Factor C algemeen

2,667 views
2,420 views

Published on

Presentatie Factor C voor projectleiders van de Rotterdamse Aanpak Luchtkwaliteit. De presentatie is vrij lang en vrij volledig, waardoor deze goed te gebruiken is als basis. Het is een kwestie van dia's deleten die je niet nodig hebt bij een volgende presentatie.

Published in: Travel, Business
0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
2,667
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
59
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • Wat eraan vooraf ging
    Commissie Wallage (2001): “communicatie moet in het hart van beleid worden gebracht”
    Waar zit het hart van beleid?
    Wat heeft communicatie daar te bieden?
  • Maar eerst
  • Communicatie voornamelijk ingeschakeld vlak voor of in operationele fase.
    Maar communicatie kan meer betekenen: reflectief (antennefunctie), interactie, effectmeting, etc.
  • Communicatie…
    VOOR beleid
    Interactie met de beleidsomgeving ->procescommunicatie
    OVER beleid
    Informatieverstrekking en toelichting -> persbericht, besluitvormingsberichten op internet
    ALS beleid
    Verandering kennis, houding en gedrag -> campagnes
    IN beleid
    Grondhouding overheidsorganisatie -> klantenservice, omgevingsbewust werken
  • Belangrijke conclusie: communicatie is te belangrijk om aan communicatiemensen over te laten!!!!
    Belangrijke competenties:
    Weten wat er speelt
    Omgevingsbewust werken
    Omgeving gestructureerd in kaart brengen
    Nadenken over rollen, kennis en posities
    Er op in spelen
    Signalen betekenis geven
    Beleid verbinden aan elkaar
    Doelgroepen leidend voor de communicatie
    Communicatiemensen moeten deze competenties in de organisatie versterken
  • Factor C als antwoord op:
    De toenemende vraag naar communicatie?
    De constatering dat de 21e eeuw
    vooral communicatoren nodig
    heeft, in plaats van soldaten,
    economen of juristen…
  • Opdracht:
    In tweetallen, beantwoord bovenstaande vragen.
    Daarna benoemen, bediscussiëren.
    Doel: komen tot gedragen beleidsdoel.
  • Ter inleiding voordat we aan het werk gaan…
  • Van buiten naar binnen. Wat is binnen/buiten?
  • Twee aan twee, gebruik post-it memo’s.
  • Stap 1 zojuist gedaan. Stap 2 (volgende dia’s).
  • Beslissers: bevoegd gezag bijv. B&W, gemeenteraad
    Beinvloeders: beïnvloeden beslissers door (in)direct advies en ‘lobby’. B.v: adviseurs, belangen- en maatschappelijke organisaties, intermediairen, actiegroepen, media.
    Uitvoerders en leveranciers: Spelen een rol bij de uitvoering van het beleid.
    Bijv. uitvoerende organisaties, toezichthouders, marktpartijen. Stellen mensen, middelen of deskundigheid beschikbaar. B.v. kennisinstituten, maatschappelijke partners, experts.
    Gebruikers en afnemers: degenen die de consequenties van het beleid ervaren. Gebruiken het resultaat of ondervinden de gevolgen van het beleid als ‘stakeholder’ of slachtoffer.
    Betrokken sectoren hebben een mening of belang als afnemer van het beleid.
    B.v: bedrijfsleven, specifieke groepen, betrokken burgers.
  • Plaats de actoren in de ringen van invloed
    Deze methode is bedoeld om te helpen je communicatiestrategie te bepalen.
    Op de zgn participatieladder zijn de nrs 1 t/m 4 + extra ring:
    (mee)beslissen
    co-produceren
    adviseren
    raadplegen
    informeren
  • Een paar handreikingen
  • Genoeg gepraat over de nodzaak en voordelen van kernachtig communiceren. Nu volgen de 5 regels voor de kernboodschap.1 ) Onthou de steekwoorden voor de kernboodschap:Kijk - Want - Dus2) De eerste zin in dit voorbeeld van een kernboodschap dient om de aandacht te krijgen en het voordeel aan te geven:Kijk (wij hebben nu de beste gloeilamp ter wereld uitgevonden). 3) Dan volgen de argumenten in hooguit liefst2 à 3 zinnen:Want (de lamp gaat niet kapot) en (het energieverbruik is praktisch nihil).4) Dan de slotzin, de conclusie en de actie:Dus (koop uit milieu- en zuinigheidsoverwegingen onze nieuwe gloeilamp).5) Meteen is duidelijk voor welke doelgroep de schrijver van deze kernboodschap heeft gekozen: de geld- en milieubewuste klant. De doelgroep bepaalt de toonzetting van de boodschap. Een kernboodschap over dezelfde lamp voor een congres van natuurkundigen zou anders luiden.
