Green Economy: Concepts and Updates

แนวคิดและความเคลือนไหวเรือง ่ ่ ี เศรษฐกิจสเขียว สฤณี อาชวานันทกุล http://www.fringer.org/ 23 มกราคม 2012 งานนี้เผยแพร่ภายใต้สญญาอนุญาต Creative Commons แบบ Attribution Non-commercial Share Alike (by-nc-sa) ั โดยผูสร้างอนุญาตให้ทาซา แจกจ่าย แสดง และสร้างงานดัดแปลงจากส่วนใดส่วนหนึ่งของงานนี้ได้โดยเสรี แต่เฉพาะใน ้ ้ กรณีทให้เครดิตผูสร้าง ไม่นาไปใช้ในทางการค้า และเผยแพร่งานดัดแปลงภายใต้สญญาอนุญาตแบบเดียวกันนี้เท่านัน ่ี ้ ั ้

“ความยั่งยืน” คืออะไร? 2

ีประวัตศาสตร์ฉบับย่อของเศรษฐกิจสเขียว ิ• 1962 “Silent Spring” โดย Rachel Carson• 1972 “Limits to Growth” โดย Club of Rome• 1972 UN Conference on the Human Environment ในกรุงสต็อคโฮล์มส ์• 1973 วิกฤติน้ ามันครังแรก ้• 1987 Brundtland Commission Report : “Our Common Future”• 1989 Montreal Agreement เพือกาจัดสาร CFC ่ 3

ประวัตศาสตร์ฉบับย่อ (ต่อ) ิ• 1991 World Business Council on Sustainable Development ก่อตัง้• 1992 Earth Summit ในกรุงริโอ เดอจาไนโร• 1997 Kyoto Protocol• 2005 เฮอริเคน Katrina / GE launch “Ecomagination”• 2010 Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD): Interim Green Growth Report• 2011 United Nations Environment Programme (UNEP) Green Economy Report• 2011 European Commission’s EU Low Carbon Roadmap 4

การปะทะระหว่างโลกทัศน์ หรือเท็จ vs จริง ี เศรษฐกิจสเขียวคืออะไร ระหว่าง... “เรืองหรูหรา” ที่ ่ “เรืองจาเป็ น” ต่อ ่ ไม่จาเป็ นยามตกอับ หรือ ความอยูรอดในยุคนี้ ่ ความเป็ นจริง 5

่ ู่ ทุนนิยมอุตสาหกรรม = จากอูสขยะ การตลาด เพือทิงขว ้าง ่ ้ บริโภค กาจัดสกัด ผลิต จัดจาหน่าย ขยะวัตถุดบ ิ ิ สนค ้า 6 ที่มา : www.storyofstuff.com, มูลนิธิโลกสีเขียว

่ ู่ ู่ อุดมคติ: “จากอูสอ” (cradle to cradle) “จากอู่ส่อ่” ในระบบนิเวศ ู ู “จากอู่ส่อ่” ในระบบมนุษย์ ู ู พืช ผลิต/ประกอบ วัสดุ ผลิตภัณฑ์ สาร สัตว์อาหาร ในดิน บริโภค ผูย่อยสลาย ้ 7

ทุนนิยมอุตสาหกรรม = การพัฒนาไม่ยงยืน ั่ 8

ิ่ความท ้าทายใหญ่ด ้านสงแวดล ้อม 9 ทีมา: OCED, Towards Green Growth, 2011. ่

เรากาลังทะลุขดการรองรับของธรรมชาติ ีPlanetary Boundaries: 10 ทีมา: The Biosphere Economy, http://www.volans.com/lab/projects/biosphere-economy/ ่

ภัยธรรมชาติ: หนึงในต ้นทุนของเศรษฐกิจไม่เขียว ่ • ปี 2011 ภัย ธรรมชาติทั่วโลก ก่อความเสยหาย ี 380,000 ล ้าน เหรียญสหรัฐ สูง เป็ นประวัตการณ์ ิ • ทศวรรษ 2000- 2010 ภัย ธรรมชาติรนแรง ุ เพิมขึน 200%+ ่ ้ จากทศวรรษก่อน หน ้า 11

