38 CHUYÊN Đ Đ C BI T
CHI N L C
CH NG LO I M I
N u b n là doanh nghi p th n b c vào th tr ng, làm sao có th c nh tranh c v i các
b c ti n b i? T o ch ng lo i m i là m t trong nh ng chi n thu t h u hi u và r t nhi u tên
tu i l n hi n nay ã i lên t chi n thu t này? H ã th c hi n nó nh th nào?
NH P C U Đ U T TH HAI 12.01.2009

CHUYÊN Đ Đ C BI T 39
TR N TR NG TÚ - PH M VI T ANH (*)
harp là th ng hi u i n t quen thu c i v i ng i Câu chuy n c a Sharp cho th y, phát tri n ch ng lo i m i
S tiêu dùng Vi t Nam và thành công c a Sharp có m t là chi n l c giúp doanh nghi p n sau t o c ch ng
ph n r t l n b t ngu n t chi n thu t phát tri n trên th tr ng. Tuy nhiên, nó c ng có th ph n tác d ng n u
ch ng lo i m i. Sharp ch a bao gi là m i e d a i v i doanh nghi p không tr l i c 3 câu h i l n tr c khi b t
“ i gia” Sony cho n khi h quy t nh t o d ng ch ng u th c hi n chi n thu t này. Ba câu h i ó là: Chi n thu t
lo i m i là tivi màn hình tinh th l ng (LCD). T h ng nào t o ra ch ng lo i m i? Qu ng bá cho ch ng lo i m i
i này, n m 2004, Sharp xu t kh u c 1,9 tri u chi c nh th nào? Ch ng lo i m i s t n t i c bao lâu?
tivi LCD hi u Aquos, v t xa con s 968.000 chi c c a Tuy nhiên, tr c khi b t u th c hi n chi n l c ch ng
Sony, dù giá c a Aquos cao h n r t nhi u các s n ph m lo i m i, doanh nghi p c n chu n b tinh th n r ng, dù có
tivi khác. Tuy nhiên, vài n m g n ây, Sharp m t d n nhi u l i th nh ng làm ng i i tiên phong luôn là m t th
v trí ng u ch ng lo i tivi LCD khi các i th ti ng thách. Và v t qua c th thách tinh th n dám i tiên
t m nh y vào. phong là y u t u tiên quy t nh thành công.
V T B 2 N I LO
hi u th ng hi u l n trên th gi i ã làm nên nh ng Là nh ng ng i i tiên phong nh ng các doanh nghi p
N cu c cách m ng khi th c hi n chi n l c “ch ng lo i nói trên ã không h nóng v i và thành công c a h c ng
m i”. Red Bull, nhãn hàng n c u ng t ng l c u tiên không n t c th i. Starbucks ã m t g n 10 n m k t khi
trên th tr ng c a Công ty Red Bull GmbH (m t công ty thành l p m i t c m c doanh thu 50 tri u USD. T ng
có ngu n g c t Thái Lan nh ng nay ã c chuy n tr s t , Zara, h th ng c a hàng qu n áo ng d ng mô hình s n
v Áo) và n nay nó v n gi v trí d n u trên th tr ng xu t cung ng tinh g n (lean manufacturing) u tiên t i
n c t ng l c. Starbucks, doanh nghi p u tiên xây d ng Tây Ban Nha, v i 760 c a hàng t i 55 qu c gia, ã m t h n
chu i c a hàng cà phê cao c p t i M , ã tr thành chu i 13 n m m i có th m r ng quy mô.
c a hàng l n nh t trên th gi i v i doanh thu kho ng 12,6 Bên c nh th i gian, doanh nghi p c n kh ng ch s lo
t USD n m 2006, t ng 22% so v i n m 2005. Mont Blanc là l ng v quy mô th tr ng khi quy t nh t o ra ch ng lo i
nhãn hi u vi t máy cao c p u tiên. eBay là website u giá
tr c tuy n u tiên. YouTube là website u tiên cho phép
KHÔNG NÓNG VỘI VÀ DÁM ĐI TIÊN
ng i truy c p m ng có th trao i các o n phim video.
PHONG KHI QUY MÔ THỊ TRƯỜNG
Nh ng th ng hi u này ã thành công khi phát tri n ch ng
lo i s n ph m m i vì dám v t b 2 n i lo: th i gian và quy
CÒN LÀ CON SỐ 0 LÀ 2 ĐIỀU KIỆN
mô th tr ng.
