การพัฒนาระบบบริการปฐมภูมิในประเทศไทย แพทย์หญิงสุพัตรา ศรีวณิชชากร สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ม . มหิดล สำนักวิจัยและพัฒนาระบ...
ระบบบริการสุขภาพที่พึงประสงค์ <ul><ul><ul><li>ยุติธรรม เท่าเทียม เข้าถึงได้  (  Equity - Accessibility) </li></ul></ul></u...
Milestones of primary health care development in Thailand   present Primary care services 2485 Health centers 2511 Communi...
 
 
 
 
Primary care is the provision of  first contact ,  person-focused ongoing care  over time that  meets the health-related n...
PERSON-FOCUSED CARE  means taking into account all life-threatening, disability-inducing, and health-compromising conditio...
When people (not diseases) are the focus of attention <ul><li>Outcomes are better </li></ul><ul><li>Side effects are fewer...
Primary Care Hospital Care รัฐ  /  เอกชน องค์กรอิสระ รัฐ  /  เอกชน GP / FP  nurses social worker physiotherapist ลักษณะการ...
เครือข่าย คลินิก  GP/FP เยอรมัน เบลเยียม ญี่ปุ่น โรงพยาบาล คลินิกเฉพาะทาง แบบเสรี  ไม่เน้นปฐมภูมิ US
หน่วยบริการสุขภาพปฐมภูมิ <ul><li>เป็นหน่วยงานที่มี ความรับผิดชอบต่อสุขภาพ ของประชาชน อย่างต่อเนื่อง -   รู้สภาวะสุขภาพ หาม...
หน่วยบริการปฐมภูมิ <ul><li>เป็นหน่วยบริการผสมผสาน  </li></ul><ul><li>( รักษา + ส่งเสริม + ป้องกัน  + ฟื้นฟู ) </li></ul><u...
บริการปฐมภูมิ  ( Primary Care )   <ul><li>ในมิติของภาพรวมของ ระดับบริการ ปฐมภูมิ ที่มีลักษณะ </li></ul><ul><li>  เน้นการสร...
บริการปฐมภูมิ หลักการ และแนวทางพัฒนา แก่น ของบริการปฐมภูมิ การปรับฐานความคิด :   บริการ  /  การรักษาไม่ใช่พระเอก ประชาชน เ...
บริการปฐมภูมิ หลักการ และแนวทางพัฒนา บริการปฐมภูมิที่มีคุณภาพ Academic Primary Care Services # KNOWLEDGE – BASED (Up-to-da...
บริการตติยภูมิ บริการปฐมภูมิ บริการทุติยภูมิ การดูแล สุขภาพอนามัย การดูแลตนเองเมื่อป่วย การพึ่งตนเอง การพึ่งบริการ ดุลย์ขอ...
เป้าหมาย <ul><li>เพิ่มความเข้มแข็งของหน่วยบริการด่านแรก / ปฐมภูมิที่กระจายทั่วถึง เน้นการสร้างเสริมสุขภาพมากขึ้น </li></ul...
สนับสนุนการมีส่วนร่วม เสริมศักยภาพการพึ่งตนเองของประชาชน ภาระงานของ  PCU สุขภาพดี บริการ ผสมผสาน สร้างเสริม สุขภาพดี ติดตา...
หน่วยบริหารเครือข่าย บริการเฉพาะ เครือข่ายบริการปฐมภูมิ PCU ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ เฉพาะทาง เครือข่ายบริการสุขภาพ พิจารณ...
บริการพิเศษ เฉพาะทาง ตติยภูมิ ตติยภูมิ ตติยภูมิ ตติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ เครือข่ายปฐมภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ เครือข่า...
ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ป...
หน่วยบริหารเครือข่าย บริการเฉพาะ CUP PCU ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ เฉพาะทาง เครือข่ายบริการสุขภาพ พิจารณาแยกระหว่าง บริการ ...
หน่วยบริหารเครือข่าย บริการเฉพาะ CUP PCU ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ เฉพาะทาง เครือข่ายบริการสุขภาพ พิจารณาแยกระหว่าง บริการ ...
โรงพยาบาลชุมชน หรือศูนย์แพทย์ สอ สอ สอ หน่วยบริหาร เครือข่ายที่มีแพทย์ หน่วยพยาบาล ชุมชน หน่วยบริหาร เครือข่าย ศสช . ศสช ศ...
PCU  สอ . ศูนย์ แพทย์ PCU สอ . PCU พยาบาล . PCU  สอ . PCU  พยาบาล PCU  สอ . PCU สอ . PCU สอ . โรงพยาบาล หน่วยปฏิบัติการ ศส...
ประเด็นคำถามบทบาทหน่วยบริการปฐมภูมิ <ul><li>บริการรายบุคคล   </li></ul><ul><li>1.  บริการด้านส่งเสริมสุขภาพป้องกัน ( รายบุ...
ประเด็นคำถาม ประเด็นคำถามบทบาทหน่วยบริการปฐมภูมิ <ul><li>เห็นด้วย  /  ไม่เห็นด้วย </li></ul><ul><li>จัดลำดับความสำคัญของบท...
สถาบันวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพชุมชน ( ร่าง )   กรอบบทบาทของหน่วยบริการปฐมภูมิ
สัดส่วนของบทบาท แบ่งตามกลุ่มประเภท ชนบท เอกชน เมือง ( กลุ่มผู้เชี่ยวชาญ )
สัดส่วนของบทบาท แบ่งตามกลุ่มประเภท ชนบท เอกชน เมือง ( กลุ่มพื้นที่ )
ประเด็นสำคัญจากข้อมูลศึกษา “ บทบาทของหน่วยบริการปฐมภูมิ”  ความคิดเห็นต่อการให้ความสำคัญของบทบาทปฐมภูมิ  แตกต่างกัน ระหว่าง...
ใน บริบทต่างกัน   ทุกกลุ่มให้ความสำคัญต่อบทบาทแตกต่างกัน แต่บางส่วนมีทิศทางคล้ายกัน เขตชนบท :  ทุกกลุ่ม ความเห็นคล้ายกัน ค...
เขตเมือง  : ให้น้ำหนักการดูแลรักษา ส่งเสริม รายบุคคลมากกว่ากลุ่มประชากร ยกเว้นกลุ่มท้องถิ่น   มีความแตกต่างกันของจุดเน้น ร...
ประเด็นเชื่อมต่อกับการพัฒนาระบบ และงานคุณภาพ การประเมิน และการพัฒนาหน่วยปฐมภูมิ  ต้องให้ความสำคัญต่อ บริบทที่แตกต่าง ฉะนั้...
สถานการณ์ระบบบริการปฐมภูมิ (สอ.)ไทย ที่มา :  การสาธารณสุขไทย  2544-47  และ   2548-49 แผนฯ 4-5 แผนฯ 6-7 แผนฯ 8-9
สถานการณ์ ระบบบริการปฐมภูมิ  บุคลากรเฉลี่ย   2.9  คน ประมาณ   ครึ่งหนึ่ง   มีบุคลากรน้อยกว่าเกณฑ์มาตรฐาน   พีซียูที่มีบุคล...
สถานการณ์บุคลากร ( สำรวจ มค . 49) ร้อยละของหน่วยบริการที่มีจำนวนบุคลากรประเภทต่างๆ  100 231 100 20 100 31 100 5218 จำนวนที...
จำนวนประชากรที่ดูแลต่อแห่ง
สถานการณ์รายได้และเงินบำรุงสอ. 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 รวม 37.0 34.8 22.4 15.5 11.3 10.6 เงินลดลงจนมีผลกระทบ 1...
ค่าใช้จ่ายลูกข่าย  ( สถานีอนามัย )  ปี  2548 ที่มา :  ตารางสรุปข้อมูล  0110 รง 5  สำนักพัฒนาระบบบริการสุขภาพ  2548
สถานการณ์การเงินสถานีอนามัยปี  2548  และ  2550 ที่มา :  ตารางสรุปข้อมูล  0110 รง 5  สำนักพัฒนาระบบบริการสุขภาพ  2548, 2550...
กระทรวง สธ . สปสช . PP OP IP Oth สสจ . สปสช . เขต โรงพยาบาล กองทุน  PDF CMU อปท . กองทุนตำบล ชุมชน สอ . สอ . หน่วยบริการปฐ...
Positioning PCU ค่าใช้จ่ายต่ำ  ( ประหยัด พอเพียง ) โรงพยาบาล Technology  Touch ใช้เทคโนโลยี ทางการแพทย์สูง ค่าใช้จ่ายสูง พ...
 
