0
Studie studenten en bijstandSTUVO06-09-2012
1.Inleiding   Marjolijn De Wilde & Sarah Carpentier (UA –CSB)   Koen Hermans & Marian de Groof (KULeuven – LUKAS)
2. RMI wet   26 mei 2002   Min 25 jaar    a) Werk binnen de 3 maand    b) Geïndividualiseerd Project Maatschappelijke In...
3. Aantal studenten met leefloon                 POP        RMI      RMI / POP    2003      10.355.844   130.415    1,26% ...
3. Aantal studenten met leefloon                POP       LL       LL /POP               18-24    18-24       18-24     20...
3. Aantal studenten met leefloon                LL        LL       aandeel                         18-24      18-24     20...
3. Aantal studenten met leefloon                            LL      STUD     STUD/LL                           18-24      ...
4. Onderzoeksvragen1.Vergelijking   BE, NL en FR wetgeving rondstudenten?2.Kenmerken van studenten met een leefloon?3.Hoe ...
5. Bronnen1.   Literatuurstudie (FR-NL-BE)2.   PRIMA DB (profiel STUD)3.   Web enquête (OCMW)4.   Focusgroepen (MA+STUD)
6. Studenten toegelaten tot bijstand?Nederland:• Neen, via studiefinanciering• Geen uitkering voor vroegtijdige schoolverl...
6. Studenten toegelaten tot bijstand?België:•   Ouders = verantwoordelijk•   Onvoldoende inkomen of conflict => recht    o...
6. Studenten toegelaten tot bijstand?België:•   België enige land waar student = bijstand•   Studiefinanciering = studiege...
6. Studenten toegelaten tot bijstand?   België:studiefinanciëring dient enkel    voor het betalen van kosten verbonden   ...
7. ProfielCirkel van de armoedeIndicatoren:- Ouders ooit in begeleiding bij OCMW- Geen terugvordering leefloon omwille van...
7. ProfielGeografische spreiding ½ Waalse gewest, ¼ in Brusselse  en Vlaamse gewest 1/3 in grootsteden, 1/3 in kleinere ...
7. Profiel   Geslacht: 56% vrouwen   Leeftijd: 10% jonger dan 18, 6% ouder    dan 25 jaar, overigen 18-25 jaar
7. ProfielSamenleefsituatie
7. Profielalleenstaande                     34%    3.644   9.427 34.351.007samenwonend met bloedverwanten    60%    6.430 ...
7. ProfielNationaliteit: 3/4 Belg
8. Studiekenmerken   - ½ secundair onderwijs, + ½ hoger    onderwijs, 5% tweede kans    onderwijs   Brussel meer secunda...
8. Studiekenmerken
9. BegeleidingGebruik van GPMI90% studenten met GPMIBijna 60% heeft een standaard GPMI
9. BegeleidingContact - frequentie2/3 heeft driemaandelijks face-to-face contact, 14% heeft vaker contact,20% minder vaak...
9. BegeleidingDuur van begeleidingOngeveer 70% van de studenten isna anderhalf jaar nog in begeleidingGemiddelde duur = ...
10. Financiële steun   Slechts in 13% van de dossiers    aanvullende financiële steun   Terugvordering van het (equivale...
11. Focusgroepen - maatschappelijk    werkers   Studiebekwaamheid = knelpunt   Begeleiding kotstudenten = knelpunt   Ui...
12. Focusgroepen - studenten   Leefloon biedt kans om te studeren   Leefloon is krap voor alleenwonenden   OCMW oefent ...
13. Beleidsaanbevelingen1.   Voorkomen schoolse achterstand2.   Hoogte studiebeurzen – schooltoelage3.   Procedureel recht...
1. Voorkomen van schoolseachterstando   39% (6.650) studenten in het secundair    onderwijsVoorkomen van vertraging & uitv...
