Your SlideShare is downloading. ×
0
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Humane Capitalism
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Humane Capitalism

20,196

Published on

สไลด์ประกอบการบรรยาย เรื่อง "ทุนนิยมที่มีหัวใจ" ณ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต, 3 ธันวาคม 2550

สไลด์ประกอบการบรรยาย เรื่อง "ทุนนิยมที่มีหัวใจ" ณ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต, 3 ธันวาคม 2550

Published in: Education
0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total Views
20,196
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
96
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. ทางเลือกของสังคม :สูกระบวนทัศนใหมแหงการรวมมือกัน สฤณี อาชวานันทกุล Fringer | คนชายขอบ http://www.fringer.org/ มหาวิทยาลัยเทียงคืน, 7 กรกฎาคม 2550 ่ งานนี้เผยแพรภายใตลิขสิทธิ์ Creative Commons แบบ Attribution Non-commercial Share Alike (by-nc-sa) โดยผูสรางอนุญาตใหทําซ้ํา แจกจาย แสดง และสรางงาน ดัดแปลงจากสวนใดสวนหนึ่งของงานนี้ไดโดยเสรี แตเฉพาะในกรณีที่ใหเครดิตผูสราง ไม นําไปใชในทางการคา และเผยแพรงานดัดแปลงภายใตลขสิทธิ์เดียวกันนี้เทานั้น ิ
  • 2. หัวขอบรรยาย1. ความเขาใจผิดบางประการเกียวกับทุนนิยม มายาคติ ่ ของแนวคิดกระแสหลัก และขอเท็จจริง2. สูกระบวนทัศนใหมแหงการรวมมือกัน 3. แนวคิดใหมๆ ที่ประกอบสรางเปนกระบวนทัศนใหม4. เครื่องมือใหมๆ ที่ใชในภาคปฏิบัติ5. สถาบันใหมๆ ในกระบวนทัศนใหม
  • 3. 1. ความเขาใจผิดบางประการ และมายา คติของแนวคิดกระแสหลัก
  • 4. ความเขาใจผิดบางประการเกี่ยวกับทุนนิยม• “Sample Bias”/ ปญหา Black Swan (Nassim Taleb) – ทําใหมองไมเห็นความเสี่ยงของการทําธุรกิจ และไมเห็นวา ‘ผูเลน  ทั่วไป’ ในระบบตลาดคือผูประกอบการรายยอยและลูกจาง ไมใช นายทุนเจาของบริษัทยักษใหญ• ระบบตลาดเปนระบบที่นําไปสู ประสิทธิภาพ สูงสุด – ระบบตลาดสามารถสรางประสิทธิภาพสูงสุดในการจัดสรรทรัพยากร เพราะเปนระบบแบบ self-emerging & chaordic – optimal result เกิดจากการตัดสินใจของผูเลนหลายคนที่คดแต ิ ผลประโยชนของตัวเองเปนหลัก (‘มือทีมองไมเห็น’ ของอดัม สมิธ) ่ แตทั้งนี้ การแขงขันตองเปนธรรม แปลวาผูเลนตองมีคณธรรมดวย  ุ• ความลมเหลวของตลาดเกิดจาก ‘โครงสรางเชิงสถาบัน’ – ความลมเหลวของตลาดมักไมไดเกิดจากตัวตลาดเอง หากเกิดจาก ความลมเหลวของโครงสรางเชิงสภาบัน (เชน กฎเกณฑของรัฐ) – การแขงขันเสรีดารงอยูยาก หากผูครองตลาดมีอํานาจสูง ํ 
