Your SlideShare is downloading. ×
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Thanks for flagging this SlideShare!

Oops! An error has occurred.

×
Saving this for later? Get the SlideShare app to save on your phone or tablet. Read anywhere, anytime – even offline.
Text the download link to your phone
Standard text messaging rates apply

Creatieve Stad Den Haag 2008 (csdh)

1,849

Published on

Drie jaar is het programma ‘Creatieve Stad Den Haag’ nu onderweg. Drie jaren waarin veel van de in 2005 geformuleerde ambities zijn waargemaakt. Een periode waarin de geest van het stimuleren van de …

Drie jaar is het programma ‘Creatieve Stad Den Haag’ nu onderweg. Drie jaren waarin veel van de in 2005 geformuleerde ambities zijn waargemaakt. Een periode waarin de geest van het stimuleren van de creatieve economie zich heeft verspreid. Zonder al te veel tumult overigens. Daar hebben we bewust voor gekozen. Het stimuleren van de creatieve economie is evenzeer een kwestie van inventiviteit als van weloverwogen beleid. Maar wel een beleid waarin zichtbare resultaten een goed gevoel en vertrouwen in de toekomst geven. Dit boek geeft goed inzicht in deze resultaten.

The programme ‘Creatieve Stad Den Haag’ has now been running for three years. During this three-year period, many of the ambitions that were formulated in 2005 have come true. It’s a period in which the spirit of stimulating the creative economy has spread, and without a lot of commotion for that matter. In fact, we consciously chose to do that. Stimulating the creative economy is just as much a question of inventiveness as it is of well-considered policy. But a policy in which visible results provide a good feeling and confidence in the future. This publication gives good insight in these results.

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
1,849
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

Report content
Flagged as inappropriate Flag as inappropriate
Flag as inappropriate

Select your reason for flagging this presentation as inappropriate.

