Your SlideShare is downloading. ×
Republika parlamentarna <ul><li>Uprawnieni do głosowania wybierają parlamentarzystów którzy stają się ich przedstawicielam...
Konstytucja <ul><li>Przyjęta została w referendum w 1937r. </li></ul><ul><li>Ostatni raz modyfikowana była w 1999r. </li><...
Prezydent <ul><li>Głowa państwa </li></ul><ul><li>Wybierany co 7 lat z możliwością jednej reelekcji </li></ul><ul><li>Nie ...
Premier  <ul><li>Stoi na czele rządu </li></ul><ul><li>Jest mianowany na wniosek niższej izby parlamentu </li></ul><ul><li...
Parlament <ul><li>Parlament czyli Oireachtas </li></ul><ul><li>Dwuizbowy o pięcioletniej kadencji </li></ul><ul><li>Tworzy...
Parlament <ul><li>Izba Niższa  to Izba Reprezentantów- Dail Eireann </li></ul><ul><li>Wybierana w wyborach bezpośrednich <...
System wyborczy. <ul><li>1 . Zasady prawa wyborczego do izby niższej: </li></ul><ul><li>- Czynne prawo wyborcze 18 lat </l...
Skład parlamentu <ul><li>Izba Deputowanych :  Fianna Fail  (Żołnierze Przeznaczenia)   81 mandatów,  Fine Gael  (Rodzina I...
Rząd <ul><li>Sprawuje władzę wykonawczą. Jest odpowiedzialny przed parlamentem. Na jego czele stoi premier. </li></ul>
Władza sądownicza <ul><li>Niezależne władze, zorganizowane w 24  sądy rejonowe, 8 sądów okręgowych, Sąd High Court oraz ró...
Samorząd lokalny  w Irlandii
Samorządy lokalne, odpowiadają przed Rządem, powoływane są aby reprezentować miasto i jego okolice, przestrzegać prawa ora...
Podział administracyjny Irlandii opiera się na hrabstwach. Istnieją 32 hrabstwa rozłożone w czterech historycznych prowinc...
Każde hrabstwo posiada własną tarczę herbową, flagę z odpowiednim wizerunkiem i kolory, które społeczność bardzo ceni, są ...
HISTORYCZNE PROWINCJE Mapa Orteliusa z 1573 roku
Są cztery historyczne prowincje Irlandii:  Ulster,  Munster,  Connacht  Leinster  Do połowy XVI wieku w Irlandii istniała ...
<ul><li>4 historyczne prowincje: Ulster, Munster, Leinster, Connaught oraz 26 hrabstw plus 5 hrabstw miejskich (county bor...
1.Carlow  2. Cavan  3. Clare  4. Cork  5. Donegal  6. Dublin Corporation  7. Dún Laoghaire I   Rathdown  8. Fingal  9. Gal...
W dzisiejszych czasach nazwy prowincji używane są   dość często dla uogólnienia pewnej ilości hrabstw,  leżących w ich rej...
PROWINCJA MUNSTER    Muma   Port Lairge     Waterford / Waterford Tiobraid Árainn (Studnia Ary)     Tipperary / Tipperary ...
Cały Munster rozbrzmiewa całą feerią barw: od brązu jakim odznacza się torf, aż po szarość zalewanych deszczem kamiennych ...
PROWINCJA LEINSTER    Laighin   Cill Mhantáin (Kosciół św. Mantana)     Wicklow / Wicklow Loch Garman     Wexford / Wexfor...
Leinster  ( Irish :  Laighin) j e s t  najbardziej wysuniętą na wschód prowincją Irlandii.Zawiera w sobie county takie jak...
PROWINCJA CONNACHT  Sligeagh     Sligo / Sligo Ros Comán (Las św. Comana)     Roscommon / Athlone Maigh Eo (Równina cisów)...
Pięć hrabstw - Galway, Mayo, Sligo, Leitrim i Roscommon - nie pozwoliły zatracić całkowicie swojej irlandzkości, zachowują...
PROWINCJA ULSTER    Ulaid   Nazwa irlandzka (tłumaczenie) Kolory Hrabstwo / Stolica Tír Eoghain (Ziemia Eoghana)     Tyron...
Dość powszechne (choć błędne) jest używanie określenia Ulster jako synonimu Irlandii Północnej Ulster  ( irl.   Ulaidh ) -...
Organy samorządu terytorialnego – Hrabstwo. Szef administracji niższego szczebla. Organ prawodawczy, planuje rozwój lokaln...
Organy samorządu terytorialnego – Gmina. 5 lat 5 lat Kadencja 1 9 lub 12 Liczebność Wybierany przez Radę lub Korporację Wy...
LITERATURA <ul><li>T. G. Grosse,  Polityka regionalna UE, przykład Grecji, Włoch, Irlandii i Polski , Warszawa 2004  </li>...
PORTUGALIA
 
