Your SlideShare is downloading. ×
Siðareglur Kröfur til kennara
Ég hyggst: <ul><li>Varpa lj ósi á hugmyndina um siðareglur eins og hún kemur fram hjá  Sigurði Kristinssyni  heimspekingi....
Tvö dæmi um vandann: <ul><li>Fr á E. Campbell </li></ul><ul><li>Kennari sem stundar kynlíf með 14 ára fyrrum nemanda sínum...
Siðareglur <ul><li>Ég tel að umfjöllun SK um siðareglur beri sterkan keim af: </li></ul><ul><ul><li>Tilraun til að gera he...
Siðaregluæði <ul><li>Fyrir nokkrum misserum var  hagn ýt siðfræði  mjög í tísku. </li></ul><ul><li>Vilhjálmur Árnason og h...
Siðareglur <ul><li>Samtök verslunar og þj ónustu: siðareglur vegna netviðskipta. </li></ul><ul><li>Siðareglur Ásatrúarmann...
Hversvegna siðareglur <ul><li>Að stofni til tvennskonar r éttlætingar: </li></ul><ul><li>Uppskafning </li></ul><ul><li>Ávi...
Sigurður Kristinsson <ul><li>Frumforsenda: </li></ul><ul><li>Auk almennra siðareglna gildir um störf (sem vilja kallast fa...
Frumskylda <ul><li>Þetta er hvorki skynsamleg n é gild forsenda. </li></ul><ul><li>Hlutverk (tilgangur) stéttar í samfélag...
Frumskylda <ul><li>Einstökum starfsmönnum hl ýtur að vera fullkomlega heimilt að sjá starf sitt öðrum augum en almenningur...
L ítið dæmi <ul><li>Hlutverk h úsmæðra í samfélaginu var bæði skýrt og afar gagnlegt fyrir samfélagið. Því að vera húsmóði...
Læknir læknar, k ýrin baular… <ul><li>Ef við l átum lágmarksskilgreiningar duga:  </li></ul><ul><li>Læknir læknar, kennari...
Frumskuldbinding <ul><li>Ef þ ú kennir þá skuldbindur þú þig þar með til að kenna! </li></ul><ul><li>Ef borðar matinn ertu...
Siðareglur sem virkjun <ul><li>Að nota siðareglur til að fylla starfsf ólk stolti eða andakt (eins og bæði SK og EC tala u...
Siðareglur <ul><li>Tengsl siðareglna og siðferðis (hvað þ á siðfræði) er í hæsta máta óljós hjá SK. </li></ul><ul><li>Hels...
Tilraun til b óta <ul><li>Hver einstaklingur ber  frum ábyrgð  á sínu eigin lífi. </li></ul><ul><li>Hluti af gæfu einstakl...
Valþröng <ul><li>Skortur  á frelsi og/eða möguleikum leiðir af sér valþröng. </li></ul><ul><li>Að koma fram við fólk af vi...
Skyldun ám og val <ul><li>Skyldun ám gengur gegn valfrelsi nemenda/foreldra/skattgreiðenda með greinilegum hætti. </li></u...
Val  í skyldunámi <ul><li>Sk ólar eiga að auka valhæfni og val gagnvart nemendum og foreldrum (þegnar í lýðræðisþjóðfélögu...
Kennarar <ul><li>Kennarar, sem starfsmenn hins opinbera, eiga að nj óta sérstakrar verndar til frelsis. </li></ul><ul><li>...
S érstök staða kennara <ul><li>Kennarar eru þ ó í sérstakri stöðu. </li></ul><ul><li>Samband þeirra við nemendur er ekki á...
Áhrif <ul><li>Kennari sem n ýtir (viljandi eða óviljandi) stöðu sína til að hafa óeðlileg/ósanngjörn áhrif á skoðanamyndun...
Landamæri frelsisns <ul><li>Kennari m á nýta rétt sinn til frelsis aðeins að því marki þar sem hann byrjar að skerða frels...