  • 5. ลักษณะของระบบเศรษฐกิจที่ยั่งยืน• มีประสิทธิภาพในการจัดสรรทรัพยากรอยาง ‘เปนธรรม’ – มิฉะนันผูยากไรทปราศจากกําลังซื้อและไมมีสิทธิมีเสียงใน ้  ่ี ระบอบการเมือง จะยิ่งเดือดรอนขึนเรือยๆ ้ ่• มองทรัพยากรที่มีวันหมด และ ‘externalities’ เชน ทุน ธรรมชาติ คอรรัปชั่น ฯลฯ วาเปน ‘ตนทุน’ ราคาแพง – มิฉะนัน ‘สมดุลสังคม’ จะเสื่อมลงเรื่อยๆ และในที่สุดโลกก็จะ ้ รองรับความตองการของมนุษยไมได• รองรับความหลากหลายของวัฒนธรรม คานิยม และวิถี ชีวิตของคนในแตละทองถินได ่ – มิฉะนันความตึงเครียดอาจนําไปสูความขัดแยงและความ ้ รุนแรง ไมใชระบบทุนนิยมกระแสหลักในปจจุบัน
  • 6. วิวัฒนาการ (?) ของระบบเศรษฐกิจ ทุนนิยมเสรีมีเพียงบาง ธุรกิจในบางประเทศ ใน “ทุนนิยมธรรมชาติ”ระดับเสรีภาพทางเศรษฐกิจ ระดับโลกยังเปนทุนนิยม ทุนนิยมเสรี “ทุนนิยมกาวหนา” สามานยอยู (แนวคิด ของประชาชน กระแสหลัก) ทุนนิยมผูกขาด/ ทุนนิยมในไทยยังเปน “ทุนนิยมสามานย” ทุนนิยมสามานย/ อยู สาเหตุหลักๆ อาจเปนเพราะ: ทุนนิยมพวกพอง • ธนกิจการเมืองยังเฟองฟู • โครงสรางศักดินา/อํานาจนิยมยังอยู • กฎหมายปองกันการผูกขาดไมมีผล เศรษฐกิจผูกขาด • กฎหมายคุมครองผูบริโภค สังคม ฯลฯ โดยรัฐ ยังใชไมไดจริง ระดับความยั่งยืนของระบบเศรษฐกิจ
  • 7. ปญหาของสังคม: ‘มายาคติ’ ที่ไมเปนจริง (1) มายาคติ ขอเท็จจริง• เงินซื้อไดทกอยาง ุ • เงินซื้อความสุข, ความ• GDP วัด ‘สุขภาพสังคม’ ได ปลอดภัย, ฯลฯ ไมได ถา• ประโยชนจากทุนนิยมเสรี จะ กลไกตางๆ ไมทํางาน ‘ไหล’ ลงมาสูคนทุกระดับชัน ้ • Human Development เอง โดยทีรฐไมตอง ่ ั Index (Amartya Sen) วัด แทรกแซงตลาด – “The ระดับ ‘ความสุข’ ของ rising tide lifts all boats” ประชาชนไดดีกวา GDP• รัฐไมควรแตะ “สวนเกิน” • ความมั่งคั่งของคนจํานวน ของคนรวย เพราะสวนเกิน มากมาจากมรดกหรือการเก็ง เหลานันมาจากการทํางาน ้ กําไร ไมใชการทํางานหนัก หนักซึ่งกอใหเกิดผลผลิตที่ • “In the long run, we’re all เปนประโยชน dead” (John M. Keynes)
  • 8. Genuine Progress Indicator (GPI)แมแต Simon Kuznets ผูคิดวิธีวัด GDP ก็ไมเห็นดวย • Genuine Progress Indicator เปนกับการใช GDP เปนเครื่องวัด “สุขภาพ” สังคม เขา ตัววัด “สุขภาพสังคม” ที่ดีกวากลาวในป 1962 วา GDP เพราะคํานวณผลกระทบตางๆ“The welfare of a nation can scarcely be inferred เปน ‘ตนทุน’ ไมใช ‘รายได’ ของfrom a measurement of national income... Goals ประเทศ เชนfor “more” growth should specify of what and 1. หักคาใชจายทื่เกิดจากfor what.” อาชญากรรมและการหยาราง 2. หักความเสียหายจากความเสื่อม โทรมของสิ่งแวดลอม