ื
               สอพลเมือง

           สฤณี อาชวานันทกุล
          Fringer | คนชายขอบ
        http://www.fringer.org/
คณะน...
ื
เหตุผลทีคนแสวงหา “สอทางเลือก” มากขึน
                             ่          ื
• การแข่งขันทีรุนแรง นํ าไปสูการผูกขาดสอก...
Media Convergence
           ื
คนเข ้าถึงสอได ้ทุกที ทุก
เวลา จากหลายชองทาง่
ื                ื
สอพลเมืองมีอะไรทีสอกระแสหลักไม่ม?
                                ี


       ประสบการณ์ตรง



    อิสรภ...
ื
ประโยชน์ของสอพลเมือง
                ื
• ประโยชน์ของสอรากหญ ้าสะสมผ่านกาลเวลา และขึนอยู่
  กับจังหวะและสถานการณ์ ฉะนั นอ...
ื
ประโยชน์ของสอพลเมือง (ต่อ)
                                        ี
• ไม่ต ้องพยายามทําตัวเป็ น “นั กข่าวอาชพ” มากนั ก
...
บล็อกเกอร์อเมริกนเปิ ดโปงความผิดพลาดของ The
                ั
 New York Times ในการรายงานข่าวสงครามอิรัก
Daily Kos
• http://www.dailykos.com/
• ชุมชนการเมืองออนไลน์ ก่อตังปี 2002
                                          ้
• เป...
โมเดล Daily Kos
                        ่
• ทุกคนสามารถเข ้ามามีสวน
  ในการโพสเนือหาลงบน
  บล็อก
• มีการสํารวจความคิดเห็น
...
ผู ้ก่อตัง & ผลกระทบ
• Markos Moulitsas Zúniga
  ผู ้ก่อตัง Daily Kos จบปริญญาโท
  ด ้านกฎหมาย ทํางานประจํา
  เป็ น projec...
Ohmynews.com
         ื
• เว็บสอพลเมืองทีใหญ่ทสุดในเกาหลีใต ้ ก่อตังโดย Oh Yeon
                              ี
          ...
โมเดล Ohmynews
                     ื
• Ohmynews เป็ นสอบนอินเตอร์เน็ ตเพียงแห่งเดียวทีติดอันดับ 1
  ใน 10 ของสอทีให ้บริก...
Ohmynews: จรรยาบรรณนักข่าวพลเมือง
1. นักข่าวพลเมืองต ้องทํางาน พึงระลึกไว ้เสมอว่า “พลเมืองทุกคนเป็ นนักข่าวได ้” และแสดงต...
แรงจูงใจรูปเงินสําหรับนักข่าวพลเมือง
• โครงสร ้างแรงจูงใจทีเป็ นรูปตัวเงินของนักข่าวพลเมืองใน
  ohmynews คือ บรรณาธิการจะพ...
พลังของ ohmynews
• ปี 2002 มีการเปลียนแปลงวัฒนธรรมการเมืองของเกาหลีใต ้
  เมือมีการรายงานข่าวเด็กหญิง 2 คนทีถูกรถหุ ้มเกรา...
พลังของ ohmynews
• การเปลียนแปลงอุดมการณ์ทาง
  การเมืองจากเผด็จการทหารมาสู่
                               ่
  เสรีประชาธิ...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Citizen Media

902 views
824 views

Published on

เอกสารประกอบการเสวนาเรื่อง "นักข่าวคุ้ย พลเมืองเขียน: Citizen Media สื่อสายพันธุ์ใหม่หัวใจไอที" ณ มหาวิทยาลัยเกษมบัณฑิต 24 กันยายน 2552

Published in: Education
0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
902
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
10
Actions
Shares
0
Downloads
21
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Citizen Media