 
REPUBLIKA PORTUGALII <ul><li>stolica: Lizbona </li></ul><ul><li>powierzchnia: 92, 391 km 2 </li></ul><ul><li>liczba ludnoś...
<ul><li>2 IV 1976  – KONSTYTUCJA PORTUGALII </li></ul><ul><li>obowiązuje aktualnie </li></ul><ul><li>295 artykułów </li></...
PREZYDENT <ul><li>gwarant niepodległości i jedności narodowej </li></ul><ul><li>dba o prawidłowe funkcjonowanie instytucji...
FUNKCJE-KOMPETENCJE <ul><li>prawo do zdymisjonowania rządu </li></ul><ul><li>prawo do powołania rządu i rozwiązywania ZR <...
ZGROMADZENIE REPUBLIKI <ul><li>jednoizbowy parlament </li></ul><ul><li>230-235 deputowanych </li></ul><ul><li>kadencja: 4 ...
FUNKCJE-KOMPETENCJE <ul><li>polityczne: uchwalanie zmian w konstytucji </li></ul><ul><li>ustawodawcze: udzielanie rządowi ...
 
PARTIE POLITYCZNE <ul><li>PARTIA SOCJALISTYCZNA centrolewicowa </li></ul><ul><li>PARTIA SOCJALDEMOKRATYCZNA </li></ul><ul>...
RZĄD <ul><li>organ kierowniczy w dziedzinie ogólnej polityki państwa </li></ul><ul><li>najwyższy organ administracji publi...
FUNKCJE-KOMPETENCJE <ul><li>polityczne: kontrasygnata aktów prezydenta; negocjowanie umów międzynarodowych; przedstawianie...
PODZIAŁ ADMINISTRACYJNY <ul><li>18 dystryktów kontynentalnych </li></ul><ul><li>2 regiony autonomiczne: Azory i Madera utw...
Regiony  <ul><li>Kompetencje regionów autonomicznych ograniczone są warunkami </li></ul><ul><li>Zgodność z konstytucja i u...
Dystrykty  <ul><li>Kraj jest podzielony na 16 dystryktów. Ich organami władzy są  zgromadzenie dystryktu  złożone z radnyc...
Samorząd gminny <ul><li>ORGANY WŁADZY: zgromadzenie gminne ( assembleia municipal ) i wybierany w powszechnym głosowaniu o...
Samorząd parafialny  <ul><li>Władze przedstawicielskie parafii wyłaniane są wyborach powszechnych i ze swego grona wybiera...
TURYSTYKA 5 regionów turystycznych <ul><li>Lizbona i okolice: ALFAMA, SINTRA </li></ul><ul><li>Region północny: na PN od r...
LIZBONA
 
 
 
TORRE DE BELEM - WIEŻA BETLEJEMSKA symbol miasta; obiekt UNESCO
 
KLASZTOR HIERONIMITÓW obiekt UNESCO
ALFAMA najstarsza dzielnica Lizbony
 
 
ZAMEK ŚW. JERZEGO
 
PLAC ROSSIO
 
 
ELEVADORES
 
CABO DA ROCA najdalej wysunięty punkt na zachodzie
 
 
 
 
 
PORTO
 
 
 
 
 
BRAGA
 
 
 
BRAGA – GUIMARES obiekt UNESCO
 
FATIMA <ul><li>Miejsce kultu religijnego </li></ul><ul><li>Bazylika Matki Boskiej Różańcowej </li></ul><ul><li>Rocznie prz...
 
COIMBRA miasto studenckie
 
KATEDRA SE NOVA
KATEDRA SE VELHA
SINTRA – PERŁA PORTUGALII    Palacio da Pena
 
 
 
EVORA obiekt UNESCO
ŚWIĄTYNIA DIANY
ALGARVE - FARO
 
 
 
 
 
 
LAGOS
 
 
PONTA DA PIEDADE formacje skalne
 
 
 
 
CABO DE SAO VICENTE przylądek Św. Wincenta
 
 
AZORY I MADERA
MADERA
 
 
 
LAS WAWRZYNOWY obiekt UNESCO
AZORY
 
 
 
WINNICE PICO obiekt UNESCO
 
TERCEIRA wyspa wchodząca w skład Azorów <ul><li>Uliczne fiesty </li></ul><ul><li>FIESTA ŚW JANA </li></ul>
 
VINHO DO PORTO
<ul><li>WYTRAWNE: PORTO SECO </li></ul><ul><li>PÓŁWYTRAWNE: PORTO MEIO </li></ul><ul><li>SŁODKIE: PORTO DOCE </li></ul><ul...
 
 
 
KUCHNIA <ul><li>Kuchnia mało znana; dania proste ale pożywne </li></ul><ul><li>RYBY i OWOCE MORZA pod każdą postacią </li>...
 