2. Verhoging van schooltoelagen &studiebeurzenBelgië: studiefinanciering =bevoegdheid gemeenschappen•in principe:      lev...
2. Verhoging van schooltoelagen &    studiebeurzen    OCMW bereikt in de eerste plaats     ‘kansarme studenten’    Behou...
3. Optimalisatie van het procedureelrecht   Grote discretionaire ruimte voor    OCMW’s bij opvolging van studenten•   Laa...
3. Optimalisatie van het procedureelrecht   Ter aanvulling op discretionaire ruimte:    Optimalisatie van het procedureel...
4. Deskundigheid van maatschappelijk    werkers inzake onderwijsaangelegenheden    versterken    Onzekerheid maatschappel...
5. Studeren als volwaardigactiveringstraject   Studeren: in wetgeving & praktijk geen    prioritair activeringstraject vo...
6. Aandacht voor risico’s opontoereikende of te hoge uitkeringen   Knelpunten huidig financierings-    syteem voor typege...
6. Aandacht voor risico’s opontoereikende of te hoge uitkeringen    Mogelijkheden voor OCMW’s:   Bemiddeling tussen ouder...
7. Begeleiding van studenten doorOCMW’s   Studenten met aanvraag tot bijstand ten    gevolge van relatieconflict•   Helde...
7. Begeleiding van studenten doorOCMW’s   GPMI: meestal standaardcontract    o.a. wegens korte tijd voor opmaak    GPMIGP...
7. Begeleiding van studenten   Belang van een maatschappelijk werker die    in hen gelooft   Integrale begeleiding aange...
7. Begeleiding van studenten   Studenten met kinderen hebben    hoge kans op niet succesvol    studietraject       Extra ...
14. Besluit1.   7.598 (6%)        17.052 (11%)2.   Specifieke situatie Brussel3.   Meervoudige problematiek jongeren4.   B...
14. Besluit9.    ¾ Belgische nationaliteit10.   50% secundair – 50% hoger11.   4/5 succesvoltraject12.   Europe 2020 schoo...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

presentatie STUVO: studie studenten binnen het OCMW

321

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
321
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
1
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Transcript of "presentatie STUVO: studie studenten binnen het OCMW "

  1. 1. Studie studenten en bijstandSTUVO06-09-2012
  2. 2. 1.Inleiding Marjolijn De Wilde & Sarah Carpentier (UA –CSB) Koen Hermans & Marian de Groof (KULeuven – LUKAS)
  3. 3. 2. RMI wet 26 mei 2002 Min 25 jaar a) Werk binnen de 3 maand b) Geïndividualiseerd Project Maatschappelijke Integratie met als doel werk (voltijds leerplan)o Evaluatie GPMI in Vlaanderen (Hermans 2008)o Meervoudige problematiek jongeren
  4. 4. 3. Aantal studenten met leefloon POP RMI RMI / POP 2003 10.355.844 130.415 1,26% 2004 10.396.421 132.473 1,27% 2005 10.445.852 134.779 1,29% 2006 10.511.382 139.121 1,32% 2007 10.584.534 142.875 1,35% 2008 10.666.866 148.530 1,39% 2009 10.753.080 161.730 1,50% 2010 10.839.905 167.728 1,55% 2011 10.951.266 165.053 1,51%Bron: PODMI
  5. 5. 3. Aantal studenten met leefloon POP LL LL /POP 18-24 18-24 18-24 2003 888.173 40.167 4,52% 2004 886.088 41.581 4,69% 2005 885.873 43.151 4,87% 2006 886.428 44.975 5,07% 2007 890.475 45.982 5,16% 2008 898.779 43.692 4,86% 2009 914.049 48.772 5,34% 2010 929.428 50.579 5,44% 2011 948.192 49.686 5,24%Bron: PODMI
  6. 6. 3. Aantal studenten met leefloon LL LL aandeel 18-24 18-24 2003 123.528 40.167 32,52% 2004 124.496 41.581 33,40% 2005 125.570 43.151 34,36% 2006 129.232 44.975 34,80% 2007 132.962 45.982 34,58% 2008 138.847 43.692 31,47% 2009 152.305 48.772 32,02% 2010 157.944 50.579 32,02% 2011 155.341 49.686 31,99%Bron: PODMI
  7. 7. 3. Aantal studenten met leefloon LL STUD STUD/LL 18-24 2003 40.167 7.598 6,15% 2004 41.581 9.239 7,42% 2005 43.151 11.154 8,88% 2006 44.975 12.984 10,05% 2007 45.982 13.989 10,52% 2008 43.692 14.787 33,84% 2009 48.772 15.998 32,80% 2010 50.579 17.097 33,80% 2011 49.686 17.511 35,24%Bron: PODMI
  8. 8. 4. Onderzoeksvragen1.Vergelijking BE, NL en FR wetgeving rondstudenten?2.Kenmerken van studenten met een leefloon?3.Hoe voeren MA + OCMW de wetgeving uit?4.Hoe ervaren studenten de OCMW-hulp?