และมลภาวะ 3. หักมูลคาของเวลาพักผอนของ ประชากร (ถามีนอยลง)  4. หักคาใชจายทางทหาร สินคา อุปโภคขนาดใหญ (ที่มีการสึก หรอ) และสาธารณูปโภค 5. หักมูลคาของเงินกูจากตางประเทศ ที่ใชในการบริโภค • นอกจากนี้ GPI ยังบวกมูลคาขอ งานที่ทาโดยแรงงานนอกระบบ ํ เชน งานบาน งานอาสาสมัคร และที่มา: http://www.redefiningprogress.org/projects/gpi/ สะทอนความเหลื่อมล้ําทางรายได
  • 9. ปญหาของสังคม: ‘มายาคติ’ ที่ไมเปนจริง (2) มายาคติ ขอเท็จจริง• ทุกภาคสวนควรมุงเนนการ  • ประสิทธิภาพอยางเดียวอาจไมทํา สรางประสิทธิภาพสูงสุด ใหเกิดความเปนธรรมในสังคม (หรืออยางนอยก็สังคมที่มี อยางเดียว มนุษยธรรม) : สถานการณที่มี• เนื่องจากระบบตลาดเปน เศรษฐีไมกี่คนในขณะที่คนหลาย ระบบที่ดีทสุดในการสราง ี่ ลานคนตองอดอาหารตายอาจ “มี ประสิทธิภาพ รัฐจึงควรปลอย ประสิทธิภาพสูงสุด” (Pareto optimal) แลว หากไมมีทางที่จะ ใหระบบตลาดทํางานดวยตัว ชวยใหใครรอดชีวตโดยไมทําให ิ ของมันเอง เศรษฐีเสียประโยชน • มีแนวโนมสูงที่จะเกิด “ทุนนิยม สามานย” หากรัฐไมควบคุมตลาด อยางแข็งขันและเปนอิสระอยาง แทจริงจากภาคธุรกิจ
  • 10. ระดับความเหลือมล้าทางรายไดที่ไมเทากันในโลก สะทอน ่ ํความหลากหลายของรูปแบบเศรษฐกิจการเมือง ที่มา: http://en.wikipedia.org/wiki/Image:World_Map_Gini_coefficient.png
  • 11. ที่มา: http://en.wikipedia.org/wiki/Image:Gini_since_WWII.gif
  • 12. ปญหาของสังคม: ‘มายาคติ’ ที่ไมเปนจริง (3) มายาคติ ขอเท็จจริง• สมองมนุษยมีศักยภาพ • ปญหาสิ่งแวดลอมหลาย พอทีจะเขาใจการทํางานของ ่ ประการ เชน โลกรอน กําลัง ธรรมชาติอยางสมบูรณ บอนทําลายโลก และชัดเจน• ธรรมชาติเปรียบเสมือนเปน วาเกิดจากน้ามือมนุษย ํ ‘เครื่องจักร’ ที่เดินอยาง • กฎวิทยาศาสตรใหมๆ เชน เที่ยงตรงตามกฎเกณฑ Relativity, Uncertainty, แนนอนตายตัว Incompleteness พิสูจน• ดังนัน มนุษยจึงสามารถ ้ ชัดเจนวา ความไมแนนอน เอาชนะและควบคุมธรรมชาติ และความไมสัมบูรณเปนสัจ ได ธรรมของโลก และพรมแดน ความรูของมนุษยแปลวาไมมี วัน ‘เอาชนะ’ ธรรมชาติได
  • 13. โลกรอนมาเยือนไทย และเห็นไดดวยตาเปลาที่มา: http://www.sarakadee.com/web/modules.php?name=Sections&op=viewarticle&artid=686