 
MUZYKA LOSU - FADO
 
KOGUT   Galo de Barcelos
Z sercem na dłoni…….. <ul><li>Mieszkańcy Portugalii mówią o sobie, że pochodzą z kraju łagodnych obyczajów </li></ul><ul><...
<ul><li>Dumni ze swojego kraju, z bohaterów narodowych (noblisty J. Saramago) </li></ul><ul><li>Przywiązani do tradycji mi...
 
 
 
Literatura <ul><li>SYSTEM KONSTYTUCYJNY PORTUGALII;  ANNA JABŁOŃSKA, WYDAWNICTWO   SEJMOWE, W-WA 2002 </li></ul><ul><li>FO...
Upcoming SlideShare
Loading in...5
×

Europejskie systemy władzy lokalnej Irlandia, Portugalia

4,268

Published on

Europejskie systemy władzy lokalnej Irlandia, Portugalia

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total Views
4,268
On Slideshare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
0
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • Mbjmhgmjbmb
  • Transcript of "Europejskie systemy władzy lokalnej Irlandia, Portugalia"

    1. 1. Republika parlamentarna <ul><li>Uprawnieni do głosowania wybierają parlamentarzystów którzy stają się ich przedstawicielami. </li></ul><ul><li>Skład parlamentu zależy w dużym stopniu od ordynacji wyborczej. </li></ul><ul><li>System prawny oparty jest na prawie zwyczajowym i konstytucji. </li></ul><ul><li>Demokracja w Irlandii ma bardzo długą tradycję opartą na: </li></ul><ul><li>-demokratycznych strukturach </li></ul><ul><li>-wolnych wyborach </li></ul><ul><li>-rządach większościowych </li></ul><ul><li>-otwartej konkurencji politycznej </li></ul><ul><li>-prawach osobistych </li></ul><ul><li>-odpowiedzialności rządowej </li></ul>
    2. 2. Konstytucja <ul><li>Przyjęta została w referendum w 1937r. </li></ul><ul><li>Ostatni raz modyfikowana była w 1999r. </li></ul><ul><li>Opisuje formę rządu oraz definiuje władzę i funkcje prezydenta oraz obu izb parlamentu i rządu. Definiuje także strukturę i władzę sądu oraz opisuje podstawowe prawa obywatelskie. </li></ul>
    3. 3. Prezydent <ul><li>Głowa państwa </li></ul><ul><li>Wybierany co 7 lat z możliwością jednej reelekcji </li></ul><ul><li>Nie pełni funkcji wykonawczych tylko ustawodawcze </li></ul><ul><li>Od 1997r. jest nim Mary McAleese </li></ul>
    4. 4. Premier <ul><li>Stoi na czele rządu </li></ul><ul><li>Jest mianowany na wniosek niższej izby parlamentu </li></ul><ul><li>Nominuje innych członków rządu i wicepremiera </li></ul><ul><li>Od 1997r. jest nim Bertie Ahern </li></ul>
    5. 5. Parlament <ul><li>Parlament czyli Oireachtas </li></ul><ul><li>Dwuizbowy o pięcioletniej kadencji </li></ul><ul><li>Tworzy prawo i rząd </li></ul><ul><li>Kontroluje władzę wykonawczą </li></ul>
    6. 6. Parlament <ul><li>Izba Niższa to Izba Reprezentantów- Dail Eireann </li></ul><ul><li>Wybierana w wyborach bezpośrednich </li></ul><ul><li>Odpowiedzialna za uchwalanie ustaw </li></ul><ul><li>Zasiada w niej 166 posłów, wybieranych w wyborach proporcjonalnych i powszechnych. </li></ul><ul><li>Kadencja trwa maksymalnie 5 lat. </li></ul><ul><li>Izba wyższa to Senat- Seanad Eireann </li></ul><ul><li>Posiada głównie rolę doradczą. </li></ul><ul><li>Zasiada w nim 60 członków </li></ul><ul><li>11 nominowanych jest przez Premiera, 43 przez tzw. Panele czyli grupy społeczno- zawodowe, 6 przez dwie uczelnie wyższe National University of Ireland oraz University of Dublin. </li></ul>
    7. 7. System wyborczy. <ul><li>1 . Zasady prawa wyborczego do izby niższej: </li></ul><ul><li>- Czynne prawo wyborcze 18 lat </li></ul><ul><li>- Bierne prawo wyborcze 21 lat </li></ul><ul><li>- Okręgi wyborcze- Komisja ds. Okręgów Wyborczych </li></ul><ul><li>- 166 deputowanych w 41 okręgach </li></ul><ul><li>- Rola komisarza wyborczego </li></ul><ul><li>2 . Irlandzki wariant reprezentacji proporcjonalnej </li></ul><ul><li>3. Zasady prawa wyborczego do izby wyższej </li></ul><ul><li>- 60 senatorów:11 mianowanych przez premiera,3 przez Narodowy Uniwersytet Irlandii, 3- Uniwersytet w Dublinie, 43 w kuriach. </li></ul>