  9. 9. 5. Bronnen1. Literatuurstudie (FR-NL-BE)2. PRIMA DB (profiel STUD)3. Web enquête (OCMW)4. Focusgroepen (MA+STUD)
  10. 10. 6. Studenten toegelaten tot bijstand?Nederland:• Neen, via studiefinanciering• Geen uitkering voor vroegtijdige schoolverlaters vanaf 2013 (wet Werken naar Vermogen)Frankrijk:• Neen, jongeren onder de 25 geen bijstand (tenzij reeds werkervaring)• Studenten en scholieren doen beroep op diverse studiebeurzen (o.a. gericht op levensonderhoud)
  11. 11. 6. Studenten toegelaten tot bijstand?België:• Ouders = verantwoordelijk• Onvoldoende inkomen of conflict => recht op bijstand• Doelstelling studie => toeleiding naar tewerkstelling• Studie als billijkheidsreden
  12. 12. 6. Studenten toegelaten tot bijstand?België:• België enige land waar student = bijstand• Studiefinanciering = studiegebonden kosten• Uniek aan bijstand in België:  Diverser jongerenpubliek dan in FR en NL  Vervult residuaire rol (voorwaarden vooraleer leefloon wordt toegekend)  Belangrijke rol voor kansarme jongeren
  13. 13. 6. Studenten toegelaten tot bijstand?  België:studiefinanciëring dient enkel voor het betalen van kosten verbonden aan studie  Nederland: studiefinanciëring dient ook deels voor levensonderhoud
  14. 14. 7. ProfielCirkel van de armoedeIndicatoren:- Ouders ooit in begeleiding bij OCMW- Geen terugvordering leefloon omwille van laag inkomen ouders¾ vermoede van armoede bij ouders = onderschatting
  15. 15. 7. ProfielGeografische spreiding ½ Waalse gewest, ¼ in Brusselse en Vlaamse gewest 1/3 in grootsteden, 1/3 in kleinere steden (15.000 a 50.000) ½ in gemeente > 2% OCMW (armoedeconcentratie)
  16. 16. 7. Profiel Geslacht: 56% vrouwen Leeftijd: 10% jonger dan 18, 6% ouder dan 25 jaar, overigen 18-25 jaar
  17. 17. 7. ProfielSamenleefsituatie
  18. 18. 7. Profielalleenstaande 34% 3.644 9.427 34.351.007samenwonend met bloedverwanten 60% 6.430 6.285 40.412.971alleenstaande met kinderen 3% 322 12.570 4.041.297samenwonend met partner 3% 322 6.285 2.020.649Totaal 10.717 80.825.924Bron: PODMI – berekening Kennis
  19. 19. 7. ProfielNationaliteit: 3/4 Belg
  20. 20. 8. Studiekenmerken - ½ secundair onderwijs, + ½ hoger onderwijs, 5% tweede kans onderwijs Brussel meer secundair onderwijs
  21. 21. 8. Studiekenmerken
  22. 22. 9. BegeleidingGebruik van GPMI90% studenten met GPMIBijna 60% heeft een standaard GPMI
  23. 23. 9. BegeleidingContact - frequentie2/3 heeft driemaandelijks face-to-face contact, 14% heeft vaker contact,20% minder vaakDe frequentie hoger indien studieplek(kot) = gemeente OCMW
  24. 24. 9. BegeleidingDuur van begeleidingOngeveer 70% van de studenten isna anderhalf jaar nog in begeleidingGemiddelde duur = 32 maanden ofbijna drie jaarOngeveer 17 % langer dan vier jaarin begeleiding