Cancel
No notes for slide

Transcript

  • 1. Creatieve Stad Den Haag 2008
  • 2. Maurits van de Laar (Galerie Maurits van de laar en aMbassadeur creatieve stad) “Er is een dynamiek in Den Haag ontstaan gedurende de laatste jaren, die moeten we verder uitbouwen.” “Ik heb nu onder andere in Istanbul en Tallinn contacten gelegd, kunstenaars en instellingen daar reageren enthousiast en gretig op het programma.”
  • 3. Foreword weinig kans als ze verborgen blijft. Wie voor het realiseren van veelbelovende actually no knowledge at all, creativity stands little chance if it is hidden. Henk Kool and Jetta Klijnsma ideeën ruimte nodig heeft, kan - uiteraard anyone who needs room to realise promis- Voorwoord onder voorwaarden - rekenen op de steun van het programma creatieve stad. dat ing ideas can count on the support of the creatieve stad programme, subject Henk Kool en Jetta Klijnsma uitgangspunt is inmiddels op bevredigende wijze werkelijkheid geworden; veel jonge to certain conditions, of course. that basic principle has now become reality ondernemers hebben onderdak gevonden in a very satisfactory way: many young drie jaar is het programma ‘Creatieve the programme ‘Creatieve stad den in de door de gemeente ter beschikking entrepreneurs have found accommodation stad den Haag’ nu onderweg. drie ja- Haag’ has now been running for three gestelde (en vaak flink verbouwde!) panden. in buildings made available (and extensively ren waarin veel van de in 2005 gefor- years. during this three-year period, er wordt nu gewerkt aan een ‘kaart van de rebuilt!) by the municipality. muleerde ambities zijn waargemaakt. many of the ambitions that were for- creatieve stad’. Het moet een plattegrond Work is now being carried out on a ‘map of een periode waarin de geest van het mulated in 2005 have come true. it’s worden aan de hand waarvan opdracht- the creative city’. this will be a map that stimuleren van de creatieve economie a period in which the spirit of stimulat- gevers creatieven in den Haag kunnen customers can use to find creative talent in zich heeft verspreid. Zonder al te veel ing the creative economy has spread, vinden, maar die ook bijvoorbeeld toeristen the Hague, but also one that tourists can tumult overigens. daar hebben we and without a lot of commotion for de weg kan wijzen door creatief den Haag. use to find their way through this creative bewust voor gekozen. Het stimuleren that matter. in fact, we consciously dat is weer eens iets anders dan een toer city, for example. that’s a lot different van de creatieve economie is evenzeer chose to do that. stimulating the door historisch den Haag. to a tour of the historical attractions of een kwestie van inventiviteit als van creative economy is just as much a the Hague. weloverwogen beleid. Maar wel een question of inventiveness as it is of beleid waarin zichtbare resultaten well-considered policy. But a policy in Maurits van de Laar (Galerie Maurits van de laar and een goed gevoel en vertrouwen in de which visible results provide a good aMbassador creatieve stad) toekomst geven. dit boek geeft goed feeling and confidence in the future. “In recent years, there’s been a new dynamism in inzicht in deze resultaten. this publication gives good insight in The Hague that we have to build on.” these results. Wat waren de uitgangspunten ook al weer? creativiteit is in den Haag ruim voldoende so what were the basic principles behind “I’ve now established contacts in Istanbul and Tallinn, aanwezig. Maar net als kennis zonder doel this? there’s plenty of creativity in the among other places. Artists and institutions there have eigenlijk geen kennis is, heeft creativiteit Hague, but just as aimless knowledge is reacted enthusiastically and eagerly to the programme.” 4 5
  • 4. en dat zijn we eigenlijk ook aan onze and this is actually an obligation that we Wij bedanken de talloze instanties en We would like to thank the countless sta(n)d verplicht. Wie den Haag zegt, zegt have to our city and our position. For most organisaties die hun steun aan creatieve bodies that have lent their support to nu in één adem residentie, recht en vrede people, the Hague is synonymous with a stad den Haag hebben gegeven – creatieve stad den Haag, both in word and of strandpret. Maar de stad heeft zoveel place to live, justice and peace, and also in woorden en in daden. in het bijzonder deed. We would like to single out the eu in meer te bieden. denk aan kunst en cultuur, the beach. but the city has so much more willen wij in dit verband de eu noemen, particular, which has provided enormous innovatie en ondernemerschap. Het inter- to offer. For example, there’s art and cul- die met een substantiële bijdrage uit de impetus to the project through a substan- nationale karakter van de stad zal steeds ture, innovation and a spirit of enterprise. zogenoemde d2-middelen het project een tial contribution from its d2 funding. meer de groei en bloei van de stad en de and the international character of the city enorme impuls heeft gegeven. Gezien de this was, moreover, justifiable support regio gaan bepalen. nu is het tijd om ook will increasingly determine its growth and ‘lissabon-doelstellingen’ en de aandacht within the context of the ‘lisbon objectives’ creatieve stad den Haag die internationale prosperity, and that of the region. now is voor innovatie ook een terechte steun. and the attention devoted to innovation. uitstraling te geven. Zeker nu den Haag the time to give creatieve stad den Haag Wij hebben er alle vertrouwen in dat de We have every confidence that this good, zich officieel kandidaat heeft gesteld als this international image too, particularly goede en constructieve samenwerking constructive collaboration will continue in europese culturele Hoofdstad 2018. as the Hague is now one of the official de komende jaren wordt voortgezet. the years to come. a start has been made candidates for european capital of de start is gemaakt; nu is het een kwestie and it is now a question of continuing to op winst aan ‘vierkante meters’ kunnen culture 2018. van doorpakken. We maken het ons met z’n tackle the issue. We don’t make it easy for we trots zijn. dat geldt evengoed voor het allen niet gemakkelijk; maar nooit gescho- ourselves but if you don’t shoot, you don’t stimuleringsfonds, opgezet om startende We can be proud of the gains we have ten, altijd mis; of wie niet waagt, wie niet score. or, in other words, he who dares, creatieve ondernemers te faciliteren en made in terms of ‘square metres’. We wint. Geen spreekwoord uit ut Groen Geile wins. it’s not a proverb that comes from te ondersteunen. We hebben een groot can also be proud of the incentive Fund, boekie, maar wel één dat den Haag als een ‘ut Groen Geile boekie’, but it is one that aantal interessante voorstellen mogen started to facilitate and support new handschoen past. fits the Hague like a glove. beoordelen die de fantasie prikkelden. creative entrepreneurs. We have been able dat maakte duidelijk hoe groot het poten- to assess a huge number of interesting tieel van den Haag in feite is. een goed proposals that stimulated our imaginations. Jetta Klijnsma Jetta Klijnsma deel van deze uitgave is gewijd aan onder- and which have made clear just how great Wethouder van cultuur en Financiën councillor for culture and Finance nemers die van het stimuleringsfonds a potential the Hague actually has. a large gebruik hebben gemaakt – verhalen die proportion of this spending is devoted to Henk Kool Henk Kool letterlijk boekdelen spreken. entrepreneurs that have taken advantage Wethouder van sociale Zaken, Werkgele- councillor for social affairs, employment of the incentive Fund and their stories liter- genheid en economie and the economy ally speak volumes. 8 9
  • 5. Art on display Kunst in de etalage JoHan Gustavsson (artist, initiator oF 1646 and aMbassador creatieve stad) “Thanks to the hard work of some individuals and organizations the last few years, we now can start voorwaarts met de rem erop. dat advancing with the brake on. that’s feeling an upswing in the contemporary art scene in wordt het geval wanneer je als kunste- what artists do when they don’t know naar niet weet hoe lang en waar je je where or for how long they can work. The Hague.” werk mag doen. Kunst maken en een Producing art and having a bulging dik gevulde portemonnee is een zeer wallet is a very rare combination, cer- “The result of the networking will be something we zeldzame combinatie, zeker aan het tainly at the beginning of your career. can harvest in the coming years.” begin van een carrière; reden dat veel and it’s the reason why many artists kunstenaars hun atelier en presenta- are forced to set up their studio and tieplek noodgedwongen in kraak- en gallery in squats and buildings that gebruiken, draag je bij aan een betere tive appearance and economic growth. slooppanden inrichten. are due for demolition. uitstraling en economische groei. dit geldt this applies, for instance, to the neighbour- bijvoorbeeld voor de wijken net buiten het hoods just outside the city centre. they de creatieve stad is ervan overtuigd dat creatieve stad is convinced that young centrum. Zij ademen een stadse, energieke have an energetic, urban atmosphere and jonge kunstenaars onmisbaar zijn voor artists are an indispensable part of the sfeer uit en zijn toch nog goed betaalbaar. yet they’re still quite affordable. an art de creatieve groei van de stad. een dak creative growth of the city. and a roof over een kunstgalerie (of atelier) is een mooie gallery (or studio) is a fine addition to the boven hun hoofd is één van de zaken die their heads is one of the things that the aanvulling op de verschillende functies die various functions that the neighbourhood de gemeente kan bieden. daarom heeft municipality can provide. this is why the de wijk al heeft. has already. programma creatieve stad den Haag het creatieve stad den Haag programme has aantal permanente vierkante meters voor expanded the space available for artists by door kunstenaars een vaste werk- en by providing artists with permanent work- kunstenaars uitgebreid met ondermeer adding Groenewegje 136, boekhorststraat expositieruimte te bieden, neemt het aantal ing and exhibition space, the number of Groenewegje 136, boekhorststraat 125, 125, Paviljoensgracht 133 and uilebomen succesvolle en opvallende kunstenaars successful, exciting artists quickly grows. Paviljoensgracht 133 en uilebomen 66. 66, among other places. an additional snel toe. een gunstige ontwikkeling waar this is a favourable development of which een bijkomend voordeel: wanneer je benefit of this is that by locating gallery de creatieve stad heel trots op is. en een creatieve stad is very proud. and it’s also presentatieruimte voor kunstenaars in facilities for artists in streets that need an ontwikkeling die ook buiten de stadsgren- a development that has not gone unnoticed straten plaatst die wel een impuls kunnen impulse, you contribute to a more attrac- zen niet onopgemerkt is gebleven! outside the city limits! 10 11
  • 6. 1646 BoeKHorststraat 125 2512 Cn den HaaG www.enter1646.CoM 1646 1646 een soort kippenladder naar boven en When they first entered the building, the aangebouwde scheefgezakte kotjes. initiators of 1646 clara Palli Monguilod, dat was de situatie die initiatiefnemers Johan Gustavsson, nico Feragnoli and van 1646 clara Palli Monguilod, Johan Floris Kruidenberg found a sort of hen- Gustavsson, nico Feragnoli en Floris ladder to the first floor and a number of Kruidenberg voor ogen kregen toen ze half-collapsed lean-tos. now this beautiful voor het eerst het pand binnen stapten. building houses an ‘artist-run’ project place nu vind je in dit prachtige pand een where artists from every part of the world ‘artist-run’ project place waar kunstenaars are working. 1646 has so-called ‘location 12 13
  • 7. uit alle windstreken van de wereld werk- projects’. this means that an increasing zaam zijn. 1646 heeft zogenaamde lokatie- number of new artists are invited to work projecten, dit betekent dat op uitnodiging together on a project. also exciting is the steeds weer nieuwe kunstenaars aan een video exchange project ‘vast-forward’ that GuM GuM project werken. opvallend is ook het video has led to an international network of or- Gum, voorheen bekend als red Hot Hotel, Gum, formerly known as red Hot Hotel, exchange project ‘vast-forward’ dat heeft ganisations for exchanging video material. was al een kunstenaarsinitiatief voordat het was already an artists’ initiative before it geleid tot een internationaal netwerk van omgedoopt werd tot Gum. er zijn wisse- was rechristened Gum. there are various organisaties die onderling videomateriaal lende exposities en een atelierruimte. Gum exhibitions held there and there is also circuleren. neemt deel aan Hoogtij (www.hoogtij.net), studio space. Gum takes part in Hoogtij 14 15
  • 8. GuM net als 1646 en Galerie West. tijdens deze (www.hoogtij.net), as do 1646 and Galerie PaviLJoensGraCHt 133 rondgang langs kunstenaarsinitiatieven West. during this tour of artists’ initiatives 2512 Bn den HaaG en galeries worden in Gum vernieuwende and galleries, Gum presents innovative www.GuMMM.eu tentoonstellingen en performances exhibitions and performances. gehouden. 16 17
  • 9. de vide worKsHoP/ sPLendid/ Bewoners- orGanisatie rivieren- Buurt-sPuiKwartier uiLeBoMen 66 2511 vP den HaaG www.viavide.CoM uiLeBoMen 66 uiLeBoMen 66 Het pand aan uilebomen 66 is in het verre in the distant past, uilebomen 66 was built verleden gebouwd als basisschool voor as a primary school for girls (the berna- meisjes (de bernadette school) en jongens dette school) and boys (the Padua school). (de Padua school). Maar na de grondige after extensive renovation, it has become renovatie kun je pas echt spreken van een a truly multifunctional building! it is used 18 19
  • 10. multi-functionele ruimte! Het pand wordt for meetings by the residents’ association. GaLerie west GaLerie west gebruikt door de bewonersorganisatie the Hague’s pop group splendid rehearses er zijn heel wat vuilniszakken naar buiten it took a lot of full rubbish bags to convert om te vergaderen. de Haagse popgroep there and even has a recording studio. gedragen om van een voormalig pension a former boarding house for the homeless splendid repeteert hier en heeft zelfs een and finally there is vide - visual & individual voor dak- en thuislozen een moderne kunst- into a modern art gallery. the initiators geluidstudio. en tot slot is vide, visual & design experiences. From uilebomen 66, galerie te maken. initiatiefnemers Marie- Marie-José sondeijker and akiem Helmling individual design experiences, hier geves- vide organises a variety of international José sondeijker en akiem Helmling kregen did get support from the municipality but tigd. vide organiseert vanuit uilebomen activities in the field of visual communi- wel steun van de Gemeente, maar moesten they still had to do a lot of work to get their 66 allerlei internationale activiteiten op cations. zeker ook zelf heel wat werk verrichten om fine premises ready. as well as the gallery, het gebied van visuele communicatie. het mooie pand klaar te krijgen. naast de West also houses a design bureau. West 20 21