    8. 8. Skład parlamentu <ul><li>Izba Deputowanych : Fianna Fail (Żołnierze Przeznaczenia) 81 mandatów, Fine Gael (Rodzina Irlandczyków) 31 mandatów, Labour Party (Partia Pracy), pozostałe 33 mandaty: Progressive Democrats, Sinn Fein, Partia Zielonych, Partia Socjalistyczna </li></ul><ul><li>Senat : Fianna Fail 29 członków, Fina Gael 16 członków, Labour Party 4 członków i 11 z pozostałych partii </li></ul>
    9. 9. Rząd <ul><li>Sprawuje władzę wykonawczą. Jest odpowiedzialny przed parlamentem. Na jego czele stoi premier. </li></ul>
    10. 10. Władza sądownicza <ul><li>Niezależne władze, zorganizowane w 24 sądy rejonowe, 8 sądów okręgowych, Sąd High Court oraz różne sądy specjalne. Sądem podejmującym decyzje ostateczne jest Sąd Najwyższy. </li></ul>
    11. 11. Samorząd lokalny w Irlandii
    12. 12. Samorządy lokalne, odpowiadają przed Rządem, powoływane są aby reprezentować miasto i jego okolice, przestrzegać prawa oraz dostarczać społeczeństwu informacje. Są one administrowane przez 114 władz lokalnych, które są odpowiedzialne, między innymi, za: mieszkalnictwo i budownictwo, transport drogowy i bezpieczeństwo, kanalizację, inicjatywy dotyczące rozwoju i kontrolę nad nimi, rekreację, ochronę środowiska, rolnictwo, edukację i pomoc społeczną. Samorząd lokalny jest finansowany częściowo przez rząd centralny a częściowo przez lokalne źródła, w tym lokalne podatki.
    13. 13. Podział administracyjny Irlandii opiera się na hrabstwach. Istnieją 32 hrabstwa rozłożone w czterech historycznych prowincjach całej wyspy (Connacht: 5, Munster: 6, Ulster: 9, Leinster: 12). Należy zaznaczyć, że do Irlandii nie należą wszystkie hrabstwa - część z nich, sześć leżących w prowincji Ulster, jest fragmentem Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (konkretnie: Irlandii Północnej). Tak więc dla Irlandii liczy się jedynie 26 hrabstw.
    14. 14. Każde hrabstwo posiada własną tarczę herbową, flagę z odpowiednim wizerunkiem i kolory, które społeczność bardzo ceni, są one bowiem używane we wszelkich imprezach i rozgrywkach sportowych między prowincjami i hrabstwami. Czasem można spotkać na mapach podział państwa na 30 hrabstw, opierający się głównie na regionach administracyjnych, z których każdy ma własną Radę i zarząd.
    15. 15. HISTORYCZNE PROWINCJE Mapa Orteliusa z 1573 roku
    16. 16. Są cztery historyczne prowincje Irlandii: Ulster, Munster, Connacht Leinster Do połowy XVI wieku w Irlandii istniała jeszcze jedna, piąta prowincja, Meath [ Midhe ], jednak później Leinster wchłonął ją do siebie i pozostały po niej jedynie hrabstwa Meath i Westmeath Te dzisiejsze nie są oficjalnymi i zatwierdzonymi jednostkami administracyjnymi państwa, a w dodatku nigdy nimi nie były.
    17. 17. <ul><li>4 historyczne prowincje: Ulster, Munster, Leinster, Connaught oraz 26 hrabstw plus 5 hrabstw miejskich (county borroughs) </li></ul>Republika Irlandii nazywana jest mianem 26 hrabstw „26 counties”, nacjonaliści na określenie Irlandii używają sformułowania „32 counties”, czyli 32 hrabstw. W całej Irlandii bardzo istotne były i są kolory poszczególnych hrabstw, w dzisiejszych czasach występują głównie podczas zawodów sportowych, choć nie tylko - w czasie lokalnych świąt i uroczystości pełno jest rozmaitych flag, proporczyków i innych malunków w kolorach danego hrabstwa.