  • Opdracht
  • Factor C algemeen

    1. 1. Factor C Rotterdamse Aanpak Luchtkwaliteit Paul Tissingh 4 januari 2010
    2. 2. INLEIDING 05-01-2010 Factor C Maken we beleid begrijpelijk of maken we begrijpelijk beleid? Communicatief beleid in 7 stappen
    3. 3. INLEIDING 05-01-2010 Maar eerst… wat is beleid? “Het streven naar het bereiken van bepaalde doeleinden met bepaalde middelen en tijdskeuzen, vastgelegd in een plan” “Beleid is actie door actor op basis van een plan, gericht op een doel d.w.z. een verandering van de bestaande of verwachte situatie (kloof tussen wens en werkelijkheid) via inzet van bepaalde instrumenten in een bepaalde tijdsvolgorde”
    4. 4. INLEIDING 05-01-2010 Fasering van beleid Agendering 1. probleemdefinitie 2. agendasetting Voorbereiding 3. constructie van beleid Vaststelling 4. besluitvorming Uitvoering 5. invoering 6. uitvoering 7.handhaving Evaluatie 8. beleidsbijstelling of -beëindiging
    5. 5. INLEIDING 05-01-2010 Communicatie en beleid Politiek gewicht Erkenning Beleidsformulering Oplossing Beheer mate van onenigheid Dominante functie van Communi- catie Fasen in het beleidsproces (Winsemius) Begin of pipe End of pipe Reflectief Outside in Onderzoek Issues Trends en ontwikkelingen Proces- ondersteunend Interactief ontwerp Faciliteren dialoog Communicatie- coaching Operationeel Middelen ontwikkelen Campagnes maken Uitvoering en orkestratie Managerieel Bewaken uitvoering Monitoring effecten
    6. 6. INLEIDING 05-01-2010
    7. 7. INLEIDING 05-01-2010 Conclusie overheidscommissies… Commissie Wallage (2001): “Communicatie te belangrijk om aan communicatiedirecties over te laten”. Commissie Wolffensperger (2005): “Communicatie is een permanent proces van informeren, consulteren en overleggen, dat alle fasen van het overheidshandelen omvat”. Conclusie: beleidsmakers moeten zelf communicatiever gaan werken, ondersteund door communicatiemensen
    8. 8. INLEIDING 05-01-2010
    9. 9. INLEIDING 05-01-2010 Communicatief beleid in 7 stappen 1. Wat? Bepaal het (beleids)doel 2. Voor/met wie? Doelgroepen en omgevingsanalyse 3. Rol actoren? Bepaal interactie/communicatiedoel 4. Contact? Structureer informatie: kernboodschap 5. Media? Kies de middelen 6. Wanneer? Kies communicatiemomenten 7. Uitvoering: organiseer de communicatie (afspraken: wie doet wat?
    10. 10. INLEIDING 05-01-2010 Weten wat er speelt Erop inspelen Krachtenveld Kernboodschap Kalender ROL? WAT? WIE? KERN- BOODSCHAP WANNEER? HOE?
    11. 11. INLEIDING 05-01-2010 Aan de slag! 1. Pauze – 10 minuten 2. Beleidsdoel – 20 minuten 3. Krachtenveldanalyse – 60 minuten 4. Kernboodschappen – 60 minuten
    12. 12. 1. WAT IS HET BELEIDSDOEL VAN DE ROTTERDAMSE AANPAK LUCHTKWALITEIT 2009 05-01-2010 Definitie: • Wat is het probleem? • Welke oplossing stel u voor en waarom juist deze en niet andere? Benoem de mijlpalen: • Welk eindresultaat moet worden bereikt? • Welke tussenresultaten (bijv. Beleidsbrief, besluitvorming?) moeten hiervoor worden behaald? • Wat is de afgeleide doelstelling per fase? Wat is de rol van communicatie? • Is communicatie een van de instrument of het enige instrument om de resultaten te bereiken?