  • 11. GaLerie west GroeneweGJe 136 2515 Lr den HaaG www.GaLeriewest.nL galerie, vind je in West ook een ontwerp- is no ordinary gallery because Marie-José bureau. West is geen gewone galerie, want organises all sorts of exciting activities in Marie-José organiseert allerlei opvallende which everyone with an interest in art can activiteiten waar iedereen met belang- take part, such as art walks and lectures stelling voor kunst aan kan deelnemen, on contemporary art. zoals kunstwandelingen en lezingen over eigentijdse kunst. 22 23
  • 12. The importance of communication: navid nuur (Kunstenaar en aMbassadeur creatieve stad) Show what you do! “Er is nu een overview waardoor we zien wat er allemaal gebeurt en daardoor is er een stroming op Het belang van communicatie: gang gekomen. Vroeger moest je echt de juiste Laat zien wat je doet! mensen kennen. Nu er een structuur is, is het allemaal heel helder.” iets leuks opzetten is één, het pro- setting up something nice is one navid nuur (artist and aMbassador creatieve stad) moten bij ‘het publiek’ een tweede thing but promoting it to the public is “There’s now an overview. Now we can see what is vereiste. of het nu gaat om een quite another. whether it’s a fashion happening and it’s leading to a movement. Before modeshow, een nieuw bedrijf of om show, a new company or an interest- that, you really had to know the right people. Now een interessante bijeenkomst: het ing meeting, it acquires value only if that there’s a structure, everything is very clear.” krijgt pas waarde als anderen weten others know what’s going to happen. wat er gaat gebeuren. Communicatie Communication is the deciding factor, is de allesbepalende factor, dat weet as Creatieve stad knows only too well. de Creatieve stad ook. en daarom which is why there’s a communication is er een communicatiebudget voor budget for special initiatives. innovatief zijn dat het aansloot bij de doel- stad. allotting a budget is purely intended bijzondere initiatieven. stellingen van de creatieve stad. een bud- as support. so where’s the catch? Well, creatieve stad supported a number of get toekennen is puur bedoeld als steuntje there actually isn’t one. on the one hand, de creatieve stad heeft een aantal bijzon- special initiatives or ideas with a communi- in de rug. en het mes? dat snijdt aan twee special initiatives get the exposure they dere initiatieven of ideeën met communica- cation budget. Proposals received support kanten. enerzijds krijgen bijzondere initia- deserve and the initiators can profile tiebudget ondersteund. voorstellen werden if they were strong in terms of content and tieven de verdiende exposure, de initiatief- themselves more effectively. on the other ondersteund als zij inhoudelijk sterk waren were implemented by a reliable, responsi- nemer kan zich hierdoor beter profileren. hand, the communication confirms the feel- en door een betrouwbare en verantwoor- ble organisation. and, of course, the plan anderzijds bevestigen de communicatie- ing that the Hague bubbles and fizzes with delijke organisatie werden uitgevoerd. had to be creative and innovative enough uitingen het gevoel dat den Haag borrelt en creative entrepreneurship. en natuurlijk moest het plan zo creatief en to meet the objectives of the creatieve bruist van creatief ondernemerschap. 24 25
  • 13. navid nuur (Kunstenaar en aMbassadeur creatieve stad) navid nuur (artist and aMbassador creatieve stad) ”Buitenlandse curatoren en verzamelaars kijken ”Foreign curators and collectors often look a bit vaak wat verbaasd als je zegt dat je vanuit Den amazed when you say that you work from The Haag werkt. Ze zijn daardoor wel nieuwsgierig Hague. However, it makes them curious to know naar wat er nog meer in Den Haag gebeurt.” what more is happening in the Hague.” een goed voorbeeld is de netwerkorganisa- a good example of this is the networking kick off bijeenkomst in december 2008. a national and international design event tie nieuwe Garde. deze groeiende club van organisation nieuwe Garde. this growing nog een voorbeeld: dH/, een publicatie with a big kick-off meeting in december jonge creatieven heeft het afgelopen jaar club of young creative talent has set up a waarin stroom Haagse tentoonstellings- 2008. another example is dH/, a publica- tal van opvallende initiatieven opgezet. Met wealth of exciting initiatives over the last ruimtes, kunstenaars en opvallende foto- tion in which stroom shows galleries, art- een bijdrage uit het communicatiebudget year. and with a contribution from the com- grafische beelden van de stad laat zien. ists and striking photographs of the city. konden ze deze initiatieven op een opval- munication budget, these initiatives could lende manier neerzetten. denk aan ‘acht- be shown in a striking way. examples are de creatieve stad communiceert zelf and, of course, creatieve stad also uur-overwerk’ en de nieuwsflits. de nieuwe ‘acht-uur-overwerk’ and the newsflash. the natuurlijk ook. dit boek is een goed voor- communicates itself. this book is a good Garde is ook buiten den Haag opgevallen… nieuwe Garde has also attracted notice beeld. net als consept Magazine, een example. another is consept Magazine, outside the Hague. digitaal magazine dat een dwarsdoorsnede a digital magazine that shows a cross- bij sommige projecten is de gemeente laat zien van alle opvallende activiteiten section of all the exciting activities taking inhoudelijk betrokken. Zo heeft design den the municipality is very closely involved in die in de stad plaatsvinden. place in the city. Haag de eerste stappen gezet naar een some of the projects. For example, design (inter)nationaal design event met een grote den Haag has taken the first steps towards 26 27
  • 14. Consept eerste online magazine van creatieve stad den Haag www.conseptmagazine.nl Creatieve stad den Haag ConSept Publicatie creatieve stad First online magazine Creatieve den Haag 2007 Stad Den Haag our fashion, our textile www.conseptmagazine.nl Creatieve Stad Den Haag communicatie van Koninklijke Pubication about Creatieve Stad academie van beeldende Kunsten Den Haag 2007 Our fashion, our textile Communication Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten Frismakers communicatie netwerkbijeenkomsten van Frisblik Frismakers Communication tools for network- meetings for Frisblik Pitch! dH/ Publicatie Haagse architectenbureau’s Publicatie over hedendaagse kunst door stroom den Haag door stroom den Haag Pitch! DH/ Publication about architects in The Hague Publication about contemporary art door Stroom Den Haag by Stroom Den Haag
  • 15. website Gerd arntz www.gerdarntz.org arti 07 en 08 Publicatie schoon of schijn communicatie van art, affiche: dennis Koot Website Gerd Arntz design en taste beurs www.gerdarntz.org Publication Fake or fair Arti 07 en 08 Affiche: Dennis Koot Communication for Art, Design and taste fair website nieuwe Garde www.nieuwegarde.nl Website Nieuwe Garde Hangar36 tabloid www.nieuwegarde.nl communicatie bij de opening Hangar 36 tabloid Communication tool for opening advertentie CsdH in festivalbijlage ad Advertisement CSDH in festival enclosure AD
  • 16. design den Haag 2007 communicatiemiddelen design den Haag 2007 Huisstijl Creatieve stad communication tools design den Haag 2008 Creatieve stad Brand identity Creatieve Stad Kick-off den Haag 2008 Design Den Haag 2008 Budike Jeans Creatieve Stad Kick-off catalogus Den Haag 2008 Budike Jeans catalogue design den Haag 2007 promotiemateriaal design den Haag 2007 communication tools
  • 17. op de kunstbeurs ‘Preview’ in berlijn arno van roosMaLen (directeur strooM den HaaG en Made in maakten strooM den HaaG en GaLerie west indruk. de opvallend aMbassadeur creatieve stad) “De Haagse kunstwereld heeft altijd al kwaliteit en The Hague vormgegeven stands kregen zoveel ambitie gehad. Maar onder meer door de ondersteuning vanuit CSDH kunnen we nu ‘de ramen aandacht dat mensen specifiek naar de in europese design en fashion Haagse bijdragen kwamen kijken. openzetten, frisse wind naar binnen blazen’. Dat doen magazines lees je steeds vaker we door buitenlandse kunstenaars en deskundigen over den Haag. de sterke hier uit te nodigen én door Haagse kunst en ontwikkeling van de creatieve kunstenaars in het buitenland te (re)presenteren.” Haagse sector valt schijnbaar ook buiten nederland op. Het “Er komt een waardevolle dialoog op gang die programma creatieve stad Haagse kunstenaars en ondernemers het gevoel geeft heeft daarom afgelopen jaar dat hun ambitie terecht en legitiem is. Dát is een creatieve en opvallende Haagse belangrijke stimulans voor het kunstklimaat.’ ontwerpers en bedrijven finan- aLexander BudiKe kreeg cieel ondersteund, wanneer zij overweldigende positieve reacties op hun product of dienst op een zijn budike Jeans op de befaamde internationale toonaangevende ‘bread and butter’ in het spaanse beurs wilden presenteren. deze barcelona, een internationale oMar Munie, de populaire Haagse HonGKonG was de inspirerende ontwerpers en instellingen zijn modebeurs met meer dan 100.000 tassenontwerper, kreeg de kans zijn locatie voor de business of design de best denkbare ambassa- bezoekers. dankzij de contacten en handgemaakte tassen te presenteren op Week, het aziatische meest deurs voor de creatieve stad! reacties van de grote labels en shops de cPd-modebeurs (collections vooraanstaande congres voor de weet alexander nu zeker dat hij op de Premieren düsseldorf). voor omar creatieve sector. nederland was dit jaar goede weg zit! betekende dit veel nieuwe contacten en themaland, dus nederland zelf werd goed dat zijn tassen waarschijnlijk binnenkort in vertegenwoordigd met ondermeer Zuid europa te koop zullen zijn. een flinke delegatie uit den Haag van ontwerpers en ondernemers. de KoninKLiJKe aCadeMie van BeeLdende Kunsten was aanwezig op de salone del Mobile in Milaan, dé designbeurs in europa. door het werk van studenten te exposeren, zijn de opleidingen in Meubelontwerp en textiel internationaal meer bekend geworden.
  • 18. strooM tHe HaGue and GaLerie west made a big impression at the arno van roosMaLen (director oF strooM tHe HaGue and Made in ‘Preview’ art fair in berlin. the strikingly designed stands got so much attention aMbassador creatieve stad) “The art world in The Hague has always had quality The Hague that people came specifically to see the and ambition. But thanks to the support from Creatieve people from the Hague. Stad Den Haag, among others, we can now ‘fling open the Hague features increas- the windows and let in a breath of fresh air’. We do that ingly often in european design by inviting foreign artists and experts here and by and fashion magazines. it presenting and representing art and artists from The seems that the rapid develop- Hague abroad.” ment of the creative sector in the Hague is also being noticed “There’s a valuable dialogue gathering pace that gives outside the netherlands. this artists and entrepreneurs in The Hague the feeling that is why the creatieve stad their ambition is justifiable and legitimate. And that is programme provided financial certainly a major stimulus for the artistic climate.” support to the city’s innovative aLexander BudiKe was swamped with designers last year, whenever positive reactions to his budike Jeans at they wanted to present their the celebrated ‘bread and butter’ trade products or services at a fair in barcelona. this is an international leading international trade fair. oMar Munie, the popular bag designer, HonG KonG was the inspiring venue fashion fair with more than 10,000 after all, these designers and got the opportunity to present his bags for the business of design Week, asia’s visitors. thanks to the contacts that he organisations are the best at the cPd fashion trade fair ( collections leading congress for the creative made there and the reactions of the big possible ambassadors for the Premieren düsseldorf). For omar this sector. this year the theme country labels and shops, alexander now knows creative city! meant a lot of new contacts. thanks to was the netherlands so Holland was that he’s certainly on the right path! this, his bags will probably soon be on well represented by a large delegation sale in southern europe. of designers and entrepreneurs, including a good many from the Hague. tHe dutCH royaL aCadeMy oF art was present at the salone del Mobile in Milan, the leading european design trade fair. by exhibiting the work of students, the academy’s courses in furniture design and textiles have become better known internationally.
  • 19. 0900-design over groeien, goede ideeën en chemie 0900-design is een winkel voor designmeubels, -verlichting en -accessoires. Alhoewel? “Winkel is eigenlijk een te beperkte term. 0900-design is meer een beleving. Zeker nu we in Hangar36 zitten. Hier kom je niet alleen om iets moois kopen, je doet hier ook inspiratie op.” 39