TIÊN QUYẾT ĐỂ THEO ĐUỔI CHIẾN
LƯỢC CHỦNG LOẠI MỚI.
TH HAI 12.01.2009 NH P C U Đ U T

40 CHUYÊN Đ Đ C BI T
Hãy nhìn vào quá trình phát tri n c a máy nghe nh c
Mont Blanc là
th ng hi u vi t máy Walkman c a hãng i n t Sony. Tr c khi th ng hi u
cao c p u tiên trên này xu t hi n, quy mô th tr ng máy nghe nh c c m tay
th gi i và n nay
ch là con s 0. Theo th i gian, Sony ã bán c vài tr m
v n ch a b th ng
tri u chi c Walkman m i n m. Th i gian u thành l p
hi u nào qua m t.
Starbucks, không ai mu n tr 3 USD cho m t tách cà phê.
Nh ng n u Starbucks c lo l ng n quy mô th tr ng lúc
ó có l h ã không th thành công nh hôm nay. T ng
t là xe h i Lexus. Tr c khi Lexus (dòng xe cao c p c a
hãng Toyota) ra i, th tr ng không h t n t i dòng xe
h i cao c p c a Nh t mà ch có các dòng xe châu Âu nh
Mercedes - Benz, BMW hay Audi. Đ n khi Lexus trình làng
m u LS400 vào n m 1990, th ph n c a các th ng hi u
n c ngoài nói trên nhanh chóng b chia s v i “ i gia”
n i a m i n i.
Sau khi lo i b 2 n i lo, các doanh nghi p này m i b t u
m i. Vì khi t o ra ch ng lo i m i, quy mô c a th tr ng cho ch n chi n thu t riêng th c hi n chi n l c phát tri n
ch ng lo i này s b ng 0. Tuy v y, n u c lo l ng v con s 0 ch ng lo i m i. Đó là nh ng chi n thu t nào?
này thì th gi i không có nh ng th ng hi u l n!
T NG PH N, C I TI N HAY BI N D NG
ù s n ph m, xu t x và th tr ng khác nhau, nh ng ngày làm ch ng lo i chính,
D t u trung chi n l c phát tri n ch ng lo i m i c a các trong khi Victoria’s Secret ch
doanh nghi p nói trên u xu t phát t 3 chi n thu t kinh doanh trang ph c lót.
quan tr ng. Vi t Nam, có th l y ví d
v s xu t hi n c a chu i nhà
T NG PH N hàng l u n m Ashima. Đ nh v
Đây là chi n thu t d th c hi n nh t tìm ra ch ng lo i c a Ashima là ch kinh doanh
m i. Theo ó, t m t s n ph m hoàn ch nh s n có trên th l u n m và nh ng s n ph m
tr ng, doanh nghi p phân tích t ng thành ph n hay ch c t n m. Đ nh v này tuy h p
n ng c a nó tìm ra m t b ph n phù h p nh t v i doanh nh ng không h n ch vi c m
nghi p mình và t p trung phát tri n b ph n ó. r ng danh m c s n ph m khi
Đây là chi n thu t i n hình cho thành công c a nhi u g p ph i áp l c kinh doanh.
th ng hi u l n. Ch ng h n, thay vì s n xu t chi c máy H hoàn toàn có th m r ng
tính hoàn ch nh, các doanh nghi p trong l nh v c công biên ra nh ng s n ph m
ngh ch t p trung vào m t ph n c a chi c máy tính. Intel ph khác t n m nh soup
ch n b vi x lý máy tính nh m t ch ng lo i m i ch l c n m, bún n m, canh n m, ph
BlackBerry ch n chi n thu t
c a h . V i s n ph m ch l c này, Intel ã tm cli n m hay nhi u s n ph m khác
“t ng ph n”, t p trung vào
nhu n cao h n so v i các nhà s n xu t máy tính l n nh c làm t n m.
ch c n ng g i và nh n email
Dell. Creative Technology (Singapore) ch n card âm thanh trên i n tho i di ng làm th
C I TI N
máy tính làm ch ng lo i m i. BlackBerry ch n ch c n ng m nh c nh tranh.