  1. 1. ื สอพลเมือง สฤณี อาชวานันทกุล Fringer | คนชายขอบ http://www.fringer.org/ คณะนิเทศศาสตร์ ม. เกษมบัณฑิต, วันที 24 กันยายน 2552 ิ งานนีเผยแพร่ภายใต ้ลิขสทธิ Creative Commons แบบ Attribution Non-commercial Share Alike (by-nc-sa) โดยผู ้สร ้างอนุญาตให ้ทําซํา แจกจ่าย แสดง และสร ้างงาน ่ ่ ดัดแปลงจากสวนใดสวนหนึงของงานนีได ้โดยเสรี แต่เฉพาะในกรณีทให ้เครดิตผู ้สร ้าง ไม่ ี นํ าไปใช ้ในทางการค ้า และเผยแพร่งานดัดแปลงภายใต ้ลิขสทธิเดียวกันนีเท่านั น ิ
  2. 2. ื เหตุผลทีคนแสวงหา “สอทางเลือก” มากขึน ่ ื • การแข่งขันทีรุนแรง นํ าไปสูการผูกขาดสอกระแสหลักใน ่ มือกลุมธุรกิจ นํ าไปสูปัญหาด ้านคุณภาพ และ ่ ผลประโยชน์ทับซอน ้ ื ั • สอกระแสหลักหลายรายก็ “เลือกข ้าง” อย่างชดเจน และ ่ เลือกทีจะไม่นําเสนอ “ประเด็นต ้องห ้าม” เชน สถาบัน พระมหากษั ตริย ์ ื ิ • สอทางเลือกไม่ได ้ถูกกํากับด ้วยผลประโยชน์เชงพาณิชย์ ื (แต่ควรจะอยูได ้!) คนอ่านจึง “เชอ” มากกว่าว่าเป็ นอิสระ ่ ่ • วิวัฒนาการใหม่ๆ ในโลกไซเบอร์ เชน กูเกิล ทําให ้คน สามารถค ้นเจอเนือหา/ข ้อมูลทีต ้องการในโลกไซเบอร์ ได ้อย่างรวดเร็วและสะดวก
  3. 3. Media Convergence ื คนเข ้าถึงสอได ้ทุกที ทุก เวลา จากหลายชองทาง่
  4. 4. ื ื สอพลเมืองมีอะไรทีสอกระแสหลักไม่ม? ี ประสบการณ์ตรง อิสรภาพในการนํ าเสนอ
  5. 5. ื ประโยชน์ของสอพลเมือง ื • ประโยชน์ของสอรากหญ ้าสะสมผ่านกาลเวลา และขึนอยู่ กับจังหวะและสถานการณ์ ฉะนั นอย่าหมดกําลังใจถ ้า บล็อกหรือเว็บไซต์มคนเข ้า “น ้อย” ี ื • สอพลเมืองไม่ต ้องสนใจข ้อครหาว่ามี “อคติ” หรือ “ไม่ เป็ นกลาง” มากนั ก ึ ิ – โดยธรรมชาติ “ข่าว” ซงเป็ นสงทีเกิดจากการเลือกประเด็น ี เลือกให ้นํ าหนัก ตลอดจนนํ าเสยงนัน “ไม่เป็ นกลาง” อยูแล ้ว ่ ื ่ ื ื – สอที “ดี” จึงไม่ใชสอที “เป็ นกลาง” หากเป็ นสอทีนํ าเสนอ ข ้อเท็จจริงอย่างไม่บดเบือน และไม่ปิดบังจุดยืนของตัวเอง ิ ื – สอพลเมืองเป็ นเจ ้าของประสบการณ์