ั ้ ่เราวัดต ้นทุนและประโยชน์ชดขึนเรือยๆ ้• ธนาคารโลก (2007) ประเมินว่าการใชน้ าใต ้ดินเกินขนาดในจีน ี ก่อความเสยหาย 0.3% ของจีดพี และมลพิษอากาศและน้ าก่อ ี ี ความเสยหาย 5.8% ของจีดพีี ื่• Diao and Sarpong (2007) ประเมินว่าดินเสอมโทรมจะก่อ ี ความเสยหาย 5% ของจีดพเกษตรกรรมในกานาระหว่างปี ี ี 2006-2015• The Economics of Ecosystems & Biodiversity (TEEB) (2010) 12

TEEB : ตัวอย่างมูลค่าของบริการนิเวศ 13ทีมา: TEEB, Mainstreaming the Economics of Nature, 2010. ่

คนจนพึงพาบริการระบบนิเวศมากกว่า ่ ั ่• เกษตรกรรม ประมง และป่ าไม ้คิดเป็ นสดสวนค่อนข ้างน ้อยของจีด ี ่ พี แต่บริการนิเวศของธรรมชาติเป็ นสวนสาคัญใน “จีดพคนจน” ี ี ี• เศรษฐกิจสเขียวจึงจาเป็ นต่อการลดความจนและความเหลือมล้า ่ 15

ความท ้าทาย: “เติบโต” + “รักษา” 16

คิดใหม่เรือง “การเติบโตทางเศรษฐกิจ” ่• การเติบโตทางเศรษฐกิจทียั่งยืน จะต ้องมอง “ความมั่ง ่ ั คัง” ของสงคมว่าผ่านการสะสมทุนทุกประเภท ไม่ใชนับ ่ ่ เฉพาะทุนทีเป็ นเงินตรา แต่รวมถึงทุนธรรมชาติ (ระบบ ่ ึ นิเวศ), ทุนมนุษย์ (การศกษาและทักษะ), ทุนกายภาพ (เครืองจักรและอุปกรณ์), ทุนความรู ้ (นวัตกรรมและ ่ ความคิดสร ้างสรรค์) ่ิ ่ ั• การลงทุนในทุนธรรมชาติเป็ นสงทีจาเป็ นต ้องอาศยการ ิ แทรกแซงเชงนโยบายโดยรัฐ เนืองจากแรงจูงใจของ ่ ่ ตลาดอ่อนแอหรือไม่มเลย (เชน มองไม่เห็นต ้นทุนจริง) ี• นวัตกรรมจาเป็ นในฐานะเครืองมือทีบรรเทาการแลกได ้ ่ ่ ี แลกเสยระหว่างการลงทุนในทุนธรรมชาติ กับการเพิม ่ ระดับการบริโภคหรือการลงทุนในทุนชนิดอืน ่ 17

Towards Green Growth: OECD ี “การเติบโตสเขียว” หมายถึงการกระตุ ้นการเติบโตและการพัฒนาทางเศรษฐกิจ ขณะสร ้างหลักประกันว่าทุนธรรมชาติจะสามารถ ่ ิ่ ึ่สงมอบทรัพยากรและบริการด ้านสงแวดล ้อมซงความอยูดมสขของ ่ ี ี ุ ่ ้เราต ้องพึงพา การทาเชนนีจาต ้องจุดชนวนการลงทุนและนวัตกรรมที่ ่จะรองรับการเติบโตอย่างยังยืนและสร ้างโอกาสใหม่ๆ ทางเศรษฐกิจ ่ การหวนกลับไปทา “ธุรกิจแบบเดิมๆ” นันไร ้ปั ญญาและ ้ ่ั ี่สุดท ้ายจะไม่ยงยืน เต็มไปด ้วยความเสยงทีอาจสร ้างต ้นทุนมนุษย์ ่และตีกรอบจากัดการเติบโตและพัฒนาทางเศรษฐกิจ มันอาจนาไปสู่ภาวะขาดแคลนน้ าจืด ปั ญหาคอขวดทรัพยากร มลพิษทางอากาศและน้ า ภาวะการเปลียนแปลงสภาพภูมอากาศ และความสูญเสย ่ ิ ี ี ึ่ความหลากหลายทางชวภาพซงฟื้ นคืนมาไม่ได ้ ด ้วยเหตุนกลยุทธ์ ี้การเติบโตทีเขียวกว่าเดิมจึงมีความจาเป็ นอย่างยิง ่ ่ 18

