าธารณะ ◦ วัดมูลค่าหนี้สินตามจำานวนเงินที่จะต้องจ่าย เพือชำาระภาระผูกพัน (จากการกู้ยืม) วัด ่ จากมูลค่าปัจจุบันของจำานวนเงินที่จะต้อง จ่ายชำาระในอนาคต ◦ รับรู้ส่วนตำ่า/ส่วนเกินมูลค่าพันธบัตรด้วยวิธี อัตราดอกเบี้ยทบต้น (Effective interest method) ไปปรับปรุงดอกเบี้ยจ่ายตลอด อายุ ที่เหลือของพันธบัตร ◦ เปิดเผยข้อมูลเพิมเติม ่  มูลค่าเงินกู้ต้นงวด เปลี่ยนแปลงระหว่างงวด ปลายงวด  อัตราดอกเบี้ย ระยะเวลาของสัญญาเงินกู้ และ เงือนไขการกูยืมที่สำาคัญ ่ ้ 57
  • รายงานการเงินหลัก การและนโยบายบัญ ชีทั่ว ไปหน่วยงานที่เสนอรายงานงบการเงิน หน่วยงานภาครัฐที่ลักษณะเชิงคุณภาพของงบการเงิน เป็นหน่วยงานที่หลักการบัญชีรอบระยะเวลาบัญชี เสนอรายงานการดำาเนินงานต่อเนือง ต้องจัดทำางบการ ่การโอนสินทรัพย์และหนี้สนิ เงินเพื่อรายการพิเศษ วัตถุประสงค์รายการทีเป็นเงินตราต่างประเทศ ทั่วไป ่ 58
  • รายงานการเงินเพือ นำา เสนอข้อ มูล เกี่ย วกับ ่ ฐานะการเงิน ผลการดำาเนินงาน กระแสเงินสด 59
  • รายงานการเงินการใช้ประโยชน์จากรายงานการเงินประกอบการตัดสินใจจัดสรร ทรัพยากรจัดทำางบการเงินรวมของแผ่นดินจัดทำารายงานประจำาปีในระดับต่าง ๆ 60
  • มาตรฐานรายงานการเงินหลักเกณฑ์ทั่วไปหน่วยงานที่เสนอรายงานส่วนประกอบของรายงานรูปแบบของรายงาน 61
  • หลัก เกณฑ์ท ั่ว ไปหลักการและนโยบายบัญชีฯ ฉบับที่ 2เกณฑ์คงค้างความสมำ่าเสมอความมีนัยสำาคัญข้อมูลเปรียบเทียบรอบระยะเวลาบัญชีกำาหนดส่งรายงาน 62
  • ความมีน ัย สำา คัญมีนัยสำาคัญโดย  แยกแสดง ลักษณะ  รวมแสดงกับรายการมีนัยสำาคัญโดย ลักษณะเดียวกัน ขนาด  รวมแสดงกับรายการ ลักษณะคล้ายกันไม่มีนยสำาคัญ ั 63
  • หน่ว ยงานที่เ สนอรายงานหน่วยงานทีสามารถคาดการณ์ได้อย่างสมเหตุผลว่า ่มีผู้ต้องการใช้ประโยชน์จากรายงานการเงินของหน่วยงานนันเพือการตัดสินใจเกี่ยวกับการจัดสรร ้ ่ทรัพยากรหน่ว ยงานในระดับ ที่(จะ )ได้ร ับ การจัด สรรและอนุมและ มีอ ำา นาจจัด การทรัพ ยากรการเงิน ในค ส่วนราชการระดับกรม ทุนหมุนเวียน หน่วยงานอิสระ องค์การมหาชน รัฐวิสาหกิจ และอื่น ๆ เช่น งบจังหวัด 64
  • หน่ว ยงานที่เ สนอรายงานหน่วยงานที่เสนอรายงานซึ่งอยู่ในขอบเขตของการจัดทำารายงานการเงินในภาพรวมของรัฐบาล ต้องส่งรายงานการเงินให้กระทรวงการคลังเพื่อการจัด หน่วยงานในความ หน่วยงานที่ใช้ทำารายงานการเงินรวมของแผ่นดิน เงินงบประมาณ ควบคุมของรัฐบาล ในการดำาเนิน งานเป็นส่วนใหญ่ ส่วนราชการระดับกรม กองทุนเงินนอกงบประมาณ องค์การมหาชน หน่วยงานอิสระ และอื่น ๆ 65
  • การนำา เสนอรายงาน หน่วยงานภาครัฐ (ระดับกรม) ส่วนกลาง x ส่วนภูมิภาค รายการระหว่างกันภายในกรม งบทดลองส่ว นกลางงบทดลองจัง หวัด สินทรัพย์  สินทรัพย์  หนี้สิน หนี้สิน  ทุน ทุน  รายได้/คชจ. รายได้/คชจ. ภายนอก ภายนอก  ราย ราย ได้/คชจ.ภายใน ได้/คชจ.ภายใน หน่วยงาน 66
  • ส่ว นประกอบรายงานการเงินงบแสดงฐานะการเงินงบรายได้และค่าใช้จ่ายงบกระแสเงินสดหมายเหตุประกอบงบการเงิน 67
  • รูป แบบรายงานการเงินมาตรฐานรายงานการเงินส.กรมบัญชีกลางด่วนที่สุด ที่ กค 0423.2 ว410 ลว.21/11/51 เรื่อง รูปแบบรายงานการเงินของหน่วยงาน ภาครัฐ 68
  • งบแสดงฐานะการ เงินสิน ทรัพ ย์ สิน ทรัพ ย์ห มุน เวีย น xx สิน ทรัพ ย์ไ ม่ห มุน เวีย น xxรวมสิน ทรัพ ย์ XXหนี้ส ิน หนี้ส ิน หมุน เวีย น xx หนี้ส ิน ไม่ห มุน เวีย น xxรวมหนีส ิน ้ XXสิน ทรัพ ย์ส ุท ธิ XXสิน ทรัพ ย์ส ุท ธิทุน xxรายได้ส ูง (ตำ่า )กว่า คชจ.สะสม xxรวมสิน ทรัพ ย์ส ุท ธิ XX 69
  • งบแสดงฐานะการ เงินสิน ทรัพ ย์สิน ทรัพ ย์ห มุน เวีย น เงิน สดและรายการเทีย บเท่า xxเงิน สด ลูก หนีร ะยะสั้น ้ xx รายได้ค ้า งรับ xx เงิน ลงทุน ระยะสั้น xx สิน ค้า และวัส ดุค งเหลือ xx สิน ทรัพ ย์ห มุน เวีย นอื่น xxรวมสิน ทรัพ ย์ห มุน เวีย น xx 70
  • งบแสดงฐานะการ เงินสิน ทรัพ ย์สิน ทรัพ ย์ไ ม่ห มุน เวีย น ลูก หนีร ะยะยาว ้ xx เงิน ลงทุน ระยะยาว xx ทีด น อาคาร และอุป กรณ์ (สุxx ) ่ ิ ท ธิ(สุท ธิ)ทรัพ ย์โ ครงสร้า งพืน ฐาน xx สิน ้xx สิน ทรัพ ย์ท ไ ม่ม ต ัว ตน (สุท ธิ) ี่ ี สิน ทรัพ ย์ไ ม่ห มุน เวีย นอื่น xxรวมสิน ทรัพ ย์ไ ม่ห มุน เวีย น xx 71
  • งบแสดงฐานะการ เงินหนีส ิน ้หนีส ิน หมุน เวีย น ้ เจ้า หนีร ะยะสัน ้ ้ xx ค่า ใช้จ า ยค้า งจ่า ย ่ xx รายได้แ ผ่น ดิน รอนำา ส่ง คลัง xx เงิน ทดรองรับ จากคลัง ระยะสัน ้ xx เงิน รับ ฝากระยะสัน ้ xx เงิน กูร ะยะสั้น ้ xx หนีส ิน หมุน เวีย นอื่น ้ xxรวมหนีส ิน หมุน เวีย น ้ xx 72
  • งบแสดงฐานะการ เงินหนีส ิน ้หนีส ิน ไม่ห มุน เวีย น ้ เจ้า หนี้ร ะยะยาว xx รายได้ร อการรับ รู้ร ะยะยาวxxยาวเงิน ทดรองรับ จากคลัง ระยะxx เงิน รับ ฝากระยะยาว xx เงิน กูร ะยะยาว ้ xx หนีส ิน ไม่ห มุน เวีย นอื่น ้ xxรวมหนีส ิน ไม่ห มุน เวีย น ้ xx 73
  • งบรายได้แ ละค่า ใช้ จ่า ยรายได้จ ากการดำา เนิน งาน XXค่า ใช้จ ่า ยจากการดำา เนิน งาน (XX) รายได้สูง /(ตำ่า )กว่า คชจ.จากการดำา เนิน งาน XXรายได้/(คชจ.)ทีไ ม่เ กิด จากการดำา เนิน งาน ่ XXรายได้ส ง /(ตำ่า )กว่า คชจ.จากกิจ กรรมตาม ูปกติ XXรายการพิเ ศษ XXรายได้ส ูง /(ตำ่า )กว่า ค่า ใช้จ ่า ยสุท ธิ XX 74