  6. 6. ื ประโยชน์ของสอพลเมือง (ต่อ) ี • ไม่ต ้องพยายามทําตัวเป็ น “นั กข่าวอาชพ” มากนั ก ื ื – “ความน่าเชอถือ” ของสอรากหญ ้า ขึนอยูกบข ้อเท็จจริงที ่ ั นํ าเสนอ โดยเฉพาะในฐานะผู ้ได ้รับผลกระทบโดยตรง มากกว่า ความสละสลวยของภาษา – เราเป็ นผู ้กําหนดเองว่าอะไรควรเป็ น “ข่าว” ั • แต่ต ้องมีประเด็นทีชดเจน และทําให ้คนอ่านเข ้าใจว่า ื ั เชอมโยงกับสงคมอย่างไร • ในขณะเดียวกัน พยายามเน ้นการจัดทําและอัพโหลด ่ “ข ้อมูลดิบ” เชน รูปถ่าย คลิปวีดโอ ฯลฯ ี – เป็ นวัตถุดบชนดีสําหรับสอรากหญ ้า สอกระแสหลัก นักเขียน ิ ั ื ื และนักวิชาการ – ทําให ้ข ้อครหาว่า “อคติ” หมดความหมาย และลดความเสยงทีี จะถูกฟ้ อง เพราะไม่มใครเถียงข ้อเท็จจริงได ้ ี
  7. 7. บล็อกเกอร์อเมริกนเปิ ดโปงความผิดพลาดของ The ั New York Times ในการรายงานข่าวสงครามอิรัก
  8. 8. Daily Kos • http://www.dailykos.com/ • ชุมชนการเมืองออนไลน์ ก่อตังปี 2002 ้ • เป็ นบล็อกทีสนับสนุนพรรคการเมืองปี กซายทีใหญ่ทสุดใน ี อเมริกา อีกยังเป็ นทังองค์กรข่าว, ชุมชน และศูนย์กลางของนัก เคลือนไหวมากมาย ั • มีผู ้เข ้าชมมากกว่า 4-6 ล ้านคนต่อสปดาห์ ิ • มีสมาชกกว่า 215,000 คน หลายคนในนันมีฐานะรํารวย รู ้จักคน มากมาย และมีอทธิพลในสาขาต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิงใน ิ วงการการเมือง • แม ้แต่ประธานาธิบดี บารัค โอบามา, โฆษกสภาฯ แนนซ ี เพโลซ ี และวุฒสภาหลายท่าน ล ้วนแล ้วแต่เคยเขียนบทความลง ิ เว็บไซต์นทังสน ี ิ
  9. 9. โมเดล Daily Kos ่ • ทุกคนสามารถเข ้ามามีสวน ในการโพสเนือหาลงบน บล็อก • มีการสํารวจความคิดเห็น ความนิยมในตัวประธานา- ธิบดีในรัฐต่างๆ ่ • รายได ้สวนใหญ่มาจาก ิ การให ้พืนทีโฆษณาสนค ้า ิ และการขายสนค ้าของ องค์กรเอง
  10. 10. ผู ้ก่อตัง & ผลกระทบ • Markos Moulitsas Zúniga ผู ้ก่อตัง Daily Kos จบปริญญาโท ด ้านกฎหมาย ทํางานประจํา เป็ น project programmer ของ บริษัททําเว็บแห่งหนึง • เขียนบล็อกเป็ นงานประจําตังแต่ 2004 ิ • คอลัมนิสต์รับเชญของ Newsweek, The Guardian ฯลฯ • ปี 2004 Daily Kos จัดแคมเปญหาเงินสนับสนุนผู ้สมัครรับ เลือกตัง ระดมเงินได ้กว่า 500,000 ดอลล่าร์สหรัฐ นํ าไปบริจาค ให ้กับตัวแทนของพรรคเดโมแครต แต่ครังนันผู ้สมัครแพ ้กันหมด • ปี 2006 จัดการระดมทุนผ่านเว็บอีกครัง คราวนีได ้เงินกว่า 1.4 ล ้านดอลล่าร์สหรัฐ และมีผู ้สมัครได ้รับเลือก 8 ราย