    18. 18. 1.Carlow 2. Cavan 3. Clare 4. Cork 5. Donegal 6. Dublin Corporation 7. Dún Laoghaire I Rathdown 8. Fingal 9. Galway 10. Kerry 11. Kildare 12. Kilkenny 13. Laois 14. Leitrim 15. Limerick <ul><ul><li>16. Longford 17. Louth 18. Mayo 19. Meath 20. Monaghan 21. Offaly 22. Roscommon 23. Sligo 24. South Dublin 25. Tipperary North 26. Tipperary South 27. Waterford 28. Westmeath 29. Wexford 30. Wicklow </li></ul></ul>Hrabstwa Irlandii
    19. 19. W dzisiejszych czasach nazwy prowincji używane są dość często dla uogólnienia pewnej ilości hrabstw, leżących w ich rejonie. Od połowy XVII wieku do każdej prowincji przyporządkowane zostały armie. Flagi, charakterystyczne dla każdej prowincji, przyjęły się w codziennym oraz oficjalnym użyciu i są stosowane do dnia dzisiejszego. Istnieje także jedna, połączona Flaga Czterech Prowincji, która czasem pojawia się w zastępstwie flagi państwowej, szczególnie gdy rozmowy polityczne lub spotkania prowadzone są na neutralnym gruncie lub podczas rozgrywek sportowych, kiedy w zawodach startuje zjednoczona drużyna z Irlandii i Irlandii Północnej.
    20. 20. PROWINCJA MUNSTER   Muma Port Lairge     Waterford / Waterford Tiobraid Árainn (Studnia Ary)     Tipperary / Tipperary Luimneach (Jałowa ziemia)     Limerick / Limerick Ciarraí     Kerry / Killarney Corcaigh (Bagna)     Cork / Cork Clár     Clare / Ennis     Munster Nazwa irlandzka (tłumaczenie) Kolory Hrabstwo / Stolica
    21. 21. Cały Munster rozbrzmiewa całą feerią barw: od brązu jakim odznacza się torf, aż po szarość zalewanych deszczem kamiennych dróg. Niektóre z naturalnych kolorów są matowe, jak kremowe kolory rogów zwierząt, a inne są jasne i radosne; jak perłowe kwiaty na truskawkowych krzewinkach w lasach Kilarney, kiedy przyroda prowincji jest taka niezmącona. Wiele rzek wciąż gości w swych wodach łososie, a w jeziorach nadal pływają pstrągi.
    22. 22. PROWINCJA LEINSTER   Laighin Cill Mhantáin (Kosciół św. Mantana)     Wicklow / Wicklow Loch Garman     Wexford / Wexford Iamrmhí     Westmeath / Mullingar Ua Fáilghe     Offaly / Tullamore Mí     Meath / Navan Lú     Louth / Drogheda Longford     Longford / Longford Laois     Leix / Portlaoise Cill Chainnigh (Kościół św. Canice'a)     Kilkenny / Kilkenny Cill Dara (Dębowy kościół)   Kildare / Kildare Baile Átha Cliath     Dublin / Dublin Ceatharlach (Cztery jeziora)     Carlow / Carlow     Leinster Nazwa irlandzka (tłumaczenie) Kolory Hrabstwo / Stolica
    23. 23. Leinster ( Irish : Laighin) j e s t najbardziej wysuniętą na wschód prowincją Irlandii.Zawiera w sobie county takie jak Carlow, Dublin, Kildare, Kilkenny, Laois, Longford, Louth, Meath, Offaly, Westmeath, Wexford i Wicklow
    24. 24. PROWINCJA CONNACHT Sligeagh     Sligo / Sligo Ros Comán (Las św. Comana)     Roscommon / Athlone Maigh Eo (Równina cisów)     Mayo / Westport Liatroim     Leitrim / Carrick-on-Shannon Gaillimh     Galway / Galway       Connaught Nazwa irlandzka (tłumaczenie) Kolory Hrabstwo / Stolica
    25. 25. Pięć hrabstw - Galway, Mayo, Sligo, Leitrim i Roscommon - nie pozwoliły zatracić całkowicie swojej irlandzkości, zachowując w naszych czasach wiele z kultury i tradycji Zielonej Wyspy. Położenie i geografia Connachtu są bardzo ciekawe. Chociaż przeważają w nim dość płaskie łąki, przetykane łączącymi się ze sobą rzekami, które wpadają z kolei do morza, to nie brak tu także łagodnych pasm górskich, jak wzgórza Connemara czy masyw Ox
    26. 26. PROWINCJA ULSTER   Ulaid Nazwa irlandzka (tłumaczenie) Kolory Hrabstwo / Stolica Tír Eoghain (Ziemia Eoghana)     Tyrone / Omagh Fir Manach (Ludzie z Manach)     Fermanagh / Enniskillen Dún (Forteca)     Down / Downpatrick Doire (Las dębowy)     Derry / Derry Ard Macha (Wzgórze Machy)     Armahg / Armahg Aontroim     Antrim / Larne Muineacháin (Miejsce pagórków)     Monaghan / Monaghan Dún na Ngall (Forteca cudzoziemców)     Donegal / Letterkenny Cabhán     Cavan / Cavan       Ulster