 
 
 
 
 
แผนงานที่เกี่ยวข้อง การกระจายอำนาจ การถ่ายโอนสถานีอนามัย การร่วมมือกับท้องถิ่น และชุมชน แผน  mega project :  พัฒนาหน่วยบริ...
งบลงทุน  mega-project พัฒนารพ . ตำบล / ศูนย์แพทย์ชุมชน / node PCU 68.6 700 73.5 750 68.6 700 ผลิตทันตาภิบาล 150 1500 150 1...
ข้อเสนอ _ แนวทางการพัฒนาสถานีอนามัย <ul><li>เร่งสร้างให้เห็นถึงคุณค่า เอกลักษณ์ และการยอมรับต่อระบบบริการปฐมภูมิ  ที่บริกา...
แนวทาง  ( ต่อ ) <ul><li>เพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการแนวใหม่ ที่ดำเนินการแบบพหุภาคี และใช้ข้อมูลเป็นฐานการตัดสินใจ   </l...
ประเด็นที่เปลี่ยนแปลง <ul><li>เป็นแผนยุทธศาสตร์ของการร่วมมือกับภาคส่วนต่างๆ มิได้ครอบคลุมเฉพาะกระทรวงสาธารณสุข  และมีกลไกก...
ทางเลือกของการจัดเครือข่ายบริการปฐมภูมิ <ul><li>ในชนบท เน้นที่การพัฒนาให้เป็นเครือข่ายบริการปฐมภูมิ ที่มีการจัดการที่มีประ...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