“g i email nh máy tính” cho i n tho i c a h . Đ n nay, C i ti n là chi n thu t làm m i
BlackBerry v n d n u v công ngh tích h p i n tho i s n ph m hi n có, m u cho m t ch ng lo i m i. Chi n
di ng v i máy tính. thu t này phù h p v i nh ng doanh nghi p n sau, ph i
Chi n thu t t ng ph n này còn c m r ng h n là tìm ng u v i các i th l n.
ki m nh ng “ i d ng xanh” trong m t ngành hàng. Ch ng Đ n c nh chi c máy ánh ch . Remington Rand là công ty
h n, trong ngành d t may, Giordano l y trang ph c h ng d n u trong ngành s n xu t máy ánh ch c h c. Brother
là công ty n sau và h ã c i ti n b ng cách cho ra i chi c
máy ánh ch ch y b ng i n. S c i ti n này r t phù h p v i
CHỈ TẬP TRUNG PHÁT TRIỂN MỘT BỘ quy lu t phát tri n và Brother nhanh chóng v n lên chi m
v trí d n u. Ti p ó, Công ty Wang Laboratories (M )
PHẬN TRONG SẢN PHẨM HOÀN CHỈNH, nh y vào th tr ng, trình làng máy ánh ch có bàn phím
CẢI TIẾN HAY LÀM BIẾN DẠNG SẢN ti n d ng h n, ánh g c máy ánh ch ch y b ng i n c a
Brother. Vào th i k phát tri n c c th nh nh ng n m 1980,
PHẨM CŨ LÀ 3 CHIẾN THUẬT CƠ BẢN Wang Laboratories ã t m c doanh thu trung bình h ng
n m n 3 t USD v i h n 40.000 nhân công. Nh ng sau ó,
CỦA CHIẾN LƯỢC CHỦNG LOẠI MỚI. s n ph m c a Wang l i b thay th b i dòng s n ph m m i
NH P C U Đ U T TH HAI 12.01.2009

CHUYÊN Đ Đ C BI T 41
là máy tính cá nhân c a hãng Compaq. Rõ ràng, trâu ch m Tr l i v i th tr ng n c t ng l c t i Vi t Nam, chi n
không ph i bao gi c ng u ng n c c. thu t bi n d ng c th hi n khá rõ qua s n ph m Sting
T i Vi t Nam, tình hình c nh tranh trên th tr ng n c Dâu (c a Công ty PepsiCo). Do nh y vào th tr ng ch m
t ng l c là m t ví d tiêu bi u c a chi n thu t này. Red Bull h n Red Bull và Number One th ph n c a Sting còn khiêm
là th ng hi u n c t ng l c u tiên có m t trên th gi i t n. N m 2005, Pepsi “trình làng” Sting Dâu d a trên công
c ng nh t i Vi t Nam d i d ng lon. Đ c nh tranh, Công th c pha ch n c t ng l c thông th ng và thêm vào ó
ty Tân Hi p Phát (Vi t Nam) ã cho ra i n c t ng l c h ng v dâu. K t qu ? N u v n phát tri n n c t ng l c v i
Number One d i d ng chai và nhanh chóng t o c ch h ng v thông th ng, Sting có l ã khó giành c mi ng
ng trên th tr ng. bánh th ph n béo
b mà Red Bull và
BI N D NG Number One ang
Bi n d ng c hi u n gi n là s n ph m g c s c bi n s h u.
hóa khác i hình thành s n ph m m i. Và s n ph m này
có th t n t i song song v i s n ph m g c.
Trong su t m t th i gian dài, Microsoft là công ty th ng
Compaq ã cho ra
tr th tr ng ph n m m máy tính. Theo th i gian, nhi u
i chi c máy tính
ph n m m m i ra i c hình thành t ph n m m g c
u tiên trên th gi i,
c a h . Ch ng h n, Công ty Oracle v i ph n m m d li u; t o nên m t cu c
Symantec, Ad-Aware v i ph n m m di t virus; Siebel v i cách m ng trong
ph n m m qu n lý khách hàng; Datastream v i ph n m m ngành công ngh .
qu n lý tài s n.
QU NG BÁ: CÔNG C M R NG TH TR NG
hn c 1 trong 3 chi n thu t trên, doanh nghi p s ti n
KHÔNG CÓ SẢN PHẨM NÀO LÀ MỚI
C n b c quan tr ng ti p theo là qu ng bá th ng hi u.
MÃI MÃI. ĐẾN MỘT LÚC NÀO ĐÓ SẢN
Tuy nhiên, câu h i quan tr ng nh t t ra cho doanh
nghi p giai o n này là ph i qu ng bá th ng hi u nào:
PHẨM MỚI SẼ TRỞ NÊN LẠC HẬU, MẤT
th ng hi u s n ph m hay th ng hi u c a doanh nghi p?