  • งบรายได้แ ละค่า ใช้ จ่า ยรายได้จ ากการดำา เนิน งาน รายได้จ ากรัฐ บาล รายได้จ ากงบประมาณ XX รายได้อ ื่น XX รายได้จ ากแหล่ง อื่น รายได้จ ากการขายสิน ค้า และบริก าร XX รายได้จ ากเงิน ช่ว ยเหลือ และเงิน บริจ าค XX รายได้อ ื่น XX 75
  • งบรายได้แ ละค่า ใช้ จ่า ยค่า ใช้จ ่า ยจากการดำา เนิน งาน ค่า ใช้จ า ยบุค ลากร ่ XX ค่า บำา เหน็จ บำา นาญ XX ค่า ใช้จ า ยฝึก อบรม ่ XX ค่า ใช้จ า ยเดิน ทาง ่ XX ค่า วัส ดุแ ละใช้ส อย XX ค่า สาธารณูป โภค XX ค่า เสื่อ มราคาและค่า ตัด จำา หน่า ย XX ค่า ใช้จ า ยเงิน อุด หนุน ่ XX ค่า ใช้จ า ยอื่น ่ XX 76
  • หมายเหตุป ระกอบงบการเงิน  สรุปนโยบายการบัญชีที่สำาคัญ  รายละเอียดประกอบงบการเงิน  รายงานฐานะเงินงบประมาณ  รายงานรายได้แผ่นดิน 77
  • หมายเหตุป ระกอบงบการเงิน สรุป นโยบายการบัญ ชีท ี่ สำา คัญ- ข้อ มูล ทั่ว ไป ภารกิจหลัก ผลผลิตทีสำาคัญ จำานวนบุคลากร ณ ่ วันสิ้นปี- หลัก เกณฑ์ใ นการจัด ทำา งบการเงิน เกณฑ์คงค้างตามหลักการและนโยบายบัญชี ฉบับ 2 หน่วยงานที่รวมอยู่ในงบการเงิน รายการทีปรากฏในงบการเงิน (เงินใน+เงินนอก ่ +เงินรายได้แผ่นดิน) รูปแบบการแสดงรายการในงบการเงิน 78
  • หมายเหตุป ระกอบงบการเงินสรุป นโยบายการบัญ ชีท ี่ สำา คัญ - นโยบายบัญ ชี ทีดิน อาคารและอุปกรณ์ ่ การรับรู้รายได้ ค่าเสื่อมราคาและค่าตัดจำาหน่าย 79
  • หมายเหตุป ระกอบงบการเงิน รายละเอีย ดประกอบงบการ เงิน หมายเหตุ เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด 3 ลูกหนีระยะสั้น ้ 4 หมายเหตุที่ 4 ลูกหนี้ระยะสั้น ลูกหนีเงินยืม ้หมายเหตุที่ 3 ง/สและรายการเทียบ xxเท่าง/ส ลูกหนีค่าสินค้าและบริการ ้ เงินสดในมือ xx xx ลูกหนีอื่น ้ เงินฝากสถาบันการเงิน xx xx รวม 80
  • หมายเหตุประกอบงบการเงิน รายงานรายได้ แผ่น ดินรายได้แ ผ่น ดิน ทีจ ด เก็บ ่ ั รายได้แ ผ่น ดิน -ภาษี XX รายได้แ ผ่น ดิน -นอกจากภาษี XXรวมรายได้แ ผ่น ดิน ทีจ ัด เก็บ ่ XXหัก รายได้แ ผ่น ดิน ถอนคืน จากคลัง XX รายได้แ ผ่น ดิน จัด สรรตามกฎหมายรายได้แ ผ่น ดิน นำา ส่ง คลัง XX (XX)ปรับ ปรุง รายได้แ ผ่น ดิน รอนำา ส่ง คลัง XX -0- 81
  • หมายเหตุประกอบงบการเงิน รายงานฐานะเงิน งบ ประมาณรายการ งบ สำา รอ ใบสัง เบิก ่ คง สุท ธิ งเงิน ซื้อ /สั จ่า ย เหลือ ญญาแผนงบ ปีป ัจ จุบ ันประมาณ ผลผลิต งบ....รายการ เงิน กัน เบิก จ่า ย คงเหลือ รวม สุท ธิแผนงบประมาณ ปีก ่อ น ผลผลิต งบ.... 82
  • เป็น ญ ชีม าตรฐาน แนกข้อ มูลผัง บัเครื่อ งมือ จำาทางการเงิน ให้เ ป็น มาตรฐานเดีย วกัน โดยจัด กลุ่ม รายการทางการเงิน ลัก ษณะคล้า ยคลึง กันไว้ด ้ว ยกัน เพื่อ ใช้จ ัด ทำา รายงานการเงิน ในระดับ ต่า ง ๆ 83
  • ผัการใช้ ง บัญ ชีม าตรฐาน ประโยช น์จัดทำารายงานการเงินของหน่วยงานจัดทำารายงานการเงินรวมของแผ่นดินจัดทำารายงานเพือการบริหาร ่เก็บข้อมูลค่าใช้จ่ายบางรายการรองรับขั้นตอนการทำางานเฉพาะใน ระบบ GFMIS 84
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน ระดับของข้อมูล 6 ระดับ1. สิน ทรัพ ย์ 1.1 สิน ทรัพ ย์ห มุน เวีย น 1.1.1 เงิน สดและรายการเทีย บเท่า เงิน สด 1.1.1.2 เงิน ฝากคลัง และ สถาบัน การเงิน ฝากธ.พาณิช ย์ 1.1.1.2.6 เงิน เพื่อ รับ จ่า ยเงิน กับ คลัง 1 1 01 02 06 03 เงิน ฝากธนาคาร (เงิน งบ ประมาณ) 85
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน โครงสร้า งการจัด จำา แนกรายการ ในผัง บัญ ชีม าตรฐานสิน ทรัพ ย์ หนี้ส น ิ หมุน เวีย น หมุน เวีย น ไม่ห มุน เวีย น ไม่ห มุน เวีย นทุน ว นได้เ สีย ของเจ้า ของ ส่ กำา ไรขาดทุน ทีย ง ไม่เ กิด ่ ั ขึ้น ของเงิน ลงทุนรายได้ แ ผ่น ดิน – ค่า ใช้จ ่า ย รายได้ ภาษี จากการดำา เนิน งาน รายได้แ ผ่น ดิน – ไม่เ กิด จากการ ไม่ใ ช่ภ าษี ดำา เนิน งาน รายได้ข องหน่ว ย พัก ค่า ใช้จ ่า ย งาน (เงิน นอก) รายการพิเ ศษ 86
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐานสินทรัพย์ ◦ สินทรัพย์หมุนเวียน  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด  ลูกหนีหมุนเวียนและรายได้ค้างรับ ้  ลูกหนีระยะสั้นอื่น ้  เงินลงทุนระยะสั้น  สินค้าและวัสดุคงเหลือ  สินทรัพย์หมุนเวียนอืน ่ ◦ สินทรัพย์ไม่หมุนเวียน  ลูกหนีระยะยาว ้  เงินลงทุนระยะยาว 87
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ สินทรัพย์ไม่หมุนเวียน (ต่อ)  ที่ดิน  อาคาร  ครุภัณฑ์  สินทรัพย์ทางการทหาร  สินทรัพย์โครงสร้างพื้นฐาน  สินทรัพย์ไม่มีตัวตน  สินทรัพย์ถาวรอื่น  งานระหว่างก่อสร้าง  สินทรัพย์ไม่หมุนเวียนอืน ่หนี้สน ิ ◦ หนี้สินหมุนเวียน 88
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ หนี้สินหมุนเวียน (ต่อ)  เจ้าหนี้ระยะสั้น  ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย  รายได้รับล่วงหน้า  รายได้แผ่นดินรอนำาส่งคลัง  เงินทดรองราชการรับจากคลังระยะสั้น  เงินยืม-หน่วยงานภาครัฐ  รายได้รอการรับรู้  เงินกู้ระยะสั้น  เงินรับฝากระยะสั้น  เงินประกัน  หนี้สินหมุนเวียนอืน ่ 89