  25. 25. 10. Financiële steun Slechts in 13% van de dossiers aanvullende financiële steun Terugvordering van het (equivalent) leefloon bij 4% Niet-terugvordering vooral wegens inkomen te laag, ofwel conflictsituatie
  26. 26. 11. Focusgroepen - maatschappelijk werkers Studiebekwaamheid = knelpunt Begeleiding kotstudenten = knelpunt Uiteenlopend gebruik van GPMI Verschillen bij slechte studieresultaten Relatieconflict: moeilijk om binnen maand sociaal onderzoek uit te voeren 26
  27. 27. 12. Focusgroepen - studenten Leefloon biedt kans om te studeren Leefloon is krap voor alleenwonenden OCMW oefent invloed uit op studiekeuze Focus van begeleiding: vooral studies Gebrekkige info over rechten en plichten OCMW-raad: stigmatiserende ervaring Relatie met maatschappelijk werker bepaalt succes GPMI: weinig gekend 27
  28. 28. 13. Beleidsaanbevelingen1. Voorkomen schoolse achterstand2. Hoogte studiebeurzen – schooltoelage3. Procedureel recht4. Deskundigheid MA5. Studeren = volwaardig activeringstraject6. Risico’s leefloon in gezin7. Begeleiding van studenten
  29. 29. 1. Voorkomen van schoolseachterstando 39% (6.650) studenten in het secundair onderwijsVoorkomen van vertraging & uitval door:a) Onderwijsb) preventie vanuit OCMW  Opvolging van studieresultaten  Specifieke initiatieven vb. huiswerkklassen
  30. 30. 2. Verhoging van schooltoelagen &studiebeurzenBelgië: studiefinanciering =bevoegdheid gemeenschappen•in principe: levensonderhoud + studiekosten•in praktijk: enkel levenskosten ten gevolgevan studies (kot & verplaatsing) te beperkt om studiekosten tedekken
  31. 31. 2. Verhoging van schooltoelagen & studiebeurzen OCMW bereikt in de eerste plaats ‘kansarme studenten’ Behoud van het unieke bijstandssysteem in België voor studenten  Op maat van de student  Mogelijkheid tot integrale begeleiding  Maar residuair karakter versterken
  32. 32. 3. Optimalisatie van het procedureelrecht Grote discretionaire ruimte voor OCMW’s bij opvolging van studenten• Laat aanpassing op maat toe• Maar: soms ervaren als willekeur• Zowel variatie tussen OCMW’s als binnen OCMW’s vb. recht op universitaire opleiding, mogelijkheden tot herkansing
  33. 33. 3. Optimalisatie van het procedureelrecht Ter aanvulling op discretionaire ruimte: Optimalisatie van het procedureel recht = procedures om rechten te vrijwaren Jongeren laagdrempelig informeren over hun rechten & hoe ervoor op te komen vb. expliciteren richtlijnen OCMW’s vb. recht op hoorrecht vb. beroepsmogelijkheden
  34. 34. 4. Deskundigheid van maatschappelijk werkers inzake onderwijsaangelegenheden versterken Onzekerheid maatschappelijk werkers bij beoordeling studiebekwaamheid en – vordering vnl. hoger onderwijsa) Verbetering ondersteuning bij studieoriëntering door onderwijsdienstenb) Organisatie van vormingen inzake studentenmateries• Spanning verhoging arbeidsmarktkansen versus vrijheid onderwijskeuze• Maatstaven herkansing. Impact Bologna.