การพัฒนาระบบบริการปฐมภูมิในประเทศไทย

30,776

Published on

การพัฒนาระบบบริการปฐมภูมิในประเทศไทย

แพทย์หญิงสุพัตรา ศรีวณิชชากร
สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ม.มหิดล
สำนักวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพชุมชน

Published in: Education, Health & Medicine
3 Comments
8 Likes
Statistics
Notes
No Downloads
Views
Total Views
30,776
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
580
Comments
3
Likes
8
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

การพัฒนาระบบบริการปฐมภูมิในประเทศไทย

  1. 1. การพัฒนาระบบบริการปฐมภูมิในประเทศไทย แพทย์หญิงสุพัตรา ศรีวณิชชากร สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ม . มหิดล สำนักวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพชุมชน
  2. 2. ระบบบริการสุขภาพที่พึงประสงค์ <ul><ul><ul><li>ยุติธรรม เท่าเทียม เข้าถึงได้ ( Equity - Accessibility) </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>มีคุณภาพ (Quality) </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>ด้านการแพทย์ </li></ul></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>แนวคิดองค์รวม </li></ul></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>มีประสิทธิภาพ (Efficiency) </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>Social Accountability </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>ตอบสนองความต้องการของประชาชน </li></ul></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>โปร่งใส ตรวจสอบได้ </li></ul></ul></ul></ul></ul>
  3. 3. Milestones of primary health care development in Thailand present Primary care services 2485 Health centers 2511 Community hospitals 2518 Strengthening of primary care service system Adoption of PHC/HFA concept 2521 Decade of Health Center Development (1992-2001) 2535 Universal coverage scheme UC policy: promoting primary care 2545 Traditional herbal medicine 2550 2539 Thai Health Care Reform Initiative VHVs 2507 Sarapee Banphai Proj 2509 Watbot Experiment 2517 Lampang Project Samerng, Nonthai Thai Health promotion Fund 2544 Civic movement 2524 National Health Bill 2493 Vertical Disease Control Programs Financial Crisis 2540 2542 Decentralization started HSRI
  4. 8. Primary care is the provision of first contact , person-focused ongoing care over time that meets the health-related needs of people , referring only those too uncommon to maintain competence, and coordinates care when people receive services at other levels of care. Starfield 09/04 04-132 Starfield 09/04 PC 2943
  5. 9. PERSON-FOCUSED CARE means taking into account all life-threatening, disability-inducing, and health-compromising conditions that people encounter in daily life, whether they are the conventionally “chronic” conditions, other “chronic” conditions (such as incontinence, post-stroke impairment,  and hearing loss),  chronic conditions that are acute but likely to recur (such as sinusitis and urinary tract infection), or acute conditions that predispose people to other conditions and to disability. Starfield 10/06 CM 3463