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ หนี้สินไม่หมุนเวียน  เงินทดรองราชการรับจากคลังระยะยาว  เงินยืมระยะยาว  เงินกู้ระยะยาว  เงินประกันระยะยาว  หนี้สินไม่หมุนเวียนอื่นส่วนทุน ◦ ส่วนได้เสียของเจ้าของ  รายได้สูง/(ตำ่า) กว่าค่าใช้จ่ายสุทธิ  รายได้สูง/(ตำ่า) กว่าค่าใช้จ่ายสะสม  กำาไรขาดทุนที่ยังไม่เกิดขึ้นจากการปรับมูลค่า สินทรัพย์ 90
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ ส่วนได้เสียของเจ้าของ (ต่อ)  สำารอง  ทุน ◦ ส่วนได้เสียของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย  ส่วนได้เสียของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยรายได้ ◦ รายได้ภาษี  รายได้ภาษีทางตรง  รายได้ภาษีทางอ้อม  รายได้ภาษีลกษณะอื่น ั  ปรับมูลค่ารายได้หมวดภาษีอากร 91
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ รายได้ที่ไม่ใช่ภาษีของแผ่นดิน  รายได้ค่าธรรมเนียมและบริการ  รายได้จากการขายสินค้าและบริการของแผ่นดิน  รายได้ดอกเบี้ยของแผ่นดิน  รายได้เงินปันผลของแผ่นดิน  รายรับจากการขายสินทรัพย์ของแผ่นดิน  รายได้อนของแผ่นดิน ื่  ปรับมูลค่ารายได้ที่ไม่ใช่ภาษี ◦ รายได้ที่ไม่ใช่ภาษีของหน่วยงาน  รายได้จากการขายสินค้าและบริการของหน่วยงาน  รายได้จากการช่วยเหลือ อุดหนุน และบริจาคของ หน่วยงาน 92
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ รายได้ที่ไม่ใช่ภาษีของหน่วยงาน (ต่อ)  รายได้ดอกเบี้ยของหน่วยงาน  รายได้เงินปันผลของหน่วยงาน  กำาไรจากอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศของ หน่วยงาน  รายรับจากการขายสินทรัพย์ของหน่วยงาน  รายได้ระหว่างหน่วยงานของหน่วยงานภาครัฐที่ได้ รับจากรัฐบาล  รายได้ระหว่างหน่วยงานกรณีอน ื่  รายได้จากการรับโอนสินทรัพย์และการโอนหนี้สิน  กำาไรจากการประเมินราคาสินทรัพย์ของหน่วยงาน  เงินสมทบกองทุนประกันสังคมและกองทุนสวัสดิการ สังคมอื่น 93
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐานค่าใช้จ่าย ◦ ค่าใช้จ่ายดำาเนินงาน  ค่าใช้จ่ายบุคลากร  ค่าใช้จ่ายด้านการฝึกอบรม  ค่าใช้จ่ายเดินทาง  ค่าตอบแทน ใช้สอย วัสดุ และสาธารณูปโภค  ค่าเสื่อมราคาและค่าตัดจำาหน่าย  ค่าใช้จ่ายในการดำาเนินการรักษาความมั่นคงของ ประเทศ  ค่าใช้จ่ายเงินอุดหนุน  หนี้สูญและหนี้สงสัยจะสูญ  ค่าใช้จ่ายสวัสดิการสังคม 94
  • โครงสร้า งผัง บัญ ชีม าตรฐาน ◦ ค่าใช้จ่ายทีไม่เกิดจากการดำาเนินงาน ่  ต้นทุนการกู้ยืม  ขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ  ค่าจำาหน่ายจากการขายสินทรัพย์  ขาดทุนจากการประเมินราคาและการด้อยค่า สินทรัพย์ทางการเงิน  ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับภัยพิบัติ  ค่าใช้จ่ายจากการรับโอนหนี้สิน  ค่าใช้จ่ายระหว่างหน่วยงานจากรัฐบาล  ค่าใช้จ่ายระหว่างหน่วยงานกรณีอนื่  ค่าใช้จ่ายจากการโอนสินทรัพย์  ค่าใช้จ่ายอืน ่ ◦ พักค่าใช้จ่าย 95
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน ภายใต้โ ครงสร้า งการจัด กลุม ่ รายการตามรูป แบบการนำา เสนอ รายงานการเงิน มีบ ญ ชีท ี่ถ ูก ใช้ง าน ั บ่อ ย และบัญ ชีท ี่ส ำา คัญ ดัง นี้ 1. บัญ ชีใ นกลุม เงิน สดและ ่ รายการเทีย บเท่า เงิน สด เงิน สด พัก เงิน ในมือ นำา ส่งบัน ทึก รับ เงิน รายได้ บัน ทึก นำา ส่ง เงิน รายแผ่น ดิน /เงิน นอก ได้แ ผ่น ดิน / เงิน นอก 96
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 1. บัญ ชีใ นกลุ่ม เงิน สดและ เงิน ฝาก รายการเทีย บเท่า เงิน สด ฝาก /พัก เงิน ธปท . (TR1 เงิน ฝาก KTB ของ พัก TR1 บก ./คลัง จัง หวัด TR2 บัน ทึก รับ เงิน เข้า /จ่า ย บัน ทึก รับ เงิน รายได้ เงิน ออกเงิน คงคลัง บัญ ชี แผ่น ดิน /เงิน นอกผ่า น ที่ 1 / 2 (9999) ธ .กรุง ไทย (9999) เงิน ฝาก เงิน ฝาก KTB คลัง (งปม ./เงิน นอก )บัน ทึก เงิน นอกที่ฝ ากกค . บัน ทึก รับ /จ่า ยเงิน งปม ./(บัน ทึก โดยตรงเฉพาะ เงิน นอกที่เ บิก จากคลังหน่ว ยงานไม่ไ ด้ ต้อ งทำา (บัน ทึก รับ โดยระบบพร้อ มกับ บัน ทึก เงิน รับ ฝาก บัน ทึก จ่า ยโดยหน่ว ย 97
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 1. บัญ ชีใ นกลุ่ม เงิน สดและ รายการเทีย บเท่า เงิน สด เงิน ฝากสถาบัน การเงิน – กระแส /ออมทรัพ ย์บัน ทึก เงิน นอกฝากธ .พาณิช ย์ บัน ทึก โดยระบุZBANK แยกแต่ล ะบ /ช เงิน ฝาก ยกเว้น เงินฝาก interface และไม่หนีแ ละ 2. บัญ ชีใ นกลุม ลูก ม ร ายตัว ่ ี ้ รายได้้ ค า งรับ ลูก หนี ้บัน เงิก เงิม ทีใ ห้ข รก ./พนง . ยืม ในการปฏิบ ัต ิ ทึ น ยืน ่ราชการ เบิก จากเงิน งปม . และเงิน นอกฝากคลัง ล้า งออกเมือ ได้ร ับ ชดใช้เ ป็น ใบ ่สำา คัญ /เงิน สด (คุม รายละเอีย ดในทะเบีย น ) 98
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 2. บัญ ชีใ นกลุม ลูก หนีแ ละ ่ ้ รายได้ค า งรับ ้ เงิน ทดรองราชการบัน ทึก ลูก หนีท เ กิด จากคลัง ให้ห น่ว ยงานยืม เงิน ้ ี่ทดรองราชการเพือ วัต ถุป ระสงค์ ่ต่า ง ๆ (ใช้เ ฉพาะ 9999 ต้อ งบัน ทึก พร้อ มกับ เงินทดรองรับ จากคลัง ของหน่ว ยงาน ) เงิน ให้ ยืม /กูย ืม ้ บัน ทึก เงิน ทีใ ห้ห น่ว ยงาน ่ อื่น /รัฐ วิส าหกิจ /บุค คลทัว ไป ยืม /กู้ย ม ตาม ่ ื ภารกิจ ของหน่ว ยงานผู้ใ ห้ย ืม /กู้ย ม นัน ื ้ 99