C n kh ng nh ngay r ng ho t ng qu ng bá này ph i
KHẢ NĂNG CẠNH TRANH. LỐI THOÁT
t p trung vào th ng hi u s n ph m, ch không ph i th ng
DUY NHẤT LÀ LẠI LÀM CÁI MỚI KHÁC!
hi u c a doanh nghi p. Bài h c d u g i u dành cho nam
gi i X-men c a Công ty C ph n Hàng gia d ng Qu c t
(ICP) ã minh h a khá rõ cho nh n nh này. Trong su t
nhi u n m, ICP ã n danh và ch qu ng bá th ng hi u C ng c n l u ý r ng khi doanh nghi p t p trung qu ng bá
X-men v i kh u hi u “ àn ông ích th c”. K t qu là X-men th ng hi u cho ch ng lo i s n ph m m i, các i th ch c
ã thâm nh p t t vào th tr ng d u g i u c a nam gi i ch n c ng không ng i nhìn. H c ng s tham gia vào th
khi xung quanh là các àn anh nh Romano (c a Unza), tr ng ti m n ng mà doanh nghi p v a m ra.
Clear (c a Unilever) và Head&Shoulder (c a P&G). Doanh nghi p ph i xem ây là chuy n ng nhiên, b i
ngay c i gia Coca-Cola c ng ph i i m t v i s c nh
tranh này. giai o n u phát tri n, Coca-Cola i tiên
phong, chi m tr n th tr ng n c gi i khát có gas. Đ n
khi h qu ng bá r m r thì hàng lo t i th khác c ng vào
cu c, tranh giành th ph n. Tuy nhiên, i u áng nói là khi
ó, dù có giai o n ch chi m 30% th ph n th gi i, nh ng
doanh thu c a Coca-Cola l i t n 5 t USD, v t xa m c
100 tri u USD khi h còn chi m hoàn toàn th ph n. Vì sao
v y? Đó là vì s tham gia và qu ng bá r m r c a các i th
ã khi n cho chi c bánh th ph n c n ra, t ó Coca-
Cola c ng c h ng l i. M t ph n c a chi c bánh l n v n
l n h n c chi c bánh nh ! Ngày nay, th ph n Coca-Cola
càng b chia s nhi u h n nh ng h v n không ng ng theo
u i m c tiêu ban u và kh ng nh v th c a th ng
hi u l n.
Coca-Cola hi n là th ng
Tuy nhiên, không có s n ph m nào là m i mãi mãi. Đ n
hi u l n nh t th gi i.
m t lúc nào ó, có l không lâu, ch ng lo i m i s tr thành
H ã tiên phong t o ra
ch ng lo i c , l c h u, m t kh n ng c nh tranh. V y, doanh
lo i n c gi i khát có gas
nghi p ph i làm gì?
mang tên Cola.
TH HAI 12.01.2009 NH P C U Đ U T

42 CHUYÊN Đ Đ C BI T
T SINH, T DI T Đ TÁI SINH
i ra duy nh t cho doanh nghi p có ch ng lo i s n ph m
L b “c hóa” là t h y di t ch ng lo i y và ti p t c cho
ra i ch ng lo i khác. Trên th gi i, Intel, Microsoft và
Sony ã r t thành công trong b c i này.
V i chi n l c cho ra i, t b r i l i ti p t c cho ra
i hàng lo t b vi x lý 286, 386, 486, 586, Pentium I,
Pentium II, Pentium III, Pentium IV, Pentium D, Celeron,
Centrino, Core Duo, Core 2 Duo, Quad Core, khó có công
ty nào c nh tranh l i Intel c ng nh làm cho s n ph m c a
Intel l i th i.
Microsoft luôn gi v trí d n u v s n ph m h i u
hành c ng vì bi t t gi t i và thay th . Theo sau Windows
95 không lâu là Windows 98, Windows 2000, Windows NT,
Máy nh k thu t s Kodak
Windows ME, Windows XP, Windows XP Pro và hi n nay
th t b i tr c các i th i
là Windows Vista.
sau vì ã không m nh d n tri t
Đáng chú ý là câu chuy n c a Sony. Tr c kia, Sony tiêu hoàn toàn dòng máy ch p
tiên phong cho ra i máy nghe nh c (cassette) xách tay nh b ng phim ã l i th i.