  6. 10. When people (not diseases) are the focus of attention <ul><li>Outcomes are better </li></ul><ul><li>Side effects are fewer </li></ul><ul><li>Costs are lower </li></ul><ul><li>Population health is greater </li></ul>Starfield 08/06 CM 3433
  7. 11. Primary Care Hospital Care รัฐ / เอกชน องค์กรอิสระ รัฐ / เอกชน GP / FP nurses social worker physiotherapist ลักษณะการจัดระบบบริการสุขภาพ แบบลงทะเบียน แบบไม่ลงทะเบียน อังกฤษ เนเธอร์แลนด์ สวีเดน ไต้หวัน แคนาดา ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ มาเลเซีย สิงคโปร์
  8. 12. เครือข่าย คลินิก GP/FP เยอรมัน เบลเยียม ญี่ปุ่น โรงพยาบาล คลินิกเฉพาะทาง แบบเสรี ไม่เน้นปฐมภูมิ US
  9. 13. หน่วยบริการสุขภาพปฐมภูมิ <ul><li>เป็นหน่วยงานที่มี ความรับผิดชอบต่อสุขภาพ ของประชาชน อย่างต่อเนื่อง - รู้สภาวะสุขภาพ หามาตรการสร้างเสริมสุขภาพ </li></ul><ul><li>เป็น ที่ปรึกษา ของประชาชนในด้านการดูแลสุขภาพ </li></ul><ul><li>ให้บริการพื้นฐาน ที่จำเป็นแก่ประชาชนทุกกลุ่มอายุ และบริการทั้งที่เป็นการรักษาพยาบาล การส่งเสริมฯ การป้องกันโรค และการฟื้นฟูสภาพ </li></ul><ul><li>ติดตาม ประสาน การให้บริการประเภทต่างๆ เพื่อให้เกิดบริการที่บูรณาการ ต่อเนื่อง </li></ul>
  10. 14. หน่วยบริการปฐมภูมิ <ul><li>เป็นหน่วยบริการผสมผสาน </li></ul><ul><li>( รักษา + ส่งเสริม + ป้องกัน + ฟื้นฟู ) </li></ul><ul><li>มิใช่หน่วย Extended OPD </li></ul><ul><li>เน้นการสร้างเสริมสุขภาพควบคู่กับการรักษา </li></ul><ul><li>มีความเป็นกันเอง รู้จักประจำ ทีมประจำ ต่อเนื่อง </li></ul>
  11. 15. บริการปฐมภูมิ ( Primary Care ) <ul><li>ในมิติของภาพรวมของ ระดับบริการ ปฐมภูมิ ที่มีลักษณะ </li></ul><ul><li> เน้นการสร้างเสริมสุขภาพ </li></ul><ul><li> การบริการที่ผสมผสาน ด่านแรก ปัญหาที่พบบ่อย </li></ul><ul><li> การดูแลที่ต่อเนื่อง </li></ul><ul><li>การประสานงาน เชื่อมโยง </li></ul><ul><li>เน้นการสร้างเสริมศักยภาพการพึ่งตนเองของประชาชน </li></ul><ul><li>ในมิติของ องค์กรบริการ ที่เป็นด่านแรกของระบบบริการ </li></ul>ตั้งอยู่บนฐานรากแนวคิด Primary Health Care
  12. 16. บริการปฐมภูมิ หลักการ และแนวทางพัฒนา แก่น ของบริการปฐมภูมิ การปรับฐานความคิด : บริการ / การรักษาไม่ใช่พระเอก ประชาชน เป็นศูนย์กลาง ความเป็นองค์รวม เน้นการเข้าถึง / เสมอภาค ต้องมีคุณภาพ สร้างพลังในการพึ่งตนเอง หลากหลาย คล่องตัว ตรงเป้า ตรงปัญหา ความรู้เพียงพอ การจัดการสู่ความเป็นเลิศ ความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ บุคลากร เทคโนโลยี การมีส่วนร่วม ระบบ
  13. 17. บริการปฐมภูมิ หลักการ และแนวทางพัฒนา บริการปฐมภูมิที่มีคุณภาพ Academic Primary Care Services # KNOWLEDGE – BASED (Up-to-date , Pursuit of Excellence ) EFFECTIVE APPLICATION (Skills, Facilities, System) # KNOWLEDGE GENERATION (Expertise, Research, Innovations) # KNOWLEDGE DISSEMINATION ความสามารถของบุคลากร และการพัฒนาบุคลากร
  14. 18. บริการตติยภูมิ บริการปฐมภูมิ บริการทุติยภูมิ การดูแล สุขภาพอนามัย การดูแลตนเองเมื่อป่วย การพึ่งตนเอง การพึ่งบริการ ดุลย์ของการพึ่งตนเอง และพึ่งบริการ ทิศทางการพัฒนา ทิศทางการพัฒนา การกิน การนอน การดำรงค์ชีพ การพักผ่อน การออกกำลังกาย การพักผ่อน การซื้อยากินเอง การดูแลทางกายภาพ ( อาบน้ำ / เช็ดตัว / นวด ) ฯลฯ ฯลฯ หมอนอกระบบ อสม . สถานีอนามัย คลีนิคเอกชน รพ . เอกชน รพ . รัฐ ฯลฯ พฤติกรรมสุขภาพ การใช้บริการ บริบททางสังคม เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และ ความต้องการจำเพาะพื้นที่ และกลุ่มประชากร