่ความท ้าทาย: สร ้างชองทาง “เติบโต” ี ่• เศรษฐกิจสเขียวสร ้างชองทางการเติบโตใหม่ๆ ผ่าน ิ • ผลิตภาพ: ประสทธิภาพในการใชทุนธรรมชาติ, ้ ี ลดของเสยและการใชพลังงาน ้ • นว ัตกรรม: โอกาสใหม่ๆ ในการแก ้ปั ญหา • ตลาดใหม่: เทคโนโลยีสเขียว สนค ้าและบริการส ี ี ิ เขียว • ความมนใจ: นโยบายรัฐทีมเสถียรภาพและคาดเดา ่ั ่ ี ิ่ ่ ได ้ว่าจะแก ้ปั ญหาสงแวดล ้อมอย่างไร จะชวยสร ้าง ความมั่นใจให ้กับนักลงทุน • เสถียรภาพ: สมดุลมหภาคทีดกว่าเดิม ราคา ่ ี ทรัพยากรผันผวนน ้อยลง และรัฐมีรายได ้ใหม่ๆ จาก ่ มาตรการทางการคลัง (เชน ภาษี มลพิษ) 19

อุปสรรคสาคัญทีต ้องก ้าวข ้าม ่ กิจกรรม นวัตกรรม และการลงทุน ี “สเขียว” สร ้างผลตอบแทนตา ่ ผลตอบแทนทาง คนไม่สามารถใช ้ เศรษฐกิจตา ่ ประโยชน์เต็มที่ แรงเฉื่อย ผลตอบแทนทาง ความล ้มเหลว ความล ้มเหลว (inertia) ั สงคมตา ่ ของรัฐ ของตลาด ิ ์ กรรมสทธิไม่สมบูรณ์ ผลกระทบภายนอก ผลตอบแทนจาก สาธารณูปโภคไม่ เงินอุดหนุนบิดเบือน ของข ้อมูล และ R&D ตา ่ เพียงพอ เอือประโยชน์รายเดิม ้ แรงจูงใจถูกหัน ่ นโยบายคาดเดาไม่ได ้ ผลกระทบภายนอก ผลกระทบของ ิ ทุนมนุษย์ตา ่ และการกากับดูแลไม่ เชงลบ (negative เครือข่าย แน่นอน externalities) อุปสรรคกีดกัน ั ทุนทางสงคมตา และ ่ คูแข่งรายใหม่ ่ คุณภาพของสถาบัน ต่างๆ ตา ่ ั ค่านิยมและนิสย ทีมา: OECD, ปรับปรุงจาก Hausman, Velasco and Rodrik (2008), “Growth Diagnostics” ใน J. ่ 20 เดิมๆ Stiglitz and N. Serra (eds), The Washington Concensus Reconsidered.

ิอุปสรรคและเครืองมือเชงนโยบาย ่สาธารณูปโภคไม่เพียงพอ • ภาษี , ค่าธรรมเนียม, เงินโอน, รัฐจับมือกับเอกชนทุนมนุษย์และทุนสังคมต่า สถาบันด ้อยคุณภาพ • ภาษี , การปฏิรูป/ยกเลิกเงินอุดหนุน ิ ์กรรมสทธิไม่สมบูรณ์ เงินอุดหนุนรัฐ • ทบทวนและปฏิรปหรือยกเลิก ูความไม่มั่นใจเกียวกับการกากับดูแล ่ • ตังเป้ า, สร ้างระบบธรรมาภิบาลทีเป็ นอิสระ ้ ่ผลกระทบภายนอกด ้านข ้อมูล, แรงจูงใจถูกหัน ่ • การติดฉลาก, วิธสมัครใจ, เงินอุดหนุน, มาตรฐาน ี ิ่ผลกระทบภายนอกด ้านสงแวดล ้อม • ภาษี , ใบอนุญาตค ้า, เงินอุดหนุนการวิจัยและพัฒนาให ้ผลตอบแทนต่า ิ • เงินอุดหนุนวิจัยและพัฒนา, สทธิประโยชน์ทางภาษีผลกระทบของเครือข่าย • เพิมระดับการแข่งขัน, เงินอุดหนุนหรือค้าประกันเงินกู ้ ่คูแข่งถูกกีดกันทางการค ้า ่ • ปฏิรประบบกากับดูแล, ลดการผูกขาดโดยรัฐ ู ทีมา: OCED, Tools for Delivering on Green Growth, 2011. ่ 21