  • 14. ปญหาของสังคม: ‘มายาคติ’ ที่ไมเปนจริง (4) มายาคติ ขอเท็จจริง• ทุกบริษัทควรตั้งเปาหมายที่ • ปญหาขอมูลไมเทาเทียมกัน “ผลตอบแทนสูงสุดตอผูถือ  (asymmetric information) ระหวางผูบริหารบริษัทกับผูถือหุน หุน” เพราะผูถอหุนยอม  ื และระหวางบริษัทกับผูบริโภค/ คํานึงถึงประโยชนของ สังคม ทําใหเกิดการหลอกลวงและ สวนรวมอยูแลว  ฉอฉลงายและปกปดงายดวย• ดังนัน บริษททีมุงเนน ้ ั ่ • ทุกฝายมีผลประโยชนทับซอน เปาหมายนีจะชวยใหเกิด ้ • แนวโนมที่จะไดกําไรสูงกวาจาก ประโยชนสูงสุดตอสวนรวม การเก็งกําไรระยะสั้นในตลาดหุน เทียบกับเงินปนผลในระยะยาวทํา โดยอัตโนมัติ ใหผูถือหุน ‘มักงาย’ กวาที่ควร • ผูถือหุนในตลาดหลักทรัพย สมัยใหมไมกระจุกตัวเหมือนใน อดีต – ‘ความเปนเจาของ’ ลดลง
  • 15. ที่มา: http://wallstreetfollies.com/diagrams.htm
  • 16. ปญหาของสังคม: ‘มายาคติ’ ที่ไมเปนจริง (5) มายาคติ ขอเท็จจริง• ทุกคนควรทําแตในสิ่งที่ • นอกเหนือจากเงิน ภาคสังคมยัง ตัวเองเชี่ยวชาญที่สุด ภาค ตองการระบบ & องคความรูในการ บริหารจัดการ ซึ่งภาคธุรกิจมี ธุรกิจก็ควรทําธุรกิจ ภาค ความรูความเชี่ยวชาญดีที่สุด สังคมก็ทํางานดานสังคม • ระบบราชการของรัฐยังไร ภาครัฐก็นําเงินภาษีไปสราง ประสิทธิภาพ คอรรัปชั่น และไม ระบบสวัสดิการสังคม เหลียวแลผูดอยโอกาสที่สุด ซึ่งไม• นักธุรกิจที่อยากชวยเหลือ มีสิทธิมีเสียงในระบอบการเมือง ภาคสังคมนอกเหนือจากเงิน • ‘สังคมสงเคราะห’ ไมสามารถใช แกปญหาเชิงโครงสราง เชน ความ ภาษีที่จายรัฐ ก็ทําไดโดย  เสี่ยงในชีวิตและทรัพยสิน ไมมี ผานกิจกรรม ‘สังคม ที่ดินทํากิน ไรการศึกษา ฯลฯ สงเคราะห’ ตางๆ เชน การ • ผูทําหนาที่บริหารเงินไดดีที่สุดคือ บริจาค เทานันก็พอแลว ้ นักการเงิน ไมใชนักพัฒนาสังคม
  • 17. ปญหาของสังคม: ‘มายาคติ’ ที่ไมเปนจริง (6) มายาคติ ขอเท็จจริง• กรรมสิทธิ์สวนบุคคลเปน • คนจํานวนมากไมไดสรางสรรคเพื่อ ปจจัยสําคัญในการผลักดัน เงิน แตเพื่อแบงปนใหกับผูอื่น ความเจริญทางเศรษฐกิจ • พื้นที่สาธารณะมากมายมีสมาชิก ในชุมชนเปนผูรวมกันดูแลอยางดี เพราะคนที่สามารถอาง โดยไมเคยตองมีเอกสารสิทธิ ‘ความเปนเจาของ’ เทานัน ที่ ้ • ระบบลิขสิทธิ์ที่เขมงวดคุมครอง จะมีแรงจูงใจในการผลิตงาน ผูสรางมากเกินไป และนําไปสูการ• ‘พื้นทีสาธารณะ’ ที่ปราศจาก ่ ผูกขาดความรู ตอยอดไมได เจาของจะไรคนดูแล • ในหลายกรณี ความเห็นแกตัวของ นักธุรกิจหนาเลือดและความไร• ดังนัน รัฐจึงตองตีกรอบและ ้ ประสิทธิภาพของรัฐ คือสาเหตุที่ มอบกรรมสิทธิ์สวนบุคคล  พื้นที่สาธารณะทรุดโทรม และคุมครองกรรมสิทธิ์นั้น • ระบบยอมออกสิทธิบัตรแมกระทั่ง อยางเครงครัด ธรรมชาติ เชน DNA, พันธุพช  ื
  • 18. ความเครงครัดและพรมแดนกวางขวางของกฎหมายลิขสิทธิปจจุบนเปนอุปสรรคตอการสรางสรรค ์  ั อดีต ปจจุบัน• ในอดีต งานสรางสรรคสวนใหญไมถูกควบคุมโดยกฎหมาย แตในปจจุบัน งาน สวนใหญอยูภายใตกฎหมายลิขสิทธิ์ โดยเฉพาะหลังเกิดอินเทอรเน็ต (ซึ่งถือ เปน ‘ก็อปป’ ของงานทุกชนิด)• อายุของกฎหมายลิขสิทธิ์ยืดยาวขึ้นเรื่อยๆ เกินระยะเวลาเหมาะสมที่ผูสรางจะ ไดกาไรจากงานนั้นไปแลว ทําใหเปนอุปสรรคตอการสรางสรรคงานใหมๆ ํ