  15. 19. เป้าหมาย <ul><li>เพิ่มความเข้มแข็งของหน่วยบริการด่านแรก / ปฐมภูมิที่กระจายทั่วถึง เน้นการสร้างเสริมสุขภาพมากขึ้น </li></ul><ul><ul><ul><li>ขีดความสามารถ บุคลากร มนุษยสัมพันธ์ </li></ul></ul></ul><ul><li>เน้น หน่วย บริการขนาดไม่ใหญ่นอกโรงพยาบาล </li></ul><ul><li>มีทีมรับผิดชอบสุขภาพของประชาชนที่ชัดเจน </li></ul><ul><li>มีการเชื่อมโยงการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ในปัจจุบันอย่างมีประสิทธิภาพ </li></ul>
  16. 20. สนับสนุนการมีส่วนร่วม เสริมศักยภาพการพึ่งตนเองของประชาชน ภาระงานของ PCU สุขภาพดี บริการ ผสมผสาน สร้างเสริม สุขภาพดี ติดตาม ต่อเนื่อง
  17. 21. หน่วยบริหารเครือข่าย บริการเฉพาะ เครือข่ายบริการปฐมภูมิ PCU ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ เฉพาะทาง เครือข่ายบริการสุขภาพ พิจารณาแยกระหว่าง บริการ ---- สถานพยาบาล PCU PCU ทุติยภูมิ หน่วยบริหารเครือข่าย PCU PCU PCU เครือข่ายบริการปฐมภูมิ
  18. 22. บริการพิเศษ เฉพาะทาง ตติยภูมิ ตติยภูมิ ตติยภูมิ ตติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ เครือข่ายปฐมภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ เครือข่ายปฐมภูมิ เครือข่ายของบริการสุขภาพระดับต่างๆ ตติยภูมิ ตติยภูมิ
  19. 23. ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ ทุติยภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ เครือข่าย ปฐมภูมิ
  20. 24. หน่วยบริหารเครือข่าย บริการเฉพาะ CUP PCU ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ เฉพาะทาง เครือข่ายบริการสุขภาพ พิจารณาแยกระหว่าง บริการ ---- สถานพยาบาล PCU PCU มาตรฐานหน่วยบริการปฐมภูมิ โครงสร้าง บุคลากร บริการ การจัดการ มาตรฐานสถานพยาบาล ( ต่ำสุด 10-30 เตียง ) มาตรฐานบริการ เฉพาะทาง มาตรฐานคุณภาพ มาตรฐานบริการ เฉพาะทางพิเศษ มาตรฐานคู่สัญญาปฐมภูมิ
  21. 25. หน่วยบริหารเครือข่าย บริการเฉพาะ CUP PCU ทุติยภูมิ บริการตติยภูมิ เฉพาะทาง เครือข่ายบริการสุขภาพ พิจารณาแยกระหว่าง บริการ ---- สถานพยาบาล สถานีอนามัย , ศูนย์บริการฯ ร้านยา , สถานพยาบาลและผดุงครรภ์ คลินิกเอกชน , คลินิกทันตกรรม บริการของชุมชน PCU PCU
  22. 26. โรงพยาบาลชุมชน หรือศูนย์แพทย์ สอ สอ สอ หน่วยบริหาร เครือข่ายที่มีแพทย์ หน่วยพยาบาล ชุมชน หน่วยบริหาร เครือข่าย ศสช . ศสช ศสช . แบบเครือข่าย หน่วยบริหาร เครือข่ายเอกชน lab ร้านยา คลินิก Informal Care giver แพทย์แผนไทย / ทางเลือก Services base เมือง Community base Services base ชนบท ลักษณะทางเลือกของเครือข่ายบริการปฐมภูมิ
  23. 27. PCU สอ . ศูนย์ แพทย์ PCU สอ . PCU พยาบาล . PCU สอ . PCU พยาบาล PCU สอ . PCU สอ . PCU สอ . โรงพยาบาล หน่วยปฏิบัติการ ศสช . ศูนย์ แพทย์ เครือข่ายการบริการปฐมภูมิ กับโรงพยาบาล หน่วยบริหาร เครือข่าย ศสช .. ทีมสนับสนุน แพทย์ ทันตแพทย์ เภสัชกร แพทย์ ทันตแพทย์ เภสัชกร ทันตแพทย์ เภสัชกร