    13. 13. 2. KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 Een goede omgevingsanalyse is het halve werk… …want actoren hebben hun eigen beeld van werkelijkheid …actoren hebben verschillende belangen …actoren kunnen verborgen agenda’s hebben …actoren hebben een geschiedenis met elkaar …actoren kunnen langs elkaar heen praten …de omgeving kan en zal veranderen: beleid is zelden een project maar eerder een proces.
    14. 14. 05-01-2010 Van buiten naar binnen. Wat is binnen/buiten?
    15. 15. De omgeving in kaart – methoden: 2. KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 Inventariseren: 1.Actorenanalyse Analyseren: 2.Argumentenanalyse 3.Belangenanalyse 4.Krachtenveldanalyse 5.Netwerkanalyse 6.Risicoanalyse Aanpak bepalen: 7. Ringen van Invloed Welke actoren spelen een rol bij het beleid? Welke belangen hebben zij? Welke positie nemen zij in het krachtenveld in? En hoe ga je daar communicatief mee om?
    16. 16. 2. KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 Wat zijn actoren?  Betrokken organisaties (binnen en buiten de eigen gemeente) of groepen van organisaties  Groepen en personen binnen deze organisaties (directies / afdelingen, directeur/ambtelijke top, bestuurders, enz.)  Groepen en personen die minder georganiseerd zijn, maar wel een rol spelen rond een bepaald onderwerp (zoals een wethouder, kamerlid, columnist, lobbyist, BN-er, enz.) Bepaal de actoren voor RAL.
    17. 17. KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 Omgevingsanalyse in 3 stappen: 1 Inventariseren: divergeren  actoren in beeld (niet alleen projectomgeving) 2 Analyseren: naar inhoud & positie • wat vinden ze, hoe staan ze t.o.v. het beleid, wat is hun beleving, hun rol, hoe machtig of invloedrijk zijn ze? 3 Strategie bepalen: convergeren  keuzen: hoe gaan we met ze om? • strategie, timing, plaatsen actoren op ringen van invloed
    18. 18. Plaats actoren in kwadranten KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 Beïnvloeders Beslissers Gebruikers & Afnemers Uitvoerders & Leveranciers
    19. 19. KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 Rollen actoren  (mee)beslissen  (mee)werken  (mee)denken  (mee)weten
    20. 20. KRACHTENVELDANALYSE 05-01-2010 beïnvloeder s beslisser s gebruikers & afnemers uitvoerders & leveranciers rollen 1 meebeslis sen 2 meewerk en 3 meedenk en 4 meeweten Ringen van invloed
    21. 21. FACTOR C VAN RAL 05-01-2010 Communicatief beleid in 7 stappen 1. Wat? Bepaal het (beleids)doel 2. Voor/met wie? Doelgroepen en omgevingsanalyse 3. Rol actoren? Bepaal interactie/communicatiedoel 4. Contact? Structureer informatie: kernboodschap 5. Media? Kies de middelen 6. Wanneer? Kies communicatiemomenten 7. Uitvoering: organiseer de communicatie (afspraken: wie doet wat?
    22. 22. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 • Rode draad in/voor communicatie • Begint als korte of lange tekst met logische opbouw • Bevat antwoorden op vragen van doelgroepen • Verbindt opvattingen van buiten met beleidsdoelen van binnen • Gaat over inhoud & ook over proces • Is bewijsbare belofte • Vereist boodschapdiscipline & consistentie in woord, beeld & gedrag
    23. 23. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 • Kernboodschap slaat brug tussen: • Kernwaarden en doelen van zender (overheid) • Kernbehoeften en beleving van ontvanger (burgers, etc.) • Boodschap komt over als die ervaringen, overtuigingen, vooroordelen van ontvanger raakt • Mensen nemen (alleen) informatie op die in hun referentiekader past • Boodschap afstemmen op referentiekader van ontvanger vergroot kans op begrip: framing
    24. 24. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 • Kernboodschap slaat brug tussen: • Kernwaarden en doelen van zender (overheid) • Kernbehoeften en beleving van ontvanger (burgers, etc.) • Boodschap komt over als die ervaringen, overtuigingen, vooroordelen van ontvanger raakt • Mensen nemen (alleen) informatie op die in hun referentiekader past • Boodschap afstemmen op referentiekader van ontvanger vergroot kans op begrip: framing
    25. 25. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 It’s not what you say, it is what people hear SZW: praten over schulden werkt niet bij jongeren die alleen concept ‘lenen’ kennen Belastingdienst: inhoudelijke informatie geven boeit burger niet, wel snel van je burgerplicht af zijn: ‘leuker kunnen we het niet maken’ V&W: overheid hoeft files niet op te lossen maar geef wel reisinformatie & onderhoud wegen!