Sony Boombox, ng i tiêu dùng có th xách tay ho c
mang trên vai. Sau ó, v i xu h ng tiêu dùng các s n
KHI ÁP DỤNG CHIẾN THUẬT TỰ DIỆT
ph m nh g n, Sony nhanh chóng trình làng máy nghe
nh c b túi Walkman. Chính Walkman ã gi t ch t ng i
ĐỂ TÁI SINH, QUY TẮC QUAN TRỌNG
anh ru t Boombox. Ch a d ng l i ó, Sony ti p t c
t c i ti n cho ra ch ng lo i m i là máy nghe nh c
NHẤT LÀ SẢN PHẨM MỚI PHẢI TRIỆT
b túi ch y b ng a CD. Nh ng r i Sony ã “ch ng”
TIÊU HOÀN TOÀN SẢN PHẨM CŨ.
l i, không gi i thi u thêm s n ph m m i nào n a. Apple
nhanh chóng n m b t c h i phát tri n ch ng lo i m i
d a trên n n t ng các s n ph m tr c ó c a Sony, ó là
chi c máy nghe nh c MP3 iPod v n ang làm m a làm Tuy nhiên, khi th c hi n chi n thu t “t gi t mình tái
gió trên th tr ng. sinh”, doanh nghi p ph i l u ý quy t c quan tr ng nh t, ó
Nh v y, n u m t doanh nghi p s n xu t máy nghe nh c là ch ng lo i m i ph i tri t tiêu hoàn toàn ch ng lo i c và
mu n c nh tranh v i Apple, h ph i làm th nào? Có l v n không nên dùng l i tên c a ch ng lo i c . Bài h c x ng
là sáng t o ra m t ch ng lo i m i. máu c a Kodak ã minh ch ng cho i u này.
N m 1976, Kodak phát minh máy ch p nh k thu t s ,
ch m d t th i k vàng son c a máy ch p hình b ng phim
c a chính công ty này. Ch ng lo i m i c a Kodak là m t b c
ti n th c s , nh ng h ã vô tình t o ra 2 sai l m to l n.
Th nh t, Kodak ã không s d ng ch ng lo i m i
tri t tiêu hoàn toàn ch ng lo i c . Th hai, khi tham gia
vào cu c ch y ua s n xu t máy nh k thu t s , Hãng
v n gi tên Kodak. Trong khi ó, cái tên Kodak ã c
ng i tiêu dùng g n li n v i s n ph m máy ch p nh
b ng phim.
(*) Ông Ph m Vi t Anh là Ch t ch H i ng Thành
viên, Công ty Left Brain Connectors, chuyên v ý t ng và
th ng hi u.
(*)Bài vi t có tham kh o m t s ví d t cu n sách
Transforming your business into a brand: 10 rules of brand-
ing c a 2 tác gi Jacky Tai
Th ng hi u Walkman c a
và Wilson Chew do Nhà xu t
Sony ã tr i qua m t quá trình
b n Marshall Cavendish
phát tri n r i thay th m i có
Business (Singapore) n
c chi c máy nghe nh c nh
hành n m 2007.
g n, th i trang nh hi n nay.
NH P C U Đ U T TH HAI 12.01.2009

CHUYÊN Đ Đ C BI T 43
CÁC TH NG HI U L N NH T TH GI I
Đ U Đ C XÂY D NG T CHI N L C
CH NG LO I M I
hìn vào danh sách 100 th ng hi u l n nh t th gi i n m 2008 c t o nên ch ng lo i này. Motorola m i là k tiên phong. Nokia ã t b h t
N Interbrand công b vào tháng 9 v a qua, có th th y nh ng th ng hi u t t c các ngành kinh doanh khác c a h nh gi y, radio, ru t xe, giày dép,
thành công nh t u i theo chi n l c ch ng lo i m i. cao su, cáp, hóa ch t, máy móc, tivi và công ngh thông tin ra s c chi m
l nh ch ng lo i m i này. Dù luôn ch u s c nh tranh kh c nghi t t Motorola,
COCA-COLA Samsung, Sony Ericsson… nh ng Nokia v n ng u, chi m kho ng 35%
Giá tr th ng hi u: 66,667 t USD th ph n th gi i.