  11. 11. Ohmynews.com ื • เว็บสอพลเมืองทีใหญ่ทสุดในเกาหลีใต ้ ก่อตังโดย Oh Yeon ี ู ื Ho ในปี 2000 ตามจุดประสงค์ทต ้องการปฏิรปสอ โดยพลเมือง ี ื ทําให ้ทุกคนเห็นพลังของสอพลเมือง • มีสโลแกนว่า “พลเมืองทุกคนเป็ นนักข่าวได ้” ั • เป็ นเว็บไซต์ขาวทีมีเนือหาครอบคลุมประเด็นการเมือง, สงคม, ่ ึ วัฒนธรรม, การศกษา, เศรษฐกิจ, ข่าวต่างประเทศ, ข่าวไอที, กีฬาและบันเทิง • แรกเริมมีพนักงาน 4 คน ตอนนีมีมากกว่า 60 คน นักข่าว พลเมืองจาก 200 คน เพิมเป็ นมากกว่า 47,000 คนกระจายอยู่ ทัวประเทศ • ปั จจุบนมีผู ้เข ้าชมกว่าวันละ 1-1.5 ล ้านคน ั • รายได ้หลักมาจากการขายโฆษณาบนหน ้าเว็บ เริมทํากําไร ตังแต่ปี 2002 เป็ นต ้นมา
  12. 12. โมเดล Ohmynews ื • Ohmynews เป็ นสอบนอินเตอร์เน็ ตเพียงแห่งเดียวทีติดอันดับ 1 ใน 10 ของสอทีให ้บริการข่าวในเกาหลีใต ้ ตามผลการสํารวจ ื ของ Sisa Journal นิตยสารข่าวของเกาหลีใต ้ ่ ่ • Oh Yeon Ho: “ไม่ใชวาคุณมีเงินจ่ายค่าเรืองแล ้วจะทําให ้มีคน ่ ่ เข ้ามาเขียนข่าว ไม่ใชวาการเมืองในประเทศเป็ นแรงกดดันให ้ ่ ่ ื ทุกคนอยากระบาย และไม่ใชวาประชาชนเบือสอเก่าๆ ทีมีอยู่ ั ่ เท่านัน แต่มนเป็ นเรืองของการมีสวนร่วม ถ ้าคุณมีทกอย่างที ุ ่ กล่าวมาทังหมด แต่ไม่มใครอยากมีสวนร่วมในการแบ่งปั น ี เรืองราว เว็บไซต์แบบนีก็ไม่เกิด” • ความแตกต่างของการเป็ น citizen reporter กับ blogger นันอยู่ ื ทีความน่าเชอถือ การเขียนเรืองหรือข่าวใน Ohmynews จะมี ี บรรณาธิการและผู ้เชยวชาญคอยตรวจทานและแก ้ไข รวมถึง ั ตรวจสอบข ้อมูลให ้แน่ชดก่อนทีจะเผยแพร่
  13. 13. Ohmynews: จรรยาบรรณนักข่าวพลเมือง 1. นักข่าวพลเมืองต ้องทํางาน พึงระลึกไว ้เสมอว่า “พลเมืองทุกคนเป็ นนักข่าวได ้” และแสดงตัวเป็ น นักข่าวพลเมือง เมือทําหน ้าทีนักข่าว 2. นักข่าวพลเมืองจะไม่กระจายข ้อมูลผิดๆ และไม่เขียนข่าวทีอ ้างจากสมมติฐานทีเลือนลอยหรือ เป็ นเพียงการคาดการณ์ ้ 3. นักข่าวพลเมืองไม่ใชภาษาทีก ้าวร ้าว, หยาบคาย หรือหมินประมาทโจมตีใคร ื ี ิ ่ 4. นักข่าวพลเมืองจะไม่เขียนบทความทําลายชอเสยงผู ้อืน โดยละเมิดสทธิสวนบุคคล ้ ี ี ึ ั 5. นักข่าวพลเมืองจะใชวิธทถูกต ้องในการได ้มาซงข ้อมูล และบ่งบอกทีมาของข ้อมูลอย่างชดเจน ้ 6. นักข่าวพลเมืองจะไม่ใชตําแหน่งหน ้าทีไปในทางไม่ชอบ หรือสร ้างผลประโยชน์ให ้กับตนเอง 7. นักข่าวพลเมืองจะไม่เขียนข่าวบิดเบือนข ้อเท็จจริง หรือเกินความจริง เพือผลประโยชน์ของ ั ตนเองหรือองค์กรทีตนสงกัดอยู่ 8. นักข่าวพลเมืองต ้องยอมรับความผิดพลาดทีอาจเกิดขึนจากการเขียนข่าวหรือการเขียนข่าวทีไม่ เหมาะสม