  • 20. entree 0900- design store. 0900-design on Growth, good ideas and chemistry 0900-design is a shop for designer furniture, lighting and accessories. With a difference. “Actually the word ‘shop’ is a bit limiting. 0900-design is more of an experience, and certainly so now that we’re in Hanger36. You don’t just come here to buy something beautiful but also to get inspiration.” aanvankelijk opende 0900-design haar 0900-design originally opened in the Piet deuren in de Piet Heinstraat in het Zee- Heinstraat in the Hague’s Zeeheldenkwarti- heldenkwartier. een mooie locatie, maar er. it was a good location but their success het succes dwong rik Krispijn, Patricio forced rik Krispijn, Patricio de boom and de boom en ronald lagendijk uit te kijken ronald lagendijk to look for new premises. naar een nieuw pand. “We waren letterlijk “We literally and figuratively grew out of our en figuurlijk uit ons jasje gegroeid”, licht rik existing premises,” explains rik. literally toe. letterlijk, omdat 0900-design steeds because 0900-design was attracting ever meer merken wist aan te trekken. Figuurlijk more brands and figuratively because the in een andere stijlkamer. de ontwerpen you’re always arriving in a room that has a omdat het zakentrio grootse plannen had. three businessmen had ambitious plans. komen tot zijn recht, je krijgt er echt gevoel different style. the designs are shown to bij. en het inspireert! Zeker omdat we de their best advantage and you really get a verFrissende Mix a reFresHinG Mix settings steeds veranderen.” bij 0900- feeling from them. it’s inspiring! especially “ten eerste wilden we onze winkel uitbrei- “Firstly we wanted to expand our shop. design vind je een verfrissende mix van as we’re always changing the settings.” at den. 0900-design moest meer een bele- 0900-design had to be an experience. jong aanstormend talent en ontwerpers die 0900-design, you can find a refreshing mix ving worden. dat is gelukt in ons nieuwe and that’s what it became in our new allang naam hebben gemaakt. ontwerpen of young, up-and-coming talent and design- pand. Hier loop je rond en kom je steeds premises. When you walk around here, van het zeer actuele nederlandse merk ers that made their names a long time ago. 40 41
  • 21. Gevel Hangar36. Moooi staan naast klassiekers als rietveld designs created by the very contemporary en Gispen. “We vertegenwoordigen dutch brand Moooi alongside classics graag nederlands en hopelijk in de nabije by designers like rietveld and Gispen. zee. deze reacties krijgen wij heel direct as easily in our own, beautiful the Hague. toekomst Haags werk. uiteraard is ook “We like to represent dutch work, and van klanten die onze store of onze website there’s a lot more happening here than just buitenlands design bij ons te vinden.” hopefully work from the Hague too in the bezoeken. eindelijk alle design ‘om de living and governing. the creative sector is future. but of course you can also find hoek’.” on the march and the Hague is becoming a wereLdstad aan Zee foreign design here.” real international city on the coast. We get Wie de woonbladen leest, zou denken dat CHeMie these reactions straight off from custom- je voor designshoppen vooral in amster- an internationaL City Maar 0900-design wilde meer dan alleen ers visiting our store or our website. Finally dam moet zijn. rik: “Precies. dat wás zo! on tHe Coast een groter winkelpand. “in designsteden we’ve got all the design we want right on 0900-design brengt daar verandering anyone reading the interior design maga- als Milaan en berlijn zie je dat alle schakels our doorstep.” in. de designs uit de bladen vind je net zines would think that you have to go to in het designproces – van tekentafel tot de zo goed hier in ons mooie den Haag. er amsterdam to find design shops. “exactly!’ verkoop – dicht bij elkaar zitten. Hierdoor CHeMistry gebeurt hier veel meer dan alleen wonen agrees rik. “that used to be the case but ontstaat chemie. de ontwerper wint advies but 0900-design wanted more than just a en regeren. de creatieve sector rukt op. 0900-design is changing all that. You can in bij de verkoper (die de consument goed bigger shop. “in cities that are celebrated den Haag wordt echt een wereldstad aan find the designs in these magazines just kent), de marketeer weet een product goed for their design, like Milan or berlin, you 42 43
  • 22. algemene ruimte Hangar36. in de markt te zetten, het prototype wordt can see that all the links in the design toen is gegaan…prachtig! Het pand, de “Well, one day we found ourselves high mooi gefotografeerd, studenten krijgen de chain, from drawing-board to sales, are verbouwing, de aankleding, de huurders, up in the old KPn building on the binck- kans in alle keukens mee te kijken, en ga very close to each other. this creates a alles was binnen een jaar geregeld. op horstlaan, which is now bink36. My eye zo maar door. een metropool binnen een chemistry. the designer gets advice from 5 september 2008 is Hangar36 officieel immediately alighted on a large warehouse metropool. dat wilden wij ook in den Haag. the salesperson (who knows the consumer geopend. een knalfeest.” en de beoogde at the back of the site. to cut a short story We hebben hierover gesproken met de ge- well), the marketer knows how to market kruisbestuiving? “die is er vanaf het eerste even shorter, that was it! but it was great meente. die was meteen enthousiast voor the product effectively, the prototype is moment. de ondernemers kloppen bij how fast everything went after that! the onze plannen. Het paste helemaal binnen beautifully photographed, students get elkaar aan en de klanten profiteren van de building itself, the renovation work, the hun wens om creatief ondernemerschap te to see everything that’s going on, and so verzameling professionals. daar zijn we als decor, the landlords – everything was set- stimuleren.” on and so forth. it’s a metropolis within a 0900-design best trots op.” tled within a year. Hangar36 was officially metropolis. that’s what we wanted to do opened on 5 september 2008. it was quite HanGar36 in the Hague. We talked to the municipal- a party!” and the cross-fertilisation they samen met de creatieve stad en vestia ity about this and they were immediately are aiming at? “that’s been there since werd gezocht naar een plaats waar de plan- enthused by our plans. it fits in exactly with day one. the entrepreneurs are knocking nen van 0900-design te realiseren zouden their wish to stimulate creative entrepre- on each other’s doors and the customers zijn. “Zo stonden we op een dag ergens neurs.” are benefitting from this growing group of hoog in het oude KPn-gebouw op de binck- professionals. at 0900-design, we’re very horstlaan, nu bink36. Mijn oog viel meteen HanGar36 proud of that.” op een grote loods achter op het terrein. together with creatieve stad and vestia, a om een kort verhaal nog korter te maken: search was launched to find a place where dit was het! de snelheid waarmee alles the plans of 0900-design could be realised. 44 45
  • 23. Shaina Pietersz is personal assistent voor modeontwerpers “Ik heb mijn eigen vak gecreëerd” Een studie internationale communicatie. Een vrienden- kring vol kunstenaars. “Ik zag kunstenaars worstelen om te leven van hun werk. Jezelf in de markt zetten is een complex proces, waar ik dan weer veel van weet. Zo ontstond het idee voor LegoCom.” 46
  • 24. Shaina Pietersz is a personal assistant to fashion designers suBsidies en Fondsen suBsidies and Funds “I created my own job” dat shaina’s perfecte plaatje op dit mo- Just because shaina’s perfect vision can’t ment niet te realiseren is, wil niet zeggen be achieved at the moment, it doesn’t dat ze stil zit. integendeel. shaina legt zich mean she is doing nothing. on the She studied international communications toe op de persoonlijke begeleiding van contrary, shaina is focusing on providing modeontwerpers, één van de peilers van personal guidance for fashion designers and her circle of friends overflowed with legocom. “ik begon met het begeleiden – one of the cornerstones of legocom. artists. “I saw artists struggling to live from van kunstenaars met allerlei specialitei- “i started with providing guidance for their work. Establishing yourself in the ten. vaak begon het met aanvragen van subsidies en fondsenwerving. voor iedere artists with all sorts of specialities. this often started with applying for subsidies market is a complicated process that I kunstvorm zijn weer andere instanties, and funding. For ever form of art there know a lot about. That’s how the idea of andere wegen te bewandelen. er zijn al are different funding bodies and different personen en bedrijven die hulp hierbij approaches, and there are already people LegoCom came about.” aanbieden. ik besloot me te specialiseren and companies offering help in this. i de- in het modevak. om echt wat te kunnen cided to specialise in fashion. if you really betekenen, moet je de ingangen kennen.” want to be useful you have to know your shaina Pietersz is een jonge en gedreven shaina Pietersz is a young, enthusiastic legocom ontving van de creatieve stad way into this.” legocom received a con- ondernemer. Ze weet waar ze staat en entrepreneur. she knows where she is and een bijdrage uit het stimuleringsfonds. tribution from creatieve stad’s incentive waar ze heen wil met legocom. “Mijn where she wants to go with legocom. “Hiermee heb ik de mogelijkheden van fund. “i used this to research legocom’s uiteindelijke doel is om jonge en veelbe- “My ultimate goal is to offer young, promis- legocom onderzocht om modeontwerpers possibilities for helping fashion designers lovende modeontwerpers drie dingen te ing fashion designers three things: a place te ondersteunen. als pilotproject heb ik and took budike Jeans as a pilot project.” bieden: een werkplek, een naaiatelier met to work, a dressmaking atelier with all budike Jeans genomen.” alle benodigde apparatuur en persoonlijke the necessary equipment and personal vaLuaBLe ContaCts begeleiding bij het marketen van hun werk.” guidance in marketing their work.” but to waardevoLLe ContaCten legocom has been working for budike Maar om dat doel te verwezenlijken heeft achieve that goal, legocom needs a cash legocom werkt al vanaf 2007 voor budike Jeans since 2007 and the brand will get its legocom een miljoeneninjectie nodig. injection running into millions. and that Jeans, een merk dat in 2009 op de markt market launch in 2009. “alexander budike dat geld is er niet. althans niet nu. “die money isn’t there. at least, not now. “i’m zal verschijnen. “alexander budike studeer- graduated from the rietveld academy droom laat ik natuurlijk niet zomaar varen. not going to abandon my dream just like de in 2007 af aan de rietveldacademie. in 2007. during his finals presentation, i absoluut niet!” that. not at all!” tijdens zijn eindpresentatie heb ik mensen asked people to leave their contact details 48 49
  • 25. Polaroids en entreekaarten van Bread and Butter 2008. gevraagd om hun gegevens achter te laten if they wanted to hear the latest about als ze op de hoogte wilden blijven van het alexander’s work. the result was a list of werk van alexander. Het resultaat: een hundreds of addresses that have turned bestand van honderd adressen die zeer out to be very valuable. there are even waardevol zijn gebleken. er zijn contacten contacts that worked on creating budike die belangeloos hebben meegewerkt Jeans for nothing! shortly after this, there aan het ontstaan van budike Jeans! Kort was a fashion show on the Grote Market daarna volgde een modeshow op de Grote for which i recruited sponsors. all of these Markt, waarvoor ik de sponsorwerving activities showed clearly that legocom can nen laten maken, een website, een logo… shaina managed to establish contact with deed. al deze activiteiten hebben duidelijk be of real use to a fashion designer.” allemaal zaken die cruciaal zijn bij de com- ‘bread and butter’, the annual trade fair aangetoond dat legocom echt iets kan municatie van een nieuw te lanceren merk.” in barcelona where every designer shows betekenen voor een modeontwerper.” Creatieve stad den HaaG ondertussen wist shaina contacten te his work. “You don’t just walk in there off legocom then arranged a communica- leggen bij ‘bread and butter’, dé jaarlijkse the street. it needed a whole programme Creatieve stad den HaaG tion budget for budike Jeans. “We needed beurs in barcelona waar iedere ontwerper of presentation and communication. but, legocom regelde vervolgens een com- this badly if we were to launch budike zijn werk wil laten zien. “Je komt er niet it worked! We got a budget from the mu- municatiebudget voor budike Jeans. “dit Jeans effectively. For example, we had a zomaar in. een heel traject van presenteren nicipality to put together a good presenta- hadden we hard nodig om de lancering comprehensive catalogue made, a website, en communiceren. Maar: het lukte! van de tion for the trade fair. all in all, it was an van budike Jeans goed aan te pakken. Zo a logo…all the things that are crucial in gemeente kregen we een budget om de amazing experience because at bread and hebben we een uitgebreide catalogus kun- communicating a new brand.” Meanwhile beurspresentatie goed in elkaar te zetten. butter we established 250 very valuable 50 51
  • 26. al met al een waanzinnige ervaring, want contacts. What’s nice is that big brands like op bread and butter deden we 250 zeer d&c and G-star have been following budike waardevolle contacten op. leuk is dat Jeans from that moment.” grote merken als d&c en G-star budike Jeans vanaf dat moment steeds volgen.” a reaL FiGHter shaina enjoys her work with budike Jeans eCHt veCHten immensely but sometimes it’s also her job shaina heeft veel plezier in haar werk met to ‘fight’. “legocom works exactly where budike Jeans. Maar soms is haar vak ook art stops and commerce starts. they often ‘vechten’. “legocom werkt precies op het collide. i translate the designer’s ideas for snijvlak tussen kunst en commercie. dat the general public. i challenge, puncture Bread and Butter botst vaak. ik vertaal de ideeën van de ideas, put forward new ideas. Finally it Barcelona, januari ontwerper naar het grote publiek. ik daag should all lead to a business plan, a vision, 2008. uit, prik ideeën door, opper nieuwe ideeën. a mission, a manifesto. in short, it should uiteindelijk moet het allemaal leiden tot lead to the basis of a new brand. that’s a een bedrijfsplan, visie, missie, manifest, long road full of discussion and controver- kortom: de basis van een nieuw merk. dat sy. a bike-artist for whom i worked once hit is een lange weg van veel gesprekken en the nail on the head when he called me a veel controverse. een bike-artist waarvoor ‘bitch mamma’. He was right. i’m strict but ik werkte, noemde mij treffend: bitch 1,000% committed. What a great job, huh? mamma. dat ben ik helemaal. streng, maar and to think that i created it myself!” 1000% betrokken. Wat een leuk vak, hè? en helemaal zelf gecreëerd!” You can find LegoCom in the Atelierstraat at Bink36. LegoCom is gevestigd in de Atelierstraat van Bink36. 52 53
  • 27. De flow van The flow of Motoko Motoko Het klinkt Aziatisch. The name sounds Maar dat is het niet! Asian, but it isn’t. Want achter Motoko Because behind schuilen gewoon Motoko are two ordi- twee nuchtere Hol- nary, down-to-earth landse ondernemers: Dutch entrepreneurs: Jeroen Schellekens Jeroen Schellekens en Mark Visser. and Mark Visser. 55