  • 19. พันธุพืชและยีนก็เปนกรรมสิทธิ์สวนบุคคลได?! ที่มา: http://www.etcgroup.org/upload/media_element/26/01/badpats.jpg
  • 20. 2. สูกระบวนทัศนใหมแหงการรวมมือกัน
  • 21. จากทุนนิยมเสรีเทียม สู “ทุนนิยมสรางสรรค”เราสามารถทําใหพลังของตลาดทํางานในทางที่ชวยเหลือผูยากไรมากขึน หากเราสามารถพัฒนาทุน ้นิยมที่สรางสรรคกวาเดิม หากเราสามารถขยับขยายพรมแดนของระบบตลาด ใหคนจํานวนมากกวาเดิมสามารถทํากําไรได หรืออยางนอยก็เอาตัวรอดได ในทางที่รับใชผูยากไรทกาลังเดือดรอนจากความไมเทาเทียมอัน ี่ ํรายกาจที่สุด นอกจากนั้น เราก็ยังสามารถกดดันรัฐบาลทั่วโลกใหใชเงินภาษีไปในทางที่สะทอนคุณคาตาง ๆ ทีผู่เสียภาษีเหลานั้นใหความสําคัญ อยางดีขึ้นกวาเดิม - บิล เกตส, 7 มิถุนายน 2550
  • 22. คําถามใหญ• เปนไปไดไหมที่จะทําใหทนนิยมมีความออนโยน ุ มากขึ้น เปนมิตรตอสิ่งแวดลอม ชุมชน และ สังคมมากขึ้น โดยไมตองโยนทิ้งทั้งระบบ?• เปนไปไดไหมที่จะรังสรรค ‘ความเปนธรรมใน สังคม’ หรืออยางนอยก็ลดทอนความไมเทา เทียม โดยไมตองเสียสละ ‘ประสิทธิภาพ’ ของ ระบบตลาด?• “สิ่งที่กดขวางความเปลี่ยนแปลงไมใชความ ี หวงใยทีมไมพอ หากเปนความซับซอนที่มีมาก ่ ี เกินไป” – บิล เกตส, 7 มิถุนายน 2550
  • 23. การแกปญหาทางสังคมใหเกิดผลจริง ตองประสานจุดแข็งของทุกฝายเขาดวยกัน • อํานาจรัฐ (กฎหมาย ฯลฯ) รัฐ • ความสามารถในการรับความเสี่ยงทางธุรกิจ • ‘องคความรู’ ดานการบริหารจัดการ  ธุรกิจ • การจัดหาและบริหารเงินทุน, นวัตกรรมใหมๆ • ความรูความเขาใจในปญหา, ขอมูลเชิงลึกชุมชน, NGO • ภูมิปญญาทองถิน ่ • “เจาของปญหา”, จิตสาธารณะ ประชาชน • “กองทัพมด”
  • 24. กระบวนทัศนใหม ใน ‘ภาษา’ ของธุรกิจงบกําไรขาดทุน • ไมหลอกลวงลูกคา เอาเปรียบคูคา ฉอโกงคูแขง หรือตกแตงตัวเลข รายได • ใชกระบวนการผลิตที่เปนมิตรตอ- ตนทุนขาย สิ่งแวดลอมและชุมชน- คาใชจายพนักงาน • ไมเอาเปรียบแรงงาน/ลูกจาง- ดอกเบี้ย คาใชจายอืนๆ ่ • ไมโกงภาษีรัฐ- ภาษี= กําไรสุทธิ งบดุล• ไมสรางมูลคาเทียม สินทรัพย =• เจาหนี้ปลอยกูตามหลักธรรมาธิบาล เงินกู + สวนของผูถือหุน • ผูถอหุนผลักดันบริษัทใหรับผิดชอบ  ื
  • 25. จะไปถึงกระบวนทัศนใหมไดอยางไร? แนวคิดใหมๆ ที่สรางแรงจูงใจ + เครื่องมือใหมๆ ที่ทําใหแรงจูงใจ เปนจริงได + สถาบันใหมๆ ที่ใชแนวคิดและ เครื่องมืออยางมีประสิทธิภาพ
  • 26. 3. แนวคิดใหมๆ ที่ประกอบสรางเปน กระบวนทัศนใหม
  • 27. ผูใชอินเทอรเน็ต 1.1 พันลานคน : มหาอํานาจใหม?
