Your SlideShare is downloading. ×
De erfenis van Vattemare : ruilverkeer in (kunst)bibliotheken
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

De erfenis van Vattemare : ruilverkeer in (kunst)bibliotheken

1,103
views

Published on

Published in: Technology, Travel

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
1,103
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide
  • Transcript

    • 1. De erfenis van Vattemare : ruilverkeer in kunstbibliotheken Rijksmuseum Amsterdam, Nederland Saskia Scheltjens Studiedag ‘ Acquisitie in kunst- en erfgoedbibliotheken’ OKBV & EBV i.s.m. VVBAD 26 februari 2008
    • 2. OUTLINE PRESENTATIE
      • Inleiding
      • Definities
      • Geschiedenis
      • Typologie
      • Methodes & organisatie
      • Recente ontwikkelingen
      • Conclusie
    • 3. Definities
      • Ruilen (economisch)
      • Ruilen / Barteren
      • = ruilhandel drijven, ‘marchanderen’, d.w.z. het direct ruilen van goederen of diensten tegen elkaar zonder het gebruik van geld. Meest o orspronkelijke vorm van handel.
      • Swapping
      • = het direct informeel ruilen van goederen of diensten op basis van een vertrouwensbasis via internet communities
    • 4. Definities
      • Ruilverkeer (bibliotheken)
      • = Acquisitievorm waarbij een bibliotheek overeenkomt om publicaties te ruilen met een andere bibliotheek. Dit kunnen publicaties zijn van de eigen instelling of dubbels uit de eigen bibliotheekcollectie (~ODLIS)
    • 5. Geschiedenis ruilverkeer
      • 17e eeuw - Aanzetten tot ruilverkeer
        • Incidentele doublettenruil bij universiteitsbibliotheken
        • Intense correspondentie tussen wetenschappers en wetenschappelijke genootschappen. Distributie publicaties via bemiddelaars
        • vb. Henry Oldenburg
        • (1619 –1677)
    • 6. Geschiedenis ruilverkeer
      • 18e eeuw – Eerste vormen van georganiseerd ruilverkeer
        • Bibliotheken van wetenschappelijke genootschappen ruilen intens verhandelingen en tijdschriften
          • vb. bibliotheek van het Teylers Genootschap (1778)
        • Veranderderend acquisitiebeleid universiteitsbibliotheken o.i.v. Bibliotheek Universiteit Göttingen leidt tot ruil
          • vb. Commercium Literarium (Zweden - vanaf 1745)
          • vb. Akademischer Tauschverein (Duitsland - vanaf 1817)
    • 7. Geschiedenis ruilverkeer
      • 19e eeuw – Utopisch internationaal ruilverkeer : Alexandre Vattemare (1796 – 1864)
        • 1815-1835 : acteur, buikspreker (!)
        • 1832 – 1864 : filantroop
        • 1839-1840 – overtuigd Library of Congress van belang internationale ruil
        • 1848 - erkenning door Library of Congress als vaste internationale ruilagent + recht op belastingsvrij transport
    • 8. Geschiedenis ruilverkeer
      • -> 19e eeuw – Utopisch internationaal ruilverkeer : Alexandre Vattemare (1796 – 1864)
        • 1952 – Library of Congres trekt de erkenning van Vattemare in
        • 1854 - Transatlantische ruil van publicaties wordt overgenomen door het Smithsonian Institute
        • - 1964 : erkenning als onafhankelijk ruilagent neemt overal af
      Estampille des échanges internationaux (New-York, impr. Rawdon, Wright, Hatch & Edson)
    • 9. Geschiedenis ruilverkeer
      • 19de - 20e eeuw – Internationaal ruilverkeer
        • 1886 – Conferentie van Brussel
          • Oprichting en exploitatie van nationale ruilbureaus
          • Ter beschikking stellen van ruilpublicaties (overheidspublicaties)
          • In contact brengen van ruilpartners
          • Financiering verzending ruilpublicaties
        • 1956/1961/1972 – UNESCO conventies (i.s.m. IFLA)
          • Promotie belang ruil (overheidspubicaties, wetenschappelijke en literaire studies)
          • Stimuleren professionalisering d.m.v. Handbook
    • 10. Geschiedenis ruilverkeer
      • -> 19de - 20e eeuw – Internationaal ruilverkeer
        • Ook andere partijen beginnen met ruil, o.a. wetenschappelijke instituten, musea, bedrijfsbibliotheken, speciale bibliotheken, ...
          • Vb. British Museum (1880 - )
          • Vb. Rijksmuseum Research Library (1929 - )
    • 11. Geschiedenis ruilverkeer
      • 20-21e eeuw – Vermindering belang ruilverkeer
        • Gewijzigde uitgeefstrategieën
          • Co-publising
          • Digital publishing
        • Nieuwe distributiekanalen
        • Verbeterde distributie
        • Relatief grotere aankoopbudgetten bibliotheken
        • Commerciële benadering acquisitieproces
        • Verminderde solidariteit
    • 12. Typologie ruilverkeer kunstbibliotheken
      • Vormen van acquisitie
        • Aankoop / Schenking / Ruil ...
        • Bruikleen
      • Redenen om te ruilen
        • Praktisch / Economisch / Promotioneel / Filosofisch
      • Ruilpatronen
        • Volledige vaste ruil
        • Beperkte vaste ruil
        • Incidentele ruil
    • 13. Typologie ruilverkeer kunstbibliotheken
      • Soorten ruilwaar
        • Publicaties van de eigen instelling
          • Tentoonstellingscatalogi
          • Kunsttijdschriften
          • Jaarverslagen
          • Veilingcatalogi
          • Handboeken