  35. 35. 5. Studeren als volwaardigactiveringstraject Studeren: in wetgeving & praktijk geen prioritair activeringstraject voor jongeren zonder diploma Geen specifieke stimulansen (cf. NL) ter aanmoediging van jongeren die zelf het initiatief niet nemenStuderen niet enkel als billijkheidsreden,maar als volwaardige pisteSterkere ondersteuning door OCMW voorbehalen van diploma secundair onderwijs
  36. 36. 6. Aandacht voor risico’s opontoereikende of te hoge uitkeringen Knelpunten huidig financierings- syteem voor typegezinnen als jongere 18 wordt  Alleenstaande ouder met thuiswonend studerend kind  Koppel met thuiswonend studerend kind Betreft te beperkte groep voor herziening categorieën van leefloon
  37. 37. 6. Aandacht voor risico’s opontoereikende of te hoge uitkeringen Mogelijkheden voor OCMW’s: Bemiddeling tussen ouder en jongere bij bepaling bedrag voor kost & inwoon Toekenning aanvullende steun Voorzichtige hantering artikel 34§2=bestaansmiddelen hoger dan bedrag leefloon voor samenwonende (gedeeltelijk) in rekening brengen bij samenwoning van één of meerdere meerderjarige ascendenten en/of descendenten van de eerste graad
  38. 38. 7. Begeleiding van studenten doorOCMW’s Studenten met aanvraag tot bijstand ten gevolge van relatieconflict• Helderheid over conflict vóór beslissing• Nadelen: tijdsdruk & intrusief• Helderheid over conflict na beslissing• Nadelen: mogelijk onterecht toegekend• Door OCMW te beslissenInzetten op bemiddeling (ook na beslissing)vb. Opleiding familiale bemiddeling doormaatschappelijk werkervb. Externe dienst
  39. 39. 7. Begeleiding van studenten doorOCMW’s GPMI: meestal standaardcontract o.a. wegens korte tijd voor opmaak GPMIGPMI = begeleidingsinstrument?a) instrument eerst standaardcontractb) daarna geïndividualiseerd
  40. 40. 7. Begeleiding van studenten Belang van een maatschappelijk werker die in hen gelooft Integrale begeleiding aangewezen, nu teveel gericht op studieverloop Meer contacten aangewezen Driemaandelijks contact laat weinig ruimte voor andere thema’s dan studie Flexibele uren wenselijk vb. avondpermanenties
  41. 41. 7. Begeleiding van studenten Studenten met kinderen hebben hoge kans op niet succesvol studietraject Extra aandacht voor het behalen van een diploma voor deze groep jongeren
  42. 42. 14. Besluit1. 7.598 (6%) 17.052 (11%)2. Specifieke situatie Brussel3. Meervoudige problematiek jongeren4. BE uniek bijstandssysteem5. Cirkel van de armoede (3/4)6. Concentratie in grootsteden en kleine steden. Niet in studentensteden.7. Meerderheid samenwonend8. Budget 81.000Keuro
  43. 43. 14. Besluit9. ¾ Belgische nationaliteit10. 50% secundair – 50% hoger11. 4/5 succesvoltraject12. Europe 2020 school drop-out (vb. NL)13. Spreidingsplan werkt14. Know-how MA15. Samenwerkingsverbanden16. Lokale autonomie (onderhoudsplicht, vakantiewerk, studiekeuze, GPMI, …)
  1. A particular slide catching your eye?

    Clipping is a handy way to collect important slides you want to go back to later.

×