  • 28. leemte in den Haag op het gebied van film until they decided to set up a company en animatie. Motoko heeft echt wat toe together. “We saw a gap in the market in te voegen. dat merken we op dit moment the Hague for film and animation. Motoko sterk door onze wisselwerking met <>taG, really has something to add to this. We can het platform voor audio- en visuele kunst. see this very definitely at the moment in We kunnen veel voor elkaar betekenen. the interaction with <>taG, the platform ook zijn we complementair aan organi- for audio and visual arts. We can do a saties als nlXl en lust, die zich richten lot for each other. We also complement op grafische vormgeving, nieuwe media, organisations like nlXl and lust that focus toch klinkt Motoko oosters. Hoe zit dat? but Motoko does sound oriental all the internet en technologie.” on graphic design, new media, the internet Mark: “We hebben geen specifieke link met same. Why is that? “We don’t have any spe- and technology.” het verre oosten, als dat is wat je bedoelt. cific link to the Far east, if that’s what you startersBudGet “We kozen de naam Motoko, omdat we een mean,” says Mark. “We chose the name Jeroen: “via ons netwerk hoorden we van starters’ BudGet toko begonnen op het gebied van motion. Motoko because we started a business [a de creatieve stad. interessant. We belden “We heard of creatieve stad through our alles in ons werk draait om beweging. ‘toko’ in indonesian and in dutch slang] that voor een afspraak en presenteerden onze network,” says Jeroen. “it sounded inter- We maken films, clips, reclamespots, specialises in motion. everything in our plannen bij de gemeente. We lieten wat esting so we called for an appointment and promotiefilms. voluit heten we daarom: work is about motion. We make films, clips, werk zien en vertelden wat we wilden. then presented our plans to the municipal- Motoko film & motion design.” commercials and promotional films. that’s Wat we wilden? We hadden een starters- ity. We showed them some work and told why our full name is Motoko film & motion budget nodig. camera’s, de bijbehorende them what we wanted. What did we want? KunstaCadeMie design.” apparatuur, softwarepakketten, i-macs: we Well, we needed a starters’ budget. We Jeroen en Mark leerden elkaar meer hadden het allemaal nodig om aan de slag needed cameras, peripheral equipment, dan tien jaar geleden kennen tijdens hun art sCHooL te kunnen. en dan natuurlijk basisvoorzie- software packages and i-Macs to start studie beeld en Mediatechnologie aan de Jeroen and Mark got to know each other ningen als werkruimte, website, huisstijl, vi- work. and then, of course, basic facilities Hogeschool voor de Kunsten utrecht. more than ten years ago when they were sitekaartje.” vanaf het eerste gesprek met like working space, a website, a house na hun studie gingen ze elk hun eigen kant both studying image and Media technology de creatieve stad is het snel gegaan met style and business cards.” From the first op. totdat ze besloten samen een bedrijf at the utrecht school of the arts. after Motoko. Mark: “We deden onze aanvraag meeting with creatieve stad, things went op te richten. Jeroen: “We zagen een graduating, they each went their own way. vlak voor de deadline die de gemeente quickly for Motoko. “We applied just before 56 57
  • 29. hanteert. Zo kwam het dat we binnen twee the municipality’s deadline,” says Mark. maanden een aanvraag deden, budget “in fact, within two months, we had applied, kregen en het ook uit moesten geven.” got our budget and spent it.” Paard van troJe tHe Paard van troJe Jeroen en Mark volgen hun eigen ‘flow’ Jeroen and Mark go with their own flow voor het opzetten van Motoko. “iedere in setting up Motoko. “every step follows stap is een logisch gevolg van de vorige. logically from the one before. or in other oftewel: na de opstart zijn we ons over words, after the start-up we focused on de inhoud gaan buigen. eén van de eerste content. one of our first orders was for opdrachten was voor symposium10 symposium10 (www.symposium10.nl) in (www.symposium10.nl) in het Paard van the Paard van troje. this was a symposium troje. een symposium waarop veel ge- where a lot of discussion took place about sproken werd over den Haag als culturele the Hague as the possible cultural capital Hoofdstad van europa in 2018. aan ons of europe in 2018. it was our job to freshen de taak om verfrissing in het geheel te everything up with hard-hitting films about brengen met pittige filmpjes van mensen people who had something to say about die iets zeggen over den Haag. een leuke the Hague. it was a nice job because our klus, want ons werk moest helemaal pas- work had to fit into the symposium entirely. sen in het grotere geheel van het sympo- We had to be a team player, advise, and filmers, documentairemakers en animators show something of their work in our cin- sium. Meedenken, adviseren en onze eigen contribute our own creative ideas. that’s uit om iets van hun werk te laten zien in ema. the nice thing about this is that the creatieve ideeën inbrengen. deze manier the way of working that suits us best.” onze filmzaal. Het leuke is: de maker is zelf maker himself is there so the audience can van werken past het beste bij ons.” aanwezig. Het publiek kan vragen stellen ask questions and get to know him better. FiLM eveninGs en uitgebreid kennis maken. er is zoveel there’s so much talent in the Hague that FiLMavonden in addition to its commercial work, Motoko talent in den Haag dat hier een platform can get a platform here.” naast het commerciële werk, organiseert also holds film evenings under the name kan krijgen.” Motoko maandelijkse filmavonden onder cinetoko. “We invite local film-makers, www.motoko.tv de noemer cinetoko. “We nodigen Haagse documentary-makers and animators to www.motoko.tv 58 59
  • 30. Kunstzinnige banden met kunstzinnige panden: ArtiKraak Sommige ontwikkelingen zijn zo logisch dat je ervan staat te kijken. De antikraak- beweging van de jaren negentig kon bogen op sympathie van het grote publiek vanwege haar vreedzame karakter. Veel antikrakers hadden een artistieke inslag of oefenden een kunstzinnig beroep uit, en zulke mensen misgun je een dak boven het hoofd toch niet? Maar een goede organisatie ontbrak. Daarvoor moesten we nog even wachten, op de komst van bezielde mensen met gevoel voor kunst, ondernemen en huisvesting. Iemand als Willemijn de Boer. 60
  • 31. The art of occupying artiKraak wordt nog wel eens in één adem genoemd met stichting Kunstpassage. artiKraak is sometimes mentioned in the same breath as the Kunstpassage founda- buildings: ArtiKraak begrijpelijk, maar niet helemaal correct: stg. Kunstpassage is de (semi)organisa- tion. this is understandable but it’s not entirely correct: Kunstpassage is the (semi) tie die inmiddels al twintig jaar lang de organisation that has been trying to steer Some developments are so logical that alternatieve huisvesting in den Haag tracht alternative housing in the Hague for twenty you’re hardly surprised by them. For te sturen en vaste samenwerkingspartner years now and is a permanent partner of instance, the ‘anti-squatter’ movement of van artiKraak. Willemijn de boer koesterde artiKraak. this was already Willemijn de die ambitie al tijdens haar opleiding Kunst- boer’s ambition when she was studying the nineteen-nineties could easily count on en cultuurwetenschappen in rotterdam. art and cultural science in rotterdam, public sympathy because of its peaceful Met een scheut marketing erin. Waarom in together with a dash of marketing. but den Haag? “omdat den Haag een prachtige why the Hague? “because the Hague is a nature. Many ‘antikrakers’ (anti-squatters) stad is waarin heel veel gebeurt. er blijft beautiful city where there’s a lot happen- had an artistic bias or practiced an artistic alleen veel te veel verborgen. ik wil dat ing. only there’s so much of it that remains profession. So surely you would not deny onzichtbare gedeelte zichtbaar maken.” hidden. i want to make that invisible part visible.” people like that a roof over their heads? oMsLaGPunt But there was a lack of good organisation. Willemijn werkte na haar studie enige tijd turninG Point We had to wait some time for that – for bij onder meer het nationale toneel in den Haag en bij de Hogeschool voor de Kun- after graduating, Willemijn worked for some time for the national theatre in the impassioned people with a feel for art, sten utrecht. een mogelijkheid vanuit stg. Hague and the utrecht school for the arts. business and housing. Someone like Kunstpassage gaf vorm aan haar ambitie: an opportunity offered by Kunstpassage het ‘regelen’ van panden voor kunstenaars crystallised her ambitions: to ‘arrange’ Willemijn de Boer. met als eerste locatie het pand aan de accommodation for artists, with the first anna Paulownastraat 76: anna. Met haar location being anna Paulownastraat 76: deels economische achtergrond besefte anna. With a background that was partly ze donders goed dat zoiets met steun van in economics, she quickly realised that 62 63
  • 32. werk van de av kunstenaar a.J. scheper. titel: ‘over onderdruk’ betrokken bij het dagelijks reilen en zeilen that, she’s involved in the daily ins and outs in vijf andere panden die Kunstpassage of five other buildings that Kunstpassage in beheer heeft. controleren, verzorgen, manages. this involves checking, look- maar ook programmeren. Want daar ing after things, and also programming. de gemeente een stuk beter van de grond something like that gets off the ground gaat het natuurlijk om: het uitdragen en because, at the end of the day, that’s what zou komen. “creatieve stad den Haag was much better with the support of the bekend maken van de creativiteit die op it’s about: expressing and publicising the en is gelukkig vrij toegankelijk”, aldus Wil- municipality. “Fortunately, creatieve stad die locaties geconcentreerd is en een weg creativity that’s concentrated in these lemijn. “inhoudelijk kwamen mijn opleiding den Haag is – and continues to be – pretty zoekt naar het grote publiek. Willemijn locations and which is searching for a path en ambities ook goed overeen met het accessible,” says Willemijn. “and my educa- organiseert voor dat doel speciale samen- to the general public. With that in mind, programma. voor mij was het contact met tion and ambitions also corresponded well komsten op ‘de anna’, onder de noemer Willemijn holds special meetings at anna creatieve stad den Haag een belangrijke to the programme. For me, contact with ‘eat, meet & greet’. uitleg overbodig: kom, called ‘eat, Meet & Greet’. the name says stimulans voor mijn ondernemerschap.” creatieve stad den Haag was a major kijk rond, bewonder en ontmoet interes- it all: come, take a look around, admire and stimulus to my entrepreneurship.” sante mensen. onder het genot van een meet interesting people. and have a tasty eat, Meet & Greet smaakvol hapje, want de catering wordt ter bite to eat at the same time, because the in het dagelijks leven is Willemijn vaak te eat, Meet & Greet plaatse verzorgd. catering is provided in-house. vinden in het pand waarmee het allemaal in her day-to-day life, you can often find begon, anna, dat ze onderbeheert voor Willemijn in the building where it all started Groot BeLanG a very iMPortant Business stg. Kunstpassage. Het thuisfront van – anna – which she manages on behalf of tijdens eat, meet & greet ontmoeten at eat, Meet & Greet meetings people from een ongeveer vijftien actieve creatieve Kunstpassage. it’s home to fifteen active vogels van zeer diverse pluimage elkaar. very different backgrounds meet each bedrijfjes en kunstenaars. daarnaast is ze creative companies and artists. apart from en dat is precies de bedoeling. other. and that’s exactly the intention. 64 65
  • 33. de ‘homebase’ van artiKraak. buitenstaanders worden insiders; ze zien outsiders become insiders. they not only niet alleen het brede scala aan kunstzin- see a wide range of artistic activities nige activiteiten, maar ook het pand. en het but also the building. and the attraction aantrekken van panden blijft voor artiKraak of buildings remains a very important een zaak van groot belang. de gemeente business for artiKraak. although the mu- is weliswaar goed bezig, maar er zijn meer nicipality is doing its best, there are other ‘toeleveranciers’ denkbaar, bijvoorbeeld uit possible ‘suppliers’ such as the commercial de commerciële sector. vastgoedontwik- sector. Property developers with empty kelaars met leegstaande panden zouden buildings could ook hun voordeel kunnen doen met de inzet also benefit from the work of artiKraak. van artiKraak. Willemijn de boer is nog Willemijn de boer’s job is far from finished. lang niet klaar met haar klus. een eenzame is it a lonely job? it’s nice enough. klus? valt mee. Hoewel … “de crossover is although… “the crossover has been suc- gelukt, nu moeten we het succes vasthou- cessful but now we have to maintain that wekelijkse eat, den. Het beheren van al die panden valt success. Managing all of these buildings meet & greet avonden in anna. niet mee, hoor,” verzucht Willemijn. “Maar isn’t easy, you know,” sighs Willemijn. “but ik ben blij met wat ik kan doen voor de i’m pleased with what i can do for the city. stad. Het is toch ook een fijne stad, met al after all, it’s a fine city, isn’t it? With all of die activiteit? Misschien wat personeel voor these activities? Maybe it would be nice to artiKraak erbij, dat zou wel leuk zijn …” have some more personnel for artiKraak. that would be nice.” 66 67
  • 34. Mode- en textiel laboratorium: “Een extra kans om je als jonge ontwerper te onderscheiden” Den Haag is een nieuw initiatief rijker; een flexibele expositie- en atelierruimte voor studenten en alumni van de opleiding Tex- tiel en Mode van de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten. Een initiatief dat zeker zal opvallen in én buiten de stad. 69
