• Share
  • Email
  • Embed
  • Like
  • Save
  • Private Content
Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatie
 

Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatie

on

  • 389 views

Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatie. Presentatie van dr. Harald Verhaar 10 april 2013 voor Stichting IWO.

Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatie. Presentatie van dr. Harald Verhaar 10 april 2013 voor Stichting IWO.

Statistics

Views

Total Views
389
Views on SlideShare
369
Embed Views
20

Actions

Likes
0
Downloads
0
Comments
0

4 Embeds 20

http://www.stichtingiwo.nl 13
http://stichtingiwo.nl 3
http://harmen.stichtingiwo.mxmm.nl 3
http://beta.stichtingiwo.nl 1

Accessibility

Categories

Upload Details

Uploaded via as Adobe PDF

Usage Rights

© All Rights Reserved

Report content

Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
  • Full Name Full Name Comment goes here.
    Are you sure you want to
    Your message goes here
    Processing…
Post Comment
Edit your comment

    Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatie Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatie Presentation Transcript

    • Fractuurpreventie bij 80-plussers: focus op medicatieHarald Verhaar, internist-geriaterUMC UtrechtCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Vragen• Is het überhaupt nog wel zinvol om eenanti-osteoporose medicament voor teschrijven aan een 80-plusser (die frequentvalt)?• Weegt het vallen niet ‘zwaarder’ dan hetversterken van het bot met medicatie?Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Botverlies en fracturen op hoge leeftijd• Botverlies is afhankelijk van de grootte van hetbotoppervlak• Bij veroudering toename porositeit corticaal botwaardoor automatisch groter botoppervlak watgeresorbeerd kan worden• Trabeculair bot maar 20% van totale botvolume (bijoudsten); dus corticaal botverlies > trabeculairbotverlies: toename non-vertebrale fracturenSeeman, Bone 2010Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Fracturen bij 80+• 8% van postmen. vrouwen is 80+, maar wel >30% van alle fragiliteitsfracturen en 60% vanalle non-vertebrale fracturen bij 80+• 80+: 1 op 3 vrouwen en 1 op 6 mannen heup#• De mediane leeftijd voor een heupfractuur is83 jaar• 98% heupfracturen ontstaan na valSeeman, Bone 2010Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Incidentie tweede heupfractuur?De cumulatieve incidentie van eentweede heupfractuur is:–5% in het eerste jaar na de eersteheupfractuur–8% in het tweede jaar na de eersteheupfractuurLonnroos , Osteoporos Int 2007Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Afname mortaliteit met zoledronaatna heupfractuur (Lyles, N Engl J Med 2007)Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Effectiviteit medicatie bijfrequente vallers?Is effectiviteit van anti-osteoporosemedicatie bij frequente vallers (vaak oudsteouderen) lager dan bij de niet-vallers?Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Beïnvloed een sterk verhoogd valrisico het effect vanClodronaat op het fractuurrisico in negatieve zin?(Kayan K, McCloskey, Osteopor Int 2009)- Belemmerd een hoog valrisico de werkzaamheid van clodronaat(bisfosfonaat) om osteoporose-gerelateerde botbreuken teverminderen?- Methoden: een post-hoc analyse van een 3-jaar durende placebo-gecontroleerde studie van clodronaat met 5.212 vrouwen in de leeftijd> 75 j. Bij binnenkomst werden zelfgerapporteerde multipelevalincidenten in de voorgaande maand gedocumenteerd- Resultaten: clodronaat verminderde osteoporose-gerelateerdebotbreuken met 24% (HR) 0,76, 95% BI 0,63-0,93). De werkzaamheidwas vergelijkbaar bij vrouwen met meerdere recente valincidenten invergelijking met die zonder (HR 0,61 versus 0,77)- Conclusie: een verhoogd valrisico heeft geen significant (negatief)effect op de anti-fractuur werking van clodronaatCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • • Wat is het risico op een nieuwe fractuur opSEH binnen 2 jaar na een eerste klinischefractuur voor een 80-jarige?• Hoe vaak zijn daarbij ook (multipele)valrisicofactoren aanwezig?Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Risico op nieuwe fractuur op SEH binnen 2 jaar na eerste fractuurBij 15% geen valrisicofactoren aanwezig, 1 valrisicofactor bij 27%,2 of meer valrisicofactoren bij 58%Van Helden, Osteoporosis Int. 2006Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Casus betreffende belang verhoogd valrisico op hetfractuurrisico• Een 80-jarige vrouw komt op uw spreekuur met lagerugpijnklachten (acuut begonnen). Bij nader onderzoek wordteen fractuur van L1 (op X-LWK) gevonden. Er is geenvalincident aan voorafgegaan• Bij navraag wel 3x gevallen in afgelopen 12 maanden en eenpolsfractuur op 54-jarige leeftijd• Er wordt ook een DEXA aangevraagd: femurhals T-score: -3.3Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • 10-jaars fractuurrisico volgens FRAX-scorelijst(geen valrisico in opgenomen)Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • 10 jaars fractuurrisico volgens Fracture RiskCalculator van Garvan (wel met valrisico)Dubbo Osteoporosis Epidemiology Study: n=2500 men and women > 60 started in 1989Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Fractuurrisico: Garvan vs. FRAXCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Tot op welke leeftijd zijn patiëntengeïncludeerd in de verschillende studiesbetreffende ‘anti-osteoporose’ medicatie inrelatie tot fractuurreductie?Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Leeftijdsrange fractuur-studiesCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Groep 1Lage Botmassa70-79 jaar oudFemurhals T-Score < - 4ofFemurhals T-Score < - 3plus >1 RisicofactorenGroep 2Klinische Risicofactoren> 80 jaar oudgeen BMD vereisteen > 1 RisicofactorenofFemurhals T-Score < - 4Hip Intervention ProgramPrimair eindpunt: heupfractuurincidentieMcClung, NEJM 2001 9497 postmenopauzale vrouwen; plac. of risedronaat (2.5mg/dag, 5 mg/dag) voor 3 j.; bij inclusie 2 groepen: lage BMD(groep 1) of valrisicofactoren (groep 2)(1000 mg Ca en tot 500 IE vit. D/ dag indien 25(OH)D3 < 40 nmol/l)Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Heupfractuurreductie in hele studiepopulatie(Groep 1 en 2)0123450 6 12 18 24 30 36Maandenpatiënten(%)Controle Risedronaat 5 mg30%p=0,02232 patiënten met een heupfractuurCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Risedronaat en heupfractuurincidentie (-40%)bij osteoporotische vrouwen (groep 1)McClung, NEJM 2001Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Risedronaat en heupfractuurincidentie bij vrouwen (80+) met alleenvalrisicofactoren01234560 12 24 36MonthPatientswithHipFracture(%)ControlRisedronate131 patiënten met heupfractuurMcClung, NEJM 2001-8%NSCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Klinische risicofactoren: voornamelijk valgerelateerd bijinclusie (Groep 2)Het hebben van minimaal 1 risicofactor was genoeg voor inclusie in de studieKlinische risicofactoren: 84%moeilijkheden met staan 34%onzekere gang 31%trauma na val in de afgelopen 12 maanden 22%heupfractuur moeder 13%eerder doorgemaakte heupfractuur 11%roken 27%Femurhals BMD < - 4: 16%Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Fractuurreductie door risedronaat bij 80+n=1392, Boonen, JAGS 2004• Wervelfractuurrisico:– Na 1 jr: -81%*– Na 3 jr: -44%*• Risico non-vertebrale fracturen:- < 80 jr: -21%*- > 80 jr: -14% (ns)*p<0.01Pooled analysis of data from 3 RCT’s: Hip Intervention Program (HIP), Vertebral Efficacy with Risedronate Therapy-Multinational (VERT-MN), and VERT-NorthAmerica (NA): Placebo (n=688) or risedronate 5 mg/d (n=704) for up to 3 years*p<0.01Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Fractuurpreventie met alendronaat volgens leeftijdFIT trial: RR voor heup, klinische wervel en pols# was constant over deleeftijdsgroepenHip RR: 0.47 Clinical spine RR: 0.55Wrist RR: 0.69 All RR: 0.60Hochberg, JBMR 2005Heup: RR: 0.47 Klinische wervel: RR: 0.55Pols: RR: 0.69 Alle: RR: 0.60Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Reduction of hip fracture risk is age-dependentThe FREEDOM Trial – post-hoc analyses by ageIn the FREEDOM study the risk of vertebral fracture was reduced in the overall study population by 68%(p<0.001) and the risk of hip fracture reduced by 40% (p =0.04)Adapted from Rizzoli R. et al. Osteoporosis Intl Supl 2010 – abstract P841; Adapted from Sambrook P & Cooper C. Lancet 2006;367:2010-2018Boonen S et al J Clin Endocrinol Metab. 2011 Jun;96(6):1727-36Placebo DenosumabVertebral Fractures Hip FracturesHip fractureVertebral fractureGeneral Incidence4003002001000GeneralpopulationIncidenceper10,000womenperyearCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Conclusies 80+ publicatiesosteoporose-medicatie• Risedronaat geen duidelijk effect op non-vertebralefracturen bij 80+ (subanalyse) aangetoond. Welheupfractuurreductie in primaire studies tot 80 jaar• Strontiumranelaat heeft bij 80+ non-vertebralefractuurreductie aangetoond (subanalyse)Boonen, JAGS 2004Seeman, JBMR 2006Seeman, Bone 2010Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Conclusies ‘overige’ medicatie bij 80+• Alendronaat geen separate 80+ publicaties beschikbaar. Welheupfractuurreductie in primaire studies tot 85 jaar• Zoledronaat geen separate 80+ publicaties beschikbaar. Welheupfractuurreductie in primaire studie tot 94 jaar• Denosumab geen separate 80+ publicaties beschikbaar. Welheupfractuurreductie in primaire studie tot 90 jaar• Teriparatide en PTH 1-84 geen separate 80+ publicatiesbeschikbaar. Teriparatide wel non-vertebrale fractuurreductiein primaire studie tot 86 jaarCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • Conclusie• Fractuurreductie-effecten medicatie lijken nietnegatief te worden beïnvloed door frequentevalincidenten en kunnen dus ook bij die groepworden overwogen• Ook aandacht voor spierkracht-, balans-verbetering, vitamine D-status, visus,psychofarmaca, etc. bij frequente vallers (metosteoporose en een verhoogd fractuurrisico)Copyrightdr. HaraldVerhaar
    • Back-up slidesCopyrightdr. HaraldVerhaar
    • 75 en 80+ en medicatie• Strontium: TROPOS + SOTI: 80+: 1488(22%) van totaal 6740• Risedronaat: VERT-NA, VERT-MN, HIP:80+: 1392 (23%) van totaal 6126• Alendronaat: 539 (27%) van totaal 2027 >75 jaar (range 75-82 jaar)• Zoledronaat: 2949 (75.8%) van totaal3889 > 75 jaar• Teriparatide: 244 (15%) van totaal 1637 >75 jaar (gemiddeld 78, range 75-86 jaar)Copyrightdr. HaraldVerhaar