    27. 27. Dość powszechne (choć błędne) jest używanie określenia Ulster jako synonimu Irlandii Północnej Ulster ( irl. Ulaidh ) - historyczna prowincja Irlandii . Sześć z dziewięciu hrabstw ( Antrim , Armagh , Down , Fermanagh , Derry i Tyrone ) razem tworzą Irlandię Północną i są częścią Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej . Pozostałe trzy hrabstwa ( Cavan , Donegal i Monaghan ) należą do Republiki Irlandzkiej .
    28. 28. Organy samorządu terytorialnego – Hrabstwo. Szef administracji niższego szczebla. Organ prawodawczy, planuje rozwój lokalny. Kompetencje 7 lat 5 lat Kadencja 1 20-46 radnych Liczebność Wybierany przez Radę Hrabstwa Wybory bezpośrednie Sposób wyboru Menadżer Hrabstwa Rada Hrabstwa Nazwa organu
    29. 29. Organy samorządu terytorialnego – Gmina. 5 lat 5 lat Kadencja 1 9 lub 12 Liczebność Wybierany przez Radę lub Korporację Wybory bezpośrednie Sposób wyboru Komisarz Miejski Rada Miasta ( Rada Miasteczka) Nazwa organu
    30. 30. LITERATURA <ul><li>T. G. Grosse, Polityka regionalna UE, przykład Grecji, Włoch, Irlandii i Polski , Warszawa 2004 </li></ul><ul><li>W. Konarski, System konstytucyjny Irlandii , Warszawa 2005 </li></ul>
    31. 31. PORTUGALIA
    32. 34. REPUBLIKA PORTUGALII <ul><li>stolica: Lizbona </li></ul><ul><li>powierzchnia: 92, 391 km 2 </li></ul><ul><li>liczba ludności: ok. 10 mln. </li></ul><ul><li>język urzędowy: portugalski </li></ul><ul><li>waluta: euro (wcześniej Escudo) </li></ul><ul><li>religia: katolicy(94%), protestanci(0.6%), bezwyznaniowcy (4%) </li></ul>
    33. 35. <ul><li>2 IV 1976 – KONSTYTUCJA PORTUGALII </li></ul><ul><li>obowiązuje aktualnie </li></ul><ul><li>295 artykułów </li></ul><ul><li>1 i 2 – republikańska forma państwa </li></ul><ul><li> demokratyczne państwo prawa </li></ul><ul><li>6 – państwo unitarne; 2 regiony autonomiczne: Azory i Madera </li></ul><ul><li>forma wykonywania władzy politycznej: </li></ul><ul><li>demokracja przedstawicielska </li></ul><ul><li>dualistyczny model władzy </li></ul><ul><li>trójpodział władzy </li></ul>
    34. 36. PREZYDENT <ul><li>gwarant niepodległości i jedności narodowej </li></ul><ul><li>dba o prawidłowe funkcjonowanie instytucji demokratycznych </li></ul><ul><li>Najwyższy Dowódca Sił Zbrojnych </li></ul><ul><li>kadencja: 5 lat </li></ul><ul><li>od marca 2006: </li></ul>
    35. 37. FUNKCJE-KOMPETENCJE <ul><li>prawo do zdymisjonowania rządu </li></ul><ul><li>prawo do powołania rządu i rozwiązywania ZR </li></ul><ul><li>władza hamowania </li></ul><ul><li>stanowcze veto w stos. do aktów rządowych </li></ul><ul><li>veto ze wzgl. na niekonstytucyjność normy pr. </li></ul><ul><li>strażnik konstytucji: swoboda podejmowania decyzji; dyskrecjonalność uprawnień </li></ul>
    36. 38. ZGROMADZENIE REPUBLIKI <ul><li>jednoizbowy parlament </li></ul><ul><li>230-235 deputowanych </li></ul><ul><li>kadencja: 4 lata </li></ul><ul><li>4 roczne „sesje legislacyjne” </li></ul><ul><li>przewodniczący </li></ul><ul><li>organ pomocniczy: prezydium </li></ul>
    37. 39. FUNKCJE-KOMPETENCJE <ul><li>polityczne: uchwalanie zmian w konstytucji </li></ul><ul><li>ustawodawcze: udzielanie rządowi upoważnień ustawodawczych; uchwalenie budżetu oraz ustaw dot. planów narodowych </li></ul><ul><li>kontrolne </li></ul><ul><li>wzgl. innych organów: zatwierdzanie programu rządowego; głosowanie o wotum nieufności; udział w wyborze organów państwowych </li></ul>