  • 35. Fashion and textiles lab: creatieve stad den Haag, stadsherstel academy started a working group together den Haag en stroom startte de academie with creatieve stad, stadsherstel den “An extra opportunity to stand een werkgroep. “We hebben gekeken hoe Haag and stroom. “We looked for ways of out as a young designer” we deze wens konden invullen. stads- herstel keek naar locatie, stroom heeft in- fullfilling this wish. stadsherstel looked for the site, stroom provided a lot of input and houdelijk veel bijgedragen en de creatieve creatieve stad provided a very welcome The Hague has yet another initiative to stad zorgde voor een welkome subsidie. subsidy. to sum it up, thanks to such a add to its credit: flexible exhibition and Kortom, dankzij een prettige samenwer- king kan dit mode- en textiel laboratorium very nice collaboration, this fashion and textiles lab can now start in the beesten- studio facilities for students and graduates in het pand aan de beestenmarkt van start! markt! of the Dutch Royal Academy of Art’s tex- van PLan naar PraKtiJK FroM PLan to PraCtiCe tiles and fashion course. This is an initiative Het laboratorium is een grote ruimte van the laboratory is a big room measuring that will certainly turn heads inside and 260 m2. Hier werken twaalf ontwerpers: 260 m2 where 12 designers work - starters outside the city. starters en studenten. de ruimte is and students. the room is equipped as a ingericht als atelier, maar kan ook voor studio but it can also be used for exhibi- exposities, bijeenkomsten, lezingen en tions, meetings, lectures and a host of “de academie wil actief deelnemen aan “the academy wants to take an active part allerlei interessante initiatieven op mode- other interesting activities in the field of het culturele klimaat van de stad.” aan het in the cultural life of the city,” says Gerard en textielgebied gebruikt worden. via twee fashion and textiles. two glass facades woord is Gerard Hali, stafmedewerker van Hali, a staff member of the academy and glazen puien kijken voorbijgangers de provide passers-by with an uninterrupted de KabK en één van de initiatiefnemers one of the initiators of the project. “What werkruimte in. “de studenten en starters view of whatever is happing inside. “the van het project. “Wij willen graag een plek we want to do is to create a place where huren de ruimte voor een aantrekkelijk students and starters can rent the room voor studenten en alumni om zelfstandig students and graduates can work and tarief. dat betekent dat de ontwerpers for an attractive price. this means that the te werken en te exposeren. deze ruimte is exhibit. such places are often unafford- zelf volledig verantwoordelijk zijn voor het designers themselves are completely re- vaak kostbaar en moeilijk te vinden. Wil je able and also difficult to find. if you want pand, de uitstraling, de samenwerking, sponsible for the building, its appearance, jong talent aan de stad binden, dan moet je to keep young talent in the city, you have de exposities, alles.” Gerrit uittenbogaard collaboration, exhibitions…everything.” mogelijkheden creëren.” samen met to create possibilities for them.” so the is de coördinator van de afdeling textiel Gerrit uittenbogaard is the coordinator of 70 71
  • 36. en Mode van de KabK en van het project. the academy’s textile and fashion depart- Zijn studenten bevestigen hem dat een ment. His students have confirmed that this dergelijk initiatief een welkome aanvulling initiative is a welcome addition to the course. is op de opleiding. “Met deze ruimte maken “With this facility, young designers can jonge ontwerpers kennis met de praktijk. get to grips with practice. at intermediate bij mbo-scholen zie je die praktijkervaring vocational schools, practical experience is ingebed in de opleiding. bij de academie embedded in the course but this is a bit more ligt het iets moeilijker. onze studenten zijn difficult at the academy. our students are vaak avant-gardistischer. Ze bewandelen often more avant-garde. they take different andere wegen om uiteindelijk te kunnen paths to finally live from their talent.” leven van hun talent.” Positive sounds Positieve KLanKen there were an amazing number of students er waren ontzettend veel aanmeldingen en and graduates who wanted to use the facility. studenten en alumni goede reacties van studenten en alumni. and there were many good reactions too. textiel/mode van de KaBK de huurders zijn geselecteerd op enthou- the tenants were selected for their enthusi- gaan aan de slag met hun nieuwe atelier- en siasme, drive, en motivatie en inbreng. asm, drive, motivation and contribution. “For expositieruimte in het “eén van de studenten kwam bijvoorbeeld instance, one of the students came up with centrum van den Haag. met een plan om het initiatief ‘in de markt a plan to ‘market’ the project. i mean, as a fotografie: nico laan te zetten’. als merk, met producten om te brand with products to produce and sell. and ontwikkelen en te verkopen. verder wordt while this book was going to press, a lot of er tijdens het ter perse gaan van dit boekje hard work went into producing a website, a hard gewerkt aan een website, een nieuwe new name, a logo, that sort of thing. For us, naam, een logo, dat soort zaken. Het is it’s great to see how quickly the designers voor ons prachtig om te zien hoe snel de embrace this as their own project. it’s their ontwerpers dit oppakken als hun eigen pro- opportunity to stand out.” ject. Hún kans om zich te onderscheiden.” 72 73
  • 37. Het LaBoratoriuM aLs tHe LaB as extension oF zien wat je doet. dit initiatief is een plek to show what you’re doing. this project verLenGde van de oPLeidinG tHe Course waar dat kan. Hier kun je statements provides a place where you can do that. de opleiding Mode en textiel stimuleert the fashion and textiles course does maken. Haags ontwerptalent verdient Here you can make statements. design studenten niet alleen in creatieve zin, óók not just stimulate students to be crea- erkenning en bekendheid. niet alleen in talent in the Hague deserves recognition. het ondernemerschap hoort er duidelijk bij. tive. there’s also a clear business angle. de Hofstad, ook ver daarbuiten.” not just here but far away from here too.” uittenbogaard: “of je nu werkt voor de v&d “Whether you work for the v&d department of als avant-gardistisch modeontwerper, store chain or as an avant-garde fashion De atelier- en expositieruimte opent in januari The studio and exhibition room will officially open presentatie blijft het allerbelangrijkste. designer, presentation is everything,” says 2009 officieel. Tijdens dit feestmoment wordt in January 2009. At this gala event, its new name de academie zoekt altijd naar bijzondere uittenbogaard. “the academy always looks ook de nieuwe naam bekend gemaakt. Erbij zijn? will also be announced. Want to be there? Keep manieren om studenten een platform te for special ways of offering students a plat- Houd de website van de KABK in de gaten: an eye on the academy’s website: www.kabk.nl. bieden voor hun eindpresentatie. Maar form for their finals presentation. but aside www.kabk.nl. naast die eindpresentatie moet je laten from the finals presentation, you also have 74 75
  • 38. Hoe fris ben jij? Wie naar de site van Frisblik surft, wordt in eerste instantie niet veel wijzer. Is Frisblik een frisse blik, of een blikje fris? Allebei prima, natuurlijk. Fris is fris en blik is goed recyclebaar. Maar wat is een createer nu weer? 77
  • 39. nederlandse spoor- wegen laat zien hoe ze in 6 weken een klein station ge-upgrade hebben naar intercity station. How fresh are you? Anyone arriving on the Frisblik site can be excused for being a little confused. ‘Fris’ means ‘fresh’ in English but it also means ‘soda pop’. And ‘blik’ can be a view or...a tin can. So is Frisblik a fresh view or a tin of soda pop? Both of them are fine, of course. Soda pop is fresh and a tin is recyclable. But what on earth is a ‘createer’? arend-Jan Majoor, oprichter van Frisblik, is arend-Jan Majoor, the founder of Frisblik, is tijn? Je wuift met je handje naar het Grote do then, as someone who’s shouting in de eerste om toe te geven dat zijn gees- the first to admit that his brainchild needs Geld en gaat je eigen gang. Met je eigen the desert? You wave goodbye to the big teskind enige uitleg behoeft. die begint bij a bit of explanation. it starts with the time idealen als ‘unique selling point’ op zak. money and go your own way. With your zijn eigen periode in het bedrijfsleven, bij that he spent in industry, at shell and own ideas as your unique selling point. shell en unilever. als jonge hond (Majoor unilever. as a young whizz-kid (Majoor was eerst Zien! was toen 25!) merkte hij op dat er in het 25 at the time) he noticed that there was arend-Jan was verstandig genoeg om eerst Let’s see First! bedrijfsleven iets scheef zat. Hij kon, sim- something slightly wrong with the business goed om zich heen te kijken. Per slot was arend-Jan had sense enough to take a pel gezegd, zijn creatieve ei niet kwijt. en al world. to put it in simple terms, he couldn’t en is hij niet de enige ‘crea’ op het westelijk good look around him first. When all was helemaal niet in een projectmatige context. exploit his creativity. and certainly not at halfrond. “ik heb me eerst uitvoerig ge- said and done, he wasn’t the only ‘creative’ Wat doe je dan, als roepende in de woes- all in a project context. so what do you oriënteerd. Zeg maar: een rondje gemaakt. in the western hemisphere. “First i focused 78 79
  • 40. eerste Frismaker in het Ketelhuis van de Caballero Fabriek. in een verfrissende setting ont- moeten ongeveer vijftig innovatiemanagers van topbedrijven elkaar. na de 300 seconden presentaties vindt er inhoudelijke verdieping plaats onder het genot van een hapje en fris drankje. FrisMaKers en FrisBuddies FrisMaKers and FrisBuddies en tijdens het opbouwen van het nieuwe and while he was building up this new netwerk kruiste arend-Jans pad alsof het network, arend-Jan’s path crossed that of voorbestemd was dat van creatieve stad creatieve stad. it was almost as if it had den Haag. “ik heb voor het stimulerings- been preordained. “i produced a pro- fonds een programma gemaakt en een gramme for the incentive Fund and made voorstel gedaan. dat viel bijkbaar in de a proposal. and it seemed to be to their smaak.” dat kan ook niet anders, want de taste.” How could it be otherwise? because ideologie van Frisblik sluit naadloos aan Frisblik’s ideology entirely matches that of bij dat van creatieve stad den Haag. Het creatieve stad. business is the primary bedrijfsleven is de primaire doelgroep. Zij target group. Frisblik gives them the op- krijgen van Frisblik de kans om tijdens spe- portunity to present innovative projects at ciale bijeenkomsten, Frismakers genaamd, special meetings called Frismakers. Frisblik innovatieve projecten te presenteren. Fris- then closes the gap between creatives and blik dicht dan de kloof tussen creatieven en the business world by presenting creatives bedrijfsleven door creatieven als buddy as Frisbuddies. after not even two years, (= Frisbuddy) voor te stellen. Frisblik kan na Frisblik can already include famous names bedrijfskundigen in mijn netwerk waren wel on getting my bearings. You could call it nauwelijks twee jaar al klinkende namen als like schiphol airport and Free record shop degelijk geïnteresseerd in mijn idee om cre- doing the rounds. business managers in schiphol airport en Free record shop op on its list of references. ativiteit en ondernemen samen te brengen, my network were certainly interested in de referentielijst zetten. maar de algemene reactie was toch: leuk, my idea of bringing creativity and business interest maar laat het eerst maar eens zien.” en dat together but the general reaction was still interesse Frisblik has no real ‘headquarters’, unlike was natuurlijk een startsignaal: in januari ‘let us see something first’.” and that was, Frisblik heeft geen echt ‘hoofdkwartier’, most of those that benefit from the incen- 2007 confronteerde arend-Jan de wereld of course, the green light: in January 2007, zoals de meeste deenemers aan het stimu- tive Fund. this is a natural result of the met een nieuw soort netwerkorganisatie, arend-Jan confronted the world with a new leringsfonds dat hebben. een gevolg van network principle. However, there is a clear onder de naam Frisblik. sort of network organisation, under the het netwerk-principe. Wel een duidelijke target group: business. to his satisfaction, name of Frisblik. doelgroep: het bedrijfsleven. arend-Jan arend-Jan Majoor is noticing that this tar- 80 81
  • 41. BasF en dHv vinden direct mogelijkheden tot samenwerking omtrent hun innovatie- projecten. Majoor constateert tot zijn vermaak dat get group is far more prepared to listen to die doelgroep nu met Frismakers veel Frismakers than it was before (“that would meer bereid tot luisteren is dan vroeger never have happened without the incentive (“Zonder het stimuleringsfonds was dat Fund!”). “it’s funny, yes. We approached niet gelukt!”). “Grappig, ja. We hebben al- companies before holding Frismakers vorens Frismakers’ sessies te organiseren sessions to see if there was any interest. bedrijven benaderd, om te zien of er inte- in contrast to a couple of years ago, these resse bestond. en in tegenstelling tot een are the big boys and now they are reacting paar jaar geleden zijn het juist de grotere positively. the challenge remains: you have jongens, die nu wel positief reageren. to have vision in a company. and courage de uitdaging blijft: binnen een bedrijf moet too because you know that a large propor- je visie hebben. en lef; je weet dat een tion of all fine plans are unsuccessful.” groot deel van alle mooie plannen mislukt.” Createer Createer and now to the createer. Who or what is a en nu die createer nog. Wie of wat is een createer? Well, arend-Jan is one. and two createer? arend-Jan is er één. en zijn twee partners are also. a createer is creative compagnons ook. een createer is creatief, but also has a good feel for business devel- en heeft tegelijkertijd een goed gevoel voor opment. all a company has to do is provide novatie, langetermijndenken, duurzaamheid and similar issues are also still searching. business development. lever als bedrijf Frisblik with its innovation challenge and en dergelijke zaken zijn ook nog zoekende. it makes encounters all the more inter- uw innovatieuitdaging in bij Frisblik, en the createers will get to work. “now you Het maakt de ontmoetingen des te interes- esting.” that touches on Frisblik’s core de createers gaan ermee aan de slag. “in see innovation managers being appointed santer.” dat raakt de ‘core business’ van business, which arend-Jan summarises in a met name de grotere bedrijven zie je nu at the larger companies in particular,” Frisblik, die arend-Jan Majoor in één kort single short sentence: innovatiemanagers aangesteld worden”, explains arend-Jan. “and that is exactly our zinnetje samenvat: “vernieuwen, en zorgen “innovate and ensure that it’s tangible!” licht arend-Jan toe, “en dat is juist onze target group. and it’s still pretty new so dat het concreet wordt!” doelgroep. en het is nog vrij nieuw, dus de the people that are now looking after in- For a fresh view, visit www.frisblik.nl. personen die zich nu bezighouden met in- novation, long-term thinking, sustainability Voor een frisse blik bezoekt u www.frisblik.nl. 82 83