Coca-Cola ã m ng cho m t ch ng lo i
TOYOTA
th c u ng có gas m i g i là Cola vào n m
1886. Khi ó, quy mô th tr ng c a lo i n c u ng này là con s 0. Cho n Giá tr th ng hi u: 34,05 t USD
nay, dù có r t nhi u i th tham gia vào th tr ng này, trong ó có i th Toyota là nhà s n xu t xe h i t nhi u
l n nh t là Pepsi, nh ng v n không th thay th v trí d n u c a Coca-Cola. l i nhu n nh t th gi i, v i lãi ròng 18 t USD trong n m 2005-2006. Xe c a Toyota
Đi u này cho th y s nh h ng mang tính quy t nh c a th ng hi u t o ra có th không p l ng l y hay sành i u b ng xe c a các th ng hi u khác, nh ng
ch ng lo i m i. nó r t áng tin c y nh nh ng chu n m c v ch t l ng c a Nh t B n. Và y u t
áng tin c y ó chính là m t ch ng lo i m i mà Toyota ã t o ra.
IBM
INTEL
Giá tr th ng hi u: 59,031 t USD
IBM không kh i u nh m t công ty máy tính. Giá tr th ng hi u: 31,261 t USD
IBM s n xu t m i lo i máy v n phòng nh máy tính b túi và máy ánh ch . Intel m t th i t ng s n xu t các con chip l u tr
IBM c ng không ph i là ng i tiên phong trong l nh v c máy ch . Vì chi c nh ng g p ph i s c nh tranh kh c li t v giá c t
máy ch u tiên trên th tr ng là UNIVAC. Nh ng IBM ã xác nh máy ch các công ty Nh t, Đài Loan và Hàn Qu c. Intel nhanh
là chi n l c s n ph m trung tâm, ã d n h t tài l c vào công ngh máy ch . chóng t b vi c s n xu t các con chip l u tr và t p trung vào dòng s n ph m
Vì th , h ã giành v trí th ng l nh trong tâm trí khách hàng và xuyên su t l ch m i là b vi x lý. Nh b vi x lý này, Intel tr nên n i ti ng.
s công ngh máy ch .
MCDONALD’S
MICROSOFT Giá tr th ng hi u: 31,049 t USD
Giá tr th ng hi u: 59,007 t USD McDonald’s là chu i nhà hàng th c n nhanh u tiên
Microsoft ã tr thành “ông trùm” c a ph n v i h n 31.000 nhà hàng t i h n 100 qu c gia. N m
m m. H ã cho ra i h i u hành 16-bit 2005, doanh thu c a McDonald’s vào kho ng 31,1 t
duy nh t và u tiên dành cho máy tính cá nhân vào th i i m các s n ph m khác USD v i lãi ròng 4,2 t USD.
ch s d ng h i u hành 8-bit. Công ngh c a Microsoft ã tìm ng n v i
DISNEY
m i máy tính cá nhân c a hãng IBM và sau ó là các máy tính khác.
Giá tr th ng hi u: 29,251 t USD
GENERAL ELECTRIC Disney ã t o ra ch ng lo i m i là phim ho t
Giá tr th ng hi u: 53,086 t USD hình. Các nhân v t nh Chu t Mickey, V t
Nhà phát minh Thomas Edison ã t o Donald, B ch Tuy t… ã làm cho Disney sáng
ra m t ch ng lo i m i là bóng èn i n, mãi trong lòng hàng tri u ng i.
m t s n ph m mang tính cách m ng.
GOOGLE
Công ty c a ông là ti n thân c a T p
oàn General Electric và ngày nay dù General Electric tr thành công ty a Giá tr th ng hi u: 25,59 t USD
ngành thì hình nh chi c bóng èn i n v n n m sâu trong tâm trí khách hàng. “Hãy quan tâm n i u không th , hãy
Đó chính là ch ng lo i m i ã làm nên tên tu i General Electric, m t th ng th làm nh ng gì mà h u h t m i ng i
hi u ã tr i qua 115 n m. ch a ngh t i” là ph ng châm c a
nh ng ng i sáng l p Google. Ngày 7.9.1998, khi công c tìm ki m qua
NOKIA internet còn là m t khái ni m xa l v i m i ng i thì 2 sinh viên m i t t
Giá tr th ng hi u: 35,942 t USD nghi p Đ i h c Stanford là Larry Page và Sergey Brin ã h p tác v i nhau
Nh c n Nokia là nh c n i n tho i di thành l p m t công ty mang tên Google, m u k nguyên tìm ki m
ng. Nh ng th c t , Nokia không h sáng qua internet toàn c u c a h .
TH HAI 12.01.2009 NH P C U Đ U T