    26. 26. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 It’s not what you say, it is what people hear Selectiefilters: 1. Waarom moet ik dit weten? 2. Kan ik het volgen? 3. Wat moet ik er verder mee?
    27. 27. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Stapsgewijs • Stap 1: bepaal aanleiding voor de kernboodschap • Stap 2: Bepaal het doel van het dossier • Stap 3: Kies een doelgroep (omgevingsanalyse) • Stap 4: Verplaats je in de doelgroep (kritiek) • Stap 5: Sla de brug (repliek) • Stap 6: Schrijf de kernboodschap (orden, formuleer) • Stap 7: Gebruik de kernboodschap (toetsen, middelen en momenten)
    28. 28. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Kritiek (stap 4) Verplaats je in gedachte-, gevoels- en belevingswereld van de doelgroep. Wat vinden zij van jou, van je plan, van het onderwerp en/of van jouw organisatie? Tips: • Gebruik woorden van doelgroep zelf • Schrijf in de ik-vorm • Toets bij doelgroep of kritiek klopt
    29. 29. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Repliek (stap 5) • Geef eerlijke antwoorden op de kritiekpunten • Wat stelt jouw organisatie er tegenover? • Proef de toon van de kritiek: wat is dominante attitude (frame)? • Vergelijk kritiek & repliek • Zoek overeenkomsten, benoem conflicten, kijk naar oorspronkelijke doelstelling
    30. 30. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Selecteer en schrijf (stap 6) Terug naar de selectiefilters: Waarom moet ik dit weten? • Kijk (ik vind, ik zie): mening, standpunt Kan ik het volgen? • Want (ik weet): verklaring, feiten, argumenten Wat moet ik er verder mee? • Dus (ik denk): visie, voornemen, besluit, voorstel
    31. 31. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Selecteer en schrijf (stap 6) Kijk, … Want, … Dus, … • Kort, helder: kracht van weglaten • Begrijpelijke taal (voor doelgroep!) • Doelgroep bepaalt toonzetting • Eerlijkheid troef (niet verbloemen) Maar wel aanpassen aan doelgroep en moment • Doelgroep: zelfde elementen, andere invalshoek, nadruk, taal • Moment: in beleidsproces nieuwe informatie, besluiten, inzichten en feedback
    32. 32. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Kritiek-repliekmethode Kritiek Repliek
    33. 33. INLEIDING 05-01-2010 Communicatief beleid in 7 stappen 1. Wat? Bepaal het (beleids)doel 2. Voor/met wie? Doelgroepen en omgevingsanalyse 3. Rol actoren? Bepaal interactie/communicatiedoel 4. Contact? Structureer informatie: kernboodschap 5. Media? Kies de middelen 6. Wanneer? Kies communicatiemomenten 7. Uitvoering: organiseer de communicatie (afspraken: wie doet wat?
    34. 34. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Instrumenten-ABC
    35. 35. KERNBOODSCHAP 05-01-2010 Communicatieplanner De opbrengsten van alle onderdelen landen op hun plek 1. Fasering van beleid 2. Actorenanalyse 3. Rollen van de actoren 4. Kernboodschap(pen) 5. Momenten 6. Middelen/instrumenten C-planner komt in overleg tussen beleid en communicatie tot stand.
    36. 36. HET BELANG VAN COMMUNICATIE IN HET HELE BELEIDSPROCES 05-01-2010 Je gaat het pas zien, als je het doorhebt. (J. Cruijff) Dank voor uw aandacht!

    ×