  • 42. Liefhertje en De Grote Witte Reus: sprookjes worden werkelijkheid Het klinkt als een sprookje, en volgens de hoofdrolspelers zou het dat ook kunnen worden: Liefhertje en De Grote Witte Reus. Het stuk wordt momenteel gesubsidieerd, maar het gezelschap streeft ernaar de financiering zo snel mogelijk zelf te kunnen verzorgen. Het theater ligt aan de Stations- weg 55 in Den Haag en de toegangsprijs is… stop! 85
  • 43. Liefhertje en De Grote Witte Reus: a real-life fairytale paleis ligt wat verderop, aan dezelfde weg the road at number 80. For the time being, The name sounds like a fairytale. And op nummer 80. dat is voorlopig nog even that’s still in the future but there’s no hurry: toekomstmuziek, maar geen nood: sprook- fairytales always end happily. the main characters say that it could jes lopen altijd goed af. actually turn out to be one. You might entrePreneuriaL sense translate Liefhertje and De Grote Witte onderneMinGsZin Zij uit het onderwijs, hij uit de wereld van she comes from education and he comes from the art world. together, they have Reus as The Sweet Little Deer and The Big de beeldende kunst. samen één idee: a single idea: to show and hopefully to White Giant. At the moment, the play is het zichtbaar maken en liefst ook nog sell work from artists in the Hague that verkopen van werk van door henzelf they themselves have selected. He who being subsidised but the theatre company geselecteerde Haagse kunstenaars. dares, wins. “actually we both faced the is trying to finance it themselves as soon as Je moet maar durven. de Grote Witte same frustration,” explains de Grote Witte possible. The theatre is at Stationsweg 55 in reus licht toe. “We liepen eigenlijk allebei reus. “What you’re doing is nice but where tegen dezelfde frustratie aan. leuk wat je does your income come from? and our The Hague and a ticket to a performance allemaal doet, maar waar komt je inkomen entrepreneurial sense just seemed to come costs… stop! vandaan? daarnaast groeide de onder- naturally.” nemingszin bij ons vanzelf.” ConteMPorary eiGentiJds the result was a ‘shop’ where art-lovers liefhertje en de Grote Witte reus bestaan liefhertje and de Grote Witte reus really resultaat: een ‘winkel’ waar de kunst- can look around, be amazed, be enchant- echt: het zijn Geertje Muffels (in de rol van do exist. they are Geertje Muffels (in the bewuste koper kan rondkijken, zich kan ed, or at least get enthusiastic about the hertje) en robert Jan verhagen (in de rol role of liefhertje) and robert Jan verhagen laten verbazen, betoveren, of tenminste work of the Hague’s contemporary artists. van Grote Witte reus). samen runnen zij (as de Grote Witte reus). together they run enthousiasmeren voor het werk van eigen- after a long period of preparation, the de ‘winkel’ aan de stationsweg 55. ook al the ‘shop’ at stationsweg 55. it’s hardly tijdse Haagse kunstenaars. na een lange opening took place in november. so what geen sprookjespaleis, want voor de twee a fairytale castle but for the two artistic voorbereidingstijd heeft in november de can you see in the fairy-tale castle? kunstzinnige ondernemers is dit pand niet entrepreneurs, the building is just a step on opening plaatsgevonden. Wat is er in het meer dan een tussenstation. Het echte the way. the real castle is a bit further up sprookjespaleis te zien? 86 87
  • 44. werk van Karin Mientjes - open stadion, Project in Zuiderpark den Haag (2006) stiCHtinG Foundation de Grote Witte reus: “Werk van Haagse “Work by local artists with a graphical kunstenaars met een grafische toon. Werk note,” says de Grote Witte reus. “Work waar wij achter staan. Wat dat betreft zijn that we stand behind. From that point of wij de maatstaf. We verkopen wat wij mooi view, we’re the gauge: we sell what we vinden. Het hoeft niet groot te zijn. Wij personally think is beautiful. it doesn’t have houden van ambachtelijk en kleinschalig. to be big and, in fact, we like things that Kleine mode-artikelen. sieraden. Keramiek. are small-scale and made to traditional Handgemaakte producten.” Maar daar methods. small fashion articles. Jewel - houdt het verhaal van liefhertje en de lery. ceramics. Handmade products.” Grote Witte reus niet op. “We bieden naast but the story of liefhertje en de Grote de exposities die je dagelijks in onze winkel Witte reus does not stop there. “as well as kunt bewonderen de mogelijkheid om the exhibitions that you can admire in our kunstenaars te begeleiden. daarvoor heb- shop every day, we also provide guidance ben we een stichting in het leven geroepen. for artists. We’ve set up a foundation to do Je kunt je voorstellen dat een kunstenaar this. i’m sure you can imagine that an artist een gelegenheid zoekt om te exposeren. is always looking for somewhere to exhibit stationsweg die mogelijkheid bieden wij. de juiste – and we provide that. the right mentality 55, het tus- mentaliteit is wel belangrijk!” is also important!” senpaleis van Liefhertje en de Grote witte reus. 88 89
  • 45. inForMatievoorZieninG ProvidinG inForMation en wie daarvan iets wil proeven, moet de if you want to try a bit of that, you should ‘winkel’ op de stationsweg 55 bezoeken. visit the ‘shop’ at stationsweg 55. the Het sprookjeshoofdkwartier is zowel winkel fairytale headquarters is a shop and a als expositieruimte. een plaats om mooie gallery at the same time. a place to see dingen te zien, mooie dingen te kopen, maar and buy beautiful things, but also to look ook om rustig rond te kijken, het werk van around and admire the work of artists who waarschijnlijk onbekende kunstenaars te are probably still unknown. and also to find bewonderen en over zowel de artiest als out more about the artists and their work. zijn of haar werk meer te weten te komen. For the time being, those are the everyday en dat zijn dan nog maar voorlopig de activi- activities that have been made possible teiten van alledag, die in ieder geval mogelijk by creatieve stad’s incentive Fund. but de Making of van nadine stijns, zijn gemaakt door het stimuleringsfonds Grote Witte reus is planning even more. 2007 van creatieve stad den Haag. Maar de “it’s important to provide information,” Grote Witte reus is nog veel meer van plan. says the giant. “as soon as we can expand, “informatievoorziening is belangrijk”, aldus we’re going to start with things such as de gigant. “Zodra we kunnen uitbouwen touch-screen presentations. selling beauti- beginnen we met zaken als touch-screen ful things is one thing but for us it’s finally opening. Maar januari is de grote maand: all the appropriate ballyhoo. From that presentaties. Mooie dingen verkopen is about disseminating the creativity that dan gaat de winkel annex gallerie pas echt moment on, it will be shop till you drop één ding, maar het gaat ons uiteindelijk exists everywhere in the Hague. “ open. Met alle toeters en bellen die daarbij in the stationsweg. the giant robert Jan toch om de verspreiding van de creativiteit horen. vanaf dat moment is het ‘shop verhagen summarises the essence of die overal in den Haag leeft. “ January ‘till you drop’ aan de stationsweg. reus this winter’s tale with appropriate vigour: on 29 november 2008, liefhertje and de robert Jan verhagen vat de essentie van “We’re going to start with a bang!” Januari Grote Witte reus got their ‘business’ off het wintersprookje kernachtig samen: liefhertje en de Grote Witte reus hebben op to a start with a so-called soft opening. “We gaan knallen!” To take a look around, see www.liefhertje.nl. 29 november 2008 hun ‘zaak’ een flitsende but January is the big month: that’s when start gegeven met een zogenoemde soft the shop cum gallery will really open, with Kijkje in de keuken? www.liefhertje.nl. 90 91
  • 46. Van DEB naar Incubator: de wereld van Hans Kamphuis wordt steeds werkelijker Hans Kamphuis loop het risico zijn loopbaan af te sluiten als ‘Mr. Creatieve Stad’. Niet omdat hij de geestelijke vader zou zijn, of de meest bezielde ambassadeur, maar omdat hij een personificatie is van de ideologie die aan de Creatieve Stad ten grondslag ligt. Aanjagen! Bemiddelen! Stimuleren! Uitdragen! Kamphuis heeft er misschien grijze haren van gekregen, maar nog lang niet genoeg. 93
  • 47. From DEB to Incubator: sen creatief en ondernemend verbaasde lack of interaction between creative people the world of Hans Kamphuis me. ik dacht eerst aan het opzetten van and entrepreneurs. My first thought was een netwerk. daarmee zouden onderne- to set up a network so that entrepreneurs, is becoming a reality mers, ontwerpers, onderwijs en onderzoe- kinstellingen elkaar beter kunnen vinden.” designers, and educational and research institutions would be more in touch with inmiddels heeft Kamphuis het veld van each other.” since then, Kamphuis has Hans Kamphuis is running the risk of zijn activiteiten wat handzamer ingedeeld. divided up his field of activity a bit more ending his career as ‘Mr. Creatieve Stad’. “twee componenten”, doceert hij. “locatie conveniently. “there are two components,” en continuiteit. Het is allemaal een kwestie he teaches. “location and continuity. it’s all Not because he’s its spiritual father or its van goede keuzes maken.” a question of making the right choices.” most impassioned ambassador but because he’s the personification of the Core Business Core Business de locatie was (en is tot op zekere hoogte) the location was (and is, up to a ideology on which Creatieve Stad is based. de caballero Fabriek in de binckhorst. certain height) the caballero Factory in Inspire! Mediate! Stimulate! Propagate! in voorgaande jaren organiseerde Hans de binckhorst. Maybe Kamphuis has got a few more Kamphuis hier zijn gedroomde ontmoe- tingen van creatieven en ondernemers. in previous years, this is where Hans Kam- phuis held the meetings of creative people grey hairs from it, but there will be plenty veertig stuks in twee jaar tijd. een pres- and entrepreneurs that he had dreamed of. more to come. tatie, waar de organisator toch niet echt there were forty meetings in two years. it tevreden mee was. Kwanititeit genoeg, was an admirable performance but not one maar kwaliteit? in elk geval nog niet genoeg with which the organiser was really satis- sommige mensen zijn nu eenmaal geboren When it comes to their work, some people voor echte continuiteit. “daarom concen- fied. there was sufficient quantity but was met het vermogen verder te kijken dan are born with the ability to see further treren we ons vanaf het voorjaar van 2008 there enough quality? at any rate, there hun professionele neus lang is. en dan than the end of their nose. and that’s when meer op wat wij als onze core business was not enough to ensure real continuity. gaat het al gauw prikkelen. Zo ook bij de stimulation starts. it’s what happened in beschouwen.” “that’s why, since the spring of 2008, uit de ontwerperswereld afkomstige Hans the case of Hans Kamphuis, who started we’ve been concentrating on what we Kamphuis. “Het gebrek aan interactie tus- in the design world. “i was amazed at the regard as our core business.” 94 95
  • 48. vervoLG wHat next? liseerd dan een aangename ontmoeting with a drink and a bite to eat. “nice enough Kamphuis’ echte ‘babytje’ is natuurlijk Kamphuis’ real ‘baby’ is, of course, design- met een hapje en een drankje. “leuk, maar but where do we go from here?”wondered designbusiness. oorspronkelijk een business. this was originally a meeting waar is het vervolg?”, vraagt Kamphuis Kamphuis. ontmoetingsplaats voor ontwerpers en place for designers and entrepreneurs but zich af. ondernemers, nu een paraplu waaronder has now become an umbrella organisa- PLatForM een aantal meer toegespitste activiteiten tion covering a number of more specifi- PLatForM From there it was a small step to ‘creëren schuil gaan. Zoals vele andere intermedi- cally focused activities. like many other en dan is het nog maar een kleine stap & Maken’ (‘create & Make’, or c&M). “it’s airen constateerde Hans al gauw dat er intermediaries, Hans soon observed that naar ‘creëren & Maken’ (c&M). “Het is such a pity that good ideas are shelved weliswaar meer dan voldoende belangstel- although there was more than enough inter- doodzonde dat goede ideeën door tijd- because of a lack of time or money,” says ling bestond voor zijn ‘meetings’, maar dat est in his meetings, little more was actually of geldgebrek op de plank blijven liggen”, Kamphuis. c&M acts as a platform for daarmee eigenlijk niet meer was gerea- achieved in them than a pleasant meeting stelt Kamphuis. c&M fungeert als platform people who take this step towards achiev- deB organiseert vele bijeen- komsten in de Caballero Fabriek, waar ontwerpers, bedrijven en studenten elkaar ontmoeten en moge lijke nieuwe richtingen in product- ontwikkeling bespreken. 97