ี้ดัชนีชความก ้าวหน ้า 22 ทีมา: OCED, Towards Green Growth, 2011. ่

ีผลการปฏิรป “การคลังสเขียว” ในเยอรมนี ู• เยอรมนีปฏิรปมาตรการทางการคลังระหว่างปี 1999-2005 พอถึง ู ปลายปี 2005 ก็สามารถปรับเปลียนแรงจูงใจทางการเงินทังหมด ่ ้ ่ คิดเป็ นมูลค่า 50,000 ล ้านยูโร (2% ของจีดพ) ด ้วยมาตรการเชน ี ี ่  เพิมภาษี พลังงาน ประกาศเก็บภาษี ไฟฟ้ า และเก็บภาษี ขนสง ่ สาหรับรถบรรทุก สร ้างรายได ้ให ้รัฐ 22,000 ล ้านยูโร ้  ประกาศใชระบบการค ้าการปล่อย CO2 สาหรับโรงไฟฟ้ าและ อุตสาหกรรม ครอบคลุมการปล่อย CO2 57% ของประเทศ ิ่  ยกเลิกมาตรการอุดหนุนทีเป็ นอันตรายต่อสงแวดล ้อม 4,000 ่ ล ้านยูโร ออกมาตรการอุดหนุนพลังงานสะอาด 6,000 ล ้านยูโร 23

ีเศรษฐกิจสเขียวเกิดไม่ได ้ถ ้าไม่ปฏิวตพลังงาน ั ิ 24

การลงทุนด ้านพลังงานสะอาด ปี 2010 พันล ้านเหรียญสหรัฐ 25 ทีมา: Pew Charitable Trust, Who’s Winning the Clean Energy Race? 2010 Edition. ่

ัศกยภาพและผู ้นาโลกด ้านพลังงานสะอาด Installed Capacity การเติบโตระหว่างปี 2005-2009 26 ทีมา: Pew Charitable Trust, Who’s Winning the Clean Energy Race? 2010 Edition. ่

บทบาทของรัฐและเอกชนในพลังงานสะอาด 27 ทีมา: Pew Charitable Trust, Who’s Winning the Clean Energy Race? 2010 Edition. ่

พลังงานหมุนเวียนทีมเสถียรภาพ กับความร่วมมือ ่ ีระดับภูมภาค : ตัวอย่าง Roadmap 2050 ิ ทีมา: European Climate Foundation, Roadmap 2050: a practical guide to a prosperous, low carbon Europe , 2010. ่

่ ีเหตุผลทีบริษัทสนใจธุรกิจสเขียวมากขึน ้แต่ละบริษัทมีเหตุผลทีแตกต่างกันในการนาหลัก “การ ่ ้พัฒนาอย่างยั่งยืน” มาใชในการดาเนินธุรกิจ ี• แรงจูงใจทางศลธรรม ี่• ลดต ้นทุนและลด/บริหารความเสยง ิ ิ• กาไรจากประสทธิภาพเชงนิเวศ เหล่านีคอ ้ ื (eco-efficiency) “เหตุผล• สร ้างผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ ทีแตกต่างจาก ่ ทางธุรกิจ” คูแข่ง (product differentiation) ่• เป็ นกลยุทธ์ในการเอาตัวรอดในระยะ ยาว (“creative destruction”) 29