  • 28. มหาอํานาจใหมเปน ‘ระบบอุบติเอง’ ั ที่มา: http://gc.sfc.keio.ac.jp/class/2004_14949/slides/05/17.html
  • 29. มหาอํานาจใหมไมมีผูนํา แตจดการกันเอง ัที่มา: http://gc.sfc.keio.ac.jp/class/2004_14949/slides/05/17.html
  • 30. ประชาธิปไตยทางตรง• เปนไปไมไดที่จะใชประชาธิปไตย ทางตรงแทนที่ประชาธิปไตยตัวแทน 100% เพราะอาจนําไปสู ‘เผด็จการ เสียงขางมาก’• แตเปนกลไกที่ใชไดดในประเด็นระดับ ี ทองถิ่น (เชน การตั้งโรงเรียน การเก็บ ภาษีทองถิ่น)• กฎ 5% popular veto, 5% popular vote, หรือ double majority• E-Democracy ผานอินเทอรเน็ต ที่มา: http://home.swipnet.se/~w-38823/jiri4.htm
  • 31. ‘หลากหลายนิยม’ (Cosmopolitanism) • นักหลากหลายนิยม เปนทั้งพลเมืองของโลก (world citizen) และพลเมืองของชุมชนตัวเอง (community member) ในเวลาเดียวกัน • ไมมีวัฒนธรรมใดในโลกที่ปราศจากการปนเปอน หรืออิทธิพลจากวัฒนธรรมอื่นๆ • นักหลากหลายนิยมตองการสรางบทสนทนา ไมใช มองวาทุกคนตองเห็นดวยกับแนวคิดของตัวเอง (conversation, not agreement) • ยอมรับความแตกตางและความหลากหลายของคน อื่น แตไมยอมรับความไรศีลธรรมอยางสิ้นเชิง (moral relativism) เพราะเชื่อวามนุษยทุกคนควร ไดมีโอกาสใชชีวิตอยางมีศักดิ์ศรี ดังนั้น คุณคาบาง ประการจึงตอง ‘เปนสากล’ (ประชาคมโลกเห็นพอง ตองกัน) • ตัวอยางของคุณคาที่ควรเปนสากล (ตอรองไมได) ไดแก สิทธิมนุษยชนขันพื้นฐาน เสรีภาพในการ ้ ดํารงชีวิต (คลายกับแนวคิดของ Amartya Sen)
  • 32. ‘ทุนนิยมธรรมชาติ’ : แนวคิดดาน ‘การพัฒนาอัน ยั่งยืน’ ทีมความชัดเจนเรื่องแนวทางปฏิบัติที่สุด ่ ีที่มา: http://en.wikipedia.org/wiki/Image:Sustainable_development.svg http://www.housing.gov.za/Content/Housing%20Atlas%2005/document/doc.htm
  • 33. ‘นิเวศอุตสาหกรรม’ (Industrial Ecosystem) ที่มา: http://newcity.ca/Pages/industrial_ecology.html
  • 34. ‘Biomimicry’ :มิติใหมของการออกแบบที่มา:http://www.alphachimp.com/poptech/ pages/17_Jeanine-Benyus.htm http://biomimicry.net/
  • 35. ความรับผิดชอบของธุรกิจตอสังคม (CSR)“Corporate Social Responsibility is not a cosmetic; it must be rooted inour values. It must make a difference to the way we do our business.” Company X Group Managing Director ความสามารถ ในการแขงขัน ธรรมาภิบาล CSR บริษัท พฤติกรรม/ ภาวะผูนํา คุณธรรมใน และวิสัยทัศน การดําเนิน ธุรกิจ