  • 49. voor hen die de stap naar verwezenlijking ing their dream seriously. and who are pre- impuls te geven kunnen bedrijven tijdens entrepreneurs working in the same sector van de droom serieus nemen. en bereid pared to invest time (and possibly money) een ‘design meets industry bijeenkomst’ at a ‘design meets industry meeting’. the zijn er tijd (en eventueel geld) in te steken. in it. during the events, entrepreneurs get ideeën presenteren aan een speciaal intention behind this is that those who are tijdens de manifestaties krijgt het bedrijfs- the opportunity to present their uitgenodigd gezelschap van ontwerpers, interested in each other’s work will then leven de gelegenheid de ideeën (vaak nog (sometimes utopian) ideas to creative onderzoekers en ondernemers uit dezelfde take definite steps towards realising the utopieën) te presenteren aan creatieven, people, research and education institutes, branche. de bedoeling is dat de in elkaars idea or concept. in order to streamline this, onderzoeks- en onderwijsinstituten, concur- competitors and colleagues. started in werk geïnteresseerde partijen vervolgens they can also use other projects developed renten en collega’s. c&M, opgestart in november 2008, c&M is sponsored by the concrete stappen zetten in de richting van under the deb flag. november 2008, wordt gesponsord door rabobank, the municipality of Zoetermeer de realisering van een idee of concept. om onder meer de rabobank, de gemeente and the chamber of commerce, among dat te stroomlijnen kunnen ze ook weer FaBLaB Zoetermeer en de Kamer van Koophandel. others. “i expect to see ten definite prod- gebruik maken van projecten die onder de the actual incubator itself is the so-called “ik verwacht volgend jaar tien concrete pro- ucts next year,” says Hans, but, of course deb-vlag zijn ontwikkeld. Fablab in the caballero Factory. Here, ducten”, kondigt Hans aan. Maar uiteraard without mentioning names. However, he tangible results can be achieved by turning zonder daarbij namen en rugnummers prijs will admit that “at the moment we’re still FaBLaB an idea into a prototype. there is equip- te geven. “We zijn nu nog bezig met de making an inventory of the companies de eigenlijke couveuse is het zogenoemde ment and software available to students, inventarisatie van de betrokken bedrijven”, involved.” Fablab in de caballero Fabriek. Hier kun- researchers, inventors and entrepreneurs wil hij nog wel kwijt. nen tastbare resultaten worden behaald to help them turn a flash of brilliance into inCuBator door het realiseren van een prototype van the first model. but it should be noted that inCuBator an incubator is an enclosed space with een idee. apparatuur en software staan this is a prototype to generate interest on Het engelse woord incubator betekent artificial temperature control in which klaar voor studenten, onderzoekers, uit- the part of possible manufacturers and broedplaats of couveuse. een afgesloten something can hatch or grow. it might be a vinders en ondernemers om van een ‘flash investors. “it’s about initiating products,” ruimte met een kunstmatige temperatuur- baby, or an animal. or an idea. to provide of brilliance’ een eerste model te maken. explains Hans Kamphuis. “and we make regeling, waardoor iets kan broeden of an effective impetus, companies can let wel: het gaat hierbij om een protoype, it possible to start on that using the most groeien. een mens bijvoorbeeld. of een present their ideas to a specially invited dat interesse moet wekken van mogelijke practical package possible.” dier. of een idee! om een effectieve group of designers, researchers and producenten en van investeerders. “Het 98 99
  • 50. gaat om het initiëren van producten”, ver- airCraFt duidelijkt Hans Kamphuis. “en wij bieden de it’s a great temptation to name names, of mogelijkheid daaraan te beginnen met een course, but Hans Kamphuis is careful not zo praktisch mogelijk pakket.” to do so. it’s still a long path from proto- type to the production line. but what are vLieGtuiG the limits? “if someone comes to me with namen noemen is natuurlijk verleidelijk, a design for a new aircraft, i’m certainly maar Hans Kamphuis is in dat opzicht voor- going to have my doubts,” admits Hans. zichtig. van prototype naar serieproductie “but on the other hand i have more than is nog een lang traject. Maar waar liggen enough contacts in the technology world. de grenzen dan? “als er iemand op mij af With a couple of phone calls, i can tell the komt met een ontwerp voor een nieuw aircraft designer if his idea has a future or vliegtuig, krab ik me wel even achter de whether it would be better to wait a bit.” oren”, geeft Hans toe. “Maar aan de andere Hans expects a great deal from his Fablab, kant heb ik genoeg contacten in de wereld which is now entering its ‘second phase’. van de techniek. Met een paar belletjes kan “it will be the centre.” ik de ontwerper van dat vliegtuig vertellen of zijn idee toekomst heeft of dat hij beter over tHe Border even kan wachten.” Hans verwacht bijzon- incubator, Fablab, creeren en maken, der veel van zijn Fablab, dat nu ‘de tweede design Meets industry: the ideals of creat- fase’ ingaat. “Het wordt hét centrum.” ieve stad are growing under the inspiring leadership of Hans Kamphuis. but no matter how involved he is in the Hague, he 101
  • 51. over de GrenZen still cannot resist peering over the border. HoriZon because however proud he may be of the incubator, Fablab, creëren & Maken, Far over the border, in fact. sadly, this voeg dit samen met de incubator, en het creative impact on the Hague, the horizon design Meets industry: de idealen van de publication is appearing a little too early moge duidelijk zijn: de wereld van Hans is looming nearer. “We must have the cour- creatieve stad groeien onder de bezie- to recount the experiences of Kampuis Kamphuis wordt steeds werkelijker. de wer- age to look further than our own familiar lende leiding van Hans Kamphuis. die, as a member of a dutch trade delegation kelijkheid verschuift steeds meer, van idee territory.” hoezeer hij ook betrokken is bij den Haag, in Hong Kong. accompanied by fellow naar daadwerkelijke toepassing. Kamphuis het niet kan nalaten over de grenzen te creatieve starters, of course. “it will be an is daar blij mee, want hoe trots hij ook is kijken. Heel ver zelfs. deze publicatie is enormous enrichment with added value,” op de creatieve impact van den Haag, helaas net te vroeg om van de ervaringen predicts Kamphuis. “Just imagine the de horizon lonkt. “We moeten het lef heb- van Kamphuis als deelnemer aan een wealth of new ideas that you can acquire at ben om verder te kijken dan ons eigen, nederlandse handelsdelegatie in Hong- something like that...” bekende terrein.” Kong te verhalen. uiteraard vergezeld door mede-creatieve starters. “een enorme HoriZon verrijking met meerwaarde”, blikt Kamphuis From deb to incubator, it’s clear that vooruit. “alleen al de rijkdom aan nieuwe the world of Hans Kamphuis is increas- ideeën die je tijdens zo’n gebeurtenis ingly becoming a reality. and the reality is opdoet …” increasingly shifting from idea to practical application. Kamphuis is pleased about this 102 103
  • 52. voeg daarbij een fikse scheut nuchter- add to this a healthy dash of common heid (“We moeten hier niet doen alsof we sense (“We shouldn’t try to act as if we are Creatieve Stad Den Haag: amsterdam of barcelona zijn – den Haag amsterdam or barcelona – the Hague is the flow is bijzonder genoeg. ik wil met die andere special enough. i don’t mind having a little steden best een robbertje vechten …”) en squabble with the other cities though...”) we weten dat hier de juiste man op de juiste and you know that you’re talking to the continues plaats aan het woord is. right man in the right place. oP HooFdLiJnen door ContinuinG witH entHusiasM Hans van oel kijkt nuchter maar tevreden down-to-earth but satisfied, Hans van oel terug op drie jaar creatieve stad den Haag. is looking back on three years of creat- stel Hans van oel een vraag waar ask Hans van oel a question that “We hebben ingezet op zoveel mogelijk ieve stad den Haag. “We’ve wagered on ook maar de geringste aarzeling in suggests the slightest amount of concrete maatregelen met dito resultaten. as many concrete measures as possible doorklinkt, en je wordt genadeloos doubt and you’ll be dealt with pretty We hebben vierkante meters gemaakt, de with ditto results. We have provided ac- onderuit gehaald. economisch zwaar mercilessly. economic hard times? are start van nieuwe ondernemingen mogelijk commodation, enabled the start of new weer? Zijn creativiteit en duurzaam- creativity and sustainability compat- gemaakt, lokaal, nationaal en zelfs internati- enterprises, and have created a distinct heid verenigbaar? Gaat het allemaal ible? will everything go well in the onaal aan de weg getimmerd. daar ging het profile for ourselves locally, nationally and lukken in de komende jaren? de hype years to come? surely the hype of all in eerste instantie om. daarnaast hebben even internationally. that’s what it was all van al die steden die zo nodig creatief these cities that just have to be so we onmisbare medewerking gekregen van about initially. in addition to this, we have moeten zijn is toch onderhand wel creative is a thing of the past? “all organisaties buiten het stadhuis om het received indispensable cooperation from voorbij ?“allemaal leuk en aardig, well and good but too easy,” says the programma structuur te geven.” the organisations that we approached to maar te makkelijk”, dondert de pro- project leader of Creatieve stad. “if de toekomst? creatieve stad gaat op give structure to the programme.” jectleider Creatieve stad. “als je als the municipality and the city don’t hoofdlijnen onverminderd enthousiast door. What will the future hold? in basic terms, gemeente en als stad niet alles uit de do everything they can to keep the ondernemerslokaties labs55, cabFab creatieve stad will continue with undimin- kast haalt om de economie vitaal te economy healthy and vigorous, they’re tweede fase en rac komen januari 2009 ished enthusiasm. locations for entrepe- houden, ben je geen knip voor je neus not worth a straw!” this is straight talk beschikbaar. dat is goed voor de stevigheid. neurs labs55, the second phase of cabFab waard!” duidelijke taal van een man from a man who certainly knows what verder staan versterking van de zichtbaar- and rac will become available in January die het klappen van de spreekwoorde- he’s talking about. heid met Marketing en communicatie en 2009. that creates solidity. strengthening lijke zweep kent. de ambassadeurs van creatieve stad den visibility with Marketing & communication 104 105
  • 53. Marie-José sondeiJker (eigenaar galerie West en ambassadeur creatieve stad) is een vorm van netwerken geweest. dat ing ourselves,” van oel. “it was a form of “Onze ambitie is gegroeid. Het feit dat we steeds meer had als voordeel dat we met het Fonds niet networking. and the advantage of that was samenwerken is stimulerend en er begint een sterke overkwamen als een soort prijzenpot voor that the Fund was not regarded as a sort wisselwerking te ontstaan.” gelukszoekers. duurzaamheid was en is of pot of gold for fortune-hunters. sustain- nog steeds het toverwoord. Je moet met ability was and still is the magic word. in this “Het is geweldig om als ambassadeur ergens heen dit soort zaken vermijden dat je achteraf sort of business, you don’t want to look back te gaan! Het opent deuren en je kunt alles vragen wat alleen maar kunt zeggen dat je leuk bezig afterwards and say only that the work was je wilt. Het is een hele goede aanleiding om nieuwe bent geweest. dan is het niet meer dan nat fun. then it’s just a damp squib.” mensen te bereiken.” vuurwerk.” ConCrete deveLoPMents ConCrete ontwiKKeLinGen all of that is certainly a considerable da’s allemaal niet niks. Maar de de pro- achievement but the programme makers grammamakers van creatieve stad den of creatieve stad are realistic enough to Haag hoog op de agenda. ook de onder- and the ambassadors of the creatieve Haag zijn realistisch genoeg om dromen be able to distinguish dreams from reality. steuning van (inter)nationale presentaties stad is also high on the agenda. Provid- van werkelijkheid te kunnen onderscheiden. that’s why modesty is also important: “we worden voortgezet. door, bijvoorbeeld, deel ing support for national and international bescheidenheid staat dan ook voorop: keep it exciting but without bragging”. For te nemen aan beurzen in het buitenland kan presentations will also continue. by taking “we houden het sprankelend, maar zonder the time being, concrete developments are creatieve stad den Haag komen tot een part in foreign trade fairs, for example, borstklopperij”. voorlopig staan de concre- at the top of the wish list. like the creat- serieuze internationale uitwisseling. dat is creatieve stad den Haag can enjoy serious te ontwikkelingen bovenaan de verlanglijst. ieve Kaart portal and the online magazine goed voor de dynamiek en de vitaliteit. international exchange, which is good for Zoals van de portal met de creatieve kaart consept with which we want to bridge the dynamism and vitality. en het online magazine consept, waarmee gap between creative people and their duurZaaMHeid we een brug willen slaan tussen creatieven customers. and then, of course, there’s ook het stimuleringsfonds gaat door: sustainaBiLity en opdrachtgevers. en dan is er natuurlijk design den Haag that was set up in 2007 never change a winning concept. Het Fonds the incentive Fund will also continue, design den Haag, in 2007 ‘neergezet’ en and is now due for a serious follow-up (“i had heeft goede jaren gedraaid, niet in het because you never change a winning nu toe aan een serieus vervolg (“gisteren another talk with ed annink of ontwerpwerk minst omdat de lat voor de aspiranten niet concept. the fund has gone well, not least nog overlegd met ed annink van ontwerp- yesterday. it’s going to be really great!”). bepaald laag werd gelegd. ook hier gold: because the bar for candidates was not werk. Het wordt echt fantastisch!”). ook the Hague’s international aspirations play a geen getoeter. “eigenlijk zijn we meer zelf too low. Here too, there was no ballyhoo. hierbij spelen de internationale aspiraties role in this too because a different european op zoek gegaan”, verduidelijkt van oel. “Het “actually, it was rather that we went look- van den Haag een rol, want bij iedere mani- capital will partner the event each time. 108 109
  • 54. Marie José sondeiJker (OWNER OF GalERiE WEST aNd ambaSSadOR cREaTiEvE STad) “Our ambition has grown. The fact that we cooperate more and more is stimulating and is leading to strong interaction.” “It’s great to go somewhere as an ambassador! It opens doors and you can ask what you want. It’s a very good occasion to reach new people.” festatie zal een andere europese regering- in 2010 this will be berlin. stad partner zijn. in 2010 is dat berlijn. these prospects for the future, combined dat toekomstperspectief, gevoegd bij with the tangible results achieved so far, de behaalde tastbare resultaten, is een are a major cornerstone of creatieve stad ‘belangrijke drager’ van creatieve stad den den Haag. “there is confidence and sup- Haag. “er is vertrouwen en draagvlak om port for proceeding further. You can place verder te gaan. Zet daar maar een stevig a big exclamation mark after that!” says uitroepteken achter”, besluit van oel. van oel. ‘Go with the flow’ krijgt de komende jaren ‘Go with the flow’ will get extra significance een diepere betekenis. over the years to come. 110
  • 55. Colofon redaCtie dit is een publicatie van de gemeente den Gemeente den Haag, projectbureau Haag projectbureau creatieve stad en is creatieve stad mede mogelijk gemaakt met een bijdrage ncln tekst & redactie uit het europees Fonds voor regionale Peter schlingemann (Post scriptum). ontwikkeling. www.csdenhaag.nl coos! communicatie & evenementen © Gemeente den Haag, december 2008 enGeLse vertaLinG david Frazer Wray ProJeCt uitvoerinG coos! communicatie & evenementen ontwerP trapped in suburbia FotoGraFie robert Jan verhagen druKwerK vandeventer oPLaGe 800 stuks

×