“Push factors” เป็ นทังวิกฤตและโอกาส ้ ปั จจัยผลักดัน 10 ประการ 5 ประเด็นร ้อน ่ ี 5 ผู ้มีสวนได ้เสย สาคัญทีผลักดัน ่ ภาวะสภาพภูมอากาศ ิ ่ ่ ผู ้บริโภคทีใสใจ เปลียนแปลง ่ ิ่ สงแวดล ้อม มลพิษและอันตราย ผู ้ถือหุ ้นนัก ต่อสุขภาพ เคลือนไหว ่ การต่อต ้านโลกาภิ ภาคประชาสังคม/ วัตน์ทไม่เป็ นธรรม ี่ เอ็นจีโอ วิกฤตพลังงาน ผู ้กากับดูแลภาครัฐ/ นักวิทยาศาสตร์ ความไว ้วางใจของ ประชาชน ประชาชนในภาค ื่ ธุรกิจเสอมถอยที่ มา: Triple Bottom Line Reporting: A Strategic Introduction to Economic, Environmental and Social 30 Performance Measurement, David Crawford, Certified Management Accountants Canada, www.cma-canada.org

“Pull factor” : ธุรกิจใหม่ทยงยืนโตเร็ว ี่ ั่ เสือผ้ า ้ 50% ออร์ แกนิกอ ัตราการเติบโตต่อปี (%) $583 ล้ าน 40% สินค้ า แฟร์ เทรด 30% $2.2 ไมโคร พันล้ าน 20% อาหารปลอด ไฟแนนซ์ สารพิษ $7 พันล้ าน 10% $15.5 พันล้ าน รายได้ ต่อปี (เหรียญสหรัฐ), 2009 ทีมา: Good Capital, Social Enterprise Expansion Fund presentation ่ 31

“Pull factor” : นักลงทุนเพือความยั่งยืน ่ ัการลงทุนทีรับผิดชอบต่อสงคม (socially responsible ่investment: SRI) เติบโตอย่างต่อเนืองในแทบทุกทวีปทัวโลก ่ ่• $3 ล ้านล ้านในอเมริกา (เกือบ 10%) จานวน 250 กว่ากองทุน – เติบโต 260%+ ในรอบหนึงทศวรรษทีผานมา ่ ่ ่• ในจานวนนี้ กองทุน SRI 35% ที่ Morningstar ติดตาม ได ้ อันดับ 4 หรือ 5 ดาว (เทียบกับค่าเฉลีย 32.5% ของทังวงการ) ่ ้• มีกองทุน SRI กว่า 220 กองทุนในยุโรป• กองทุน SRI รวมกันบริหารเงิน $13.9 พันล ้านในออสเตรเลีย• ตลาดหลักทรัพย์ กองทุน SRI แถวหน ้า และผู ้ให ้บริการข ้อมูล ทางการเงินขนาดใหญ่หลายเจ ้าสร ้างดัชนีความยังยืนแล ้ว – ่ Dow Jones Sustainability Index, FTSE4Good, Domini Social Index 32

Green is the new Black 33

เราต ้องเปลียน “มุมมอง” ให ้ได ้ ่ 34 ที่ มา: Club of Rome, Limits to Growth, 1972.

่ ี ี่ ุ ้ ิ“ถ ้าคุณเปลียนวิธทคณใชตัดสนใจ คุณก็จะเปลียนการ ่ ิ ตัดสนใจของคุณ” - จิม แม็คนีล- ผู ้เขียนหลัก Brundtland Report, 1987 “คุณไม่มวันเปลียนอะไรก็ตามด ้วยการต่อกรกับ ี ่ ความจริงทีเป็ นอยู่ ่ถ ้าคุณอยากเปลียนอะไรก็ตาม จงไปสร ้างโมเดลใหม่ ่ ทีทาให ้โมเดลเดิมล ้าสมัย” ่ - อาร์. บัคมินสเตอร์ ฟุลเลอร์ - 35

http://www.fringer.org	19391
http://thaipublica.org	28
http://webcache.googleusercontent.com	15
http://translate.googleusercontent.com	12
http://fringer.opendream.in.th	4
http://www.thesearchengine.net	4
http://us-w1.rockmelt.com	3
http://www.fringer.org&_=1334664879736 HTTP	1
http://www.fringer.org&_=1337946723765 HTTP	1
http://www.fringer.org&_=1337946781984 HTTP	1
http://www.fringer.org&_=1338043514515 HTTP	1
http://bidtohome.com	1
http://ranksit.com	1
http://www.fringer.org&_=1335756156448 HTTP	1

Green Economy: Concepts and Updates

by Sarinee Achavanuntakul

Accessibility

Categories

Upload Details

Usage Rights

14 Embeds 19,464

Statistics

Green Economy: Concepts and Updates Webinar Transcript