Kennarinn <ul><li>Í gegnum kennarann hefur hið opinbera áhrif á nemandann (oft á hátt sem minnir á ítroðslu).  </li></ul><...
Kennarinn <ul><li>En hann hl ýtur að hafa rétt til að hafna því að gerast málpípa fyrir sjónarmið sem stangast gegn hans (...
Siðareglur <ul><li>Siðareglur eru að m ínu mati ágætur vettvangur til að gera grein fyrir þeirri takmörkun sem kennari  ve...
Siðareglur <ul><li>S érstök staða barna (sjúklinga, aldraðra…) gefur þó tilefni til að ætla að reglur þurfi að eiga við um...
Siðareglur <ul><li>Að öllu öðru leyti  á lífsskoðun og siðferði kennarans að hvíla á vali hans sjálfs. </li></ul><ul><li>Ö...
Siðareglur <ul><li>Kj ósi kennarar að mynda með sér samtök um tiltekna siðferðilega breytni eða vammleysi eiga þeir að ver...
Siðareglur <ul><li>Siðareglur sem þ ú aðhyllist ekki af sjálfsdáðum eru tilgangslausar og kjánalegar. </li></ul><ul><li>Si...
Siðareglur <ul><li>Siðareglur sem settar eru  í þeim tilgangi að auka veg og virðingu heillar stéttar eru gjarnan annað tv...
Siðareglur <ul><li>Siðareglur sem eru sj álfsprottnar eða uppgötvaður og maður samsinnir af heilum hug geta verið uppörvan...
Siðareglur <ul><li>Það er algjört grundvallarskilyrði að siðareglur s éu sem mest valkvæðar. </li></ul><ul><li>Það er algj...
Elizabeth Campbell <ul><li>[siðvit] dafnar ekki með einberum reglum og stöðlum, heldur  í sameiginlegu átaki fólks sem hef...
Elizabeth Campbell: <ul><li>Að lokum ættum við,  í  stað þess að reiða okkur  á siðferðilega staðla til leiðsagnar kennuru...
Spurningar <ul><li>Hversu miklu m áli skiptir virðing annarra? </li></ul><ul><li>Hver er réttur kennara til að andæfa þeir...
Spurningar <ul><li>Eiga kennarar að vera vammlausari en öskukallar? </li></ul><ul><li>Þ órbergur Þórðarson var rekinn úr k...
Spurningar <ul><li>Er það almennt  álit að þær stéttir sem flagga siðareglum: lögfræðingar, læknar, kennarar - séu á hærra...
Spurningar <ul><li>Er kennsla starf sem er ofvaxið siðviti venjulegs f ólks? </li></ul><ul><li>Hvers virði eru siðareglur ...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Siðareglur

1,191

Published on

Sidir

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
1,191
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Transcript of "Siðareglur"

  1. 1. Siðareglur Kröfur til kennara
  2. 2. Ég hyggst: <ul><li>Varpa lj ósi á hugmyndina um siðareglur eins og hún kemur fram hjá Sigurði Kristinssyni heimspekingi. </li></ul><ul><li>Sýna fram á að hugmyndinni er í grundvallaratriðum áfátt. </li></ul><ul><li>Leggja fram aðra hugmynd um siðareglur út frá grundvallarforsendur sem standast. </li></ul>
  3. 3. Tvö dæmi um vandann: <ul><li>Fr á E. Campbell </li></ul><ul><li>Kennari sem stundar kynlíf með 14 ára fyrrum nemanda sínum. </li></ul><ul><li>Kennari sem heldur fram andúð á gyðingum. </li></ul>
  4. 4. Siðareglur <ul><li>Ég tel að umfjöllun SK um siðareglur beri sterkan keim af: </li></ul><ul><ul><li>Tilraun til að gera heimspeki að hagn ýtu starfi í samfélaginu </li></ul></ul><ul><ul><li>Tilraun til að nýta kraft forskeytisins siða- til betrunar fyrir samfélagið. </li></ul></ul>
