Webdidactiek
een persoonlijk proces
14 mei 2007 Francine Behnen
www.kennisnet.nl www.ictopschool.net wb1

Homo Zappiens vs
huidige en oudere generaties
el,
Homo Zappiens
wHuidige en oudere generaties
al
a
llem
ka
et i
• snel • rustig aan
ien?
we boe
, dit benaderingen
• multi tasking • mono tasking
te
a
Jaa iens
• niet-lineaire • lineaire benaderingen
p
• werkt aan ap ding tegelijk
Z één
• verwerkt informatie discontinu
omo
m Hwerkt zelfstandig
• verwerkt beelden • verwerkt tekst
iet o •
• altijd in verbinding
n
• werkt samen, deelt t me • competitief, defensief
he
lukt
• actief • passief
m leren is hetzelfde
o
aar
• spelen en • leren is serieus, soms spelen
w wil direct resultaat zien
aar • • wacht geduldig op resultaat
m
• fantasie • is realistisch
• techniek als vriend • techniek als vijand
Bron: Wim Veen, http://www.global-learning.de/g-learn/downloads/veen_visions2020.pdf
14 mei 2007

Klassieke Didactische Driehoek
Leerling
Leerstof Leraar
14 mei 2007

Vanuit het ‘driehoeksdenken’ kun je
web-based leermaterialen maken:
?
ek
bo
n
ee
n
va
e
t
ch
i
pz
o
ten
rde
a
wa
r
ee
m
de
an
v
ier
h
is
t
Wa
Onderliggende overtuiging:
Hoe mooier de informatie gepresenteerd wordt,
hoe beter leerlingen leren
Met dank aan Janny Kuipers, docent biologie csg Bogerman, Sneek, 2007
14 mei 2007

Hoe denkt een docent vanuit de
didactische driehoek?
• Ik moet de studiewijzer voor de leerlingen maken
s
ijleerlingen er vragen
• Eerst bied ik de theorie aan, en dan kunnen rw de
e
d
on
over maken, dat werkt het beste
erd
•Als ik iets klassikaal uitleg moetenre leerlingen stil zijn
t de
en
c
ge
nt
• Mobieltjes uit! e
oc
,d
• Er staat zoveel ombehandelen stof op het programma dat er
te
rt om fatsoenlijk practicum te doen.
nauwelijks tijdo
K is
Wb 2
14 mei 2007

Didactische Vijfhoek
Leertaak
Leerling Medeleerlingen
Docent
Leerstof
(Kanselaar in Awouters 2003)
14 mei 2007

Goed geformuleerde leertaken bieden
ruimte voor niet-lineaire leerstrategieën
Non-linear
Linear
D
B
A B C D E F
C A
F
E
Bron: Wim Veen, Castricum 2006
14 mei 2007

Vanuit vijfhoeks-/leertaakgericht
denken web-based leermateriaal:
Onderliggende overtuiging:
hoe beter de kwaliteit van de leertaak
hoe beter leerlingen leren
Voorbeelden van leertaken:
Biologie, basisvorming: zet de volgende dinosaurussen
op de juiste plaats op de tijdlijn.
Vak Fries, 3 vmbo: illustreer het verschil in betekenis
tussen lastige woorden. Bouw daarmee een
beeldbibliotheek op.
wb3
14 mei 2007

Hoe denkt een docent vanuit de
didactische vijfhoek?
s
wij
• Welke vaardigheden zouden leerlingen rmoeten beheersen?
e
aak
nd rt
o
rd om die vaardigheden goedeuit
e le
• Welke concepten hebben ze ee
r nodig
t
l ei n
en
te voeren? c nk
ge ee
ling maken of doen zodatlenals docent kan
r
lee al ik
• Wat kunnen leerlingen
t
er
zien dat zeede vaardigheden en conceptene e beheersen?
w
M
in t
r
ee de benodigde concepten
ul
• Hoe kunnen leerlingen niet-lineair
m
for
opzoeken? r
he
:
en
do
• Hoe kunnen leerlingen samenwerken aan een opdracht die een
r te
o
meerwaarde heeft boven het individueel uitvoeren van een
do (materiaal deep sea)
ren
opdracht?
Le
wb4
14 mei 2007

‘Wat kunnen leerlingen maken of doen’
impliceert een (web-)activiteit
Mogelijke webactiviteit Mogelijke tools
Wb 5
14 mei 2007

Webactiviteiten volgens
webdidactiek.kennisnet.nl
14 mei 2007

tiek
ac
d
bdi
/we
o
nl/v
t2.
e
isn
nn
.ke
b
we
p://
h tt
14 mei 2007

De toekomst volgens Wim Veen
Bron: Wim Veen, http://www.global-learning.de/g-learn/downloads/veen_visions2020.pdf
14 mei 2007

Het verleden van de toekomst?
Tekening van Eric Reits
14 mei 2007

Opdracht
Beschrijf in uw eigen woorden wat u verstaat onder het
begrip Kennis.
14 mei 2007

Wat is kennis? En wat is informatie?
INFORMATIE
KENNIS INFORMATIE
KENNIS
Juist
Actueel
Op tijd
“Als we toch eens
Consistent
wisten wat we weten ...
Volledig
dan zouden we Relevant
verbaasd zijn over de Toegankelijk
rijkdom van onze Traceerbaar
kennis.” Vindbaar
Verwerkbaar
Immanuel Kant (1724-1804) Vertrouwelijk
Met dank aan Anvensus,
maart 2006
14 mei 2007

Bewust onderscheiden
Kennis: zit in het hoofd van de lerende (zowel leerlingen als
docenten); persoonlijk proces
Informatie: teksten, beelden, geluiden, animaties, diagrammen;
lerende stelt informatie samen vanuit gegevens
Gegevens: resultaten, observaties, letterlijke vertalingen;
lerende zoekt gegevens op, of verzamelt gegevens zelf
14 mei 2007

Gevolgen van ICT op leren
Learning is searching for meaning
Knowledge is communication about meaning
Digital data and information become a tool for knowledge
construction
Learning with ICT goes beyond understanding of others’
thoughts by generating new ideas of your own
Bron: Wim Veen, Castricum 2006
14 mei 2007

Kennis is communicatie over de
betekenis van informatie
n
atio
nic
mu
om
dc
iate
d
e
rm
e
put
m
: co
C
CM
Kanselaar in Franken 2003
14 mei 2007

Voogt en Odenthal, praktisch model om
onderwijsontwerp te toetsen
14 mei 2007

Wat betekent dit voor een leertaak?
Een leertaak bevat (web-) activiteiten die het de lerende
mogelijk maakt zelf zijn/haar persoonlijke kennis te construeren.
Dit kan het doorlezen van een stuk tekst zijn,
het kan ook luisteren naar de docent zijn,
maar ontwerpers van rijke leeromgevingen (= docenten!) bieden
leerlingen een grotere variatie aan activiteiten.
Een electronische leeromgeving, waarin het aanbieden van
informatie los staat van een uit te voeren activiteit, kan een rijke
leeromgeving voor leerlingen worden.
14 mei 2007

Traditionele scholen Toekomstige scholen (2020)
• Lesroosters van 50 minuten • Lesperioden van 4 uur
• Leerstofinhoud • Interdisciplinaire thema’s
• Klassen tot 30 leerlingen • Werkplekken voor 90 tot 120 leerlingen
• Leeftijdsgebonden leerjaren • Doorlopen individuele leerwegen
Bron: Wim Veen, http://www.global-learning.de/g-learn/downloads/veen_visions2020.pdf
14 mei 2007