    38. 41. PARTIE POLITYCZNE <ul><li>PARTIA SOCJALISTYCZNA centrolewicowa </li></ul><ul><li>PARTIA SOCJALDEMOKRATYCZNA </li></ul><ul><li>konserwatywno-liberalna </li></ul><ul><li>CENTRUM DEMOKRATYCZNO-SPOŁECZNE </li></ul><ul><li>PARTIA LUDOWA </li></ul><ul><li>PORTUGALSKA PARTIA KOMUNISTYCZNA </li></ul>
    39. 42. RZĄD <ul><li>organ kierowniczy w dziedzinie ogólnej polityki państwa </li></ul><ul><li>najwyższy organ administracji publicznej </li></ul><ul><li>w ramach struktury rządu tworzy się Radę Ministrów (premier, wicepremierzy, ministrowie </li></ul>
    40. 43. FUNKCJE-KOMPETENCJE <ul><li>polityczne: kontrasygnata aktów prezydenta; negocjowanie umów międzynarodowych; przedstawianie ZR propozycji ustaw i uchwał; ustalenie kierunków rozwoju polityki państwa w dziedzinie gospodarczej, fiskalnej </li></ul><ul><li>ustawodawcze: dekrety z mocą ustawy </li></ul><ul><li>administracyjne: organizacja służb administracyjnych; nadzór nad administracją rządową </li></ul>
    41. 44. PODZIAŁ ADMINISTRACYJNY <ul><li>18 dystryktów kontynentalnych </li></ul><ul><li>2 regiony autonomiczne: Azory i Madera utworzonych w 1976 r. </li></ul><ul><li>najmniejsza jednostka administracyjna: gmina (w dosł. tłum. parafia) </li></ul>
    42. 45. Regiony <ul><li>Kompetencje regionów autonomicznych ograniczone są warunkami </li></ul><ul><li>Zgodność z konstytucja i ustawami </li></ul><ul><li>Regiony nie mogą wkraczać w kompetencje państwa </li></ul><ul><li>Władzę centralną w regionach autonomicznych reprezentuje minister mianowany przez prezydenta </li></ul><ul><li>Regiony autonomiczne mają stałe przedstawicielstwa przy UE. </li></ul><ul><li>W 1998 r. w referendum odrzucono propozycji regionalizacji kraju . </li></ul>
    43. 46. Dystrykty <ul><li>Kraj jest podzielony na 16 dystryktów. Ich organami władzy są zgromadzenie dystryktu złożone z radnych gmin, merów i przedstawicieli parafii, jego biuro i rada konsultacyjna , której przewodzi mianowany przez rząd gubernator . </li></ul><ul><li>Rada dystryktu składa się z czterech kompetentnych obywateli wybranych przez ministrów planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz spraw wewnętrznych. </li></ul>
    44. 47. Samorząd gminny <ul><li>ORGANY WŁADZY: zgromadzenie gminne ( assembleia municipal ) i wybierany w powszechnym głosowaniu organ wykonawczy ( c â amara municipial ) składający się z mera i zastępców. </li></ul><ul><li>W skład zgromadzeń gminnych wchodzą przewodniczący organów wykonawczych parafii oraz radni wybierani w liczbie odpowiadającej potrójnej liczbie członków organu wykonawczego gminy. </li></ul><ul><li>Zgromadzenie gminne może powołać radę konsultacyjna ( conselho municipial ), gwarantującą właściwą reprezentację organizacji gospodarczych, społecznych, kulturalnych i zawodowych. </li></ul><ul><li>Dochody gminy w ponad 40% pochodzą z subwencji państwa. </li></ul><ul><li>Istnieje 308 gmin z czego 278 na kontynencie. </li></ul>
    45. 48. Samorząd parafialny <ul><li>Władze przedstawicielskie parafii wyłaniane są wyborach powszechnych i ze swego grona wybierają w tajnym głosowaniu organ wykonawczy. Posiadają budżet, majątek. Ich kompetencje to prowadzenie usług stanu cywilnego i ochdonra posiadanego dziedzictwa. </li></ul><ul><li>Istnieje 4251 parafii (z tego 204 na wyspach) </li></ul><ul><li>************************************************************ </li></ul><ul><li>Lizbona i Porto rządzone są na podstawie ustaw metropolitalnych. </li></ul><ul><li>Nad samorządem sprawuje nadzór gubernator dystryktu i Izby Obrachunkowe . Władze centralne aprobują też plany kierunkowe rozwoju lokalnego. </li></ul>
    46. 49. TURYSTYKA 5 regionów turystycznych <ul><li>Lizbona i okolice: ALFAMA, SINTRA </li></ul><ul><li>Region północny: na PN od rzeki TAG; PORTO, BRAGA, COIMBRA, FATIMA, EVORA </li></ul><ul><li>Region południowy: ALGAVRE-FARO </li></ul><ul><li>Azory </li></ul><ul><li>Madera </li></ul>