  5. 5. Siðaregluæði <ul><li>Fyrir nokkrum misserum var hagn ýt siðfræði mjög í tísku. </li></ul><ul><li>Vilhjálmur Árnason og heilbrigðisstéttir </li></ul><ul><li>Sigurður Kristinsson og siðareglur </li></ul><ul><li>Afleiðingin var m.a. siðareglur furðulegustu hópa. </li></ul>
  6. 6. Siðareglur <ul><li>Samtök verslunar og þj ónustu: siðareglur vegna netviðskipta. </li></ul><ul><li>Siðareglur Ásatrúarmanna. </li></ul><ul><li>Siðareglur um ábyrgð í fiskimálum. </li></ul><ul><li>Samskiptareglur fyrir f élaga í Félagi löggiltra endurskoðenda. </li></ul><ul><li>Lög og reglur Litboltafélags Suðurnesja </li></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>Heimild: heimspeki.hi.is </li></ul></ul></ul></ul></ul>
  7. 7. Hversvegna siðareglur <ul><li>Að stofni til tvennskonar r éttlætingar: </li></ul><ul><li>Uppskafning </li></ul><ul><li>Ávinningur samfélags / faghópa / fagmanns </li></ul>
  8. 8. Sigurður Kristinsson <ul><li>Frumforsenda: </li></ul><ul><li>Auk almennra siðareglna gildir um störf (sem vilja kallast fagstörf) eftirfarandi: </li></ul><ul><li>Starf hefur ákveðið hlutverk í samfélaginu, frumskylda starfsmanns í því starfi er gagnvart þessu hlutverki. </li></ul>
  9. 9. Frumskylda <ul><li>Þetta er hvorki skynsamleg n é gild forsenda. </li></ul><ul><li>Hlutverk (tilgangur) stéttar í samfélagi er lýsandi fyrir tiltekið ástand eða viðhorf. </li></ul>
  10. 10. Frumskylda <ul><li>Einstökum starfsmönnum hl ýtur að vera fullkomlega heimilt að sjá starf sitt öðrum augum en almenningur eða kollegarnir. </li></ul><ul><li>Í það minnsta er engin skylda sýnileg. </li></ul>
  11. 11. L ítið dæmi <ul><li>Hlutverk h úsmæðra í samfélaginu var bæði skýrt og afar gagnlegt fyrir samfélagið. Því að vera húsmóðir fylgdu þó engar skyldur til að samþykkja allt sem fylgdi því hlutverki. </li></ul>
  12. 12. Læknir læknar, k ýrin baular… <ul><li>Ef við l átum lágmarksskilgreiningar duga: </li></ul><ul><li>Læknir læknar, kennari kennir o.s.frv. Er um n.k. hringskilgreiningu að ræða sem er í raun sáralítils virði. </li></ul>
  13. 13. Frumskuldbinding <ul><li>Ef þ ú kennir þá skuldbindur þú þig þar með til að kenna! </li></ul><ul><li>Ef borðar matinn ertu þar með skuldbundinn til að borða matinn. </li></ul><ul><li>Þetta er bara rugl, það hl ýtur að vera meira í spilinu. </li></ul>
  14. 14. Siðareglur sem virkjun <ul><li>Að nota siðareglur til að fylla starfsf ólk stolti eða andakt (eins og bæði SK og EC tala um) er skratti þunnur þrettándi. </li></ul><ul><li>Þótt það skili auknu sjálfstrausti að telja sig vinna hjá besta fyrirtæki heimsins er eitthvað annarlegt við það að skipa fólki að trúa því eða haga sér eftir því. </li></ul>
  15. 15. Siðareglur <ul><li>Tengsl siðareglna og siðferðis (hvað þ á siðfræði) er í hæsta máta óljós hjá SK. </li></ul><ul><li>Helst að hægt sé að nota einhverskonar hamingjureikning (nytjastefnu) en samt er það tæpt. </li></ul>