  24. 28. ประเด็นคำถามบทบาทหน่วยบริการปฐมภูมิ <ul><li>บริการรายบุคคล </li></ul><ul><li>1. บริการด้านส่งเสริมสุขภาพป้องกัน ( รายบุคคล ) </li></ul><ul><li>2. บริการตรวจรักษาโรคทั่วไป </li></ul><ul><li>3. บริการดูแลผู้ป่วยเรื้อรัง </li></ul><ul><li>4. สนับสนุนการดูแลตนเองรายบุคคล </li></ul><ul><li>ดูแลสุขภาพเป็นกลุ่มประชากร </li></ul><ul><li>5. เฝ้าระวังภาวะสุขภาพ และ ภาวะเสี่ยง และสื่อสารกับชุมชน </li></ul><ul><li>6. ควบคุมป้องกันโรค </li></ul><ul><li>7. ดำเนินการเพื่อส่งเสริมสุขภาพเป็นกลุ่มประชากร </li></ul><ul><li>8. ประสาน กระตุ้น ให้มีการสร้างเสริมสุขภาพ ป้องกันโรค </li></ul><ul><li>9. สนับสนุนการพึ่งตนเองด้านสุขภาพ ส่งเสริม / ป้องกัน </li></ul>
  25. 29. ประเด็นคำถาม ประเด็นคำถามบทบาทหน่วยบริการปฐมภูมิ <ul><li>เห็นด้วย / ไม่เห็นด้วย </li></ul><ul><li>จัดลำดับความสำคัญของบทบาท </li></ul><ul><li>( เรียงลำดับจาก 1 ถึง 9 ) </li></ul><ul><li>ให้น้ำหนักเวลาในการทำงาน </li></ul><ul><li>( สัดส่วนจาก 100 %) </li></ul>แบ่งเป็น PCU เขตชนบท - เขตเมือง - เอกชน
  26. 30. สถาบันวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพชุมชน ( ร่าง ) กรอบบทบาทของหน่วยบริการปฐมภูมิ
  27. 31. สัดส่วนของบทบาท แบ่งตามกลุ่มประเภท ชนบท เอกชน เมือง ( กลุ่มผู้เชี่ยวชาญ )
  28. 32. สัดส่วนของบทบาท แบ่งตามกลุ่มประเภท ชนบท เอกชน เมือง ( กลุ่มพื้นที่ )
  29. 33. ประเด็นสำคัญจากข้อมูลศึกษา “ บทบาทของหน่วยบริการปฐมภูมิ” ความคิดเห็นต่อการให้ความสำคัญของบทบาทปฐมภูมิ แตกต่างกัน ระหว่าง ผู้ปฏิบัติ ผู้บริหาร นักวิชาการ และท้องถิ่น ผู้ปฏิบัติ งานที่ต้องปฏิบัติเฉพาะหน้า งานรักษา ส่งเสริมบุคคล ผู้บริหาร งานที่เห็นว่าสำคัญ งานส่งเสริมบุคคล งานรักษา เฝ้าระวัง ท้องถิ่น งานที่รับผิดชอบ งานเฝ้าระวัง ประสานสร้างสุขภาพ พึ่งตนเอง นักวิชาการ มองจากวิธีการทำงาน งานรักษา ส่งเสริมบุคคล โรคเรื้อรัง
  30. 34. ใน บริบทต่างกัน ทุกกลุ่มให้ความสำคัญต่อบทบาทแตกต่างกัน แต่บางส่วนมีทิศทางคล้ายกัน เขตชนบท : ทุกกลุ่ม ความเห็นคล้ายกัน คือ มีบทบาทพอๆกันทุกงาน แต่จุดเน้นต่างกัน ผู้ปฏิบัติ ให้น้ำหนักงานส่งเสริมฯรายบุคคลมากที่สุด ผู้บริหาร งานรักษา เฝ้าระวังสุขภาพ นักวิชาการ งานรักษา โรคเรื้อรัง ส่งเสริมฯบุคคล ท้องถิ่น งานรักษา โรคเรื้อรัง เฝ้าระวัง สร้างสุขภาพเป็นกลุ่ม เอกชน : ทุกกลุ่มคล้ายกัน ที่ให้น้ำหนักบทบาทงานรักษามากที่สุด ยกเว้น กลุ่มผู้บริหาร ให้ความสำคัญกับบทบาทงานส่งเสริมฯบุคคล การสนับสนุนการพึ่งตนเอง เฝ้าระวังสุขภาพ ประเด็นสำคัญจากข้อมูลศึกษา
  31. 35. เขตเมือง : ให้น้ำหนักการดูแลรักษา ส่งเสริม รายบุคคลมากกว่ากลุ่มประชากร ยกเว้นกลุ่มท้องถิ่น มีความแตกต่างกันของจุดเน้น ระหว่างกลุ่ม ผู้บริหาร ให้น้ำหนักที่งานส่งเสริมฯบุคคล เฝ้าระวัง รักษา ผู้ปฏิบัติ และนักวิชาการ ให้น้ำหนักที่งานรักษา โรคเรื้อรัง ท้องถิ่น ให้น้ำหนักที่งานเฝ้าระวัง รักษา ส่งเสริมบุคคล ประเด็นสำคัญจากข้อมูลศึกษา
  32. 36. ประเด็นเชื่อมต่อกับการพัฒนาระบบ และงานคุณภาพ การประเมิน และการพัฒนาหน่วยปฐมภูมิ ต้องให้ความสำคัญต่อ บริบทที่แตกต่าง ฉะนั้น ลักษณะบุคลากร บทบาทของบุคลากร การจัดการ ต่างกันตามบริบท การทำงานพัฒนา ต้องให้ผู้เกี่ยวข้องหลายส่วน มีโอกาสตกลงต่อบทบาทที่คาดหวังต่างกัน หรือใคร จะเป็นผู้ตัดสินใจ ? ตัวชี้วัด และประเมินคุณภาพ ในบริบทเมือง ชนบท เอกชน อาจให้ความสำคัญต่อเนื้องานที่ต่างกัน ตัววัดในบริบทต่างกัน ย่อมต่างกัน ต้องปรับให้เหมาะสม ไม่เน้นที่กิจกรรมย่อย แต่ใช้คุณภาพกระบวนการหลัก และผลลัพธ์เบื้องต้น การพัฒนา และประเมินคุณภาพ ต้องคำนึงถึง - บทบาทตอบสนองต่อนโยบาย / ผู้บริหาร - บทบาทตามสถานการณ์จริงในพื้นที่ และบริบทที่แตกต่าง
  33. 37. สถานการณ์ระบบบริการปฐมภูมิ (สอ.)ไทย ที่มา : การสาธารณสุขไทย 2544-47 และ 2548-49 แผนฯ 4-5 แผนฯ 6-7 แผนฯ 8-9