  • 36. ประชาชนเรียกรองใหบริษทมี CSR มากขึน ั ้ คุณคิดวาบทบาทของบริษัทขนาดใหญในสังคมคืออะไร? – The Millennium Poll ที่มา: http://www.environment.gov.au/settlements/industry/finance/publications/respon- investment.html
  • 37. CSR มีหลายมิติ และตัววัดบางตัวก็เปนอัตตวิสัยที่มา: http://www.globescan.com/csrm_research_findings.htm
  • 38. 4. เครื่องมือใหมๆ ที่ใชในภาคปฏิบติ ั
  • 39. โคดเสรี (open source)ที่มา: http://ocw.mit.edu/NR/rdonlyres/Sloan-School-of- Management/15-352Spring-2005/308C4BBD-FFBF-45F4- 87B8-92C1075F8078/0/karimlakhani_ope.pdf
  • 40. โคดเสรี (open source)ที่มา: http://ocw.mit.edu/NR/rdonlyres/Sloan-School-of-Management/15-352Spring-2005/308C4BBD-FFBF-45F4- 87B8-92C1075F8078/0/karimlakhani_ope.pdf
  • 41. กระบวนการทํางานของ open sourceที่มา: http://ocw.mit.edu/NR/rdonlyres/Sloan-School-of-Management/15-352Spring-2005/308C4BBD-FFBF-45F4- 87B8-92C1075F8078/0/karimlakhani_ope.pdf
  • 42. โปรแกรมเมอรและผูสนใจทั่วโลก พัฒนา Linux ผานอินเทอรเน็ต สื่อสารกันเดือนละ 85,000 ขอความที่มา: http://ocw.mit.edu/NR/rdonlyres/Sloan-School-of-Management/15-352Spring-2005/308C4BBD-FFBF-45F4- 87B8-92C1075F8078/0/karimlakhani_ope.pdf
  • 43. open source เปนปรากฏการณของ “Generation X”: ผูรวมพัฒนา Linux กวา 60% เปนอาสาสมัคร • ใชเวลาทํางานใหโครงการ Linux เฉลี่ย 7.5 ชั่วโมงตอ สัปดาห • ผูรวมพัฒนารอยละ 45.4 มี อาชีพโปรแกรมเมอรในชีวิตจริง • มีประสบการณเขียนโปรแกรม 11 ปโดยเฉลี่ย Age ที่มา: http://ocw.mit.edu/NR/rdonlyres/Sloan-School-of-Management/15-352Spring-2005/308C4BBD-FFBF-45F4- 87B8-92C1075F8078/0/karimlakhani_ope.pdf
  • 44. ลิขสิทธิ์ยืดหยุนแบบ Creative Commons ที่มา: http://creativecommons.org/about/licenses/comics1/
  • 45. ลิขสิทธิ์ยืดหยุนแบบ Creative Commons (ตอ) ที่มา: http://creativecommons.org/about/licenses/comics2/
  • 46. open source ไดรบความนิยมขึ้นเรื่อยๆ ั
  • 47. open source ความรูและศิลปะไรขอบเขต