  16. 16. Tilraun til b óta <ul><li>Hver einstaklingur ber frum ábyrgð á sínu eigin lífi. </li></ul><ul><li>Hluti af gæfu einstaklingsins er að velja „rétt“ að eigin áliti úr þeim kostum sem á vegi manns verða á lífsleiðinni. </li></ul>
  17. 17. Valþröng <ul><li>Skortur á frelsi og/eða möguleikum leiðir af sér valþröng. </li></ul><ul><li>Að koma fram við fólk af virðingu felur m.a. í sér að virða valfrelsi þess og tryggja að valmöguleikar séu til staðar. </li></ul>
  18. 18. Skyldun ám og val <ul><li>Skyldun ám gengur gegn valfrelsi nemenda/foreldra/skattgreiðenda með greinilegum hætti. </li></ul><ul><li>Þessi valþröng verður að vera sem allra minnst og/eða réttlætanleg. </li></ul>
  19. 19. Val í skyldunámi <ul><li>Sk ólar eiga að auka valhæfni og val gagnvart nemendum og foreldrum (þegnar í lýðræðisþjóðfélögum). </li></ul><ul><li>Ekkert er því til fyrirstöðu að skattgreiðendur hafi líka val um skólakerfið að einhverju leyti. </li></ul>
  20. 20. Kennarar <ul><li>Kennarar, sem starfsmenn hins opinbera, eiga að nj óta sérstakrar verndar til frelsis. </li></ul><ul><li>Félaga-, skoðana-, trú-, mál- og ritfrelsi kennara á að vera eins rækilegt og frelsi annarra leyfir. </li></ul>
  21. 21. S érstök staða kennara <ul><li>Kennarar eru þ ó í sérstakri stöðu. </li></ul><ul><li>Samband þeirra við nemendur er ekki á jafnréttisgrundvelli og nemendur eru oftar en ekki áhrifagjarnir og með takmarkaða dómgreind (vegna aldurs). </li></ul>
  22. 22. Áhrif <ul><li>Kennari sem n ýtir (viljandi eða óviljandi) stöðu sína til að hafa óeðlileg/ósanngjörn áhrif á skoðanamyndun nemenda sinna fer út fyrir það sem réttlætanlegt er. </li></ul><ul><li>Hann nýtir frelsi sitt til að traðka á frelsi annarra. </li></ul>
  23. 23. Landamæri frelsisns <ul><li>Kennari m á nýta rétt sinn til frelsis aðeins að því marki þar sem hann byrjar að skerða frelsi annarra. </li></ul><ul><li>Kennari er ekki eina uppsretta skoðanamyndunar nemenda. </li></ul>
  24. 24. Kennarinn <ul><li>Í gegnum kennarann hefur hið opinbera áhrif á nemandann (oft á hátt sem minnir á ítroðslu). </li></ul><ul><li>Áfengis- og fíkniefnamál, staða samkynhneigðra o.s.frv. </li></ul><ul><li>Þ ótt kennari hafi andstæða skoðun á þessum málum hefur hann ekki rétt til að halda henni fram meðal nemenda. </li></ul>
  25. 25. Kennarinn <ul><li>En hann hl ýtur að hafa rétt til að hafna því að gerast málpípa fyrir sjónarmið sem stangast gegn hans (löglegu) sannfæringu. </li></ul><ul><li>Og hann verður að hafa aðgang að virkum vettvangi til að láta skoðun sína í ljós. </li></ul>
  26. 26. Siðareglur <ul><li>Siðareglur eru að m ínu mati ágætur vettvangur til að gera grein fyrir þeirri takmörkun sem kennari verður að sæta. </li></ul><ul><li>Sú takmörkun þarf ekki að vera sú sama í valskólum enda leiðir hana af valnauð fyrst og fremst. </li></ul>
  27. 27. Siðareglur <ul><li>S érstök staða barna (sjúklinga, aldraðra…) gefur þó tilefni til að ætla að reglur þurfi að eiga við um valkvæðar stofnanir/fyrirtæki að einhverju leyti. </li></ul><ul><li>En það er réttarfarslegt mál, þótt það hvíli á siðferðilegum grunni. </li></ul>