  34. 38. สถานการณ์ ระบบบริการปฐมภูมิ บุคลากรเฉลี่ย 2.9 คน ประมาณ ครึ่งหนึ่ง มีบุคลากรน้อยกว่าเกณฑ์มาตรฐาน พีซียูที่มีบุคลากรเพิ่มขึ้น 46 % พีซียูที่มีบุคลากรเท่าเดิม 41 % รายรับ และเงินบำรุงเพิ่มขึ้น 39 % รายรับ และงบลดลง 37 % สถานพยาบาลในกระทรวงสาธารณสุข ดูแลประชากร 92 %
  35. 39. สถานการณ์บุคลากร ( สำรวจ มค . 49) ร้อยละของหน่วยบริการที่มีจำนวนบุคลากรประเภทต่างๆ 100 231 100 20 100 31 100 5218 จำนวนที่สำรวจ 19.48 45 20.0 4 19.35 6 12.27 640 ทันตาภิบาล 85.71 198 85.0 17 64.52 20 98.41 5135 เจ้าหน้าที่สาธารณสุข 58.44 135 55.0 11 12.90 4 47.39 2473 นักวิชาการสาธารณสุข 95.24 220 85.0 17 90.32 28 46.91 2448 พยาบาลวิชาชีพ 21.21 49 30.0 6 22.58 7 3.87 202 พยาบาลเวชปฏิบัติ 28.57 66 40.0 8 29.03 9 0.34 18 แพทย์ ร้อยละ จำนวน ร้อยละ จำนวน ร้อยละ จำนวน ร้อยละ จำนวน   PCU รพช PCU รพศ / รพท . ศบล , สถานีอนามัย ประเภท
  36. 40. จำนวนประชากรที่ดูแลต่อแห่ง
  37. 41. สถานการณ์รายได้และเงินบำรุงสอ. 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 รวม 37.0 34.8 22.4 15.5 11.3 10.6 เงินลดลงจนมีผลกระทบ 16.4 15.2 14.9 5.3 7.6 4.5 เงินลดลงแต่ไม่กระทบ 6.8 9.1 10.4 3.5 3.9 7.9 รายรับ + เงินบำรุงไม่เพิ่ม 24.7 24.2 34.3 47.9 47.8 46.7 เงินเพิ่มจนจ้างบุคลากรได้ 15.1 16.7 17.9 27.8 29.3 30.3 รายรับ + เงินบำรุงเพิ่ม (73) (66) (67) (432) (406) (379) จำนวนตัวอย่าง ( แห่ง ) ปี 2547 ปี 2546 ปี 2545 ปี 2547 ปี 2546 ปี 2545 PCU รพช . สถานีอนามัย สถานการณ์
  38. 42. ค่าใช้จ่ายลูกข่าย ( สถานีอนามัย ) ปี 2548 ที่มา : ตารางสรุปข้อมูล 0110 รง 5 สำนักพัฒนาระบบบริการสุขภาพ 2548
  39. 43. สถานการณ์การเงินสถานีอนามัยปี 2548 และ 2550 ที่มา : ตารางสรุปข้อมูล 0110 รง 5 สำนักพัฒนาระบบบริการสุขภาพ 2548, 2550 ปี 2548 289 cups 3557 สอ . ปี 2550 638 cups 7265 สอ .
  40. 44. กระทรวง สธ . สปสช . PP OP IP Oth สสจ . สปสช . เขต โรงพยาบาล กองทุน PDF CMU อปท . กองทุนตำบล ชุมชน สอ . สอ . หน่วยบริการปฐมภูมิอื่น กระจายความเสี่ยง / ส่งต่อ PPV PPF PPC PPA ? คณะกรรมการ
  41. 45. Positioning PCU ค่าใช้จ่ายต่ำ ( ประหยัด พอเพียง ) โรงพยาบาล Technology Touch ใช้เทคโนโลยี ทางการแพทย์สูง ค่าใช้จ่ายสูง พ่อหมอ แม่หมอ , ไสยศาสตร์ เข้าใจ เข้าถึงชุมชน เป็นของชุมชน เพื่อชุมชน ชุมชนมีส่วนร่วม คลินิก , โรงพยาบาลเอกชน Human Touch ใช้เทคโนโลยี ทางการแพทย์ต่ำ ใช้ความเข้าใจเข้าถึง ความเป็นมนุษย์สูง PCU : โครงการบริการสาธารณสุขพื้นฐาน ตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง ที่ใกล้บ้าน เข้าถึง เข้าใจ รู้ใจ เป็นของชุมชน เพื่อชุมชน ”
  42. 52. แผนงานที่เกี่ยวข้อง การกระจายอำนาจ การถ่ายโอนสถานีอนามัย การร่วมมือกับท้องถิ่น และชุมชน แผน mega project : พัฒนาหน่วยบริการปฐมภูมิ ศสช . ขนาดใหญ่ / ศูนย์แพทย์ชุมชน / โรงพยาบาล ผลิตพยาบาล เจ้าหน้าที่สาธารณสุข ทันตาภิบาล แผนบริหารราชการ 4 ปี : ระบบหลักประกัน การส่งเสริม ป้องกัน แผนยุทธศาสตร์ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาบริการปฐมภูมิระยะ 5 ปี การส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันโรค ตามนโยบาย และตอบสนองปัญหาพื้นที่ แผนสุขภาพฯ ฉบับที่ 10: พัฒนาบริการปฐมภูมิ สุขภาพพอเพียง โครงการลดความแออัดโรงพยาบาลใหญ่ พัฒนาเครือข่าย