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 2. บัญ ชีใ นกลุม ลูก หนีแ ละ ่ ้ รายได้ค า งรับ ้ ลูก หนีก ารค้า /รายได้ค ้า ง ้ รับบัน ทึก ลูก หนีท เ กิด จากการขายสิน ค้า /ให้ ้ ี่บริก ารแก่ห น่ว ยงานอื่น /บุค คลทัว ไป ่(คุม รายละเอีย ดในทะเบีย น ) ค้า งรับ บัน จากบก .เป็น ลูก หนี้ด ว ยยอดเงิน งปม ./เงิน ทึก คลัง ้ นอกทีห น่ว ยงานตั้ง เบิก ในระบบระหว่า งทีร อ ่ ่ รับ เงิน โอนเข้า บัญ ชีธ นาคารของหน่ว ยงาน ระบบบัน ทึก ให้เ อง 100
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 2. บัญ ชีใ นกลุ่ม ลูก หนีแ ละ ้ รายได้ค า งรับ ้บัน ทึเงิลูก หนี้ท เ กิด จากการจ่าย น ให้ห น่ว ยงาน ก น จ่า ยให้ห น่ว ยงานย่อ ยเงิ ี่ย่อ ย (ไม่เ ป็น หน่ว ยเบิก จ่า ย ) ภายใต้ส ง กัด กรม ัเดีย วกัน ล้า งออกเมือ หน่ว ยงานย่อ ยส่ง ใช้ใ บ ่สำา คัญ(คุม รายละเอีย ดในทะเบีค้น และ 3. บัญ ชีใ นกลุ่ม สิน ย า ) วัส ดุค งเหลือบัน ทึก ส ดุ วัรายการประเภทวัส ดุท ซ ื้อ มาเป็น ของ ี่ คงคลังคงคลัง (ระหว่า งปี) และบัน ทึก ยอดวัส ดุค งเหลือ(ยัง ไม่ม ก ารเบิก ใช้) ตามทีต รวจนับ ได้จ ริง (สิน ี ่ ้ปี) (ต้อ งระบุร หัส หมวดพัส ดุใ นการบัน ทึก ในระบบ แต่ค วบคุม รายละเอีย ดในทะเบีย นนอกระบบ ) 101
  • การพิจ ารณาจัด ประเภทสิน ทรัพ ย์ท ี่ซ ื้อ เป็น วัส ดุ หรือ เนืภ ัณ ฑ์ มีแง บัญ ชีมนี้ ้อ หาผั นวทางดัง าตรฐาน ครุบัญ ชีใ นกลุ่ม สิน ค้า และ 3.1. วัส ดุม ก มีล ก ษณะไม่ค งทนถาวร เป็น การใช้ห มด ั ั วัส ดุค งเหลือ (ต่อ ) เปลือดุค้น ไป แปรสภาพไป หรือ ใช้เ ป็น องค์ วัส งสิ งคลัง ประกอบของสิน ทรัพ ย์อ ื่น และมีอ ายุก ารใช้ง าน สั้น ไม่เ กิน 1 ปี2. วัส ดุบ างชนิด อาจมีล ก ษณะโดยสภาพคงทนถาวร ั และใช้ง านได้น าน แต่ม ีม ล ค่า ไม่ส ูง โดยการใช้ ู งานอาจสูญ หายได้ง า ย หรือ ไม่ค ุ้ม ค่า ที่จ ะ ่ ซ่อ มแซม ขณะที่ว ัส ดุบ างชนิด อาจมีล ก ษณะเสีย ั หายได้ง า ย แต่ม ีม ล ค่า สูง การพิจ ารณาสิน ทรัพ ย์ ่ ู ว่า เป็น วัส ดุ จึง ต้อ งพิจ ารณาหลายอย่า งประกอบ กัน3. แม้ว ่า วัส ดุท ี่ใ ช้ง านทัว ไปมัก จะมีม ล ค่า ไม่ส ูง แต่ ่ ู การพิจ ารณาบัน ทึก บัญ ชีว ัส ดุ ไม่ไ ด้ใ ช้เ กณฑ์ มูล ค่า ต่อ หน่ว ยตัง แต่ 5,000 บาท ขึ้น ไป สิ่ง ของ ้ บางอย่า งอาจมีล ก ษณะเป็น ครุภ ัณ ฑ์แ ม้ว ่า จะมี ั 102
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 4. บัญ ชีใ นกลุ่ม สิน ทรัพ ย์ หมุน เวีย นอื่นบัน ทึก รายการทีจ ำา เป็งหน้า า ยเงิน ไปก่อ นเพือ ค่า ใช้จ ่า ยจ่า ยล่ว น ต้อ งจ่ ่ ่ได้ร ับ บริก ารในอนาคตไม่เ กิน 1 ปี ข้า งหน้ารวมทัง บัน ทึก การจ่า ยทีย ง ไม่ท ราบรายละเอีย ด ้ ่ ัการใช้จ ่า ยจริง ขณะทีจ า ย (เช่น จ่า ยเงิน ่ ่ทดรองผู้ป ระสบภัย ) และล้า งออกเมือ ทราบราย ่ละเอีใบสำา คัญยเงิน (คุม รายละเอีย ดในทะเบี่น น )บัน ทึย ดค่า ใช้จ ่า ย นอกทีไ ด้ร ับ จากหน่ว ยอื ย ก การจ่า ่ซึ่ง ต้รองจ่า ย อ งรวบรวมใบสำา คัญ ให้ห น่ว ยงานนัน ้บัน ทึก รายการตามรายละเอีย ดการใช้จ ่า ย (มีลัก ษณะทำา แทนหน่ว ยงานผู้จ ่า ยทดรองเงิน ให้โดยเมือ ได้ร ับ เงิน หน่ว ยงานผู้ร ับ ต้อ งบัน ทึก ่หน่ว ยงานผู้จ ่า ยเป็น เจ้า หนีไ ว้ก อ นเพือ ล้า ง ้ ่ ่ 103
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 5. บัญ ชีใ นกลุม ลูก หนี้/เงิน ่ ให้ย ืม /กู้ย ืม ระยะยาว เงิน ทดรองราชการ -ดำา เนินบัน ทึงานน ทดรองทีไ ด้ร ับ อนุม ต ิจ ากกค . และเบิก ก เงิ ่ ัจากคลัง มาเพือ ไว้ใ ช้จ า ยปลีก ย่อ ยในสนง . ซึ่ง ่ ่ต้อ งมีย อดเท่า กับ เงิน ทดรองราชการในกลุ่มเงิน สด (ต้อ งบัน ทึก พร้อ มกับ เงิน ทดรองของ9999 และคุม ในทะเบีย น ) เงิน ให้ย ม /กู้ ื บัน ยืม ระยะยาว น่ว ยงาน ทึก เงิน ทีใ ห้ห ่ อื่น /รัฐ วิส าหกิจ /บุค คลทัว ไป ยืม /กู้ย ม ตาม ่ ื ภารกิจ ของหน่ว ยงานผู้ใ ห้ย ืม /กู้ย ม นัน ซึ่ง มี ื ้ กำา หนดชำา ระคืน เกิน กว่า 1 ปี 104
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน6. บัญ ชีใ นกลุ่ม ที่ด ิน อาคารและอุป กรณ์ ทีด ิ ่บัน น ก ทีด น ทีห น่ว ยงานถือ กรรมสิท ธิ์ ส่ว น ทึ ่ ิ ่ทีด น ราชพัส ดุใ ห้ก รมธนารัก ษ์ซ ึ่ง เป็น ผู้ด ูแ ล ่ ิบัน ทึก เพีย งหน่ว ยเดีย ว (คุม รายละเอีย ดรายตัว ในระบบ ยกเว้น ทีร าชพัส ดุ interface ่และไม่ร ะบุร ายละเอีย ด ) 105
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน 6. น ทึก ชีใ นกลุห น่ว ยงานใช้a. บั บัญ อาคารที่ ม ที่ด ิน อาคาร ่ และอุป/สิง/ครอบครอง /ร่ว มใช้ป ระโยชน์ อาคาร กรณ์ ก ประโยชน์ ่ ปลู สร้า ง /ส่ว นปรับ ปรุง โดยเป็น ผู้ด ูแ ลบำา รุง รัก ษาเป็น หน่ว ยหลัก อาคาร หรือ รับ ผิด ชอบในการดูแ ลบำา รุง รัก ษาแม้จ ะ ไม่ไ ด้เ ป็น ผู้ใ ช้ป ระโยชน์โ ดยตรงb. สิ่ง ปลูก สร้า งบัน ทึก งานทีก ่อ สร้า งขึ้น ใน ่ บริเ วณทีต ั้ง ของหน่ว ยงาน สถานทีข อง ่ ่ หน่ว ยงาน หรือ บริเ วณอื่น ทีห น่ว ยงานต้อ ง ่ เป็น ผู้บ ำา รุง รัก ษา ซึง ไม่ไ ด้ผ นวกเข้า เป็น ส่ว น ่ หนึ่ง ของตัว อาคาร และไม่ไ ด้ใ ช้ง านเป็น ส่ว นประกอบส่ว นหนึง ของอาคารตามปกติ ่ เช่น รั้ว ป้า ยถาวร เสาธง โครงหลัง คา กัน แดดทีจ อดรถ สระนำ้า ป้อ มยาม ถนนโดย 106 ่