  14. 14. แรงจูงใจรูปเงินสําหรับนักข่าวพลเมือง • โครงสร ้างแรงจูงใจทีเป็ นรูปตัวเงินของนักข่าวพลเมืองใน ohmynews คือ บรรณาธิการจะพิจารณาว่าบทความใดควรจะได ้ cybercash ประเภทใด – Basic cybercash บทความทีได ้ขึนหน ้าหลักจะได ้รับ 20,000 วอน เก็บ อยูในบัญช ี cybercash ของคุณ ่ – Special cybercash ถ ้านักข่าวมีเรืองทีสํานักข่าวเห็นว่าเป็ นบทความ พิเศษ จะมี special cybercash ให ้ – Other cybercash ถ ้านักข่าวได ้รับคัดเลือกให ้เป็ น “นักข่าวพลเมืองแห่ง เดือน” ฯลฯ จะได ้รับโบนัสพิเศษ ่ ่ – Cyber tips ผู ้อ่านสามารถให ้ทิปกับนักข่าวได ้ ผ่านหลายชองทาง เชน ั โทรศพท์มอถือ, เครดิตการ์ด และโอนเงินผ่านธนาคาร ื • เมือสะสมยอดเงินเกิน 50,000 วอน จะสามารถขอรับเงินผ่าน ธนาคาร
  15. 15. พลังของ ohmynews • ปี 2002 มีการเปลียนแปลงวัฒนธรรมการเมืองของเกาหลีใต ้ เมือมีการรายงานข่าวเด็กหญิง 2 คนทีถูกรถหุ ้มเกราะของทหาร สหรัฐชนตายในขณะลาดตระเวน ื • การรายงานของ ohmynews ครังนี เป็ นการบังคับให ้สอกระแส หลักต ้องหันมาให ้ความสนใจในข่าวทีคนหัวเก่าพยายามโน ้ม ี น ้าวให ้ทําเฉยต่อมันเสย • กระแสข่าวนีทําให ้เกิดการ ประท ้วงต่อต ้านอเมริกาครังยิงใหญ่ทสุด ี ในประวัตศาสตร์เกาหลีใต ้ ิ
  16. 16. พลังของ ohmynews • การเปลียนแปลงอุดมการณ์ทาง การเมืองจากเผด็จการทหารมาสู่ ่ เสรีประชาธิปไตย ผ่านการมีสวนร่วม บนอินเตอร์เน็ ต ื • ในการเลือกตังปี 2002 สอกระแสหลักสนับสนุนฝ่ ายรัฐบาล ทหารเดิม และโจมตีนาย โร-มู-ฮยูน ผู ้สมัครเข ้ารับเลือกตัง ประธานาธิบดีเกาหลีใต ้ ื • สอพลเมืองกลับให ้การสนับสนุนนายโรอย่างเต็มที จนเกิดเป็ น ปรากฎการณ์ มีผู ้เข ้ามาอ่านบทความและสนับสนุนนายโร กว่า 20 ล ้านคน จากประชากร 42 ล ้านคน ี ่ • นายโรชนะเลือกตังแบบขาดลอย เสยงสวนใหญ่มาจาก ้ ื ประชาชนวัย 20 ถึง 30 ปี ทีใชสออินเตอร์เน็ ตเป็ นตัวกลางบอก ั ต่อ ชกชวนให ้เพือนๆ ไปเลือกนายโร จนได ้เป็ นประธานาธิบดี

×