  28. 28. Siðareglur <ul><li>Að öllu öðru leyti á lífsskoðun og siðferði kennarans að hvíla á vali hans sjálfs. </li></ul><ul><li>Öll höft eiga að vera l ágmarkshöft. </li></ul>
  29. 29. Siðareglur <ul><li>Kj ósi kennarar að mynda með sér samtök um tiltekna siðferðilega breytni eða vammleysi eiga þeir að vera frjálsir að því. </li></ul><ul><li>Kjósi menn að standa utan þess á það einnig að vera í boði. </li></ul>
  30. 30. Siðareglur <ul><li>Siðareglur sem þ ú aðhyllist ekki af sjálfsdáðum eru tilgangslausar og kjánalegar. </li></ul><ul><li>Siðareglur sem settar eru um atriði sem allir eru sammála um eru óþarfar (eins og bæklingur um mannasiði) </li></ul>
  31. 31. Siðareglur <ul><li>Siðareglur sem settar eru í þeim tilgangi að auka veg og virðingu heillar stéttar eru gjarnan annað tveggja: uppskafning eða virkjun og hvorugt er siðferðilega merkilegt. </li></ul>
  32. 32. Siðareglur <ul><li>Siðareglur sem eru sj álfsprottnar eða uppgötvaður og maður samsinnir af heilum hug geta verið uppörvandi og gagnlegar í senn. </li></ul><ul><li>Þær styðja við frumábyrgð fólks á eigin lífi og geta markað stefnu í átt til gæfu. </li></ul>
  33. 33. Siðareglur <ul><li>Það er algjört grundvallarskilyrði að siðareglur s éu sem mest valkvæðar. </li></ul><ul><li>Það er algjör haugalygi að fólk í störfum skuldbindi sig umfram það sem segir í lögum/ráðningasamningi sjálfkrafa. </li></ul>
  34. 34. Elizabeth Campbell <ul><li>[siðvit] dafnar ekki með einberum reglum og stöðlum, heldur í sameiginlegu átaki fólks sem hefur gert sér grein fyrir siðferðilegri ábyrgð sinni og þeim miklu siðferðilegu áhrifum sem gjörðir þeirra og skoðanir hafa á nemendur þeirra. </li></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>The Ethical Teacher: 114 </li></ul></ul></ul></ul></ul>
  35. 35. Elizabeth Campbell: <ul><li>Að lokum ættum við, í stað þess að reiða okkur á siðferðilega staðla til leiðsagnar kennurum, að gera siðferðilega ástundun að hinum skilyrta faglega staðli fyrir kennara. </li></ul>
  36. 36. Spurningar <ul><li>Hversu miklu m áli skiptir virðing annarra? </li></ul><ul><li>Hver er réttur kennara til að andæfa þeirri stefnu sem skólastjóri (yfirvöld) setja? </li></ul><ul><li>Hversu leiðandi ætli siðareglur séu í daglegu starfi kennarans? </li></ul><ul><li>Hvert sækir kennari innblástur? </li></ul>
  37. 37. Spurningar <ul><li>Eiga kennarar að vera vammlausari en öskukallar? </li></ul><ul><li>Þ órbergur Þórðarson var rekinn úr kennslu þegar hann gaf út Bréf til Láru. Fór hann yfir strikið eða þeir sem ráku hann? </li></ul>
  38. 38. Spurningar <ul><li>Er það almennt álit að þær stéttir sem flagga siðareglum: lögfræðingar, læknar, kennarar - séu á hærra siðferðisplani en aðrar stéttir? </li></ul><ul><li>Eða þurfa þeir meira á siðareglum að halda en aðrir? </li></ul>
  39. 39. Spurningar <ul><li>Er kennsla starf sem er ofvaxið siðviti venjulegs f ólks? </li></ul><ul><li>Hvers virði eru siðareglur án viðurlaga? </li></ul><ul><li>Hvers virði eru siðareglur sem margbrotið er gegn? </li></ul>

×