  43. 53. งบลงทุน mega-project พัฒนารพ . ตำบล / ศูนย์แพทย์ชุมชน / node PCU 68.6 700 73.5 750 68.6 700 ผลิตทันตาภิบาล 150 1500 150 1500 150 1500 ผลิต จนท ./ นวก . สธ . 326 120 553 204 461 170 จัดหาครุภัณฑ์ 144 1250 144 1250 144 1250 ผลิตพยาบาลวิชาชีพ 365 120 622 204 518 170 ก่อสร้าง ปรับปรุงอาคาร หน่วย ปี 54 1543 ล้านบาท 1054 1342 รวม ล้านบาท หน่วย ล้านบาท หน่วย ปี 53 ปี 52 รายการ
  44. 54. ข้อเสนอ _ แนวทางการพัฒนาสถานีอนามัย <ul><li>เร่งสร้างให้เห็นถึงคุณค่า เอกลักษณ์ และการยอมรับต่อระบบบริการปฐมภูมิ ที่บริการด้วยหัวใจความเป็นมนุษย์ บูรณาการศาสตร์และศิลป์เพื่อการดูแลสุขภาพ แบบองค์รวม และเป็นศูนย์สุขภาพของชุมชน ที่ดำเนินการร่วมกับชุมชน เพื่อสุขภาพของชุมชน </li></ul><ul><li>ยกระดับคุณภาพบริการของสถานีอนามัย / หน่วยบริการปฐมภูมิ ให้สามารถตอบสนองกับปัญหาสุขภาพใหม่ : โรคไม่ติดต่อ โรคอุบัติใหม่ อุบัติเหตุ อุบัติภัย ผู้สูงอายุ </li></ul><ul><li>ปรับวิธีจัดบริการให้มีความหลากหลายสอดคล้องกับบริบทพื้นที่ที่มีความแตกต่าง เช่น เขตเมือง ชนบท อุตสาหกรรม เขตทุรกันดารเสี่ยงภัย </li></ul>
  45. 55. แนวทาง ( ต่อ ) <ul><li>เพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการแนวใหม่ ที่ดำเนินการแบบพหุภาคี และใช้ข้อมูลเป็นฐานการตัดสินใจ </li></ul><ul><li>เพิ่มหน่วยบริการในจุดที่เป็นช่องว่าง ประชาชนเข้าไม่ถึง </li></ul><ul><li>เสริมบริการในหน่วยบริการปฐมภูมิที่ตั้งในจุดที่เป็นชุมทางหรือมีประชากรจำนวนมาก และพัฒนาให้เป็นแม่ข่าย เชื่อมต่อกับหน่วยบริการใกล้เคียงเป็นเครือข่าย </li></ul><ul><li>เพิ่มประสิทธิภาพและคุณภาพของการเชื่อมต่อบริการระหว่างหน่วยบริการปฐมภูมิกับโรงพยาบาล </li></ul>
  46. 56. ประเด็นที่เปลี่ยนแปลง <ul><li>เป็นแผนยุทธศาสตร์ของการร่วมมือกับภาคส่วนต่างๆ มิได้ครอบคลุมเฉพาะกระทรวงสาธารณสุข และมีกลไกกลางที่เป็นสำนักงานเลขาฯ ที่กำกับการดำเนินงานตามยุทธศาสตร์ </li></ul><ul><li>มีข้อเสนอให้วางแผนการร่วมมือกับอปท . และเอกชน อย่างเป็นระบบและมีแผนล่วงหน้า ไม่จำกัดรูปแบบเฉพาะการถ่ายโอนสอ . </li></ul><ul><li>รูปแบบการจัดบริการ เปิดโอกาสให้มีการปรับเปลี่ยน เพิ่มเติมตามสถานการณ์ที่แตกต่างกันของแต่ละพื้นที่ </li></ul><ul><li>การบริหารจัดการ ให้มีความยืดหยุ่น ปรับเปลี่ยนตามสภาพพื้นที่ได้ และให้ภาคส่วนอื่นเข้ามามีส่วนร่วมพัฒนาได้มากขึ้น </li></ul><ul><li>กระบวนการพัฒนา เน้นที่การสร้าง node และ networking, sharing </li></ul>
  47. 57. ทางเลือกของการจัดเครือข่ายบริการปฐมภูมิ <ul><li>ในชนบท เน้นที่การพัฒนาให้เป็นเครือข่ายบริการปฐมภูมิ ที่มีการจัดการที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น ไม่เน้นเป็นหน่วยเดี่ยวๆ </li></ul><ul><li>ในเขตเมือง ให้มีการจัดการเป็นเครือข่ายบริการปฐมภูมิ ที่แยกการบริหารออกจากรพศ / รพท . หรือ จัดให้มี autonomy หรือมีแนวทางการจัดการด้วยตนเองมากขึ้น และให้มีการจัดการร่วมมือกับเอกชน ท้องถิ่นร่วมด้วย </li></ul><ul><li>ในเขตทุรกันดาร ต้องเน้นการเสริมศักยภาพ . ศสช . อสม ร่วมกับหน่วยบริการเคลื่อนที่ </li></ul><ul><li>ในเขตอุตสาหกรรม ต้องพัฒนาให้มีศักยภาพการจัดการ และงานทางด้านสิ่งแวดล้อม อาชีวอนามัยมากขี้น </li></ul><ul><li>ผู้ให้บริการในระยะ 5 ปีแรก เน้นที่พยาบาลและเจ้าหน้าที่สาธารณสุข โดยมีแพทย์เป็นที่ปรึกษา และร่วมดูแล ทำงานร่วมกันเป็นทีม </li></ul>
  1. A particular slide catching your eye?

    Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

×