    47. 50. LIZBONA
    48. 54. TORRE DE BELEM - WIEŻA BETLEJEMSKA symbol miasta; obiekt UNESCO
    49. 56. KLASZTOR HIERONIMITÓW obiekt UNESCO
    50. 57. ALFAMA najstarsza dzielnica Lizbony
    51. 60. ZAMEK ŚW. JERZEGO
    52. 62. PLAC ROSSIO
    53. 65. ELEVADORES
    54. 67. CABO DA ROCA najdalej wysunięty punkt na zachodzie
    55. 73. PORTO
    56. 79. BRAGA
    57. 83. BRAGA – GUIMARES obiekt UNESCO
    58. 85. FATIMA <ul><li>Miejsce kultu religijnego </li></ul><ul><li>Bazylika Matki Boskiej Różańcowej </li></ul><ul><li>Rocznie przyjmuje kilka milionów pielgrzymów </li></ul>
    59. 87. COIMBRA miasto studenckie
    60. 89. KATEDRA SE NOVA
    61. 90. KATEDRA SE VELHA
    62. 91. SINTRA – PERŁA PORTUGALII Palacio da Pena
    63. 95. EVORA obiekt UNESCO
    64. 96. ŚWIĄTYNIA DIANY
    65. 97. ALGARVE - FARO
    66. 104. LAGOS
    67. 107. PONTA DA PIEDADE formacje skalne
    68. 112. CABO DE SAO VICENTE przylądek Św. Wincenta
    69. 115. AZORY I MADERA
    70. 116. MADERA
    71. 120. LAS WAWRZYNOWY obiekt UNESCO
    72. 121. AZORY
    73. 125. WINNICE PICO obiekt UNESCO
    74. 127. TERCEIRA wyspa wchodząca w skład Azorów <ul><li>Uliczne fiesty </li></ul><ul><li>FIESTA ŚW JANA </li></ul>
    75. 129. VINHO DO PORTO
    76. 130. <ul><li>WYTRAWNE: PORTO SECO </li></ul><ul><li>PÓŁWYTRAWNE: PORTO MEIO </li></ul><ul><li>SŁODKIE: PORTO DOCE </li></ul><ul><li>WINO BIAŁE </li></ul><ul><li>WINO RÓŻOWE </li></ul><ul><li>WINO CZERWONE </li></ul><ul><li>WINA REGIONALNE </li></ul>
    77. 134. KUCHNIA <ul><li>Kuchnia mało znana; dania proste ale pożywne </li></ul><ul><li>RYBY i OWOCE MORZA pod każdą postacią </li></ul><ul><li>SARDYNKI PIECZONE NA GRILLU </li></ul><ul><li>BACALHAU – potrawa narodowa </li></ul><ul><li>danie z suszonego i solonego dorsza </li></ul><ul><li>365 sposobów przyrządzania </li></ul><ul><li>CALDO VERDE – zielona zupa z kapusty włoskiej </li></ul><ul><li>Dodatki: oliwa z oliwek, zioła, przyprawy </li></ul>
    78. 137. MUZYKA LOSU - FADO
    79. 139. KOGUT Galo de Barcelos
    80. 140. Z sercem na dłoni…….. <ul><li>Mieszkańcy Portugalii mówią o sobie, że pochodzą z kraju łagodnych obyczajów </li></ul><ul><li>Naród wyjątkowo jednolity etnicznie </li></ul><ul><li>Wygląd zewnętrzny: niewysocy, otyli (szczególnie kobiety) </li></ul><ul><li>Kobiety: piękne w młodości, ale bardzo szybko poddają się upływowi czasu </li></ul><ul><li>Impulsywni, spontaniczni, na ogół bardzo otwarci, łatwo się z nimi zaprzyjaźnić; energiczni </li></ul><ul><li>wg statystyk sprzed 15 lat, ok. 15% mieszkańców nie umiało pisać i czytać </li></ul>
    81. 141. <ul><li>Dumni ze swojego kraju, z bohaterów narodowych (noblisty J. Saramago) </li></ul><ul><li>Przywiązani do tradycji mimo nacisków kultury masowej </li></ul><ul><li>Życzliwi, uśmiechnięci (turystów witają z otwartymi ramionami) </li></ul><ul><li>Piją mocną kawę </li></ul><ul><li>Głośno mówią i gestykulują </li></ul><ul><li>Potrafią śmiać się z siebie; mało wrażliwi na punkcie honoru narodowego </li></ul>
    82. 145. Literatura <ul><li>SYSTEM KONSTYTUCYJNY PORTUGALII; ANNA JABŁOŃSKA, WYDAWNICTWO SEJMOWE, W-WA 2002 </li></ul><ul><li>FOCUS EKSTRA, WYDANIE SPECJALNE, MARZEC/KWIECIEŃ 2004, NR 2/2004 </li></ul><ul><li>ATLAS UNII EUROPEJSKIEJ, WYDAWNICTWO CARTA BLANCA, W-WA 2004 </li></ul><ul><li>ENCYKLOPEDIA „ŻYCIE ŚWIATA”; PAŃSTWA I NARODY: PORTUGALIA </li></ul><ul><li>www.portugalia.online.net </li></ul><ul><li>www.portugalia.net.pl </li></ul><ul><li>www.cm-lisboa.pt/turismo/ </li></ul><ul><li>www.portugal.com </li></ul>

    ×