  • c. ส่ว นปรับ ปรุง อาคารบัน ทึก มูล ค่า ของการ เนื้อ หาผัง บัญ ชีา หรือ พืน ทีส ว นหนึง ของ ปรับ ปรุง อาคารเช่ ม าตรฐาน่ ้ ่ ่ 6อาคารทีห น่ว ยงานได้รอาคาร . บัญ ชีใ่ นกลุ่ม ที่ด ิน ับ อนุญ าตให้ใ ช้ อาคาร /สิ่ง ปลูก และอุ/ส่ว นปรับ ปรุว ยอื่น โดยไม่ต ้อ งรับ ผิด ป กรณ์ ประโยชน์จ ากหน่ ง สร้า ง ชอบการซ่อ มบำา รุง ตัว อาคารนัน (หน่ว ยงาน อาคาร ้ ผู้อ นุญ าตเป็น ผู้ร ับ ผิด ชอบการดูแ ลซ่อ มบำา รุง อาคาร )d. บัญ ชีอ าคารราชพัส ดุใ ห้ก รมธนารัก ษ์ซ ง เป็น ึ่ ผู้ด ูแ ลจัด ประโยชน์ใ ช้บ ัน ทึก เพีย งหน่ว ย เดีย ว (อาคารบนทีด น ราชพัส ดุท ห น่ว ยงาน ่ ิ ี่ ใช้ป ย .ให้ห น่ว ยงานบัน ทึก บัญ ชีอ าคารตาม วัต ถุป ระสงค์ก ารใช้ง าน (ไม่ม ค ำา ว่า ราช ี พัส ดุ) (สิน ทรัพ ย์ใ นกลุ่ม นีค ุม รายละเอีย ดรายตัว ใน ้ ระบบ บัน ทึก โดยผ่า นบัญ ชีพ ก (ชั่ว คราว ) ั 107
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน6. บัญ ชีใ นกลุ่ม ที่ด ิน อาคารจำา แนกเป็น 16 ประเภท ตามการจำา แนกและอุป กรณ์ รายการครุภ ณ ฑ์ข องสงป . เป็น หลัก ครุภ ณ ฑ์ ั ั1. สำา นัก งาน 2. ยานพาหนะ และขนส่ง3. ไฟฟ้า และวิท ยุ 4. โฆษณา และเผยแพร่5. การเกษตร 6. โรงงาน7. ก่อ สร้า ง 8. สำา รวจ9. วิท ยาศาสตร์แ ละการแพทย์ 10. คอมพิว เตอร์11. การศึก ษา 12. งานบ้า นงาน ครัว13. กีฬ า 14. ดนตรี 108
  • การบัน ทึก สิน ทรัพ ย์เ ข้า เป็น รายการครุภ ัณ ฑ์ใ นกลุม ่ เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน ใด พิจ ารณาจาก 6. บัญ ชีใ นกลุ่ม ที่ด ิน อาคาร1. ชือ กลุม และตัว อย่า งรายการครุภ ัณ ฑ์ใ นกลุม ของ ่ ่ ่ และอุป กรณ์ สงป .ภ ณ ฑ์ ครุ ั2. ลัก ษณะการใช้ง านสิน ทรัพ ย์ กรณีท ส ิน ทรัพ ย์ ี่ อาจไม่ไ ด้ใ ช้ง านตามปกติ หรือ นำา ไป ใช้ง านได้ ในหลายลัก ษณะ เช่น เครื่อ งผสมซีเ มนต์ ปกติใ ช้ งานก่อ สร้า ง จัด เข้า ครุภ ัณ ฑ์ก ่อ สร้า ง แต่ห ากนำา ไปใช้ผ สมปุ๋ย จัด เข้า ครุภ ัณ ฑ์ก ารเกษตร เป็น ต้น3. ครุภ ัณ ฑ์ค อมพิว เตอร์ไ ม่ไ ด้จ ำา แนกตามลัก ษณะ การใช้ง าน แต่จ ำา แนกตามลัก ษณะทางกายภาพ ภายนอก จึง รวมทั้ง คอมพิว เตอร์ท ี่ใ ช้ใ น สำา นัก งานปกติ และทีใ ช้ง านเฉพาะ เช่น ่ คอมพิว เตอร์ป ระมวลผลข้อ มูล ขนาดใหญ่ใ นงาน สถิต ิ ทะเบีย น พยากรณ์ กรณีซ ื้อ ระบบงานคอมพิว เตอร์ อาจมีท ั้ง ฮาร์ด แวร์ ซึ่ง รวมอุป กรณ์ต ่อ พ่ว งเพือ ระบบเครือ ่ 109
  • การบัน ทึก สิน ทรับัย์เ ข้า เป็าตรฐาน ภ ัณ ฑ์ใ น เนื้อ หาผัง พ ญ ชีม น รายการครุ 6. บัญ ชีใจ ารณาจาก ิน อาคาร กลุ่ม ใด พิ นกลุม ที่ด ่4. และอุป กรณ์ ครุภ ัณ ฑ์บ างรายการอาจมีส ่ว นประกอบที่ค วร ครุภ ณ ฑ์ ั พิจ ารณาแยกส่ว น เช่น อุป กรณ์ถ า ยทอด ่ สัญ ญาณเคลือ นที่ ซึ่ง นำา รถยนต์ม าดัด แปลงโดย ่ ติด ตั้ง ชุด อุป กรณ์ถ ่า ยทอดสัญ ญาณ กรณีน ี้ร ถที่ ใช้อ าจมีอ ายุก ารใช้ง านแตกต่า งจากชุด อุป ก รณ์ฯ จึง ควรแยกชุด อุป กรณ์เ ป็น ครุภ ัณ ฑ์ โฆษณาและเผยแพร่ และรถยนต์เ ป็น ครุภ ัณ ฑ์ ยานพาหนะและขนส่ง เป็น ต้น (สิน ทรัพ ย์ใ นกลุ่ม นี้ค ุม รายละเอีย ดรายตัว ใน ระบบ บัน ทึก โดยผ่า นบัญ ชีพ ัก (ชั่ว คราว ) และ ล้า งพัก ไปเข้า บัญ ชีป กติเ พื่อ ให้ผ ูก กับ ราย ละเอีย ดสิน ทรัพ ย์ร ายตัว ในระบบ ยกเว้น ครุภ ัณ ฑ์ interface และไม่ร ะบุร ายละเอีย ด 110
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน7. บัญ ชีใ นกลุม สิน ทรัพ ย์ ่โครงสร้า งพื้น ฐานนกลุม สิน ทรัพ ย์ สิน ทรัพ ย์ท จ ะจัด อยู่ใ ี่ ่ ถนน เขื่อ น สะพานโครงสร้า งพื้น ฐาน ต้อ งมีล ก ษณะเป็น สิน ทรัพ ย์ ัที่ส ร้า งขึ้น เพื่อ ความจำา เป็น ในการขยายตัวทางเศรษฐกิจ และให้ส าธารณชนเป็น ผู้ใ ช้ประโยชน์ร ่ว มกัน โดยมีห น่ว ยงานเป็น ผู้ด ูแ ลบำา รุง รัก ษา เช่น ถนนที่เ ป็น โครงข่า ย8. บัญ ชีใ เขื่อ นเพื่อน ทรัพ ย์ไ ม่ม ีทางหลวง นกลุ่ม สิ การชลประทานตัว ตน โปรแกรมคอมพิว เตอร์โปรแกรมคอมพิว เตอร์ร วมทั้ง ซอฟแวร์ท ี่จ ้า งพัฒ นา โปรแกรมสำา เร็จ รูป และฐานข้อ มูลนอกจากโปรแกรมคอมพิว เตอร์ สิน ทรัพ ย์ไ ม่ม ีต วัตนอาจเป็น สิท ธิต ่า ง ๆ ทีห น่ว ยงานได้ร ับ ่ประโยชน์ใ นระยะยาว ซึ่ง มีต ้น ทุน ในการได้ม า 111
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน9. บัญหนีก ารค้า เจ้า หนี้ ชีท ค ุม รายละเอีย ด เจ้า ชีใ้ นกลุ่ม เป็น บัญ ี่ รายตัว (vendor) ในระบบ บัน ทึก โดยเลือ ก รหัส vendor ในประเภทเอกสารตัง เบิก และ ้ ระบบบัน ทึก ลดยอดให้อ ัต โนมัต ิเ มือ มีก ารสั่ง ่ จ่า ยเงิน ยกเว้น interface ดัง นัน การบัน ทึก ้ บัญ ชีเ จ้า หนีโ ดยตรงไม่ผ ่า นรายตัว จะทำา ไม่ ้10ได้)ญ ชีใ ยค้า งจ่า ย ใช้จ ่า ยค้้ม งจ่บัญ ชีท ี่ค ุม .ค่บัใช้จ ่า นกลุม ค่า ในกลุ่ม นีา ีท ั้ง า ย า ่ รายละเอีย ดรายตัว (vendor) ในระบบ เช่น เดีย วกับ เจ้า หนี้ก ารค้า คือ ใบสำา คัญ ค้า งจ่า ย บัญ ชีท ร ะบบใช้บ ัน ทึก โดยอัต โนมัต ิจ ากการ ี่ ตั้ง เบิก คือ ภาษีห ก ณ ทีจ ่า ย และบัญ ชีท ี่ ั ่ บัน ทึก ได้เ องโดยตรง คือ ค่า ใช้จ ่า ยค้า งจ่า ย 112