          • Collectieboeken
          • Catalogues raisonnés
          • Educatieve publicaties
        • Doubletten
    • 14. Methodes & organisatie ruilverkeer
      • Benodigde informatie ruiladministratie
        • Ruilpartners (publicatieprofiel/categorie, adressen)
        • Ruilpublicaties (bibliografische metadata, categorie, prijs)
        • Ruilbeleid eigen bibliotheek (criteria aangaan/afwijzen ruil, afspraken)
        • Collectieprofiel eigen bibliotheek
        • Verzendadministratie
        • Ontvangstadministratie
        • Verzendingsinformatie (kostprijs, contactpersonen, verpakking, ...)
    • 15. Methodes & organisatie ruilverkeer
      • Ruilproces
        • Ruilaanvraag ontvangen en evalueren
        • Ruillijsten controleren (incidentele ruil) of publicatieprofiel controleren (potentiële vaste ruil)
        • Afspraken maken ivm soort ruil
        • Aanvragen ruil
        • Verzenden publicaties
        • Communicatie ivm ruilaanvragen
        • Registratie ontvangen publicaties
        • Periodieke evaluatie ruil
    • 16. Methodes & organisatie ruilverkeer
      • Problemen
        • Onevenredige ontvangst ruilpublicaties (kwalitatief, kwantitatief)
        • Distributieproblemen (vertragingen, verlies, ...)
        • Co-publishing
        • Moeizame financiering eigen ruilpublicaties
        • Moeizame financiering verborgen kosten
        • Reizende tentoonstellingen
        • Niewe publicatieformats (websites, portals, ...)
        • Niet-geïntegreerde ruiladministratie in besteladministratie bibliotheek -> doubletten
        • Present-exemplaren -> doubletten
        • Overkoepelende (concurrerende) initiatieven
    • 17. Recente ontwikkelingen
      • Toenemende automatisering
        • vb. KMSKB – geïntegreerd in Vubis besteladministratie
        • vb. KMSKA – gekoppeld MS Access x Brocade
        • vb. Rijksmuseum – geïntegreerd in Tinlib en apart in MS Excel
      • Gebruik nieuwe tools (‘streamlining of procedures’)
        • Vb. OKBN - Proefproject wiki Bibliotheekruil
        • Vb. Rijksmuseum – Bookmarklet (versnellen selectieproces)
      • Toenemend pleidooi voor kritische kosten-baten analyse
        • Margaret Shaw (1999), Barbara Rominski (2006), Joyce Pellerano Ludmer (2007)
    • 18. Recente ontwikkelingen voorbeelden
    • 19. Recente ontwikkelingen voorbeelden
    • 20. Recente ontwikkelingen voorbeelden http://bibliotheekruil.pbwiki.com
    • 21. Recente ontwikkelingen voorbeelden http://www.delineavit.nl/publications.htm
    • 22. Conclusies
      • Ruilverkeer is moeilijke maar ook interessante vorm van acquistie
      • Nieuwe ontwikkelingen veroorzaken problemen maar ook nieuwe kansen
      • Belang van kritische evaluatie ruil voor eigen organisatie (inclusief volledige kosten-baten analyse)
      • Belang van globale inventarisatie ruilverkeer in Nederland & Vlaanderen
    • 23. Addendum
      • Pleidooi voor boekhistorisch onderzoek naar collectievorming bibliotheken
    • 24. Belangrijkste bronnen
      • Brummel, L. (1957) The Netherlands and the international exchange of publications, in: Miscellanea libraria: opstellen over boek- en bibliotheekwezen ter gelegenheid van zijn 60e verjaardag aan de schrijver aangeboden door vakgenoten en vrienden. 's-Gravenhage: Nijhoff, 1957, p. 1-47
      • IFLA Handbook on the International Exchange of Publications (1956, 1964, 1978, 2006)
      • Lilja, Johanna (2006) History of the international exchange of publications, in: IFLA Handbook on the Exchange of Publications, München, 2006, p. 49-68
      • Ludmer Pellerano, Joyce (2006) Library Exhanges in our changing world : reviving the discussion with snapshots of exchanges in fine arts, university and special libraries in the USA and Canada, in: IFLA Handbook on the Exchange of Publications, München, 2006, p. 101-106
    • 25. -> Belangrijkste bronnen
      • Rominski, Barbara (2006) Exhibition Catalog Exchanges as Part of the Collection Development Program at the San Franscisco Museum of Modern Art Research Library, in: Benedetti, Joan (2006). Art Museum Libraries and Librarianship. p. 102-105 en en p. 275-276 (voorbeeldpolicy)
      • Shaw, Margaret J. (1991) International exchange of art publications : some points for discussion, in: Art Libraries Journal, 16 (1991) 4, p. 11-15
      • Shaw, Margaret. J. (1999) Dinosaur or dynamic: exchange of art publications in the digital age. 65th IFLA Conference, August 20 - August 28, 1999
      • http://www.ifla.org/IV/ifla65/papers/051-107e.htm
      • Tilliette, Pierre-Alain (1998) Alexandre Vattemare's International Document Exchanges and the Collection of Foreign Official Publications of the Bibliothèque administrative de la Ville de Paris: a Historian's Treasure Trove
      • 64th IFLA General Conference August 16 - August 21, 1998
      • http://www.ifla.org/IV/ifla64/151-133e.htm
    • 26.
      • Saskia Scheltjens,
      • Coördinator Bibliotheek / Library Co-ordinator
      • Rijksmuseum Research Library
      • T +31 (0)20/6747.259
      • IM saskiascheltjens (skypeid)
      • E [email_address]
      • W http://library.rijksmuseum.nl/