  • 48. ‘เทคโนโลยีเหมาะสม’ / ‘เทคโนโลยีปานกลาง’• E. F. Schumacher: ‘เทคโนโลยีปานกลาง’ หมายถึง เทคโนโลยีใดๆ ก็ตามที่แพงกวาเทคโนโลยีปจจุบันในประเทศกําลังพัฒนา 10 เทา แต ในขณะเดียวกันก็ถูกกวาเทคโนโลยีในประเทศพัฒนาแลว เทคโนโลยี ปานกลางสามารถซือหาไดสะดวกและใชงายสําหรับคนจน สามารถ ้ เพิมผลิตภาพ (productivity) ไดโดยกอความเสียหายทางสังคมนอย ่ ที่สด (ถาจะใหดี ชาวบานควรสรางไดเองดวย) ุ• มีราคาถูกและคาใชจายในการดูแลรักษาต่า ํ• ชาวบานสามารถซอมแซมเองได โดยใชวตถุดิบในทองถิ่น ั• ไมจาเปนตองเปนเทคโนโลยี “ขั้นต่า” ํ ํ – อาจใชผลงานวิจัยลาสุดได เชน ผากรองน้ําที่ทําจากผาสาหรีเกาๆ ในบังคลาเทศ มาจากงานวิจัยเรื่องการเดินทางของเชื้ออหิวาตกโรคในน้ํา – ไดโอดเปลงแสง (light-emitting diode หรือ LED) ใชไฟฟานอยกวาหลอด ไฟฟาธรรมดา 4-5 เทา แตอยูไดนานถึง 50,000 ชั่วโมง• ไมสิ้นเปลืองเชื้อเพลิง และใชทรัพยากรที่หาไดในทองถิ่น แปลวามี ความยังยืน (sustainable) กวาเทคโนโลยีชนิดอื่น ่
  • 49. ตัวอยางของ ‘เทคโนโลยีเหมาะสม’
  • 50. แนวคิด ‘Triple Bottom Line’ และกรอบกฎหมาย/สนธิสัญญาระหวางประเทศ (People) (Planet) (Profit) Social Environment Economics Johannesburg Action Plan ภาษี Rio Declaration กฎหมายปองกันการ The International ผูกขาด Bill of Human The UN UN Anti-Corruption Rights Biodiversity Convention Convention มาตรฐานบัญชีและ มาตรฐานอื่นๆ เชน ตรวจสอบบัญชี ISO 14000 / นานาชาติ • ยังมีปญหาและขอถกเถียงกันมาก โดยเฉพาะคําถามวาจะ คํานวณ ‘ผลลัพธสุทธิ’ ของ CSR แตละบริษทไดอยางไร (เชน ั บริษท x จัดโครงการสอนหนังสือเด็กกําพรา 1,000 คนทุกป แต ั ‘ฮั้ว’ กับบริษทคูแขงล็อกราคาในตลาด) ั
  • 51. การเติบโตของการลงทุนเพื่อสังคม (SRI) : เม็ดเงินลงทุนกวา US$3 ลานลานทั่วโลกองคประกอบหลักของกองทุนแบบ Socially Responsible Investing (SRI)• Screening• Shareholder Advocacy• Community Investment
  • 52. ผลตอบแทนของกองทุน SRI ทัดเทียมตลาดที่มา: http://www.socialfunds.com/news/article.cgi/article1849.html ที่มา: http://online.wsj.com/public/resources/images/MI- AI704C_track_20060831210529.gif
  • 53. 5. สถาบันใหมๆ ในกระบวนทัศนใหม
  • 54. สถาบันใหมๆ ที่ผลักดันกระบวนทัศนใหม• มีธุรกิจเพื่อสังคมและเอ็นจีโอเกิดใหมจํานวนมาก เนนความรับ ผิด ความโปรงใส และดัชนีวดความสําเร็จที่วดได ั ั• ชวยโดย ‘สถาบันเกื้อหนุนการเปลียนแปลง’ (change enablers) ่
  • 55. ระบบการเงินดั้งเดิมไมเอื้อตอการลงทุนเพื่อสังคม.. ที่มา: http://www.benetech.org/about/downloads/NothingVenturedFINAL.pdf
  • 56. ...แตกําลังมีการสรางผลิตภัณฑทางการเงินใหมๆ ขึ้นเพื่อสนับสนุนการลงทุนทางสังคม ที่มา: http://www.benetech.org/about/downloads/NothingVenturedFINAL.pdf

×