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน11. บัญ ชีผ่ายได้แ ผ่น ดิคลัง เป็น บัญ ชีท ใ ช้ รายได้แ ร น ดิน รอนำา ส่ง น รอนำา ส่ง คลัง ี่ บัน ทึก ปรับ ปรุง สิ้น ปีต ามเม็ด เงิน คงเหลือ ใน มือ จากการจัด เก็บ รายได้แ ผ่น ดิน ทีน ำา ส่ง ่ ไม่ท น ภายในปีง ปม . โดยต้อ งบัน ทึก พร้อ มกับ ั รายได้ร อรับ จากสรก .ของ 9999 เพือ ให้ย อด ่ ตรงกัน และกลับ รายการต้น ปีง ปม .ใหม่12. บัญ ชีใ นกลุ่มาเงินจ ากการทีห น่ว ยงาน บัน ทึก คลัง เป็น เจ้ หนี้ ทดรอง ่ราชการรับ จากคลัง ระยะสัน ป ระสงค์ต ่า ง ยืม เงิน ทดรองราชการเพือ วัต ถุ ่ ้ ๆ ทีโ ดยปกติจ ะคืน เงิน ทดรองโดยใช้เ งิน ง ่ ปม . เงิน กู้ หรือ เงิน นอกงปม . อื่น ภายใน 1 ปี บัญ ชีเ งิน ทดรองราชการรับ จากคลัง นีต ้อ ง ้ บัน ทึก พร้อ มกับ เงิน ทดรองราชการของ 9999 (คุม ในทะเบีย น ) 113
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน เงิน รับ ฝาก เป็น บัญ ชีท ี่ใ ช้บ ัน ทึก เงิน นอกง13ปม .ญ ชีใ นกลุม เงิน รับนลัก ษณะดูแ ลจัด การ . บั ที่ห น่ว ยงานถือ ไว้ใ ฝาก ่ ตามหน้า ทีโ ดยไม่ไ ด้เ ป็น เจ้า ของเงิน (held ่ in trust) ไม่ส ามารถใช้จ า ยเงิน เพือ ่ ่ ประโยชน์ข องหน่ว ยงานเอง แต่จ ะต้อ งจ่า ย คืน ให้ผ ู้ฝ ากหรือ จ่า ยให้บ ุค คลอื่น ตาม วัต ถุป ระสงค์ข องเงิน รับ ฝากนั้น หากหน่ว ย งานได้ร ับน เป็าตให้นอกที่ห น่ว ยงานถือ ไว้ เงิน ประกั อนุญ น เงิน ใ ช้เ งิน ดัง กล่า วได้ด ว ย ้ ต้อ งปรัน ประกัน การปฏิบ ัต ิต ามความประสงค์ เพือ เป็ บ ส่ว นทีไ ด้ใ ช้น ั้น ออกจากเงิน รับ ฝาก ่ ่ เป็ต กลงร่ว มกัน ในกลุ่ม นีม ท ง บัญ ชีท ค ุม ราย ที่ น รายได้ ้ ี ั้ ี่ ละเอีย ดรายตัว (vendor) ในระบบ เช่น เดีย วกับ เจ้า หนี้ก ารค้า คือ เงิน ประกัน ผลงาน และบัญ ชีท บ ัน ทึก ได้เ องโดยตรง คือ เงิน ี่ ประกัน อื่น 114
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน14. บัญ ชีใ นกลุ่ม รายได้ส ง (ตำ่า ) กว่า ูคจชนสะสมท แ สดงยอดสะสมของผลการ เป็ . บัญ ชี ี่ ดำา เนิน งานทางการเงิน ซึ่ง ประกอบด้ว ยยอด สะสมยกมา ผลการดำา เนิน งานสำา หรับ ปี และ ส่ว นทีป รับ ปรุง ยอดสะสมยกมา บัญ ชีท ส ำา คัญ ่ ี่ คือนผลสะสมจากการแก้เก็บ รายได้แ ผ่น ดิน เป็ บัญ ชีท ใ ช้บ ัน ทึก จัด ไ ขข้อ ผิด พลาด ี่15. บัญ ชีใ นกลุ่ม รายได้ภ าษี ประเภทภาษี ซึง ผูก ความสัม พัน ธ์ไ ว้ก ับ รหัส ่ รายได้ (เช่น เดีย วกับ รายได้แ ผ่น ดิน ทีไ ม่ใ ช่ ่ ภาษี) ในกลุ่ม มีบ ัญ ชีภ าษีจ ่า ยคืน สำา หรับ ภาษี รายการหลัก เช่น ภาษีเ งิน ได้บ ุค คลธรรมดา ใช้เ พื่อ การบัน ทึก เบิก ถอนคืน รายได้ เป็น บัญ ชีท ม ย อดด้า นตรงข้า มกับ บัญ ชีร ายได้ ราย ี่ ี ได้ท ไ ม่ม บ ัญ ชีจ ่า ยคืน คู่ก ัน โดยเฉพาะใช้บ ัญ ชี ี่ ี 115
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน15.ญ ชีปชีบ มูล ค่า่ม รายได้ภ าษี (ต่อ ) ใช้ บั บัญ รั ใ นกลุ รายได้ห มวดภาษีอ ากร บัน ทึก ปรับ ลดยอดรายได้แ ผ่น ดิน ทีเ กิด จาก ่ การแยกเงิน ทีเ ก็บ ได้ส ่ว นหนึง จัด สรรเพื่อ ่ ่ วัต ถุป ระสงค์บ างอย่า ง ซึง มีย อดด้า นตรงข้า ม ่ กับ บัญทึก รายได้ต(เช่น เดีา ของเงิน หรืปสิน ทรัพ ย์ ใช้บ ัน ชีร ายได้ ามมูล ค่ ย วกับ บัญ ชีอ รับ มูล ค่า16ทีไ ด้ญับทใ ม่ใ ช่น่วรายได้จ ้อ งส่ง มอบสิ่ง ใดที่ม ี . ่ บั ร ชี ไ นกลุ่ม ยงานไม่ต ากการ รายได้ โดยที่ห ภ าษี) ี่ช่วมูล ค่า ใกล้เ คียหนุน ่งและบริจน การตอบแทน ยเหลือ อุด งกับ สิ ที่ไ ด้ร ับ เป็ าค รายได้บ ริจ าคใช้บ ัน ทึก สิ่ง ที่ไ ด้ร ับ จากเอกชน ส่ว นรายได้จ ากการช่ว ยเหลือ /อุด หนุน ใช้บ ัน ทึก สิ่ง ที่ไ ด้ร ับ จากหน่ว ยงานภาครัฐ ด้ว ยกัน และ องค์ก รต่า ง ๆ นอกจากภาคเอกชน โดยแยกเป็น ช่ว ยเพื่อ การลงทุน ซึ่ง เป็น กรณีไ ด้ร ับ ตัว สิน ทรัพ ย์ หรือ รับ เงิน ทีร ะบุใ ห้น ำา ไปใช้จ ัด หา ่ สิน ทรัพ ย์ถ าวร และช่ว ยเพือ การดำา เนิน งาน ซึ่ง116 ่
  • เนืบ ัน ทึก รายได้ใ นบัม าตรฐาน ใช้ ้อ หาผัง บัญ ชี ญ ชีข องหน่ว ยงาน (และ17. บัญ ชีใ นกลุม รายได้ร ะหว่า ง ยงาน 2 ่ 9999) เมื่อ เกิด รายการระหว่า งหน่วหน่ว ยงาน ำา ให้ห น่ว ยงานมีส น ทรัพ ย์ส ุท ธิเ พิม หน่ว ย ทีท ่ ิ ่ ขึ้น (จากการรับ เงิน และส /ทอื่น ) รายการดัง กล่า ว ได้แ ก่ - เบิก เงิน งบประมาณจากคลัง - เบิก เงิน คงคลัง ตามกฎหมายเงิน คงคลัง - เบิก เงิน กู้จ ากคลัง และแหล่ง เงิน กู้ - เบิก เงิน นอกงปม .ฝากคลัง (ในงบแสดงหัก กลบกับ T/E ปรับ เงิน ฝากคลัง ) - เบิก เงิน รายได้ถ อนคืน จากคลัง - เบิก เงิน ทดรองราชการจากคลัง - เบิก เงิน ชำา ระคืน ตั๋ว เงิน คลัง /เบิก เงิน ฝาก ล้า งบัต รภาษี (เฉพาะกรณี) - ปรับ ปรุง รายได้แ ผ่น ดิน รอนำา ส่ง คลัง 117
  • บัญ ชีใ นกลุม ค่า ใช้จ า ยเป็น บัญ ชีท ี่ม ีก ารใช้ง าน ่ ่ เนื้อ หาผัม อื่นญ ชีม่อาตรฐาน มากกว่า กลุ่ ง บั ๆ เนื งจากกิจ กรรมส่ว นใหญ่ ของหน่ว ยงานคือ การใช้จ า ยเงิน ค่า ใช้จ า ยแบ่ง ่ ่บัญ ชีใ นกลุ่ม ค่า ใช้จ ่า ย เป็น 2 กลุ่ม ใหญ่ ๆ คือ 1. ค่า ใช้จ ่า ยในการดำา เนิน งาน ค่า ใช้จ า ย ่ เกือ บทั้ง หมดที่เ กิด ขึ้น ตามปกติอ ยู่ใ นกลุม นี้ เช่น ่ ค่า ใช้จ า ยบุค ลากร ค่า บำา เหน็จ บำา นาญ ค่า ใช้ ่ จ่า ยเดิน ทาง ค่า ตอบแทน ค่า วัส ดุ ค่า ใช้ส อย ค่า สาธารณูป โภค ค่า เสื่อ มราคา เป็น ต้น การจัด กลุม ค่า ใช้จ ่า ยประเภทนี้ม ีส ่ว นที่ ่ คล้า ยคลึง กับ หมวดรายจ่า ยตามงบประมาณแต่ม ี บางส่ว นที่แ ตกต่า งกัน (รหัส รายการที่จ ำา แนก ตามหมวดงบประมาณคือ แหล่ง ของเงิน ) 2. ค่า ใช้จ ่า ยทีไ ม่เ กิด จากการดำา เนิน งาน ค่า ่ ใช้จ ่า ยทีส ำา คัญ ในกลุม นีค ือ ต้น ทุน การกูย ืม ่ ่ ้ ้ ขาดทุน จากอัต ราแลกเปลีย น ค่า จำา หน่า ย ่ 118
  • เป็น กลุม ย่อ ย ๆ ซึ่ง ส่ว นใหญ่แ บ่ง ตามลัก ษณะ ่ เนื้อ หาผัา ย แต่ม ีบม าตรฐานตามหน้า ที่ง าน ของค่า ใช้จ ่ง บัญ ชี างส่ว นที่แ บ่ง ดัง นี้บัญ ชีใ นกลุ่ม ค่า ใช้จ ่า ยบัญ ชีใ นกลุ่ม ค่า ใช้จ ่า ย ลัก ษณะค่า ใช้จ ่า ย หน้า ทีง าน ่ คชจ .บุค ลากร คชจ .ด้า น การฝึก อบรม คชจ .เดิน ทาง คชจ .ในการ ประชุม ก / ค่า ตอบแทน ใช้ส อย วัส ดุ ค่า ประชาสัม พัน ธ์ก / ค่า สาธารณูป โภค คชจ .ดำา เนิน การรัก ษาความมัน คง่ ค่า เสือ มราคาและค่า ตัด จำา หน่า ย ่ คชจ .เงิน ช่ว ยเหลือ ผู้ป ระสบภัย คชจ .เงิน อุด หนุน 119
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน บัญ ชีใ นกลุ่ม ค่า ใช้เป็่า ย จน คชจ.ตาม เป็ หน้า ที่ น คชจ.ตา ไม่ งาน เป็น มหน้า ที่ ตรง งาน ไม่ กับ /ใกล้ ใช่ เคีย งกับ คชจ.อื่น คชจ.ที่ม ี ในกลุ่ม ใ ระบุ ตาม รายการช่ ลัก ษณะ คชจ.ที่ร ะบุ ไว้ใ นกลุ่มเช่น ซื้อ วัส ดุเ ข้า คลัง พัส ดุร อแจกจ่า ยให้ก องต่า ง ๆ ไม่ส ามารถ ตาม ระบุไ ด้โ ดยตรงว่า ใช้ใ นงานใด บัน ทึก วัส ดุ คงคลัง แต่ ลัก ษณะ หากซื้อ วัส ดุเ ฉพาะที่ใ ช้จ ัด ทำา เอกสารฝึก อบรม เป็น 120
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน18. บััน ทึชีค่า ใช้จ า ยที่เ กิด ขึ้น จากและที่เ กี่ย วเนื่อ ง ใช้บ ญ ก ใ นกลุ่่ม ค่า ใช้จ ่า ยบุค ลากร โดยตรงกับ การจ้า งงานบุค ลากรของหน่ว ยงาน ไม่ว ่า จะจ่า ยจากงปม .บุค ลากรหรือ ไม่ก ต าม ค่า ็ ใช้จ ่า ยบุค ลากรที่ส ำา คัญ ได้แ ก่ เงิน เดือ นและค่า จ้า ง เงิน รางวัล สิท ธิป ระโยชน์พ นัก งาน เงิน สวัส ดิก าร ค่เงิน จ่า ยเพิ่เ่ม ให้เ้น ตามความจำา เป็น ใน ใช้บญทึก นกลุม ค่า ใช้จ ่า ยด้เา นการ ัน ชีใ า ใช้จ ่า ยที กิด ขึ ป็น พิ ศษด้ว ยเหตุต ่า ง19. บั ๆ รวมถึง เงิน บำา่ เหน็จ ค ลากรของหน่ว ยงาน และ การฝึก อบรม พัฒ นาบุบำา นาญฝึก อบรม่น ตามภารกิจ และหน้า ที่ข องหน่ว ยงาน บุค คลอื ในรูป แบบต่า ง ๆ เช่น การจัด ฝึก อบรม การส่ง บุค คลเข้า ฝึก อบรมในหลัก สูต รของหน่ว ยงานอื่น การประชุม สัม มนาเชิง วิช าการ การศึก ษาดูง าน การให้ท ุน การศึก ษา การส่ง เสริม ให้ม ีก ารพัฒ นา ความรู้ เช่น การส่ง บุค คลเข้า ร่ว มการทดสอบ การฝึก ฝน การแข่ง ขัน เช่น ค่า ลงทะเบีย น ค่า 121
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน20. บัญ ชีใ นกลุ่ม ค่า ตอบแทนใช้สบ ัน ทึและวัส ดุยตามมูล ค่า ต้น ทุน ของสิ่ง ของที่ ใช้ อย ก ค่า ใช้จ า ่ ค่า วัส ดุ จัด เป็น วัส ดุ ซึ่ง เกิด จากการซื้อ วัส ดุ ที่โ ดยปกติไ ม่ ได้ซ ื้อ มาเพื่อ เก็บ เป็น ของคงคลัง แต่เ ป็น การซื้อ เพื่อ ใช้เ ฉพาะคราว ค่า วัส ดุย ัง ใช้บ ัน ทึก ค่า ใช้ จ่า ยตามมูล ค่า ต้น ทุน ของสิ่ง ของทีจ ัด เป็น วัส ดุ ซึ่ง ่ เกิด จากการเบิก ใช้ไ ปในระหว่า งงวด ที่จ ะบัน ทึก ใช้บใช้ารตรวจนั่บ วัส ดุค งเหลือ เมื่อ สิ งวด เมื่อ มีกทึกอย ใช้จ า ยเพื่อ จัด หาบริก าร้นเช่น ค่า ค่า ัน ส ค่า ซ่อ มแซมและบำา รุง รัก ษา ค่า จ้า งเหมาบริก าร ค่า ครุภ ัณ ฑ์ม ูล ค่า ตำ่า กว่า เกณฑ์ ค่า เช่า ค่า วิจ ย และ ั พัฒ นา เป็น ต้น ในบางกรณี ค่า ใช้จ า ยที่เ กิด ขึ้น ่ ทำา ให้ห น่ว ยงานได้ร ับ งานบริก ารและพัส ดุส ิ่ง ของ ด้ว ย แนวทางทั่ว ไปในการพิจ ารณาคือ หาก หน่ว ยงานมุ่ง เน้น ที่ส ิ่ง ของมากกว่า บริก ารที่ไ ด้ร ับ 122
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน20. บัญ ชีใ นกลุ่ม ค่า ตอบแทนใช้ส อย และวัส ดุ (ต่อ ) ใช้บตอบแทน ่จ ่า ยตอบแทนให้แ ก่ผ ู้ป ฏิบ ัต ิง าน ค่า ัน ทึก เงิน ที ให้ท างราชการ ผู้ร ับ อาจเป็น พนัก งานของหน่ว ย งานหรือ บุค คลอื่น โดยบุค คลอื่น ดัง กล่า วอาจเป็น เจ้า หน้า ที่ข องรัฐ และประชาชนทัว ไป บัญ ชีใ น ่ กลุม ค่า ตอบแทนอาจแบ่ง เป็น ประเภทที่จ า ยเป็น ่ ่ รายเดือ นให้แ ก่ผ ู้ท ำา งานตามตำา แหน่ง หน้า ที่ ประจำา และประเภทที่จ ่า ยเป็น ครั้ง คราวตามงาน ทีไ ด้ร ับ มอบหมายพิเ ศษ ่ 123
  • เนื้อ หาผัง บัญ ชีม าตรฐาน21ใช้บญทึก ค่า ใช้จ่ม ค่า่เใช้จ ก ษณะการให้เ ปล่า . บั ัน ชีใ นกลุ า ยที ป็น ลั ่า ยเงิน ่ อาจเป็น การให้เ พื่อ สนับ สนุน การดำา เนิน งานอุดของหน่ว ยงานอื่น ซึ่ง สอดคล้อ งกับ วัต ถุป ระสงค์ หนุน หรือ ความต้อ งการของหน่ว ยงานผู้ใ ห้ โดยตัว หน่ว ยงานผู้ใ ห้ไ ม่ไ ด้ร ับ ประโยชน์ต อบแทนใน จำา นวนที่เ ทีย บเคีย งได้ก ับ มูล ค่า ของประโยชน์ หรือ เงิน ที่ใ ห้ไ ป หรือ ไม่ไ ด้เ ป็น ผู้ร ับ ประโยชน์ นัน โดยตรง เช่น เงิน สงเคราะห์ เงิน ค่า สมาชิก ้ รายปีใ นองค์ร ะหว่า งประเทศ เงิน นอกงปม .ที่ หน่ว ยงานภาครัฐ โอนให้ก ัน เพื่อ สนับ สนุน การ ดำา เนิน งานทีเ กีย วเนื่อ ง ่ ่ 124
  • ใช้บ ัน ทึก ค่า ใช้จ ่า ยในบัญ ชีข องหน่ว ยงาน (และ 9999) เมื่อ เกิด รายการระหว่า งหน่ว ยงาน 2 เนื้อย ทีท ำาง บัห น่ชียงานมีส น ทรัพ ย์ส ุท ธิล ด หน่ว หาผั ให้ญ ว ม าตรฐาน ่ ิ22. บัญ ชีใ นกลุม ค่า ใช้จ ่า ยระหว่า ง ่ ลง (จากการจ่า ยโอนเงิน และส /ทอื่น )หน่ว ยงาน รายการดัง กล่า ว ได้แ ก่ - โอนเงิน งบประมาณเบิก จ่า ยให้ห น่ว ยงาน - โอนเงิน คงคลัง เบิก จ่า ยตามกฎหมายเงิน คงคลัง ให้ห น่ว ยงาน - โอนเงิน กู้เ บิก จ่า ยจากคลัง ให้ห น่ว ยงาน - นำา ฝากเงิน นอกงปม .กับ คลัง (ในงบแสดงหัก กลบกับ T/R ปรับ เงิน ฝากคลัง ) - นำา ส่ง เงิน รายได้แ ผ่น ดิน /งปม .เบิก เกิน ส่ง คืน เข้า คลัง - โอนเงิน ทดรองราชการเบิก จ่า ยให้ห น่ว ย งาน - โอนเงิน ชำา ระคืน ตั๋ว เงิน คลัง /เบิก เงิน ฝาก 125 ล้า งบัต รภาษี (เฉพาะกรณี)
  • การใช้ง านผัง บัญ ชีม าตรฐาน ข้อ มูล มิต ิข้อ สัง เกตเกี่ย วกับ การใช้ผ ัง บัญ ชี อื่น1. บัญ ชีท ี่ใ ช้เ ฉพาะบางรหัสหน่ว ยงาน2. บัญ ชีท ี่ม ีค ณ สมบัต ิ ุพิเ ศษ3. บัญ ชีร ะหว่า งกัน (BP)4. บัญ ชีท ี่ส ม พัน ธ์ก ับ คำา สัง บัญ ชีแ ยก ั ่งานในระบบ ประเภท5. บัญ ชีค า ่ใช้จ ่า ย 126
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 1. บัญ ชีท ี่ใ ช้เ ฉพาะบางรหัส หน่ว ยงานรหัส หน่ว ยงาน 9999 เช่น  บัญ ชีเ งิน ฝาก KTB ของ CGD และคลัง จัง หวัด เพือ ให้ส ว นราชการนำา ส่ง เงิน ่ ่  บัญ ชีเ งิน ทดรองราชการอื่น  บัญ ชีร ายได้ร ะหว่า งหน่ว ยงาน - CGD รับ เงิน นอกงบประมาณจากหน่ว ยงาน (T/R)  บัญ ชีค ่า ใช้จ ่า ยระหว่า งหน่ว ยงาน - CGD โอน เงิน นอกงบประมาณให้ห น่ว ยงาน (T/E) 127
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 1. บัญ ชีท ี่ใ ช้เ ฉพาะบางรหัส หน่ว ยงาน หน่ว ยงานอื่น ๆ เช่น  บัญ ชีท ด ิน -ราชพัส ดุ ี่ ใช้เ ฉพาะกรมธนารัก ษ์  บัญ ชีเ งิน ฝากกองคลัง ใช้เ ฉพาะเงิน ทุน หมุน เวีย น  บัญ ชีพ ก ชำา ระหนีเ งิน กูใ นปท.-ระยะสั้น ั ้ ้ ใช้เ ฉพาะสำา นัก งาน บริห ารหนีส าธารณะ ้ 128
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 2. บัญ ชีท ี่ม ค ณ สมบัต ิ ี ุ พิเ ศษ บัญ ชีก ระทบยอด (Reconciliation a/c) ใช้เ ป็น บัญ ชีค ุม (control a/c) โดยทีม ก าร ่ ี เก็บ รายละเอีย ดรายตัว (sub ledger) ไว้ใ นระบบ บัญ ชีเ จ้า หนีค ่า วัส ดุแ ละบริก าร -บุค คล ้ ภายนอก บัญ ชีเ จ้า หนีค ่า วัส ดุแ ละบริก าร -หน่ว ย ้ งานภาครัฐ บัญ ชีค รุภ ณ ฑ์ส ำา นัก งาน ั บัญ ชีเ งิน ทดรอง-เพือ การดำา เนิน งาน 129 ่
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 2. บัญ ชีท ี่ม ค ณ สมบัต ิ ี ุ พิเ ศษ บัญ ชีท เ ป็น รายการเปิด (Open item a/c) ี่ เป็น บัญ ชีท โ ดยปกติ เมือ บัน ทึก แล้ว ต้อ ง ี่ ่ มีก ารล้า งออก ในระบบจึง เก็บ รายละเอีย ด ของแต่ล ะรายการที่บ ัน ทึก ไว้เ พือ ประกอบ ่ ยอดบัญ ชีจ นกว่า จะล้า งสถานะรายการเปิด ของรายการนัน ออกไป ้ บัญ ชีพ ก เงิน นำา ส่ง ั บัญ ชีล ูก หนี้ส ว นราชการ-รายได้ร ับ ่ แทนกัน บัญ ชีค ่า ใช้จ ่า ยจ่า ยล่ว งหน้า -ช่ว ยผู้ 130
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 2. บัญ ชีท ี่ม ี คุณ สมบัต ิพ ิเ ศษ บัญ ชีท ร ะบบบัน ทึก ให้โ ดยอัต โนมัต ิ ี่ เป็น บัญ ชีท ร ะบบบัน ทึก ให้โ ดยอัต โนมัต ิ ี่ เมือ เกิด รายการระหว่า งหน่ว ยงาน หรือ ่ ระหว่า งหน่ว ยเบิก จ่า ยภายใต้ห น่ว ยงาน เดีย วกัน บัญ ชีร ายได้ร ะหว่า งหน่ว ยงาน -หน่ว ยงาน รับ เงิน งบบุค ลากรจากรัฐ บาล บัญ ชีร ายได้ร ะหว่า งหน่ว ยงาน -หน่ว ยงาน รับ เงิน นอกงปม.จากกรมบัญ ชีก ลาง บัญ ชีค ชจ.ระหว่า งหน่ว ยงาน-หน่ว ยงาน 131
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 3. บัญ ชีร ะหว่า งกัน (BP) บัญ ชีท ต ้อ งระบุร หัส หน่ว ยงานคู่ค ้า (Trading ี่ partner) เป็น บัญ ชีท ใ ช้บ ัน ทึก เมือ เกิด รายการ ี่ ่ ระหว่า งหน่ว ยงาน และใช้ใ นการตัด รายการ ระหว่า งกัน ในการทำา งบรวม * รหัส หน่ว ยงานคู่ค ้า = รหัส หน่ว ยงานของ หน่ว ยทีท ำา รายการกับ ตัว หน่ว ยงานผู้ ่ บัน ทึก รายการ (ทัง สองฝ่า ยเป็น หน่ว ยงาน ้ ภาครัฐ ) บัญ ชีร ายได้ร ะหว่า งหน่ว ยงาน -หน่ว ย งานรับ เงิน งบบุค ลากรจากรัฐ บาล 132
  • ผัง บัญ ชีม าตรฐาน 5. บัญ ชีค า ใช้จ ่า ย ่ การเลือ กใช้บ ัญ ชีค ่า ใช้จ า ย อาจไม่ต รงกับ งบ ่ ประมาณ โดยทั่ว ไปบัญ ชีค ่า ใช้จ า ยถูก จัด หมวดหมู่ไ ว้ ่ โดยสอดคล้อ งกับ การจัด สรรงบประมาณ แต่ค ่า ใช้จ ่า ยบางตัว จัด หมวดหมู่แ ตกต่า งไปจากการ จัด สรรงบประมาณ เช่น การจัด กลุ่ม ในผัง บัญ ชี การจัด สรรงปม. บัญ ชีเ งิน รางวัล กลุ่ม เงิน เดือ นและค่า จ้า ง ค่า ตอบแทน ค่า ใช้จ ่า ยบุค ลากร งบดำา เนิน งาน 133